Psychologie: les 4
Hoofdstuk 7: Onthouden en vergeten
1. Geheugen
Verwijst naar het feit dat ervaringen in onze hersenen opgeslagen worden
en tot uiting kunnen komen in ons verder gedrag
2. Autobiografische geheugen
3 kenmerken
o Herinneringen vanuit het voorbije jaar
We herinneren ons veel van wat recent gebeurd is
o We hebben geen herinneringen aan dingen die gebeurd zijn voor we
3 jaar waren
Enkel op basis van wat er ons verteld is
o Oudere mensen vertonen een reminiscentiebult voor de
leeftijdsperiode van 10-15 jaar tot 30 jaar
Hersenen werken optimaal tussen deze leeftijd
Veel belangrijke scharniermomenten gebeuren dan
Bv een verhuis, een trouw
3. Eerste geheugenonderzoek
Onderzoek van Ebbinghaus in de 19de eeuw
o Probeerde twee kernvragen te beantwoorden
Hoeveel vergeten we en hoe snel gaat dat?
Als een persoon zich iets niet meer kan herinneren, is dit dan
volledig vergeten?
o Maakte gebruik om zinloze lettergrepen om voorkennis uit te
zuiveren
Omdat bij woorden associaties kunnen gelegd worden
Vb. kep, zob, naf
o Moest lijsten van buiten leren en registreerde hoeveel pogingen hij
hiervoor nodig had
1
, Psychologie: les 4
4. Ebbinghaus
Onderzocht ook het effect van het tijdsinterval tussen het leren en het
testen
Wanneer lijst niet meer gekend, opnieuw leren
o Kijken of er hiervoor minder beurten nodig waren
Stelde op basis van dit onderzoek de vergeetcurve op
Hoe snel gaat het vergeten?
o Door herhaling moet je minder leren
Vergeetcurve:
o Dag zelf onthoud je veel, 1 dag later al een stuk minder
5. Het geheugenmodel van Atkinson & Shiffrin: 3
geheugensystemen
5.1. Sensorische geheugens
1 per zintuig (iconische, echoïsche)
o Wat je hoort = iconische
Houdt alle informatie voor zeer korte tijd bij
Wordt daarna overschreven
Proef van Sperling
o Gedurende een heel korte tijd vele letters tonen
o Daarna zoveel mogelijk letters opnoemen
Als je knippert ben je even blind, maar je sensorische geheugen onthoud
het beeld
5.2. Korte Termijn Geheugen
Houdt de informatie vast waar we ons bewust van zijn
o Een beperkte hoeveelheid bijhouden voor een bepaalde tijd
o Kinderen onthouden meer
Capaciteit is beperkt
Verband met intelligentie?
Informatie vervalt vlug
o Daarom moet het herhaald worden
Na 12 seconden is bijna alles weg uit je KTG zonder herhaling
2
Hoofdstuk 7: Onthouden en vergeten
1. Geheugen
Verwijst naar het feit dat ervaringen in onze hersenen opgeslagen worden
en tot uiting kunnen komen in ons verder gedrag
2. Autobiografische geheugen
3 kenmerken
o Herinneringen vanuit het voorbije jaar
We herinneren ons veel van wat recent gebeurd is
o We hebben geen herinneringen aan dingen die gebeurd zijn voor we
3 jaar waren
Enkel op basis van wat er ons verteld is
o Oudere mensen vertonen een reminiscentiebult voor de
leeftijdsperiode van 10-15 jaar tot 30 jaar
Hersenen werken optimaal tussen deze leeftijd
Veel belangrijke scharniermomenten gebeuren dan
Bv een verhuis, een trouw
3. Eerste geheugenonderzoek
Onderzoek van Ebbinghaus in de 19de eeuw
o Probeerde twee kernvragen te beantwoorden
Hoeveel vergeten we en hoe snel gaat dat?
Als een persoon zich iets niet meer kan herinneren, is dit dan
volledig vergeten?
o Maakte gebruik om zinloze lettergrepen om voorkennis uit te
zuiveren
Omdat bij woorden associaties kunnen gelegd worden
Vb. kep, zob, naf
o Moest lijsten van buiten leren en registreerde hoeveel pogingen hij
hiervoor nodig had
1
, Psychologie: les 4
4. Ebbinghaus
Onderzocht ook het effect van het tijdsinterval tussen het leren en het
testen
Wanneer lijst niet meer gekend, opnieuw leren
o Kijken of er hiervoor minder beurten nodig waren
Stelde op basis van dit onderzoek de vergeetcurve op
Hoe snel gaat het vergeten?
o Door herhaling moet je minder leren
Vergeetcurve:
o Dag zelf onthoud je veel, 1 dag later al een stuk minder
5. Het geheugenmodel van Atkinson & Shiffrin: 3
geheugensystemen
5.1. Sensorische geheugens
1 per zintuig (iconische, echoïsche)
o Wat je hoort = iconische
Houdt alle informatie voor zeer korte tijd bij
Wordt daarna overschreven
Proef van Sperling
o Gedurende een heel korte tijd vele letters tonen
o Daarna zoveel mogelijk letters opnoemen
Als je knippert ben je even blind, maar je sensorische geheugen onthoud
het beeld
5.2. Korte Termijn Geheugen
Houdt de informatie vast waar we ons bewust van zijn
o Een beperkte hoeveelheid bijhouden voor een bepaalde tijd
o Kinderen onthouden meer
Capaciteit is beperkt
Verband met intelligentie?
Informatie vervalt vlug
o Daarom moet het herhaald worden
Na 12 seconden is bijna alles weg uit je KTG zonder herhaling
2
