RADIO-ANATOMIE HALS (LP7)
1. Beeldvormingstechnieken
Annotaties die enkel op de illustraties staan => niet te kennen
1 uitzondering: compartimenten --> aangeduid in de presentatie
Annotaties op de radiologische beelden = wel te kennen
RX Echografie CT MRI
Beperkte waarde: Eenvoudig, snel, Ruim beschikbaar Beste modaliteit voor
klassieke RX vooral beschikbaar Snel beschikbaar beoordeling weke delen
goed vr ossose Geen ioniserende stralen Diepe structuren Geen ioniserende
structuren (botten) => zwangere, kinderen 3D reconstructies stralen: veilig bij
Niet meer gebruikt Enkele voor Ioniserende stralen: zwangere, kinderen
voor beoordeling oppervlakkige structuren enkel aanvragen Nadeel: Beperkte
nek (weke delen) Goed bij stucturen hals indien echt nodig! beschikbaarheid =>
Luchtkolom => allemaal oppervl. , Veel vr onderzoek beperkt aantal
duidelijk zichtbaar geen lucht … hals, vaak bij toestellen
Goede techniek vr 1ste spoedgevallen Duurt langer
evaluatie vd opp. Acute pathologie (onderzoek hals = 30
Halsstructuren (oa min)
schildklier!) Meestal nt als 1ste
diagnose
Computer Tomografie - CT
ZONDER IV-contrast MET IV-contrast
--> Beperkte indicaties --> Standaard
--> gaat voorkeur nt nr uit --> weke delen beter specifiëren: duidelijk contrast
--> bij allergie of slechte nierfct --> bloedvaten intens: hoge densiteit
--> moeilijk onderscheid maken tss bloedvaten, --> anatomische grenzen beter beoordeelbaar
speekselklieren
CT onderzoek vandaag de dag: volummetrisch onderzoek => patient w door CT geschoven => vorming 3D
dataset => reconstructies in verschillende vlakken: axiaal, coronaal, sagittaal
Interventionele beeldvorming
Echografie gebruiken bij procedures
Puncties van afwijkingen in de hals onder echogeleide
FNAC --> fijne naaldaspiratie:
o Met naald in orgaan steken om aantal cellen uit te halen/ fijne biopsie te nemen
o Radioloog in ene hand: echosonde => duidelijk zicht op orgaan & naald
, o In andere hand: spuit met (biopsie)naald => perfect in orgaan terecht komen
o Mogelijk met elk orgaan goed zichtbaar met echografie: in hals:
- Klieren: speekselklieren
- Parotis
- Spieren
- Schildklier ...
Radiologische literatuur beschrijft de anatomie vh hoofd- halsgebied ovv ‘ruimtes’ of ‘loges’ (spaces)
belijnd door fascia
Kennis v deze ruimtes belangrijk:
o Correcte beschrijving aanvragende arts: zelfde taal begrippen
o (Differentiaal) diagnose van afwijkingen hangt af vd stuctuur vd ruimte (verschillende anatomische
structuren in elke ruimte)
- Bv. bij ruimte met vet => gn duidelijke kwaadaardige letsels terug te vinden: weinig tumor
uitgaande v vet
- Ruimte met voornamelijk spierweefsel: tumoren vinden die uitgaan v spierweefsel
- Organen met lymfoiet weefsel => tumoren die daarvan uitgaan
=> zullen bepalen welke aandoeningen in deze ruimtes voorkomen
o Uitbreiding v eventuele tumoren in aanliggende compartimenten bepaalt oncologische stadiëring
De hals is onderverdeeld in
o Suprahyoid en infrahyoid
o Verschillende compartimenten of ruimtes, gescheiden door fasciae
o Onderverdeling zijn arbitrair en kunnen overlappen
Hoe gaat radioloog tewerk?
1. Detectie van een afwijking
2. Bepalen in welke ruimte
3. Normale anatomische structuren van deze ruimte bekijken
4. Beoordelen morfologische kenmerken (Radiologische kenmerken): hoe gedraagt het letsel zich? Hoe
ziet het eruit? Hoe gedraagt het zich nr de naburige organen
& Klinische informatie
5. Diagnose stellen (best guess of DD) => nt altijd mogelijk
➔ Systematische aanpak = belangrijk! + vereist kennis verschillende compartimenten!
2. Aerodigestieve tractus
=> luchtweggeleiding & voedselinname
Aerodigestieve tractus
Farynx
Nasofarynx (blauw)
o Clivus tot Weke verhemelte
Orofarynx (paars)
o Weke verhemelte tot Valleculae
o Met deeel thv orale caviteit (mond)
Hypofarynx (groen)
o Hyoid tot Cricoid
Larynx
Epiglottis to cricoid (aangeduid met
haakje, geel)
1. Beeldvormingstechnieken
Annotaties die enkel op de illustraties staan => niet te kennen
1 uitzondering: compartimenten --> aangeduid in de presentatie
Annotaties op de radiologische beelden = wel te kennen
RX Echografie CT MRI
Beperkte waarde: Eenvoudig, snel, Ruim beschikbaar Beste modaliteit voor
klassieke RX vooral beschikbaar Snel beschikbaar beoordeling weke delen
goed vr ossose Geen ioniserende stralen Diepe structuren Geen ioniserende
structuren (botten) => zwangere, kinderen 3D reconstructies stralen: veilig bij
Niet meer gebruikt Enkele voor Ioniserende stralen: zwangere, kinderen
voor beoordeling oppervlakkige structuren enkel aanvragen Nadeel: Beperkte
nek (weke delen) Goed bij stucturen hals indien echt nodig! beschikbaarheid =>
Luchtkolom => allemaal oppervl. , Veel vr onderzoek beperkt aantal
duidelijk zichtbaar geen lucht … hals, vaak bij toestellen
Goede techniek vr 1ste spoedgevallen Duurt langer
evaluatie vd opp. Acute pathologie (onderzoek hals = 30
Halsstructuren (oa min)
schildklier!) Meestal nt als 1ste
diagnose
Computer Tomografie - CT
ZONDER IV-contrast MET IV-contrast
--> Beperkte indicaties --> Standaard
--> gaat voorkeur nt nr uit --> weke delen beter specifiëren: duidelijk contrast
--> bij allergie of slechte nierfct --> bloedvaten intens: hoge densiteit
--> moeilijk onderscheid maken tss bloedvaten, --> anatomische grenzen beter beoordeelbaar
speekselklieren
CT onderzoek vandaag de dag: volummetrisch onderzoek => patient w door CT geschoven => vorming 3D
dataset => reconstructies in verschillende vlakken: axiaal, coronaal, sagittaal
Interventionele beeldvorming
Echografie gebruiken bij procedures
Puncties van afwijkingen in de hals onder echogeleide
FNAC --> fijne naaldaspiratie:
o Met naald in orgaan steken om aantal cellen uit te halen/ fijne biopsie te nemen
o Radioloog in ene hand: echosonde => duidelijk zicht op orgaan & naald
, o In andere hand: spuit met (biopsie)naald => perfect in orgaan terecht komen
o Mogelijk met elk orgaan goed zichtbaar met echografie: in hals:
- Klieren: speekselklieren
- Parotis
- Spieren
- Schildklier ...
Radiologische literatuur beschrijft de anatomie vh hoofd- halsgebied ovv ‘ruimtes’ of ‘loges’ (spaces)
belijnd door fascia
Kennis v deze ruimtes belangrijk:
o Correcte beschrijving aanvragende arts: zelfde taal begrippen
o (Differentiaal) diagnose van afwijkingen hangt af vd stuctuur vd ruimte (verschillende anatomische
structuren in elke ruimte)
- Bv. bij ruimte met vet => gn duidelijke kwaadaardige letsels terug te vinden: weinig tumor
uitgaande v vet
- Ruimte met voornamelijk spierweefsel: tumoren vinden die uitgaan v spierweefsel
- Organen met lymfoiet weefsel => tumoren die daarvan uitgaan
=> zullen bepalen welke aandoeningen in deze ruimtes voorkomen
o Uitbreiding v eventuele tumoren in aanliggende compartimenten bepaalt oncologische stadiëring
De hals is onderverdeeld in
o Suprahyoid en infrahyoid
o Verschillende compartimenten of ruimtes, gescheiden door fasciae
o Onderverdeling zijn arbitrair en kunnen overlappen
Hoe gaat radioloog tewerk?
1. Detectie van een afwijking
2. Bepalen in welke ruimte
3. Normale anatomische structuren van deze ruimte bekijken
4. Beoordelen morfologische kenmerken (Radiologische kenmerken): hoe gedraagt het letsel zich? Hoe
ziet het eruit? Hoe gedraagt het zich nr de naburige organen
& Klinische informatie
5. Diagnose stellen (best guess of DD) => nt altijd mogelijk
➔ Systematische aanpak = belangrijk! + vereist kennis verschillende compartimenten!
2. Aerodigestieve tractus
=> luchtweggeleiding & voedselinname
Aerodigestieve tractus
Farynx
Nasofarynx (blauw)
o Clivus tot Weke verhemelte
Orofarynx (paars)
o Weke verhemelte tot Valleculae
o Met deeel thv orale caviteit (mond)
Hypofarynx (groen)
o Hyoid tot Cricoid
Larynx
Epiglottis to cricoid (aangeduid met
haakje, geel)
