18.1 Van polypeptideketen tot een werkzaam eiwit
Om een eiwit naar de goede plek te krijgen heeft het een adreslabel: korte peptideketen.
1) Na transcriptie gaat het mRNA van de kern naar een ribosoom in het grondplasma.
2) Signaalherkennismolecuul (SHM) hecht aan het adreslabel translatie stopt tijdelijk.
3) SHM hecht aan een SHM-receptor en ribosoom koppelt aan ribosoomreceptor komt
boven eiwitpoort te hangen.
4) GTP hecht aan SHM-receptor eiwitpoort opent en polypeptideketen komt in ER.
5) SHM komt los van receptor.
6) Een enzym verwijdert adreslabel van polypeptideketen. Translatie gaat verder groeiende
polypeptideketen komt in ER terecht.
7) Ontkoppelingseiwit bindt aan het mRNA zodra stopcodon bereikt is polypeptideketen los
van ribosoom. Ribosoomreceptor laat ribosoom los en eiwitpoort sluit.
8) In ER begint omzetting naar eiwit. Polypeptideketen krijgt ruimtelijke eiwitstructuur en
andere toevoegingen. Glad ER vormt transportblaasjes die de eiwitten naar het Golgi-
systeem sturen voor afwerking.
In het Golgi-systeem ontstaat de definitieve eiwitvorm. Hier worden ze verpakt in transportblaasjes e
gesorteerd op adreslabel. Hierna drie mogelijke bestemingen:
1) Via exocytose de cel uit.
2) Eiwitten deel uitmaken van het celmembraan: eiwitpoorten of receptoren.
3) Eiwitten zijn de enzymen van het lysosoom, deze enzymen breken afvalstoffen af zodat deze
hergebruikt kunnen worden in de cel.
, Eiwitten hebben een specifieke ruimtelijke structuur:
Primaire structuur: het aantal en de volgorde van aminozuren van een eiwit.
Secundair structuur: het resultaat van waterstofbruggen tussen NH-groepen en CO-groepen.
α-helix en β-plaat
tertiaire structuur: driedimensionale structuur door bindingen tussen de restgroepen:
Zwakke bindingen: elektrostatische aantrekking, vanderwaalskrachten en H-bruggen.
Sterke bindingen: S-bruggen.
Quaternaire structuur: eiwit dat bestaat uit meerdere polypeptideketens die aan elkaar
verbonden zijn.
Eiwitten zonder de juiste structuur zijn onwerkzaam. Chaperonne-eiwitten controleren de structuur
van de eiwitten en brengen de onjuiste eiwitten in de goede vorm. Als dit niet lukt worden ze
afgebroken door de cel.
Denaturatie: het verlies van de ruimtelijke structuur van een eiwit.
Om een eiwit naar de goede plek te krijgen heeft het een adreslabel: korte peptideketen.
1) Na transcriptie gaat het mRNA van de kern naar een ribosoom in het grondplasma.
2) Signaalherkennismolecuul (SHM) hecht aan het adreslabel translatie stopt tijdelijk.
3) SHM hecht aan een SHM-receptor en ribosoom koppelt aan ribosoomreceptor komt
boven eiwitpoort te hangen.
4) GTP hecht aan SHM-receptor eiwitpoort opent en polypeptideketen komt in ER.
5) SHM komt los van receptor.
6) Een enzym verwijdert adreslabel van polypeptideketen. Translatie gaat verder groeiende
polypeptideketen komt in ER terecht.
7) Ontkoppelingseiwit bindt aan het mRNA zodra stopcodon bereikt is polypeptideketen los
van ribosoom. Ribosoomreceptor laat ribosoom los en eiwitpoort sluit.
8) In ER begint omzetting naar eiwit. Polypeptideketen krijgt ruimtelijke eiwitstructuur en
andere toevoegingen. Glad ER vormt transportblaasjes die de eiwitten naar het Golgi-
systeem sturen voor afwerking.
In het Golgi-systeem ontstaat de definitieve eiwitvorm. Hier worden ze verpakt in transportblaasjes e
gesorteerd op adreslabel. Hierna drie mogelijke bestemingen:
1) Via exocytose de cel uit.
2) Eiwitten deel uitmaken van het celmembraan: eiwitpoorten of receptoren.
3) Eiwitten zijn de enzymen van het lysosoom, deze enzymen breken afvalstoffen af zodat deze
hergebruikt kunnen worden in de cel.
, Eiwitten hebben een specifieke ruimtelijke structuur:
Primaire structuur: het aantal en de volgorde van aminozuren van een eiwit.
Secundair structuur: het resultaat van waterstofbruggen tussen NH-groepen en CO-groepen.
α-helix en β-plaat
tertiaire structuur: driedimensionale structuur door bindingen tussen de restgroepen:
Zwakke bindingen: elektrostatische aantrekking, vanderwaalskrachten en H-bruggen.
Sterke bindingen: S-bruggen.
Quaternaire structuur: eiwit dat bestaat uit meerdere polypeptideketens die aan elkaar
verbonden zijn.
Eiwitten zonder de juiste structuur zijn onwerkzaam. Chaperonne-eiwitten controleren de structuur
van de eiwitten en brengen de onjuiste eiwitten in de goede vorm. Als dit niet lukt worden ze
afgebroken door de cel.
Denaturatie: het verlies van de ruimtelijke structuur van een eiwit.
