Ontwikkelingsstoornissen peuters
- Lichamelijke groei en ontwikkeling
- Motorische ontwikkeling
- Taal- en spraakontwikkeling
- Cognitieve ontwikkeling
- Emotionele ontwikkeling
- Slaapproblemen
- Sociale ontwikkeling
- Zindelijkheid
het van Wiechenonderzoek
- Voor de ontwikkeling van 15-48 maanden
- Groeidiagrammen
- Preventief gezondheidsonderzoek
- Visusonderzoek
Van Wiechenonderzoek voor peuters
- Ontwikkelingsvelden
o Grove en fijne motoriek
o Adaptatie
o Taal/spraak ontwikkeling
o Cognitieve ontwikkeling
o Persoonlijkheid
o Sociale vaardigheden
Van Wiechenonderzoek 15 maanden tot en met 4.5 jaar
- Algemene indicatoren: leeftijd, gedragstoestand en interactie
- Fijne motoriek, adaptatie, sociaal gedrag
o Rechts en linkshandig functioneren
- Communicatie
- Grove motoriek
Van Wiechenonderzoek
- Getoetst op aanwezigheid van verschillende kenmerken
- Afwezigheid van 1 of meer kenmerken hoeft niet te duiden op een ontwikkelingsstoornis
o Extra aandacht
o Extra risico op een ontwikkelingsstoornis
o Interventies
Adviezen voor extra spelondersteuning en variaties
Uitbreiding van het ontwikkelingsonderzoek
Spraak en taal ondersteuning
- Aanwezigheid van alle kenmerken op een bepaalde leeftijd zijn geen garantie dat de
ontwikkeling verder normaal zal verlopen
- Ernstige psychomotorische stoornissen worden meestal al in de zuigelingenleeftijd
opgespoord
, - Aanvullend onderzoek en observaties zijn eveneens van belang
o Uiterlijke kenmerken: dysmorfie (abnormale vorm), huidafwijkingen, oogafwijkingen
en neurologische afwijkingen
o Gedrag -> wisselvallig
o Ontwikkelingsveld (motoriek, communicatie) dat volledig afwezig is, is altijd
aanleiding tot verder onderzoek
Bijvoorbeeld: de peuter reageert op een normale wijze met de omgeving en
heeft een normale communicatie, zal bij afwezigheid van bepaalde
lichamelijke motorische kenmerken, een neurologische aandoening of
spierziekte kunnen hebben.
Bij een taal- en spraakstoornis zonder verdere verschijnselen kan er sprake
zijn van een gehoorstoornis
Doorverwijzen naar een gespecialiseerd en multidisciplinair team
Vertraagde taal- en spraakontwikkeling
- Heftige driftbuiten, die afnemen als het spreken op gang komt
- Gedragsveranderingen
- Ouder-kindrelatie is verstoord
- De sociale ontwikkeling komt in het gedrang
- Cognitieve ontwikkeling blijft achter
Meetinstrumenten
- Van Wiechenonderzoek
- Nederlandse lexilijst van slichting en spelberg
- VTO-taalsignaleringsinstrument
- SNEL screeningsnormen eerstelijn
- Samenwerking met logopedie
- Thuissituatie: moedertaal en of het aanbod nederlands
- Instrueren van ouders over hoe de taalontwikkeling gestimuleerd kan worden
- Doorverwijzen van peuters naar peuterspeelzalen met voor- en vroegschoolse educatie
- Motiverend taal- en spraakmateriaal
Cognitieve en motorische ontwikkelingsstoornis
- Retardatie
o Globale vertraagde ontwikkeling
o Cognitieve en motorische vertraagde ontwikkeling
o Voor de leeftijd van 2.5 jaar = retardatie (vertraagde ontwikkeling)
o Na de leeftijd van 2.5 jaar = mentale retardatie of verstandelijke beperking
o Genetische oorzaak
o Ondervoeding
o Virale infectie tijdens de zwangerschap
o Fenolketonurie
Autisme
- Vanaf 36 maanden is diagnose mogelijk
- Genetische oorzaak, stofwisselingsaandoening en neuromusculaire aandoening
- Hersenafwijking of verstoring in het vrijzetten van neurotransmitters
- Verstandelijk beperkten
- Idiopatisch (onbekende oorzaak)
- Verstoorde ouder-kindrelatie
- Lichamelijke groei en ontwikkeling
- Motorische ontwikkeling
- Taal- en spraakontwikkeling
- Cognitieve ontwikkeling
- Emotionele ontwikkeling
- Slaapproblemen
- Sociale ontwikkeling
- Zindelijkheid
het van Wiechenonderzoek
- Voor de ontwikkeling van 15-48 maanden
- Groeidiagrammen
- Preventief gezondheidsonderzoek
- Visusonderzoek
Van Wiechenonderzoek voor peuters
- Ontwikkelingsvelden
o Grove en fijne motoriek
o Adaptatie
o Taal/spraak ontwikkeling
o Cognitieve ontwikkeling
o Persoonlijkheid
o Sociale vaardigheden
Van Wiechenonderzoek 15 maanden tot en met 4.5 jaar
- Algemene indicatoren: leeftijd, gedragstoestand en interactie
- Fijne motoriek, adaptatie, sociaal gedrag
o Rechts en linkshandig functioneren
- Communicatie
- Grove motoriek
Van Wiechenonderzoek
- Getoetst op aanwezigheid van verschillende kenmerken
- Afwezigheid van 1 of meer kenmerken hoeft niet te duiden op een ontwikkelingsstoornis
o Extra aandacht
o Extra risico op een ontwikkelingsstoornis
o Interventies
Adviezen voor extra spelondersteuning en variaties
Uitbreiding van het ontwikkelingsonderzoek
Spraak en taal ondersteuning
- Aanwezigheid van alle kenmerken op een bepaalde leeftijd zijn geen garantie dat de
ontwikkeling verder normaal zal verlopen
- Ernstige psychomotorische stoornissen worden meestal al in de zuigelingenleeftijd
opgespoord
, - Aanvullend onderzoek en observaties zijn eveneens van belang
o Uiterlijke kenmerken: dysmorfie (abnormale vorm), huidafwijkingen, oogafwijkingen
en neurologische afwijkingen
o Gedrag -> wisselvallig
o Ontwikkelingsveld (motoriek, communicatie) dat volledig afwezig is, is altijd
aanleiding tot verder onderzoek
Bijvoorbeeld: de peuter reageert op een normale wijze met de omgeving en
heeft een normale communicatie, zal bij afwezigheid van bepaalde
lichamelijke motorische kenmerken, een neurologische aandoening of
spierziekte kunnen hebben.
Bij een taal- en spraakstoornis zonder verdere verschijnselen kan er sprake
zijn van een gehoorstoornis
Doorverwijzen naar een gespecialiseerd en multidisciplinair team
Vertraagde taal- en spraakontwikkeling
- Heftige driftbuiten, die afnemen als het spreken op gang komt
- Gedragsveranderingen
- Ouder-kindrelatie is verstoord
- De sociale ontwikkeling komt in het gedrang
- Cognitieve ontwikkeling blijft achter
Meetinstrumenten
- Van Wiechenonderzoek
- Nederlandse lexilijst van slichting en spelberg
- VTO-taalsignaleringsinstrument
- SNEL screeningsnormen eerstelijn
- Samenwerking met logopedie
- Thuissituatie: moedertaal en of het aanbod nederlands
- Instrueren van ouders over hoe de taalontwikkeling gestimuleerd kan worden
- Doorverwijzen van peuters naar peuterspeelzalen met voor- en vroegschoolse educatie
- Motiverend taal- en spraakmateriaal
Cognitieve en motorische ontwikkelingsstoornis
- Retardatie
o Globale vertraagde ontwikkeling
o Cognitieve en motorische vertraagde ontwikkeling
o Voor de leeftijd van 2.5 jaar = retardatie (vertraagde ontwikkeling)
o Na de leeftijd van 2.5 jaar = mentale retardatie of verstandelijke beperking
o Genetische oorzaak
o Ondervoeding
o Virale infectie tijdens de zwangerschap
o Fenolketonurie
Autisme
- Vanaf 36 maanden is diagnose mogelijk
- Genetische oorzaak, stofwisselingsaandoening en neuromusculaire aandoening
- Hersenafwijking of verstoring in het vrijzetten van neurotransmitters
- Verstandelijk beperkten
- Idiopatisch (onbekende oorzaak)
- Verstoorde ouder-kindrelatie
