Ouderdomsaandoeningen deel 2
Gezond ouder worden = fysiologisch proces
- Bewegen en gezond ouder worden
- Degeneratieve aandoeningen -> bewegingsapparaat
- Fysieke beperkingen
o Afgenomen bewegingscapaciteit
o Verlaagde besturingsvaardigheid
o Verminderd bewegingsinitiatief
Afgenomen bewegingscapaciteit
- Spierkracht, spiertonus(kracht) is verminderd -> spieratrofie
- Verminderde elasticiteit van de pezen en banden
- Gewrichtsaandoeningen zoals artrose
- Afbraak van botweefsel osteoporose
- Fysiologisch ouder worden
- Niet actief gebruiken van het bewegingsapparaat
Verlaagde besturingsactiviteit
- Verwerking zenuwprikkels is langzamer
- Afname van myeline rondom axonen
- Minder neuronen -> afname van neurotransmitters
- Afname van ondersteunende zenuwcellen -> astrocyten en oligodendrocyten
- Atrofie van het cerebrum (hersenen)
- Doorbloedingsproblemen
Verminderd bewegingsinitiatief
- Afname van dopamine in de hersenen
- Dopamine = neurotransmitter -> opgewektheid en initiatief
- Bewegingsangst en angst om te vallen
- Ontbreken sociale steun
- Aandoeningen in het bewegingsapparaat
Osteoporose
- Afbraak van het botweefsel door hormonale invloeden
- Hormonale invloeden bepalen het calciumgehalte in het botweefsel
- Afname aan geslachtshormonen
o Mannen: testosteron
o Vrouwen: oestrogenen
- Bot afbraak bij vrouwen in de menopauze (50 jaar)
- Bot afbraak bij mannen in het climacterium (65 jaar)
- Afname van geslachtshormonen
- Afname aan calcitonine
o Hormoon van de schildklier
o Speelt een rol bij botopbouw
o Maakt hard botweefsel in aanwezigheid van calcium
o Neemt calcium op uit voeding en bloed
, - Toename aan parathyreoïd hormoon (PTH)
o Hormoon bijschildklieren
o Breekt botweefsel af
o Calcium waarden in het bloed stijgen
Risicofactoren osteoporose
- Veroudering
- Tekort aan oestrogenen
- Gewicht
- Immobilisatie
- Eerdere botfracturen
Corticosteroïden en botbreuken
- Een dagelijkse dosis corticosteroïden verhoogt de kans op osteoporose en botbreuken
aanzienlijk
- Het risico op botbreuken wordt stapsgewijs groter bij elke verhoging van de dagelijkse dosis
corticosteroïden met één milligram
- Deze relatie geldt echter alleen als de dosis hoger is dan 7,5 mg
Corticosteroïden; prednison
- Remmen de intestinale opname van calcium
- Verhogen de afscheiding van calcium via de nieren en urine
- Remmen de uitrijping van onvolwassen botcellen (osteoblasten) naar volwassen botcellen
(osteocyten)
- Remmen de aanmaak van bindweefsel en kraakbeen
Complicaties
- Fractuur van het collum femoris (dijbeenhals)
- Fractuur in het heupgewricht
- Compressiefracturen van de wervels
Compressie fractuur van de wervels
- Wervels zijn poreuze structuren die het lichaamsgewicht niet meer kunnen dragen
- Lumbale wervels -> L4-L5 hernia
- Thoracale wervels -> verkromming – kyfose
- Kyfose = vooroverbuigende houding
- Dwarslaesie
Behandeling
- Voedingssupplementen
o Vitamine-D, biofosfaten, calciumpreparaten
- Medicatie
o Pijnstilling en mobiliteit verhogend
o Hormonale preparaten
- Levenswijze aanpassen
- Voeding en gewoonten
o Dagelijkse opname van minimaal 1000 mg calcium en 800-1000 IE vitamine D
- Bewust actief bewegen
- Gewichtsreductie
- Pijnbestrijding
Gezond ouder worden = fysiologisch proces
- Bewegen en gezond ouder worden
- Degeneratieve aandoeningen -> bewegingsapparaat
- Fysieke beperkingen
o Afgenomen bewegingscapaciteit
o Verlaagde besturingsvaardigheid
o Verminderd bewegingsinitiatief
Afgenomen bewegingscapaciteit
- Spierkracht, spiertonus(kracht) is verminderd -> spieratrofie
- Verminderde elasticiteit van de pezen en banden
- Gewrichtsaandoeningen zoals artrose
- Afbraak van botweefsel osteoporose
- Fysiologisch ouder worden
- Niet actief gebruiken van het bewegingsapparaat
Verlaagde besturingsactiviteit
- Verwerking zenuwprikkels is langzamer
- Afname van myeline rondom axonen
- Minder neuronen -> afname van neurotransmitters
- Afname van ondersteunende zenuwcellen -> astrocyten en oligodendrocyten
- Atrofie van het cerebrum (hersenen)
- Doorbloedingsproblemen
Verminderd bewegingsinitiatief
- Afname van dopamine in de hersenen
- Dopamine = neurotransmitter -> opgewektheid en initiatief
- Bewegingsangst en angst om te vallen
- Ontbreken sociale steun
- Aandoeningen in het bewegingsapparaat
Osteoporose
- Afbraak van het botweefsel door hormonale invloeden
- Hormonale invloeden bepalen het calciumgehalte in het botweefsel
- Afname aan geslachtshormonen
o Mannen: testosteron
o Vrouwen: oestrogenen
- Bot afbraak bij vrouwen in de menopauze (50 jaar)
- Bot afbraak bij mannen in het climacterium (65 jaar)
- Afname van geslachtshormonen
- Afname aan calcitonine
o Hormoon van de schildklier
o Speelt een rol bij botopbouw
o Maakt hard botweefsel in aanwezigheid van calcium
o Neemt calcium op uit voeding en bloed
, - Toename aan parathyreoïd hormoon (PTH)
o Hormoon bijschildklieren
o Breekt botweefsel af
o Calcium waarden in het bloed stijgen
Risicofactoren osteoporose
- Veroudering
- Tekort aan oestrogenen
- Gewicht
- Immobilisatie
- Eerdere botfracturen
Corticosteroïden en botbreuken
- Een dagelijkse dosis corticosteroïden verhoogt de kans op osteoporose en botbreuken
aanzienlijk
- Het risico op botbreuken wordt stapsgewijs groter bij elke verhoging van de dagelijkse dosis
corticosteroïden met één milligram
- Deze relatie geldt echter alleen als de dosis hoger is dan 7,5 mg
Corticosteroïden; prednison
- Remmen de intestinale opname van calcium
- Verhogen de afscheiding van calcium via de nieren en urine
- Remmen de uitrijping van onvolwassen botcellen (osteoblasten) naar volwassen botcellen
(osteocyten)
- Remmen de aanmaak van bindweefsel en kraakbeen
Complicaties
- Fractuur van het collum femoris (dijbeenhals)
- Fractuur in het heupgewricht
- Compressiefracturen van de wervels
Compressie fractuur van de wervels
- Wervels zijn poreuze structuren die het lichaamsgewicht niet meer kunnen dragen
- Lumbale wervels -> L4-L5 hernia
- Thoracale wervels -> verkromming – kyfose
- Kyfose = vooroverbuigende houding
- Dwarslaesie
Behandeling
- Voedingssupplementen
o Vitamine-D, biofosfaten, calciumpreparaten
- Medicatie
o Pijnstilling en mobiliteit verhogend
o Hormonale preparaten
- Levenswijze aanpassen
- Voeding en gewoonten
o Dagelijkse opname van minimaal 1000 mg calcium en 800-1000 IE vitamine D
- Bewust actief bewegen
- Gewichtsreductie
- Pijnbestrijding
