Evolutie
H1: Geschiedenis van het leven
A-bio-genese = niet-leven-schepping
Vroeger dacht men dat levende wezens uit dood materiaal konden ontstaan. -Leven vanzelf
ontstaat-
Het ontstaan van leven op aarde (biogenese)
= ontstaan van levende wezens uit andere levende wezens
Big Bang (oerknal): ontstaan heelal – 14 miljard jaar geleden
Ontstaan aarde
o 4,6 miljard jaar geleden
o Doordat de aarde langzaam afkoelde, condenseert de waterdamp in de
atmosfeer en vulden de oceanen zich. De energie voor chemische reacties
tussen aanwezige stoffen werd geleverd door sterke UV-straling (een ozonlaag
ontbreek), elektriciteit van bliksem, geothermische warmte van vulkanen en
radioactieve straling
Hypothesen over ontstaan van eerste “leven” op aarde
Leven
- Opgebouwd uit (4) biomoleculen
o Suikers COH
o Vetten COH
o Eiwitten COHN
o Nucleïnezuren COHP
- Repliceren
- Sterven
- Voorplanten
a) Miller hypothese
In een gesloten ruimte een mengsel (4) van
o NH3 ammoniakgas
o CH4 methaan
o H2 waterstofgas
o H20 waterdamp
In de verhouding dat ze in oeratmosfeer voorkwamen
8 dagen: onderworpen elektrische ladingen
Ontstaan: organische verbindingen
LATERE EXPERIMENTEN
UV-straling en hitte toegevoegd -> vetzuren en bestanddelen van nucleotiden
b) Exo-biologische hypothese
- Chemische reacties hebben wel plaatsgevonden maar elders in heelal
1
, - Meteorieten die op aarde neerstorten (assembleren tot leven) de bouwstenen
van het leven meebrengen
c) De hydrothermale schoorsteen-theorie
- Uniek biotoop
- Leven oerbacteriën (prokaryoten)
- De chemische stoffen daar en de overvloed aan warmte-energie kunnen de
chemische reacties geleid hebben die voor de ontwikkeling van leven nodig zijn.
- Leven ontstaan door magma uit bodem
Tijdschaal van de belangrijkste stappen in het ontstaan en de
ontwikkeling van het leven op aarde
q.q.
a) Synthese van complexe organische moleculen (met zelf replicerende eigenschappen)
b) Insluiten van deze molecule in een membraan: de proto-cel ontstaat
c) Ontstaan van prokaryoten (bacteriën)
a. Oudste fossielen 3,5 miljard jaar oud
b. Heterotroof (voedingsstoffen -> E): ze deden aan gisting of fermentatie (anaeroob)
c. 3 miljard jaar geleden: cyanobacteriën-> 1ste organisme fotosynthese
productie van O2
d. O2 in omgeving = aërobe omgeving levert meer energie
= aërobe respiratie (celademhaling)
O2 stijgt -> ozonlaag ontstaat -> maakt leven mogelijk: UV-straling absorbeert
-> leven exploderen
d) Van prokaryoten naar eukaryoten
a. 1,5 miljard jaar geleden
b. Ontstaan door endosymbiose van grotere primitieve prokaryoten met
verscheidenen kleinere die er de organellen zijn van geworden
= endosymbiontenhypothese
c. Kern: 50 % mama, 50 % papa
Buiten kern: 100 % mama
e) Eencellig tot meercellig
a. Eencellige organismen die samenwerken: sponzen
b. Meercellige: plant - dier – mens
2
H1: Geschiedenis van het leven
A-bio-genese = niet-leven-schepping
Vroeger dacht men dat levende wezens uit dood materiaal konden ontstaan. -Leven vanzelf
ontstaat-
Het ontstaan van leven op aarde (biogenese)
= ontstaan van levende wezens uit andere levende wezens
Big Bang (oerknal): ontstaan heelal – 14 miljard jaar geleden
Ontstaan aarde
o 4,6 miljard jaar geleden
o Doordat de aarde langzaam afkoelde, condenseert de waterdamp in de
atmosfeer en vulden de oceanen zich. De energie voor chemische reacties
tussen aanwezige stoffen werd geleverd door sterke UV-straling (een ozonlaag
ontbreek), elektriciteit van bliksem, geothermische warmte van vulkanen en
radioactieve straling
Hypothesen over ontstaan van eerste “leven” op aarde
Leven
- Opgebouwd uit (4) biomoleculen
o Suikers COH
o Vetten COH
o Eiwitten COHN
o Nucleïnezuren COHP
- Repliceren
- Sterven
- Voorplanten
a) Miller hypothese
In een gesloten ruimte een mengsel (4) van
o NH3 ammoniakgas
o CH4 methaan
o H2 waterstofgas
o H20 waterdamp
In de verhouding dat ze in oeratmosfeer voorkwamen
8 dagen: onderworpen elektrische ladingen
Ontstaan: organische verbindingen
LATERE EXPERIMENTEN
UV-straling en hitte toegevoegd -> vetzuren en bestanddelen van nucleotiden
b) Exo-biologische hypothese
- Chemische reacties hebben wel plaatsgevonden maar elders in heelal
1
, - Meteorieten die op aarde neerstorten (assembleren tot leven) de bouwstenen
van het leven meebrengen
c) De hydrothermale schoorsteen-theorie
- Uniek biotoop
- Leven oerbacteriën (prokaryoten)
- De chemische stoffen daar en de overvloed aan warmte-energie kunnen de
chemische reacties geleid hebben die voor de ontwikkeling van leven nodig zijn.
- Leven ontstaan door magma uit bodem
Tijdschaal van de belangrijkste stappen in het ontstaan en de
ontwikkeling van het leven op aarde
q.q.
a) Synthese van complexe organische moleculen (met zelf replicerende eigenschappen)
b) Insluiten van deze molecule in een membraan: de proto-cel ontstaat
c) Ontstaan van prokaryoten (bacteriën)
a. Oudste fossielen 3,5 miljard jaar oud
b. Heterotroof (voedingsstoffen -> E): ze deden aan gisting of fermentatie (anaeroob)
c. 3 miljard jaar geleden: cyanobacteriën-> 1ste organisme fotosynthese
productie van O2
d. O2 in omgeving = aërobe omgeving levert meer energie
= aërobe respiratie (celademhaling)
O2 stijgt -> ozonlaag ontstaat -> maakt leven mogelijk: UV-straling absorbeert
-> leven exploderen
d) Van prokaryoten naar eukaryoten
a. 1,5 miljard jaar geleden
b. Ontstaan door endosymbiose van grotere primitieve prokaryoten met
verscheidenen kleinere die er de organellen zijn van geworden
= endosymbiontenhypothese
c. Kern: 50 % mama, 50 % papa
Buiten kern: 100 % mama
e) Eencellig tot meercellig
a. Eencellige organismen die samenwerken: sponzen
b. Meercellige: plant - dier – mens
2
