Examenvragen weefselleer
1. Bespreek de histologie en structuur van neusholte en pharynx. Welke functie spelen deze in
de ademhaling?
Lucht wordt ingeademd door de vestibule van de neusgaten en komt zo in de neusholte
Neusholte fossa nasalis
- Bovenkant omgeven door neusrug (dorsum nasi) en neusvleugels
- Onderkant nasopharynx en neusholte gescheiden van mondholte door het harde en zachte
verhemelte
o Hard verhemelte beenderig, gevormd door os maxillare en os vomer
o Zacht verhemelte loopt uit in sensorisch bezenuwd aanhangsel (= huig/uvula)
- Staat in verbinding met paranasale holten = sinussen
o Maxillaire, ethmoide, sphenoide en frontale
Functie vergroten van interactieoppervlak met de ingeademde lucht + productie van geluid
Septum gevormd door os ethmoidale en os vomer > scheiding van linker en rechter neusholte
3 beenderige neusschelpen/conchae aan weerszijden van neusholte, wijzen in richting van septum
Spleet/maetus ligt tussen elk paar conchae
- Sterk doorbloed bindweefsel
- Complexe vorm > wervelen ingeademde lucht > bevorderen van verwarming en bevochtiging
van de ingeademde lucht + vergroot kans dat stofdeeltjes met de mucus van het slijmvlies in
contact komen
Reukorgaan vlak boven craniale holte
Normale huid bedekt neus tot in de neusgaten > niet keratiniserend epitheel
- Neusholte + sinussen afgelijnd door pseudogesratifieerd 1-lagig kolomepitheel met cilia
- Goblet celllen tussen epitheelcellen > mucusproductie
o Microvilli
o Functie partikels vangen die blijven plakken in de mucus en zo niet in de onderste
luchtwegen terechtkomen
- Basale cellen onder epitheel
o Functie stamcellen > herstel en vernieuwing van het epitheel
Respiratoir epitheel komt voor in de volledige bovenste luchtwegen maar heeft niets te maken met
ademhaling, enkel geleiding van lucht naar de distale luchtwegen
Onder epitheel lamina propria/submucosa (niet eenduidig te onderscheiden)
➢ Bevat verschillende onderdelen: klieren, immuuncellen en capillair netwerk
Klieren
- Mucineuze produceren mucus en helpen zo de goblet cellen
- Sereuze type I afscheiden van vocht met kleine hoeveelheiden amylase (gelijkend op
speekselklieren)
- Sereuze type II afscheiden van vocht met lyzozyme als antibacteriële substantie (gelijkend op
traanklieren)
Sereuze klieren staan in voor de bevochtiging van de ingeademde lucht
,Immuuncellen
- Macrofagen, lymfocyten, plasmacellen en kleine hoeveelheden neutrofielen en eosinofielen
o Eosinofielen talrijker bij mensen met allergie
Uitgebreid netwerk van capillairen
o Omgeven door gladde spiercellen
o Lucht op te warmen tot lichaamstemperatuur
o Daarom snel bloedneus
Nasopharynx dorsaal van de neusholte > oropharynx
- Kolomepitheel met cilia en goblet cellen (pseudogestratifieerd kolomepitheel)
- Buis van Eustachius mondt hier uit
o Extra lymfoide structuren in LP/SM > immuunbarrière
- Soms meerlagig epitheel (naast kolomepitheel)
o Door toxische stoffen die epitheel ooit beschadigd hebben
▪ Epitheel daarna terug dichtgegroeid met meerlagig epitheel dat resistenter is
aan schade
o Frequenter bij ouder worden
o Bevat geen cilia meer > minder efficiënt om partikels uit de lucht te halen > kan
aanleiding geven tot kanker (= squamous cell carcinoma)
LP/submucosa
- Uitgesproken zones met MALT (ring van Waldeyer) > rol bij het detecteren van ingeademde
antigenen
o Meestal diffuus maar vormen op sommige plaatsen nodules = nasopharyngeale
tonsillen
▪ Groeven opp vergroten voor interactie tussen lucht en MALT
▪ Meer gobletcellen > makkelijker opvangen van antigenen
- Bij virale infectie > verhoogde productie van mucus + zwellen lymfoide weefsel
o Mogelijks blokkage van buis van Eustachius > oorinfecties
,Olfactorische mucosa in het dak van de neusholte, cruciale rol bij reuk- en smaakzin
Bestaat uit pseudogestratifieerd kolomepitheel
Verschillende types cellen
- Olfactorische receptorcellen bipolaire neuronen
o Apicale zijde: dendritische uitloper met aan het uiteinde verschillende cilia rond een
kleine holte (olfactorische vesikel)
▪ In de kleine holte bevinden de receptoren die de reukstoffen waarnemen
o Proximale zijde: niet gemyeliniseerde axonen die door de basale membraan breken
en uiteindelijk als olfactorische filia door het bot zullen passeren > connectie maken
met olfactorische zenuwen in de hersenen
o Worden elke maand vernieuwd > enige neuronen in ons lichaam die dit kunnen
- Subtentaculaire /ondersteunende cellen
- Basale cellen dienen als stamcellen om andere celtypes te vernieuwen
Klieren van Bowman sereuze klier onder de epitheellaag
Produceert solvent > reukstoffen zo efficient mogelijk bij de ORC te brengen
, 2. Bespreek de histologie en structuur van de bovenste luchtwegen startend onder de larynx.
Welke functie spelen deze in de ademhaling?
Bovenste luchtwegen geen functie in gasuitwisseling
Functie aangevoerde lucht zuiveren van partikels, bevochtigen en opwarmen tot
lichaamstemperatuur
Bovenste luchtwegen bestaan uit verschillende onderdelen
- Trachea en stambronchi
- Lobulaire of secundaire bronchi
- Segmentale of tertiaire bronchi
- Bronchiolen
Thrachea en stambronchi
Trachea start onder de larynx
Omringd door 15-20 C-vormige kraakbeenringen > vorming van stevige buis die niet kan dichtklappen
Onderaan trachea splitsen 2 stambronchi af
➢ Trachea en stambronchi hebben grotendeels dezelfde histologische structuur > wand bestaat
uit verschillende concentrische lagen
Mucosa grenzend aan lumen
- Kolomvormig epitheel met cilia en ertussen gobletcellen
- Opgebouwd uit epitheel dat op lamina propria ligt
- Veel klieren waarvan de secretoire gedeelten in de diepere lagen liggen (= submucosa)
Tunica fibrocartilaginea hyalijn kraakbeen
- Hoefijzervormig > wordt overbrugd door spier van Reisessen strook glad spierweefsel
o Vormt doorlopende laag over ganse lengte van trachea en stambronchi
o Onderling verbonden door collagene en elastische vezels > stevige + flexibele buis
- Bekleed met adventitia mesotheel, rustend op laag bindweefsel
In submucosa van zone zonder kraakbeen > klierweefsel met seromucineus karakter
Respiratoir epitheel pseudogestratificieerd epitheel met cilia, maken deel uit van gasgeleidingsstelsel
- Vertoont pseudostratificatie schijnbare meerlagigheid en bevat meerdere celtypes
Basale cellen op bodem van epitheel
- Ronde dense kernen
- Weinig cytoplasma
Functie vervangcellen, worden actief als naburige functionele cellen afsterven > groeien uit tot
nieuwe functionele cellen
Hoogprismatische cellen functionele cellen van epitheel
- Kleine ellipsoïde kernen
- Meer cytoplasma
➢ 2 lagen kernen in epitheel: basale laag van basale cellen en apicale laag van hoogprismatische
cellen > maken beide contact met basale lamina
➢ 1 laag cellen > ENKELVOUDIG!
1. Bespreek de histologie en structuur van neusholte en pharynx. Welke functie spelen deze in
de ademhaling?
Lucht wordt ingeademd door de vestibule van de neusgaten en komt zo in de neusholte
Neusholte fossa nasalis
- Bovenkant omgeven door neusrug (dorsum nasi) en neusvleugels
- Onderkant nasopharynx en neusholte gescheiden van mondholte door het harde en zachte
verhemelte
o Hard verhemelte beenderig, gevormd door os maxillare en os vomer
o Zacht verhemelte loopt uit in sensorisch bezenuwd aanhangsel (= huig/uvula)
- Staat in verbinding met paranasale holten = sinussen
o Maxillaire, ethmoide, sphenoide en frontale
Functie vergroten van interactieoppervlak met de ingeademde lucht + productie van geluid
Septum gevormd door os ethmoidale en os vomer > scheiding van linker en rechter neusholte
3 beenderige neusschelpen/conchae aan weerszijden van neusholte, wijzen in richting van septum
Spleet/maetus ligt tussen elk paar conchae
- Sterk doorbloed bindweefsel
- Complexe vorm > wervelen ingeademde lucht > bevorderen van verwarming en bevochtiging
van de ingeademde lucht + vergroot kans dat stofdeeltjes met de mucus van het slijmvlies in
contact komen
Reukorgaan vlak boven craniale holte
Normale huid bedekt neus tot in de neusgaten > niet keratiniserend epitheel
- Neusholte + sinussen afgelijnd door pseudogesratifieerd 1-lagig kolomepitheel met cilia
- Goblet celllen tussen epitheelcellen > mucusproductie
o Microvilli
o Functie partikels vangen die blijven plakken in de mucus en zo niet in de onderste
luchtwegen terechtkomen
- Basale cellen onder epitheel
o Functie stamcellen > herstel en vernieuwing van het epitheel
Respiratoir epitheel komt voor in de volledige bovenste luchtwegen maar heeft niets te maken met
ademhaling, enkel geleiding van lucht naar de distale luchtwegen
Onder epitheel lamina propria/submucosa (niet eenduidig te onderscheiden)
➢ Bevat verschillende onderdelen: klieren, immuuncellen en capillair netwerk
Klieren
- Mucineuze produceren mucus en helpen zo de goblet cellen
- Sereuze type I afscheiden van vocht met kleine hoeveelheiden amylase (gelijkend op
speekselklieren)
- Sereuze type II afscheiden van vocht met lyzozyme als antibacteriële substantie (gelijkend op
traanklieren)
Sereuze klieren staan in voor de bevochtiging van de ingeademde lucht
,Immuuncellen
- Macrofagen, lymfocyten, plasmacellen en kleine hoeveelheden neutrofielen en eosinofielen
o Eosinofielen talrijker bij mensen met allergie
Uitgebreid netwerk van capillairen
o Omgeven door gladde spiercellen
o Lucht op te warmen tot lichaamstemperatuur
o Daarom snel bloedneus
Nasopharynx dorsaal van de neusholte > oropharynx
- Kolomepitheel met cilia en goblet cellen (pseudogestratifieerd kolomepitheel)
- Buis van Eustachius mondt hier uit
o Extra lymfoide structuren in LP/SM > immuunbarrière
- Soms meerlagig epitheel (naast kolomepitheel)
o Door toxische stoffen die epitheel ooit beschadigd hebben
▪ Epitheel daarna terug dichtgegroeid met meerlagig epitheel dat resistenter is
aan schade
o Frequenter bij ouder worden
o Bevat geen cilia meer > minder efficiënt om partikels uit de lucht te halen > kan
aanleiding geven tot kanker (= squamous cell carcinoma)
LP/submucosa
- Uitgesproken zones met MALT (ring van Waldeyer) > rol bij het detecteren van ingeademde
antigenen
o Meestal diffuus maar vormen op sommige plaatsen nodules = nasopharyngeale
tonsillen
▪ Groeven opp vergroten voor interactie tussen lucht en MALT
▪ Meer gobletcellen > makkelijker opvangen van antigenen
- Bij virale infectie > verhoogde productie van mucus + zwellen lymfoide weefsel
o Mogelijks blokkage van buis van Eustachius > oorinfecties
,Olfactorische mucosa in het dak van de neusholte, cruciale rol bij reuk- en smaakzin
Bestaat uit pseudogestratifieerd kolomepitheel
Verschillende types cellen
- Olfactorische receptorcellen bipolaire neuronen
o Apicale zijde: dendritische uitloper met aan het uiteinde verschillende cilia rond een
kleine holte (olfactorische vesikel)
▪ In de kleine holte bevinden de receptoren die de reukstoffen waarnemen
o Proximale zijde: niet gemyeliniseerde axonen die door de basale membraan breken
en uiteindelijk als olfactorische filia door het bot zullen passeren > connectie maken
met olfactorische zenuwen in de hersenen
o Worden elke maand vernieuwd > enige neuronen in ons lichaam die dit kunnen
- Subtentaculaire /ondersteunende cellen
- Basale cellen dienen als stamcellen om andere celtypes te vernieuwen
Klieren van Bowman sereuze klier onder de epitheellaag
Produceert solvent > reukstoffen zo efficient mogelijk bij de ORC te brengen
, 2. Bespreek de histologie en structuur van de bovenste luchtwegen startend onder de larynx.
Welke functie spelen deze in de ademhaling?
Bovenste luchtwegen geen functie in gasuitwisseling
Functie aangevoerde lucht zuiveren van partikels, bevochtigen en opwarmen tot
lichaamstemperatuur
Bovenste luchtwegen bestaan uit verschillende onderdelen
- Trachea en stambronchi
- Lobulaire of secundaire bronchi
- Segmentale of tertiaire bronchi
- Bronchiolen
Thrachea en stambronchi
Trachea start onder de larynx
Omringd door 15-20 C-vormige kraakbeenringen > vorming van stevige buis die niet kan dichtklappen
Onderaan trachea splitsen 2 stambronchi af
➢ Trachea en stambronchi hebben grotendeels dezelfde histologische structuur > wand bestaat
uit verschillende concentrische lagen
Mucosa grenzend aan lumen
- Kolomvormig epitheel met cilia en ertussen gobletcellen
- Opgebouwd uit epitheel dat op lamina propria ligt
- Veel klieren waarvan de secretoire gedeelten in de diepere lagen liggen (= submucosa)
Tunica fibrocartilaginea hyalijn kraakbeen
- Hoefijzervormig > wordt overbrugd door spier van Reisessen strook glad spierweefsel
o Vormt doorlopende laag over ganse lengte van trachea en stambronchi
o Onderling verbonden door collagene en elastische vezels > stevige + flexibele buis
- Bekleed met adventitia mesotheel, rustend op laag bindweefsel
In submucosa van zone zonder kraakbeen > klierweefsel met seromucineus karakter
Respiratoir epitheel pseudogestratificieerd epitheel met cilia, maken deel uit van gasgeleidingsstelsel
- Vertoont pseudostratificatie schijnbare meerlagigheid en bevat meerdere celtypes
Basale cellen op bodem van epitheel
- Ronde dense kernen
- Weinig cytoplasma
Functie vervangcellen, worden actief als naburige functionele cellen afsterven > groeien uit tot
nieuwe functionele cellen
Hoogprismatische cellen functionele cellen van epitheel
- Kleine ellipsoïde kernen
- Meer cytoplasma
➢ 2 lagen kernen in epitheel: basale laag van basale cellen en apicale laag van hoogprismatische
cellen > maken beide contact met basale lamina
➢ 1 laag cellen > ENKELVOUDIG!
