2021/2022
Eindverslag Vakdidactisch Bekwaam 1B
Student – Studentnummer
Leraren opleiding Biologie Tweedegraads
Docenten: Studentnummer
- Docent 29/01/2022
Leerjaar 2
- Docent
- Docent
,VOORWOORD
Mijn naam is Student. Ik ben een student van hogeschool Utrecht waar ik de tweedegraads leraren
opleiding Biologie volg. Op moment van schrijven zit ik in het tweede studiejaar van de Voltijd. In dit
eindverslag staan alle gemaakte opdrachten en bewijsstukken die betrekking hebben tot de cursus
Vakdidactisch Bekwaam 1B. In deze cursus is het de bedoeling om als startend docent aan te leren
hoe de biologie inhoud zo leerbaar mogelijk wordt gemaakt voor de leerlingen.
Bij start van de cursus heb ik gekozen voor de student-docent-gestuurde route. Hierbij zijn de
opdrachten en verslagen verdeelt in leertaken, wetende leertaak één tot en met leertaak vier. Door
deze route te kiezen zijn niet alle leervragen zelf bedacht maar komen er in de grote vakdidactische
opdrachten wel een hoop generieke componenten naar voren. Voorafgaand aan dit verslag wil ik
graag mijn docenten en werkplekbegeleider bedanken voor het geven van de lessen en de nodige
informatie voor het schrijven van dit portofolio.
,SAMENVATTING
Zoals inmiddels al bekend bestaat deze cursus uit vier leertaken. Bij de eerste leertaak is er in
groepsverband aan een opdracht waarin er een pre-concept is ge-debunked. Vooral in het vak
biologie zijn er een hoop foutieve opvattingen van leerlingen over verschillende onderwerpen. In
deze leertaak is het onderwerp spijsvertering aan bod gekomen. Veel leerlingen hebben een
misopvatting omtrent galproductie. Stel deze vraag aan een leerling en de kans is groot dat er als
antwoord volgt dat gal wordt gemaakt in de galblaas. Niets is minder waar want dit gebeurt namelijk
in de cellen van onze lever. Om deze leerling op de juiste denkwijze te brengen is er in deze opdracht
een les ontworpen waarbij er met behulp van een activerende werkvorm ervoor gezorgd wordt dat
leerlingen op een actieve manier met de stof bezig zijn en ze de juiste denkwijze aannemen met
betrekking tot dit onderwerp. Daarnaast is er ook nog een literatuurstudie uitgevoerd om meer
informatie op te doen over preconcepten en hoe deze het beste weerlegt kunnen worden
Voor de tweede leertaak is er toets afgelegd over diverse leertheorieën en motivatie. Tijdens het
bestuderen van deze stof is opgehaald en aangeleerd wat activerend en stimulerend onderwijs is en
hoe dit toegepast kan worden, hoe de werking van het geheugen in elkaar zit, verschillende
strategieën om preconcepten te herkennen, motivatietheorieën en nog veel meer.
Bij leertaak drie is er zelfstandig gewerkt aan opdrachten rondom het thema Seksualiteit en
Diversiteit. Dit is vaak een gevoelig onderwerp maar wel ontzettend belangrijk. Met name
onderwerpen zoals deze moeten op de juiste manier behandelt worden omdat iedereen er in zijn of
haar leven mee te maken krijgt. Zo is er in deze opdracht een les-idee opgesteld omtrent
genderdiversiteit. Ook worden er een hoop tips gegeven over mogelijke gesprekken die er met
leerlingen kunnen plaatsvinden en aan welke eisen een docent moet voldoen om respectvol en op de
juiste manier dit soort onderwerpen met leerlingen te behandelen en te bespreken. Verder komen
de SLO-kerndoelen voor biologie aan de orde bij het lesgeven over het thema seksualiteit.
Bij de laatste leertaak is er gewerkt aan een persoonlijke leervraag. In dit geval is er een verslag
geschreven over het creëren van structuur. Hierbij is er opgezocht wat de literatuur hierover zegt en
is er beschreven wat structuur precies inhoudt en welke hulpmiddelen hierbij van pas kunnen
komen.
Tot slot staan er in de bijlage nog een aantal documenten die dit verslag compleet maken. In de
eerste bijlage het Go/No-go formulier voor het behalen van deze cursus. In de volgende zes bijlagen
staat feedback verwerkt in een feedbackformulier of op een andere wijze. In de laatste bijlagen is het
leerwerkplan zichtbaar die bij start van de cursus is opgesteld en een praktijkbeoordeling van de
persoonlijke werkplekbegeleider over het functioneren van de stagiaire tijdens de stagedagen.
, Inhoud
Voorwoord................................................................................................................................................................2
Samenvatting.............................................................................................................................................................3
Leertaak 1; De-bunk het preconcept........................................................................................................................8
Samenvatting.............................................................................................................................................................9
Inleiding...................................................................................................................................................................14
Verkenningsonderzoek............................................................................................................................................15
Inleiding...............................................................................................................................................................15
Wat is een preconcept?......................................................................................................................................16
Hoe weerleg je preconcepten?...........................................................................................................................16
Wat zijn activerende/motiverende werkvormen?..............................................................................................16
Wat is het belang van activerende/motiverende werkvormen?........................................................................17
Hoe gebruik je ICT-tools in de les om activerende/motiverende werkvormen te ondersteunen?....................17
Conclusie.............................................................................................................................................................17
Ontwerpeisen en lesuitvoering...............................................................................................................................18
Expert methode - quizlet.....................................................................................................................................22
Denken, delen, uitwisselen – mentimeter/lesson up.........................................................................................22
Vergadersessie – kahoot.....................................................................................................................................22
Uiteindelijke keuze..............................................................................................................................................23
Product....................................................................................................................................................................24
Inleiding...............................................................................................................................................................24
Omschrijving product..........................................................................................................................................24
Lesopbouw..........................................................................................................................................................24
Voorbereiding..................................................................................................................................................25
Opstart.............................................................................................................................................................25
Instructie.........................................................................................................................................................25
De Opdracht....................................................................................................................................................25
De wissel..........................................................................................................................................................26
Quizlet.............................................................................................................................................................26
Afsluiting..........................................................................................................................................................26
Autonomie en structuur..................................................................................................................................26
Samenwerken en individuele aanspreekbaarheid..........................................................................................27
Aansluiting op Biologie voor Jou en Nectar....................................................................................................27
Uitkomsten en evaluatie.................................................................................................................................27
Evaluatieonderzoek.................................................................................................................................................28
Manier van Evalueren.........................................................................................................................................28
Eindverslag Vakdidactisch Bekwaam 1B
Student – Studentnummer
Leraren opleiding Biologie Tweedegraads
Docenten: Studentnummer
- Docent 29/01/2022
Leerjaar 2
- Docent
- Docent
,VOORWOORD
Mijn naam is Student. Ik ben een student van hogeschool Utrecht waar ik de tweedegraads leraren
opleiding Biologie volg. Op moment van schrijven zit ik in het tweede studiejaar van de Voltijd. In dit
eindverslag staan alle gemaakte opdrachten en bewijsstukken die betrekking hebben tot de cursus
Vakdidactisch Bekwaam 1B. In deze cursus is het de bedoeling om als startend docent aan te leren
hoe de biologie inhoud zo leerbaar mogelijk wordt gemaakt voor de leerlingen.
Bij start van de cursus heb ik gekozen voor de student-docent-gestuurde route. Hierbij zijn de
opdrachten en verslagen verdeelt in leertaken, wetende leertaak één tot en met leertaak vier. Door
deze route te kiezen zijn niet alle leervragen zelf bedacht maar komen er in de grote vakdidactische
opdrachten wel een hoop generieke componenten naar voren. Voorafgaand aan dit verslag wil ik
graag mijn docenten en werkplekbegeleider bedanken voor het geven van de lessen en de nodige
informatie voor het schrijven van dit portofolio.
,SAMENVATTING
Zoals inmiddels al bekend bestaat deze cursus uit vier leertaken. Bij de eerste leertaak is er in
groepsverband aan een opdracht waarin er een pre-concept is ge-debunked. Vooral in het vak
biologie zijn er een hoop foutieve opvattingen van leerlingen over verschillende onderwerpen. In
deze leertaak is het onderwerp spijsvertering aan bod gekomen. Veel leerlingen hebben een
misopvatting omtrent galproductie. Stel deze vraag aan een leerling en de kans is groot dat er als
antwoord volgt dat gal wordt gemaakt in de galblaas. Niets is minder waar want dit gebeurt namelijk
in de cellen van onze lever. Om deze leerling op de juiste denkwijze te brengen is er in deze opdracht
een les ontworpen waarbij er met behulp van een activerende werkvorm ervoor gezorgd wordt dat
leerlingen op een actieve manier met de stof bezig zijn en ze de juiste denkwijze aannemen met
betrekking tot dit onderwerp. Daarnaast is er ook nog een literatuurstudie uitgevoerd om meer
informatie op te doen over preconcepten en hoe deze het beste weerlegt kunnen worden
Voor de tweede leertaak is er toets afgelegd over diverse leertheorieën en motivatie. Tijdens het
bestuderen van deze stof is opgehaald en aangeleerd wat activerend en stimulerend onderwijs is en
hoe dit toegepast kan worden, hoe de werking van het geheugen in elkaar zit, verschillende
strategieën om preconcepten te herkennen, motivatietheorieën en nog veel meer.
Bij leertaak drie is er zelfstandig gewerkt aan opdrachten rondom het thema Seksualiteit en
Diversiteit. Dit is vaak een gevoelig onderwerp maar wel ontzettend belangrijk. Met name
onderwerpen zoals deze moeten op de juiste manier behandelt worden omdat iedereen er in zijn of
haar leven mee te maken krijgt. Zo is er in deze opdracht een les-idee opgesteld omtrent
genderdiversiteit. Ook worden er een hoop tips gegeven over mogelijke gesprekken die er met
leerlingen kunnen plaatsvinden en aan welke eisen een docent moet voldoen om respectvol en op de
juiste manier dit soort onderwerpen met leerlingen te behandelen en te bespreken. Verder komen
de SLO-kerndoelen voor biologie aan de orde bij het lesgeven over het thema seksualiteit.
Bij de laatste leertaak is er gewerkt aan een persoonlijke leervraag. In dit geval is er een verslag
geschreven over het creëren van structuur. Hierbij is er opgezocht wat de literatuur hierover zegt en
is er beschreven wat structuur precies inhoudt en welke hulpmiddelen hierbij van pas kunnen
komen.
Tot slot staan er in de bijlage nog een aantal documenten die dit verslag compleet maken. In de
eerste bijlage het Go/No-go formulier voor het behalen van deze cursus. In de volgende zes bijlagen
staat feedback verwerkt in een feedbackformulier of op een andere wijze. In de laatste bijlagen is het
leerwerkplan zichtbaar die bij start van de cursus is opgesteld en een praktijkbeoordeling van de
persoonlijke werkplekbegeleider over het functioneren van de stagiaire tijdens de stagedagen.
, Inhoud
Voorwoord................................................................................................................................................................2
Samenvatting.............................................................................................................................................................3
Leertaak 1; De-bunk het preconcept........................................................................................................................8
Samenvatting.............................................................................................................................................................9
Inleiding...................................................................................................................................................................14
Verkenningsonderzoek............................................................................................................................................15
Inleiding...............................................................................................................................................................15
Wat is een preconcept?......................................................................................................................................16
Hoe weerleg je preconcepten?...........................................................................................................................16
Wat zijn activerende/motiverende werkvormen?..............................................................................................16
Wat is het belang van activerende/motiverende werkvormen?........................................................................17
Hoe gebruik je ICT-tools in de les om activerende/motiverende werkvormen te ondersteunen?....................17
Conclusie.............................................................................................................................................................17
Ontwerpeisen en lesuitvoering...............................................................................................................................18
Expert methode - quizlet.....................................................................................................................................22
Denken, delen, uitwisselen – mentimeter/lesson up.........................................................................................22
Vergadersessie – kahoot.....................................................................................................................................22
Uiteindelijke keuze..............................................................................................................................................23
Product....................................................................................................................................................................24
Inleiding...............................................................................................................................................................24
Omschrijving product..........................................................................................................................................24
Lesopbouw..........................................................................................................................................................24
Voorbereiding..................................................................................................................................................25
Opstart.............................................................................................................................................................25
Instructie.........................................................................................................................................................25
De Opdracht....................................................................................................................................................25
De wissel..........................................................................................................................................................26
Quizlet.............................................................................................................................................................26
Afsluiting..........................................................................................................................................................26
Autonomie en structuur..................................................................................................................................26
Samenwerken en individuele aanspreekbaarheid..........................................................................................27
Aansluiting op Biologie voor Jou en Nectar....................................................................................................27
Uitkomsten en evaluatie.................................................................................................................................27
Evaluatieonderzoek.................................................................................................................................................28
Manier van Evalueren.........................................................................................................................................28
