Short-Notes AZT 6
Inhoud
Short-Notes AZT 6..................................................................................................................................1
1. ABCDE-methodiek..........................................................................................................................2
2..........................................................................................................................................................4
2. Hulpmiddelen luchtwegmanagement............................................................................................4
3. Cardiaal zuurstofverbruik...............................................................................................................8
4. Aspiratie........................................................................................................................................11
5. Werkingsmechanisme lokale anesthesie......................................................................................13
6. Mechanische beademing..............................................................................................................17
7. Klinische Capnografie...................................................................................................................21
8. Spierrelaxantia en Antagonisten...................................................................................................25
9. Beschadiging van plexus brachialis...............................................................................................29
10. Standaard Cardiovasculaire monitoring......................................................................................31
11. Farmacokinetiek.........................................................................................................................34
Casus................................................................................................................................................38
Voor deze short-notes uitwerking zijn de volgende boeken als informatiebron gebruikt;
- Klinische Anesthesiologie van Dr. P.G. Noordzij, Dr. M. Klimek & J.J. Landman uitgegeven
door De Tijdstroom te Utrecht (3de druk 2019)
- Leerboek Anesthesiologie van Dr. P.J. Hennis, Dr. H.P.A. van Dongen & Prof. Dr. W.A. van Klei
uitgegeven door Bohn Stafleu van Loghum te Houten (4 de herziende druk 2019)
- Basisboek anesthesiologische zorg en technieken door Jacques Peeters uitgegeven door
Bohn Stafleu van Loghum te Houten (2016)
,1. ABCDE-methodiek
De ABCDE-methodiek staat voor;
A = Airway
Kijken Verlaagd bewustzijn? Inspectie mondholte? In of uitwendige oorzaken van mogelijk
obstructie (persisterend braken) slijmvliezen droog/nat? Zwelling?
Luisteren Heesheid, Stridor (gieren of piepen), Rochelen, Snurken
Voelen Luchtbeweging waarneembaar? Boven mond/neus
Metingen
Interventies Interventies kunnen zijn; Verwijderen Corpus alienum (uitzuigen of heimlich).
Luchtwegmanoeuvres (chin lift, sniffing position, jaw trust, stabiele zijligging),
gebruik maken van een guedel of nasopharyngeale tube
B = Breathing
Kijken Kleur; Cyanose? Uitwendige afwijkingen aan de thorax (trauma, aangeboren?)
ademhalingsbewegingen en ademarbeid (regelmatig, diepte, intrekking,
hulpademhalingsspieren
Luisteren Auscultatie en percussie
Voelen Ademhalingsbewegingen, subcutaan emfyseem, ribfracturen
Metingen Ademfrequentie en zuurstofsaturatie
Interventies O2 toedienen (neusbril/-canuele) non-rebreather masker) maskerballon
pocketmask
C = Circulation
Kijken Huidskleur (CRT), Transpiratie, Uitwendig zichtbaar bloedverlies (bloedbraken,
ernstige bloedingen, hemoptoe? Halsvenen gestuwd of gecollabeerd?
Luisteren Auscultatie hart (frequentie, ritme, luidheid tonen, souffles)
Voelen Temperatuur van de extremiteiten, pols/hals (ritme en kracht), palpatie van de
abdomen. Bij trauma borst, buik, bekken, bovenbenen? Belangrijke arteriën
Metingen Hartfrequentie, Bloeddruk, CRT, Capillary Refill Time op sternum of nagel
Interventies Stelpen extreme bloedingen, IV-toegang creëren,
Patiënt in shock
1. Get help
2. Maximaal O2 mits geen restricties
3. Vloeistoftherapie met Ringer of NaCl
,D = Disability
Kijken Bewustzijn beoordelen (EMV/Glasgow Coma Scale) Kind (AVPU), pupilcontrole
(Pearrl) Lateralisatie (FAST), Tekenen van convulsies
Luisteren
Voelen
Metingen Glucose
Interventies O2 bij bewusteloosheid
glucose onder de 3.5 mmol/l glucose of glucagon
E = Exposure
Kijken Volledige inspectie huid (inclusief rug (log roll)! Huidafwijkingen (petechiën,
hematomen, zwellingen, oedemen, verwondingen, ontstekingsverschijnselen)
Luisteren Urgentieverhoogde omgevingsfactoren (koolmonoxide)
Voelen Palpeer de rug buik trauma, koorts
Metingen Lichaamstemperatuur en pijn(score)
Interventies Toedekken, opwarmen of afkoelen
Het principe hierachter is ‘’treat first what kills first’’.
Wanneer pas je de ABCDE-methodiek nu toe?
…> Het is raadzaam om bij alle gevallen met eventuele vitale bedreiging de methodiek toe te passen.
Primary survey …> hier valt alle wat levensbedreigend is onder. Dit komt in systematische volgorde
d.m.v. de ABCDE-Methodiek.
Re-assessment …> Hierbij wordt de ABCDE herhaald om te bekijken of er grote verschillen binnen de
waardes zijn en om te bekijken of er in de eerdere metingen niets is vergeten
Secondary survey …> Dit is de traditionele benadering (anamnese en lichamelijk onderzoek). Dit ga
men pas doen nar de primary survey is afgerond en de vitale functies zo goed als gestabiliseerd is.
Bij iedere stap in het ABCDE vindt er volgens een vaste volgorde een systemische beoordeling plaats;
- Kijken
Kijken kan zonder hulpmiddelen en soms met (spatel, lampje)
- luisteren
M.b.v. stethoscoop (ausculteren) of door zelf opgewekte geluiden (percussie)
- voelen
Beweging, temperatuur, ademstroom, palpatie,
- monitoring
Echt een verlengstuk. Om te meten wat we niet met onze zingtuigen kunnen doen. Denk aan de
zuurstofsaturatie, ECG, etc.
- (aanvullend onderzoek)
Voor het verkrijgen van extra informatie op een andere manier (röntgen, laboratoriumapparatuur.
- (interventies)
, Je kunt pas verder in de abcde als de noodzakelijke levensreddende handelingen bij deze stap
verricht zijn. Interventies zijn gericht op het behandelen van een acute levensbedreigende of het
voorkomen van verdere verslechtering.
Interventies kunnen fysieke handelingen zijn, maar ook medicamenteuze. Ga jezelf altijd na of de
interventie wel het gewenste effect gehad.
2.
2. Hulpmiddelen
luchtwegmanagement
De incidentie van een moeilijke endotracheale
intubatie wordt afhankelijk van de definitie geschat
op 3 tot 18%.
Even kort wat anatomie;
De luchtweg wordt onderverdeeld in de bovenste en onderste
luchtweg. De bovenste luchtweg wordt gevormd door; de neus, de
mondholte, de farynx (naso, oro en laryngo, (epi)glottis en de
Inhoud
Short-Notes AZT 6..................................................................................................................................1
1. ABCDE-methodiek..........................................................................................................................2
2..........................................................................................................................................................4
2. Hulpmiddelen luchtwegmanagement............................................................................................4
3. Cardiaal zuurstofverbruik...............................................................................................................8
4. Aspiratie........................................................................................................................................11
5. Werkingsmechanisme lokale anesthesie......................................................................................13
6. Mechanische beademing..............................................................................................................17
7. Klinische Capnografie...................................................................................................................21
8. Spierrelaxantia en Antagonisten...................................................................................................25
9. Beschadiging van plexus brachialis...............................................................................................29
10. Standaard Cardiovasculaire monitoring......................................................................................31
11. Farmacokinetiek.........................................................................................................................34
Casus................................................................................................................................................38
Voor deze short-notes uitwerking zijn de volgende boeken als informatiebron gebruikt;
- Klinische Anesthesiologie van Dr. P.G. Noordzij, Dr. M. Klimek & J.J. Landman uitgegeven
door De Tijdstroom te Utrecht (3de druk 2019)
- Leerboek Anesthesiologie van Dr. P.J. Hennis, Dr. H.P.A. van Dongen & Prof. Dr. W.A. van Klei
uitgegeven door Bohn Stafleu van Loghum te Houten (4 de herziende druk 2019)
- Basisboek anesthesiologische zorg en technieken door Jacques Peeters uitgegeven door
Bohn Stafleu van Loghum te Houten (2016)
,1. ABCDE-methodiek
De ABCDE-methodiek staat voor;
A = Airway
Kijken Verlaagd bewustzijn? Inspectie mondholte? In of uitwendige oorzaken van mogelijk
obstructie (persisterend braken) slijmvliezen droog/nat? Zwelling?
Luisteren Heesheid, Stridor (gieren of piepen), Rochelen, Snurken
Voelen Luchtbeweging waarneembaar? Boven mond/neus
Metingen
Interventies Interventies kunnen zijn; Verwijderen Corpus alienum (uitzuigen of heimlich).
Luchtwegmanoeuvres (chin lift, sniffing position, jaw trust, stabiele zijligging),
gebruik maken van een guedel of nasopharyngeale tube
B = Breathing
Kijken Kleur; Cyanose? Uitwendige afwijkingen aan de thorax (trauma, aangeboren?)
ademhalingsbewegingen en ademarbeid (regelmatig, diepte, intrekking,
hulpademhalingsspieren
Luisteren Auscultatie en percussie
Voelen Ademhalingsbewegingen, subcutaan emfyseem, ribfracturen
Metingen Ademfrequentie en zuurstofsaturatie
Interventies O2 toedienen (neusbril/-canuele) non-rebreather masker) maskerballon
pocketmask
C = Circulation
Kijken Huidskleur (CRT), Transpiratie, Uitwendig zichtbaar bloedverlies (bloedbraken,
ernstige bloedingen, hemoptoe? Halsvenen gestuwd of gecollabeerd?
Luisteren Auscultatie hart (frequentie, ritme, luidheid tonen, souffles)
Voelen Temperatuur van de extremiteiten, pols/hals (ritme en kracht), palpatie van de
abdomen. Bij trauma borst, buik, bekken, bovenbenen? Belangrijke arteriën
Metingen Hartfrequentie, Bloeddruk, CRT, Capillary Refill Time op sternum of nagel
Interventies Stelpen extreme bloedingen, IV-toegang creëren,
Patiënt in shock
1. Get help
2. Maximaal O2 mits geen restricties
3. Vloeistoftherapie met Ringer of NaCl
,D = Disability
Kijken Bewustzijn beoordelen (EMV/Glasgow Coma Scale) Kind (AVPU), pupilcontrole
(Pearrl) Lateralisatie (FAST), Tekenen van convulsies
Luisteren
Voelen
Metingen Glucose
Interventies O2 bij bewusteloosheid
glucose onder de 3.5 mmol/l glucose of glucagon
E = Exposure
Kijken Volledige inspectie huid (inclusief rug (log roll)! Huidafwijkingen (petechiën,
hematomen, zwellingen, oedemen, verwondingen, ontstekingsverschijnselen)
Luisteren Urgentieverhoogde omgevingsfactoren (koolmonoxide)
Voelen Palpeer de rug buik trauma, koorts
Metingen Lichaamstemperatuur en pijn(score)
Interventies Toedekken, opwarmen of afkoelen
Het principe hierachter is ‘’treat first what kills first’’.
Wanneer pas je de ABCDE-methodiek nu toe?
…> Het is raadzaam om bij alle gevallen met eventuele vitale bedreiging de methodiek toe te passen.
Primary survey …> hier valt alle wat levensbedreigend is onder. Dit komt in systematische volgorde
d.m.v. de ABCDE-Methodiek.
Re-assessment …> Hierbij wordt de ABCDE herhaald om te bekijken of er grote verschillen binnen de
waardes zijn en om te bekijken of er in de eerdere metingen niets is vergeten
Secondary survey …> Dit is de traditionele benadering (anamnese en lichamelijk onderzoek). Dit ga
men pas doen nar de primary survey is afgerond en de vitale functies zo goed als gestabiliseerd is.
Bij iedere stap in het ABCDE vindt er volgens een vaste volgorde een systemische beoordeling plaats;
- Kijken
Kijken kan zonder hulpmiddelen en soms met (spatel, lampje)
- luisteren
M.b.v. stethoscoop (ausculteren) of door zelf opgewekte geluiden (percussie)
- voelen
Beweging, temperatuur, ademstroom, palpatie,
- monitoring
Echt een verlengstuk. Om te meten wat we niet met onze zingtuigen kunnen doen. Denk aan de
zuurstofsaturatie, ECG, etc.
- (aanvullend onderzoek)
Voor het verkrijgen van extra informatie op een andere manier (röntgen, laboratoriumapparatuur.
- (interventies)
, Je kunt pas verder in de abcde als de noodzakelijke levensreddende handelingen bij deze stap
verricht zijn. Interventies zijn gericht op het behandelen van een acute levensbedreigende of het
voorkomen van verdere verslechtering.
Interventies kunnen fysieke handelingen zijn, maar ook medicamenteuze. Ga jezelf altijd na of de
interventie wel het gewenste effect gehad.
2.
2. Hulpmiddelen
luchtwegmanagement
De incidentie van een moeilijke endotracheale
intubatie wordt afhankelijk van de definitie geschat
op 3 tot 18%.
Even kort wat anatomie;
De luchtweg wordt onderverdeeld in de bovenste en onderste
luchtweg. De bovenste luchtweg wordt gevormd door; de neus, de
mondholte, de farynx (naso, oro en laryngo, (epi)glottis en de
