CRIMINOLOGISCHE SOCIOLOGIE
H1: SITUERING VAN SOCIOLOGISCHE THEORIEËN OVER CRIMINALITEIT
KLASSIEKE THEORIE
Historische context: grote transities in Europa (18de/19de eeuw): franse revolutie
- Overgang van feodaliteit naar moderniteit
= Moderniteit: rationeel,
nieuwe klassen (handelaren): 3de stand, wilden meer rechten krijgen
- Van brutale lichamelijke bestraffing (= niet-rationeel) naar op regels
gefundeerde, institutionele sanctie (= rationeel)
= weinig bewijsmiddelen, moest het hebben van bekentenissen, deze
bekomen door foltering
- Fundamentele rechten van de mens
CESARE BECCARIA: DEI DELITTI E DELLE PENE (1764)
- Doelstelling van straffen niet in de gelding maar in preventie
= straffing moet in proportie zijn met de criminaliteit, om deze te voorkomen
- “Let the punishment fit the crime”
- Visie van utilitarisme met homo rationalis: straffen bruikbaar zijn
- Zo weinig mogelijk frequente criminaliteit
- Vermijden dat bestraffing een daad van geweld w
- Kenmerken van straffen:
• Openbaar
• Snel
• Noodzakelijk (om andere misdrijven te vermijden)
• De ‘juiste’ straf bepaald door de rechter
• Proportioneel
• ‘Nulla poena sine lege’ (geen straf zonder wet)
, - Straffen die uitsteken boven wat nodig is overbodig, zo laag mogelijke
straffen
- Hoe meer veiligheid hoe makkelijker de proportie
- Gem belang: crim w voorkomen en minder vaak voorkomt in vergelijking met
schade hindernissen nodig voor afschrikking (goede proportie)
- Vermijden dat bestraffing vorm van weerwraak w zie kenmerken
hierboven
- Wetten breed geïnterpreteerd
JEREMY BENTHAM:
~ Utilitarisme: hetonisme (meer geluk voor mensheid)
- Criminaliteit is inbreuk op het “greatest happiness principle”
= zoveel mogelijk geluk bezorgen voor iedereen
Criminaliteit werkt dit tegen
- Achterliggende visie van de " hedonistische calculus“
= berekenen hoe je het grootste geluk kan krijgen
- Invloed op penologische en juridische praktijk
= bestraffingstheorie en in de praktijk, zo weinig mogelijk middelen gebruiken
bij bestraffing
Vb: panopticon gevangenis centrale toren die alles in de gaten kan
houden, …
EVALUATIE VAN DE KLASSIEKE SCHOOL
- Sterktes
• lot in eigen handen: gedrag sturen, beschikken over alle info
• rationele visie op mens en samenleving
- Zwaktes
• geen oog voor oorzaken: enkel kijken naar wie wat doet, gn motivatie
• geen oog voor types van criminaliteit
• is plegen van misdaad echt een ‘vrije’ keuze?
,OVERGANG NAAR SOCIOLOGISCHE THEORIEËN
- Essentiële invalshoek
• Aandacht voor relatie criminaliteit en sociale omgeving
= sociale context, oorzaken van criminaliteit
Vb: familie, vrienden, sl, …
• Nadruk op gelijkheid van criminelen en niet-criminelen
= geen fundamentele verschillen
- Probleem van de individuele verantwoordelijkheid
= waar eindigt en begint deze individuele verantw
GRONDLEGGERS VAN DE SOCIOLOGISCHE BENADERING
ANDRÉ-MICHEL GUERRY: ECOLOGISCHE THEORIE
- Analyse van de officiële misdaadstatistieken (Frankrijk, 1833)
= personen- en eigendomscriminaliteit in kaart brengen
- Natuurlijke en menselijke omgeving, na franse revolutie: nieuw regime, veel
opstanden
ADOLPHE QUETELET: ECOLOGISCHE THEORIE
Sur l'homme et le développement de ses facultés/ Essai de physique sociale
= sociale werkelijkheid bestuderen volgens dezelfde regels als de fysieke werkelijkheid
(natuur/fysica)
- Gedragingen loskoppelen van de daden
- Neiging tot criminaliteit: waarschijnlijkheid om een misdrijf te begaan,
beïnvloedende factoren achterhalen, omstandigheden
- Dezelfde neiging kan tot andere criminaliteit leiden
- Statisieken van politie geeft enkel een gedeeltelijk beeld, enkel uitspraken
doen over die statistieken die we hebben, die beoordeeld zijn door het recht
en totale som onbekende criminaliteit
- Verband: statistieken vs onbekende delicten
, - Cijfers: effecten van criminaliteit, oorzaken/omstandigheden lijken
gelijkaardig van criminaliteit en veroordeling
- Afhankelijk
• Justitie
• Daders: sommige verbergen het beter
• Slachtoffers: sommige geven het niet aan
- Conclusie
• Leeftijd
= op 25 jaar is neiging tot criminaliteit het grootste, toppunt van
fysieke kunnen, in begin door intellectuele aspecten, daarna daalt het
fysieke
= viol naar vol kan terug gewelddadig worden (moord) wordt hierna
doodslag
• Geslacht
= verhouding beschuldigden: 4 mannen en 1 vrouw, weinig verschil in
neiging tot crim tss geslacht, maar toppunt van fysieke kunnen ligt bij
vrouwen later (30), bij mannen (25), andere types vrouw (eigendom,
vergif tegen personen, gn geweld), vrouwen zijn minder gewelddadig
en gericht op zwakkere personen
• Seizoenen (~ leeftijd)
= in zomer meer crim tegen personen, in de winter meer tegen
eigendommen, hangt samen met de leeftijd -> om verklaring te geven
• Klimaat
= kijken naar rassen, mediteraanse rassen, afh van klimaat, zijn vaker
buiten
• Beroepen
= vrij/liberaal beroep meet crim tegen personen, werkende klassen
meer crim tegen eigendom (stelen, want hebben lager inkomen)
• Acohol
H1: SITUERING VAN SOCIOLOGISCHE THEORIEËN OVER CRIMINALITEIT
KLASSIEKE THEORIE
Historische context: grote transities in Europa (18de/19de eeuw): franse revolutie
- Overgang van feodaliteit naar moderniteit
= Moderniteit: rationeel,
nieuwe klassen (handelaren): 3de stand, wilden meer rechten krijgen
- Van brutale lichamelijke bestraffing (= niet-rationeel) naar op regels
gefundeerde, institutionele sanctie (= rationeel)
= weinig bewijsmiddelen, moest het hebben van bekentenissen, deze
bekomen door foltering
- Fundamentele rechten van de mens
CESARE BECCARIA: DEI DELITTI E DELLE PENE (1764)
- Doelstelling van straffen niet in de gelding maar in preventie
= straffing moet in proportie zijn met de criminaliteit, om deze te voorkomen
- “Let the punishment fit the crime”
- Visie van utilitarisme met homo rationalis: straffen bruikbaar zijn
- Zo weinig mogelijk frequente criminaliteit
- Vermijden dat bestraffing een daad van geweld w
- Kenmerken van straffen:
• Openbaar
• Snel
• Noodzakelijk (om andere misdrijven te vermijden)
• De ‘juiste’ straf bepaald door de rechter
• Proportioneel
• ‘Nulla poena sine lege’ (geen straf zonder wet)
, - Straffen die uitsteken boven wat nodig is overbodig, zo laag mogelijke
straffen
- Hoe meer veiligheid hoe makkelijker de proportie
- Gem belang: crim w voorkomen en minder vaak voorkomt in vergelijking met
schade hindernissen nodig voor afschrikking (goede proportie)
- Vermijden dat bestraffing vorm van weerwraak w zie kenmerken
hierboven
- Wetten breed geïnterpreteerd
JEREMY BENTHAM:
~ Utilitarisme: hetonisme (meer geluk voor mensheid)
- Criminaliteit is inbreuk op het “greatest happiness principle”
= zoveel mogelijk geluk bezorgen voor iedereen
Criminaliteit werkt dit tegen
- Achterliggende visie van de " hedonistische calculus“
= berekenen hoe je het grootste geluk kan krijgen
- Invloed op penologische en juridische praktijk
= bestraffingstheorie en in de praktijk, zo weinig mogelijk middelen gebruiken
bij bestraffing
Vb: panopticon gevangenis centrale toren die alles in de gaten kan
houden, …
EVALUATIE VAN DE KLASSIEKE SCHOOL
- Sterktes
• lot in eigen handen: gedrag sturen, beschikken over alle info
• rationele visie op mens en samenleving
- Zwaktes
• geen oog voor oorzaken: enkel kijken naar wie wat doet, gn motivatie
• geen oog voor types van criminaliteit
• is plegen van misdaad echt een ‘vrije’ keuze?
,OVERGANG NAAR SOCIOLOGISCHE THEORIEËN
- Essentiële invalshoek
• Aandacht voor relatie criminaliteit en sociale omgeving
= sociale context, oorzaken van criminaliteit
Vb: familie, vrienden, sl, …
• Nadruk op gelijkheid van criminelen en niet-criminelen
= geen fundamentele verschillen
- Probleem van de individuele verantwoordelijkheid
= waar eindigt en begint deze individuele verantw
GRONDLEGGERS VAN DE SOCIOLOGISCHE BENADERING
ANDRÉ-MICHEL GUERRY: ECOLOGISCHE THEORIE
- Analyse van de officiële misdaadstatistieken (Frankrijk, 1833)
= personen- en eigendomscriminaliteit in kaart brengen
- Natuurlijke en menselijke omgeving, na franse revolutie: nieuw regime, veel
opstanden
ADOLPHE QUETELET: ECOLOGISCHE THEORIE
Sur l'homme et le développement de ses facultés/ Essai de physique sociale
= sociale werkelijkheid bestuderen volgens dezelfde regels als de fysieke werkelijkheid
(natuur/fysica)
- Gedragingen loskoppelen van de daden
- Neiging tot criminaliteit: waarschijnlijkheid om een misdrijf te begaan,
beïnvloedende factoren achterhalen, omstandigheden
- Dezelfde neiging kan tot andere criminaliteit leiden
- Statisieken van politie geeft enkel een gedeeltelijk beeld, enkel uitspraken
doen over die statistieken die we hebben, die beoordeeld zijn door het recht
en totale som onbekende criminaliteit
- Verband: statistieken vs onbekende delicten
, - Cijfers: effecten van criminaliteit, oorzaken/omstandigheden lijken
gelijkaardig van criminaliteit en veroordeling
- Afhankelijk
• Justitie
• Daders: sommige verbergen het beter
• Slachtoffers: sommige geven het niet aan
- Conclusie
• Leeftijd
= op 25 jaar is neiging tot criminaliteit het grootste, toppunt van
fysieke kunnen, in begin door intellectuele aspecten, daarna daalt het
fysieke
= viol naar vol kan terug gewelddadig worden (moord) wordt hierna
doodslag
• Geslacht
= verhouding beschuldigden: 4 mannen en 1 vrouw, weinig verschil in
neiging tot crim tss geslacht, maar toppunt van fysieke kunnen ligt bij
vrouwen later (30), bij mannen (25), andere types vrouw (eigendom,
vergif tegen personen, gn geweld), vrouwen zijn minder gewelddadig
en gericht op zwakkere personen
• Seizoenen (~ leeftijd)
= in zomer meer crim tegen personen, in de winter meer tegen
eigendommen, hangt samen met de leeftijd -> om verklaring te geven
• Klimaat
= kijken naar rassen, mediteraanse rassen, afh van klimaat, zijn vaker
buiten
• Beroepen
= vrij/liberaal beroep meet crim tegen personen, werkende klassen
meer crim tegen eigendom (stelen, want hebben lager inkomen)
• Acohol
