Basiskennis – WO – Maatschappij
1 Aan de slag: achtergrond
1.1 Levensonderhoud
Welvaart
Welvaart een economisch begrip dat ‘toegevoegde waarde’ betekent.
Voorbeeld:
Een brood dat je bij de bakker koopt is het resultaat van een proces waar tal van mensen bij
betrokken zijn. Niemand produceert zijn goederen zelf. In dit geval gaan we naar de bakker als men
een brood nodig heeft. De bakker doet ook niet alles zelf. Die rekent ook op andere mensen;
Meel afhankelijk van de molenaar
Proper water watermaatschappij
Zout en gist …
Dit geldt ook voor de schoenmaker, ijsventer …,
De lange weg van zaaigoed tot brood vormt dus een belangrijke keten in het productieproces;
Arbeid de tijd van de landbouwer, de molenaar en de bakker
Kapitaal de grond en de tractor van de landbouwer, de molen van de molenaar, de oven van de
bakker kosten namelijk geld.
We komen hierbij op het BBP;
BBP (Bruto Binnenlands Product) de som van alle toegevoegde waarde geproduceerd in een land
gedurende een bepaalde periode. Dit is een meetlat/ indicator voor onze welvaart.
Berekening:
BBP per capita (per hoofd) =
BBP
Aantal inwoners (bv . per land)
De toename op jaarbasis (of bepaalde periode) groei van het BBP
Verdeling
, Een belangrijk probleem verdeling van de welvaart (of toegevoegde waarde) die in een context
van menselijke samenwerking wordt gecreëerd door het inzetten van arbeid en kapitaal.
Het BBP meet de welvaart van een land als geheel. Over de verdeling van de welvaart zegt het niets.
Een land kan dus op het eerste zich heel rijk zijn, maar niet eerlijk verdeeld.
We nemen terug het voorbeeld van de bakker. Daarbij is de toegevoegde waarde gemakkelijk te
berekenen;
Het product wordt aangeboden op de markt.
Er is een marktprijs, die bepaald wordt door het spel van vraag en aanbod.
Voor sommige producten prijs of output moeilijk te bepalen omdat we ervoor kiezen op bepaalde
goederen en diensten van de overheid ver beneden de kostprijs aan te bieden;
Overheid dat goederen en diensten produceert:
- Straten
- Kanalen
- Straatverlichting
- Veiligheid
- Gezondheidszorg
- Onderwijs
- Bibliotheken
- …
Al de goederen en diensten van de overheid zijn voorzien om het collectief welzijn (voor iedereen) te
verhogen.
Welzijn
Het verschil tussen welvaart en welzijn bestuderen we het best door te kijken hoe het BBP wordt
berekend;
Wat wel?
- De diensten in het bejaardenhuis
- Een brood bij de bakker kopen
Wat niet?
- Huishoudelijke productie
- Een brood zelf bakken thuis
- De natuurgevolgen door onze producties
- Duurzaamheid
Het BBP meet maar een bepaald soort welvaart maar voor welzijn is het een veel minder precieze
indicator.
Technologie
1 Aan de slag: achtergrond
1.1 Levensonderhoud
Welvaart
Welvaart een economisch begrip dat ‘toegevoegde waarde’ betekent.
Voorbeeld:
Een brood dat je bij de bakker koopt is het resultaat van een proces waar tal van mensen bij
betrokken zijn. Niemand produceert zijn goederen zelf. In dit geval gaan we naar de bakker als men
een brood nodig heeft. De bakker doet ook niet alles zelf. Die rekent ook op andere mensen;
Meel afhankelijk van de molenaar
Proper water watermaatschappij
Zout en gist …
Dit geldt ook voor de schoenmaker, ijsventer …,
De lange weg van zaaigoed tot brood vormt dus een belangrijke keten in het productieproces;
Arbeid de tijd van de landbouwer, de molenaar en de bakker
Kapitaal de grond en de tractor van de landbouwer, de molen van de molenaar, de oven van de
bakker kosten namelijk geld.
We komen hierbij op het BBP;
BBP (Bruto Binnenlands Product) de som van alle toegevoegde waarde geproduceerd in een land
gedurende een bepaalde periode. Dit is een meetlat/ indicator voor onze welvaart.
Berekening:
BBP per capita (per hoofd) =
BBP
Aantal inwoners (bv . per land)
De toename op jaarbasis (of bepaalde periode) groei van het BBP
Verdeling
, Een belangrijk probleem verdeling van de welvaart (of toegevoegde waarde) die in een context
van menselijke samenwerking wordt gecreëerd door het inzetten van arbeid en kapitaal.
Het BBP meet de welvaart van een land als geheel. Over de verdeling van de welvaart zegt het niets.
Een land kan dus op het eerste zich heel rijk zijn, maar niet eerlijk verdeeld.
We nemen terug het voorbeeld van de bakker. Daarbij is de toegevoegde waarde gemakkelijk te
berekenen;
Het product wordt aangeboden op de markt.
Er is een marktprijs, die bepaald wordt door het spel van vraag en aanbod.
Voor sommige producten prijs of output moeilijk te bepalen omdat we ervoor kiezen op bepaalde
goederen en diensten van de overheid ver beneden de kostprijs aan te bieden;
Overheid dat goederen en diensten produceert:
- Straten
- Kanalen
- Straatverlichting
- Veiligheid
- Gezondheidszorg
- Onderwijs
- Bibliotheken
- …
Al de goederen en diensten van de overheid zijn voorzien om het collectief welzijn (voor iedereen) te
verhogen.
Welzijn
Het verschil tussen welvaart en welzijn bestuderen we het best door te kijken hoe het BBP wordt
berekend;
Wat wel?
- De diensten in het bejaardenhuis
- Een brood bij de bakker kopen
Wat niet?
- Huishoudelijke productie
- Een brood zelf bakken thuis
- De natuurgevolgen door onze producties
- Duurzaamheid
Het BBP meet maar een bepaald soort welvaart maar voor welzijn is het een veel minder precieze
indicator.
Technologie