Leerpad C - ulcus cruris
(wondzorg)
1. Inleiding
Ulcus cruris
= een chronisch huiddefect aan het onderbeen dat wordt veroorzaakt door
chronische veneuze of arteriële insufficiëntie. Het kan ook worden
veroorzaakt door onderliggende ziekten zoals diabetes, atherosclerose,
vasculitis, maligniteiten, infecties, scleroderma, sikkelcelziekte (abnormaal
gevormde RBC), huidkanker,…
1.1 Prevalentie
Zeker 45% bij pt boven de 80j en 50% van de bevolking
Veneus insufficiëntie is meest voorkomende chronische ziekte
Vrouwen hebben 2-3x meer kans
1.2 Fysiopathologie – heel belangrijk
Ontstaat door storing microcirculatie waar lokaal weefsel necrose wordt en
er onvoldoende aanvoer is van voedingsstoffen en zuurstof.
Normaal: spierpompen en veneuze kleppen zorgen ervoor
dat al het bloed in de onderbenen terugstroomt naar het
hart. De vloeistofzuilen in de aderen worden geregeld door
zwaartekracht die moet worden overwonnen in staande
houding. Dit geeft een hydrostatische druk in de aderen
van 70-100 mmHg (kleppen zijn open dus geen verschil tss
gezonde en veneuze insufficiëntie). De dieper gelegen grote
aderen zijn omgeven door stevig bindweefsel en spieren (meer
steun). De oppervlakkig gelegen aderen missen de steun dus
zullen sneller uitzetten. Als je rechtstaat kan het naar 200mmHg
zijn.
, Defect: de veneuze kleppen zijn defect of de
spierpompwerking daalt dus bloed zal terugstromen naar
ondergelegen deel of naar oppervlakkige vaten (reflux). Tijdens
stappen zal er onvoldoende drukdaling optreden en de reflux geeft
nog extra druk (verhoogde ambulante veneuze druk of
ambulantoire veneuze hypertensie) dus uitzetting van de aderen en
capillairen geeft
Oedeem: door tekort schieten van capaciteit lymfatisch
systeem waardoor uitzetting van de huid komt door
opstapeling vocht. De capillairen gaan verder uiteen en de
diffusieafstand naar de cellen ook.
o Oorzaak: hartfalen, VI, lymfe-probleem
o Verloop: kan >3 maanden duren, elevatie/diuretica heeft
weinig effect
o Uiterlijk: dikkere huid, hyperkeratose, papillomatosis
cutis
Ontstekingsreactie: er komt een ontstekingsreactie in de huid
en onderliggend weefsel waar de veneuze overdruk
weefselschade geeft. Er is te weinig zuurstof, groeifactoren en
voedingsstoffen en de cellen sterven af → ulcus cruris is
eindstadium.
1.2.1 Gevolgen veneuze insufficiëntie (VI)
Nachtelijke krampen (meer vocht in de spiercellen)
Subdermale varices (stase bloed)
Telangiectasias (spider veins)
Veneuze aneurysma en thromboflebitis
1.3 Oorzaken
Veneuze insufficiëntie
Arteriële stoornissen
Andere oorzaken
o Diabetes
o Auto-immuun ziekten en inflammatoire stoornissen
Vasculitis, scleroderma, oedemen,…
o Trauma’s
o Huidkanker
Gemengde oorzaken
2. Praktische informatie
(wondzorg)
1. Inleiding
Ulcus cruris
= een chronisch huiddefect aan het onderbeen dat wordt veroorzaakt door
chronische veneuze of arteriële insufficiëntie. Het kan ook worden
veroorzaakt door onderliggende ziekten zoals diabetes, atherosclerose,
vasculitis, maligniteiten, infecties, scleroderma, sikkelcelziekte (abnormaal
gevormde RBC), huidkanker,…
1.1 Prevalentie
Zeker 45% bij pt boven de 80j en 50% van de bevolking
Veneus insufficiëntie is meest voorkomende chronische ziekte
Vrouwen hebben 2-3x meer kans
1.2 Fysiopathologie – heel belangrijk
Ontstaat door storing microcirculatie waar lokaal weefsel necrose wordt en
er onvoldoende aanvoer is van voedingsstoffen en zuurstof.
Normaal: spierpompen en veneuze kleppen zorgen ervoor
dat al het bloed in de onderbenen terugstroomt naar het
hart. De vloeistofzuilen in de aderen worden geregeld door
zwaartekracht die moet worden overwonnen in staande
houding. Dit geeft een hydrostatische druk in de aderen
van 70-100 mmHg (kleppen zijn open dus geen verschil tss
gezonde en veneuze insufficiëntie). De dieper gelegen grote
aderen zijn omgeven door stevig bindweefsel en spieren (meer
steun). De oppervlakkig gelegen aderen missen de steun dus
zullen sneller uitzetten. Als je rechtstaat kan het naar 200mmHg
zijn.
, Defect: de veneuze kleppen zijn defect of de
spierpompwerking daalt dus bloed zal terugstromen naar
ondergelegen deel of naar oppervlakkige vaten (reflux). Tijdens
stappen zal er onvoldoende drukdaling optreden en de reflux geeft
nog extra druk (verhoogde ambulante veneuze druk of
ambulantoire veneuze hypertensie) dus uitzetting van de aderen en
capillairen geeft
Oedeem: door tekort schieten van capaciteit lymfatisch
systeem waardoor uitzetting van de huid komt door
opstapeling vocht. De capillairen gaan verder uiteen en de
diffusieafstand naar de cellen ook.
o Oorzaak: hartfalen, VI, lymfe-probleem
o Verloop: kan >3 maanden duren, elevatie/diuretica heeft
weinig effect
o Uiterlijk: dikkere huid, hyperkeratose, papillomatosis
cutis
Ontstekingsreactie: er komt een ontstekingsreactie in de huid
en onderliggend weefsel waar de veneuze overdruk
weefselschade geeft. Er is te weinig zuurstof, groeifactoren en
voedingsstoffen en de cellen sterven af → ulcus cruris is
eindstadium.
1.2.1 Gevolgen veneuze insufficiëntie (VI)
Nachtelijke krampen (meer vocht in de spiercellen)
Subdermale varices (stase bloed)
Telangiectasias (spider veins)
Veneuze aneurysma en thromboflebitis
1.3 Oorzaken
Veneuze insufficiëntie
Arteriële stoornissen
Andere oorzaken
o Diabetes
o Auto-immuun ziekten en inflammatoire stoornissen
Vasculitis, scleroderma, oedemen,…
o Trauma’s
o Huidkanker
Gemengde oorzaken
2. Praktische informatie
