Samenvatting H9 Algemene Psychologie

H9: Persoonlijkheid – je unieke combinatie van trekken
Inleiding
Ontstaan van het begrip ‘persoonlijkheid’
-theorieën: oudheid
-manier waarop we lekaar proberen doorgronden: langer dan de oudheid
-persoonlijkheidstypes: langer dan de oudheid

Het is pas sinds de laatste decennia dat het duidelijekr en duidelijker wordt dat de frontale
hersenkwab, die zich net achter de ogen & het voorhoofd bevindt, een belangrijke rol speelt bij onze
persoonlijkheid

Vb: wielrenner kreeg motorongeluk met hersenbloeding tot gevolg die leidde tot een frontaalsyndroom
= de frontale hersengebieden zijn beschadigd waardoor er een aantal persoonlijkheidsveranderingen
kunnen optreden
-‘ik ben een ander mens’, ‘ik ben een halve zot geworden’…
-over jezelf spereken in de 3e persoon
-last hebben van driften
-vreemde gedragingen…  dit beseft die persoon zelf niet



1. Situering & definitie
Persoonlijkheid
= persona = masker

 het verwijst naar
1. de manier waarop iemand zich voordoet, de manier waarop iemand bij anderen overkomt

2. de maskers die op het toneel werden gebruikt & waarin heel uitvergrote, karakturale
trekken werden afgebeeld van een persoon/personnage


 Het hypothetisch construct persoonlijkheid
1:
= men veronderstelt wel dat er zoiets als ‘persoonlijkheid’ bestaat maar het is moeilijk te
vatten wat dat dan precies is

 Zeer abstract, theorethisch begrip ondanks de concrete kenmerken die men ervan
kan aantonen

TOCH: persoonlijkheid via een omweg bestuderen  via het uiterlijk waarneembaar gedrag
= het geeft ons een idee van persoonlijkheid, maar toch zijn de afleidingen die we maken van
gedrag naar veronderstelde persoonlijkheid nooit zeker


2:
= persoonlijkheid is sterk afhankelijk van het theoretisch model van de persoon
 theorethisch model gaat samen met onze mensvisie / stroming

,  De kern van de definitie
= 4 gemeenschappelijke aspecten die in 1000’en definities van persoonlijkheid terug te
vinden zijn

1. Persoonlijkheid heeft een dyamische functie
= persoonlijkheid geeft aanzet tot het stellen van gedrag, stuurt ons gedrag

-heel veel verschillende gedragingen sturen op dezelfde manier omdat de
achterliggende persoonlijkheid ons beïnvloedt


2. Systeem van gedragingen
= een geheel van gedragingen die elkaar wederzijds beïnvloeden en op elkaar zijn
afgestemd

-onze persoonlijkheid heeft een gelijkaardige invloed op allerlei verschillende
gedragingen

-gedragingen zijn erop gericht hetzelfde doel te bereiken
II
Affectieve & connatieve factoren, maar ook vaardigheden, cognitie, gedragsstijlen,
dynamische tendensen, attitudes…


3. Stabiliteit
a) stabiele persoonlijkheid
= de persoonlijkheid wordt evrondersteld stabiel te blijven doorheen heel ons leven

MAAR: wel enigszins wijzigingen door onze ervaringen & leerprocessen doorheen het
leven

b) men spreekt ook over stabiliteit tussen situaties
= de persoonlijkheid zorgt ervoor dat we ons in zeer verschillende situaties toch op een
zeer gelijkaardige / herkenbare manier zullen gedragen

 voorspelbaar gedrag


4. Uniciteit ( en dus: identiteit)
= door onze persoonlijkheid en onze zeer specifieke combinatie van
persoonlijkheidstrekken zijn wij uniek

 een individu omringd door andere individuen zonder gelijken


Definitie: persoonlijkheid is het geheel van de stabiele eigenschappen die het gedrag
initieren en sturen en dat een persoon uniek maakt

Opmerking: de definitie van persoonlijkheid is nooit af, zal nooit het hele spectrum
van perosonlijkheid omvatten