Hoofdstuk 5: BLOEDVATEN
5.1 De algemene bouw van de bloedvaten
Bloedvaten bestaan uit drie lagen:
1. Tunica intima
2. Tunica media
3. Tunica extrema
5.1.1 Tunica intima
Bloedvaten zijn aan de binnenkant bedenkt met endotheelcellen.
Afhankelijk van de dikte is er een subendotheliaal bindweefsel aanwezig
5.1.2 Tunica media of tunica muscularis
Opgebouwd uit concentrische lagen van gladde spiercellen. Hiertussen ligt bindweefsel
(= rijk aan elastinevezels)
5.1.3 Tunica externa of tunica adventitia
Laag bestaat uit bindweefsel, longitudinaal geschikt. Vormt een overgangslaag met het
omgevende weefsel
Wanneer deze dik is, komen er bloedvaatjes voor die tunica adventitia voedt. => Vasa vasorum
De bloedsomloop bestaat uit twee delen:
1. Macrovasculair systeem: hart, arteriën en venen —> zorgt voor transport
2. Microvasculair systeem: arteriële; capillairen, venulen —> transport + metabolisme
uitwisseling van O2 en CO2 + opname en afgaven van voeding-en afvalstoffen.
5.2 arterieel systeem
Arteriën: bloedvaten die het bloed wegvoeren in de grote circulatie
Afhankelijk van hun structuur bestaan er drie typen:
1. Elastische arteriën
2. Musculaire arteriën
3. Arteriële (behoren tot microcirculatie/ microvasculair systeem)
Eigenschappen:
- Diameter verkleint naarmate ze verder van het hart liggen
- Dikke wand
- lumen < overeenkomstige venen + regelmatiger
- Wand bestaat uit meer elastische en musculaire elementen dan overeenkomstige venen
, 5.2.1 De elastische arteriën
Bouw:
- Tunica media —> groot aantal elastinelamellen (binnenste = laminaat elastica interna + ligt
tegen de intima
- Tussen de lammellen liggen gladde spiercellen maar meer elastinelamellen
( 50-70 lamellen in de aorta)
- Lamina elastica externa (buitenste lamel) niet duidelijk te onderscheiden van de tunica
adventia
5.2.2 De musculaire arteriën
Eigenschappen:
- Meest voorkomende soort van arteriën
- Regelen de bloedvoorziening van verschillende organen
- Diameter kan meer variëren dan van elastische arteriën (elastische veranderen weinig in
diameter)
Bouw:
- Tunica media is begrensd door de lamina elastica interna (duidelijk, kleurt sterk eosinofiel bij
HE, een rode golvende lijn ontstaat door het grote aantal aan gladde spiercellen onder de
laminaat elastica interna)
- 40 spierlagen tegen elkaar geschikt in de grotere arteriën
- Tunica media is weinig ontwikkeld qua musculaire arteriën in meningen en hersenen
- Onduidelijke laminaat elastica = overgang nar tunica adventitia (sterk gegolfd, ontbreekt bij
kleinere arteriën)
5.2.3 de arteriolen
Eigenschappen:
- Overgang van musculaire arterie naar arterieel is arbitrair
- Arteriool = bloedvat met diameter < 100micrometer
- Arteriële bevoorraden capillairen/ haarvaatjes
Bouw:
- Spierlaag/ tunica media is enkele gladde spiercellen dik
- Lamina elastica externa is afwezig (zoals kleinere musculaire arteriën
5.3 Microcirculatie
5.3.1 Samenstelling
Bloedvaten die zorgen voor uitwisseling van gassen, voedings-en afvalproducten. Gebeurt vanaf
de capillairen. Voeren afvalproducten af langs veneuze vaten met toenemende diameter.
5.1 De algemene bouw van de bloedvaten
Bloedvaten bestaan uit drie lagen:
1. Tunica intima
2. Tunica media
3. Tunica extrema
5.1.1 Tunica intima
Bloedvaten zijn aan de binnenkant bedenkt met endotheelcellen.
Afhankelijk van de dikte is er een subendotheliaal bindweefsel aanwezig
5.1.2 Tunica media of tunica muscularis
Opgebouwd uit concentrische lagen van gladde spiercellen. Hiertussen ligt bindweefsel
(= rijk aan elastinevezels)
5.1.3 Tunica externa of tunica adventitia
Laag bestaat uit bindweefsel, longitudinaal geschikt. Vormt een overgangslaag met het
omgevende weefsel
Wanneer deze dik is, komen er bloedvaatjes voor die tunica adventitia voedt. => Vasa vasorum
De bloedsomloop bestaat uit twee delen:
1. Macrovasculair systeem: hart, arteriën en venen —> zorgt voor transport
2. Microvasculair systeem: arteriële; capillairen, venulen —> transport + metabolisme
uitwisseling van O2 en CO2 + opname en afgaven van voeding-en afvalstoffen.
5.2 arterieel systeem
Arteriën: bloedvaten die het bloed wegvoeren in de grote circulatie
Afhankelijk van hun structuur bestaan er drie typen:
1. Elastische arteriën
2. Musculaire arteriën
3. Arteriële (behoren tot microcirculatie/ microvasculair systeem)
Eigenschappen:
- Diameter verkleint naarmate ze verder van het hart liggen
- Dikke wand
- lumen < overeenkomstige venen + regelmatiger
- Wand bestaat uit meer elastische en musculaire elementen dan overeenkomstige venen
, 5.2.1 De elastische arteriën
Bouw:
- Tunica media —> groot aantal elastinelamellen (binnenste = laminaat elastica interna + ligt
tegen de intima
- Tussen de lammellen liggen gladde spiercellen maar meer elastinelamellen
( 50-70 lamellen in de aorta)
- Lamina elastica externa (buitenste lamel) niet duidelijk te onderscheiden van de tunica
adventia
5.2.2 De musculaire arteriën
Eigenschappen:
- Meest voorkomende soort van arteriën
- Regelen de bloedvoorziening van verschillende organen
- Diameter kan meer variëren dan van elastische arteriën (elastische veranderen weinig in
diameter)
Bouw:
- Tunica media is begrensd door de lamina elastica interna (duidelijk, kleurt sterk eosinofiel bij
HE, een rode golvende lijn ontstaat door het grote aantal aan gladde spiercellen onder de
laminaat elastica interna)
- 40 spierlagen tegen elkaar geschikt in de grotere arteriën
- Tunica media is weinig ontwikkeld qua musculaire arteriën in meningen en hersenen
- Onduidelijke laminaat elastica = overgang nar tunica adventitia (sterk gegolfd, ontbreekt bij
kleinere arteriën)
5.2.3 de arteriolen
Eigenschappen:
- Overgang van musculaire arterie naar arterieel is arbitrair
- Arteriool = bloedvat met diameter < 100micrometer
- Arteriële bevoorraden capillairen/ haarvaatjes
Bouw:
- Spierlaag/ tunica media is enkele gladde spiercellen dik
- Lamina elastica externa is afwezig (zoals kleinere musculaire arteriën
5.3 Microcirculatie
5.3.1 Samenstelling
Bloedvaten die zorgen voor uitwisseling van gassen, voedings-en afvalproducten. Gebeurt vanaf
de capillairen. Voeren afvalproducten af langs veneuze vaten met toenemende diameter.
