Sova examens
Hoofdstuk 1 Waarnemen en interpreteren
1. Bekend bij anderen open bekend bij jezelf bv boos kijken, ik weet dit over mezelf en de anderen
zien dit ook
2. Bekend bij anderen blind onbekend bij jezelf bv.
3. Onbekend bij anderen verborgen bekend bij jezelf bv jaloers
4. Onbekend bij anderen onbekend onbekend bij jezelf
Waarnemen?
Het gaat over de zintuigen, wat voelen de zintuigen aan?, wat komt er binnen in de zintuigen? – zie
boek voor uitleg
Interpreteren?
We geven een betekenis aan iets, aan een signaal dat. binnenkomt. Dit gebeurd niet bewust
Waarnemen doen we namelijk met al onze zintuigen….
Onze interpretatie is gekleurd door onze omgeving. Vrienden, door al je ervaringen wat je hebt gezien in je
verleden
!!!We zien de dingen niet zoals ze zijn, we zien de dingen zoals wij zijn bv ene ziet het als een symbool en de
ander als een figuur
o interpreteer (= oordeel) niet te snel over iemand anders
o pregnantie = je let op1 ding in het gesprek of lichaamstaal, pregnant = spring eruit pregnantie
= komt naar voren, het is een vorm van afgeleid zijn want je bent aan het focussen op een ding.
Bv hoe de stem klinkt, hoe ze spreken, dit kunt je afleiden van wat je zegt
! Ze gaan zich daar niet inleven gaat onmiddellijk oordelen
Pas op dat je niet te snel in conflict gaat/ in situaties zit waar je onmiddellijk zou oordelen
, 1.1 Het communicatieproces: De plaats van waarneming en interpreteren
1.2 Factoren die het proces van waarnemen en interpreteren beïnvloeden.
o Contextuele factoren (gelegen in de situatie zelf)
De plaats waar gecommuniceerd wordt bv. In de trein
Aanwezigheid van derden bv. Als er iemand bij je vriendin is maar die vertrouw je niet en je kan
dit niet zeggen omdat je ouders ook op dat moment aan tafel zitten.
Tijdsdruk bv. je hebt geen tijd omdat je dringend naar het toilet moet dus je luistert niet actief.
Pregnantie bv. storend dat iemand altijd uh zegt
Factoren aan de kant van de zender
De zender wil informatie achterhouden
De zender weet niet precies wat hij wil/moet zeggen
De zender is erg met zichzelf bezig
De zender spreekt een andere taal dan de ontvanger
Pregnantie door de zender
Het non- verbale gedrag is niet in overeenstemming met wat iemand zegt
Factoren aan de kant van de ontvanger
Kennis en ervaring
Gevoelens
Aandacht bv. is de persoon afgeleid?
Opvattingen, normen, waarden en cultuur bv. je doet een 👌🏻 teken omdat iemand goed zijn best
heeft gedaan en iemand uit een ander cultuur is dit 👌🏻 heel onbeleefd.
Motivatie
Humeur bv. Beetje de gevoelens
Lichamelijke gesteldheid bv. heb je veel hoofdpijn of een ander pijn?
Afweermechanismen bv. ontkennen, weglachen
1.3 Interpretatiefouten
Acceptatie van selectieve informatie bv het intakegesprek als je dit onvolledig hebt
gedaan geef je dit ook onvolledig door aan een ander sociaal werker, want meestal
behandel je dit niet zelf
Te snel begrijpen en reageren bv. je luistert maar naar de helft van het verhaal en
begint al oplossingen te zoeken en doet alsof je alles begrijpt.
Generaliseren bv leerkracht denkt omdat het vrijdag is en daarom de leerlingen er niet
zijn
Vooroordelen bv. Iemand heeft al paar keer gelogen tegen je en je hebt dan meteen
een vooroordeel dat het niet waar zou zijn.
Stereotyperingen bv. Alle Marokkanen stelen
Halo – effect bv. Iemand is mooi en je wilt er vrienden mee worden.
Identificatie b. als je met iemand bent zal je alles positief zien omdat je een bepaalde
click met die persoon hebt. Als je negatieve over die persoon hoort ga je er niet
akkoord mee en je zal die sneller ‘vergeven’
Projectie bv. je eigen dingen projecteren op mensen. Ze is echt agressief terwijl jij
agressief bent en niet persoon x
Persoonlijke norm bv. Afwegen
1.4 Hoe kun je waarnemings- en interpretatiefouten voorkomen?
Door goed te kijken, te luisteren en gegevens te verzamelen voordat je tot een interpretatie
komt.
1.5 Waarneming en interpretatie in de hulpverlening
Je moet als hulpverlener in staat zijn onbevooroordeeld met de cliënt te communiceren,
met een uitnodigende houding naar zijn probleem te luisteren.
In het hulpverleningsgesprek toets je regelmatig of je interpretaties juist zijn en gedeeld
worden door de cliënt: bv Ik begrijp uit je woorden dat je verontwaardigd bent en je in de
steek gelaten voelt...
Hoofdstuk 1 Waarnemen en interpreteren
1. Bekend bij anderen open bekend bij jezelf bv boos kijken, ik weet dit over mezelf en de anderen
zien dit ook
2. Bekend bij anderen blind onbekend bij jezelf bv.
3. Onbekend bij anderen verborgen bekend bij jezelf bv jaloers
4. Onbekend bij anderen onbekend onbekend bij jezelf
Waarnemen?
Het gaat over de zintuigen, wat voelen de zintuigen aan?, wat komt er binnen in de zintuigen? – zie
boek voor uitleg
Interpreteren?
We geven een betekenis aan iets, aan een signaal dat. binnenkomt. Dit gebeurd niet bewust
Waarnemen doen we namelijk met al onze zintuigen….
Onze interpretatie is gekleurd door onze omgeving. Vrienden, door al je ervaringen wat je hebt gezien in je
verleden
!!!We zien de dingen niet zoals ze zijn, we zien de dingen zoals wij zijn bv ene ziet het als een symbool en de
ander als een figuur
o interpreteer (= oordeel) niet te snel over iemand anders
o pregnantie = je let op1 ding in het gesprek of lichaamstaal, pregnant = spring eruit pregnantie
= komt naar voren, het is een vorm van afgeleid zijn want je bent aan het focussen op een ding.
Bv hoe de stem klinkt, hoe ze spreken, dit kunt je afleiden van wat je zegt
! Ze gaan zich daar niet inleven gaat onmiddellijk oordelen
Pas op dat je niet te snel in conflict gaat/ in situaties zit waar je onmiddellijk zou oordelen
, 1.1 Het communicatieproces: De plaats van waarneming en interpreteren
1.2 Factoren die het proces van waarnemen en interpreteren beïnvloeden.
o Contextuele factoren (gelegen in de situatie zelf)
De plaats waar gecommuniceerd wordt bv. In de trein
Aanwezigheid van derden bv. Als er iemand bij je vriendin is maar die vertrouw je niet en je kan
dit niet zeggen omdat je ouders ook op dat moment aan tafel zitten.
Tijdsdruk bv. je hebt geen tijd omdat je dringend naar het toilet moet dus je luistert niet actief.
Pregnantie bv. storend dat iemand altijd uh zegt
Factoren aan de kant van de zender
De zender wil informatie achterhouden
De zender weet niet precies wat hij wil/moet zeggen
De zender is erg met zichzelf bezig
De zender spreekt een andere taal dan de ontvanger
Pregnantie door de zender
Het non- verbale gedrag is niet in overeenstemming met wat iemand zegt
Factoren aan de kant van de ontvanger
Kennis en ervaring
Gevoelens
Aandacht bv. is de persoon afgeleid?
Opvattingen, normen, waarden en cultuur bv. je doet een 👌🏻 teken omdat iemand goed zijn best
heeft gedaan en iemand uit een ander cultuur is dit 👌🏻 heel onbeleefd.
Motivatie
Humeur bv. Beetje de gevoelens
Lichamelijke gesteldheid bv. heb je veel hoofdpijn of een ander pijn?
Afweermechanismen bv. ontkennen, weglachen
1.3 Interpretatiefouten
Acceptatie van selectieve informatie bv het intakegesprek als je dit onvolledig hebt
gedaan geef je dit ook onvolledig door aan een ander sociaal werker, want meestal
behandel je dit niet zelf
Te snel begrijpen en reageren bv. je luistert maar naar de helft van het verhaal en
begint al oplossingen te zoeken en doet alsof je alles begrijpt.
Generaliseren bv leerkracht denkt omdat het vrijdag is en daarom de leerlingen er niet
zijn
Vooroordelen bv. Iemand heeft al paar keer gelogen tegen je en je hebt dan meteen
een vooroordeel dat het niet waar zou zijn.
Stereotyperingen bv. Alle Marokkanen stelen
Halo – effect bv. Iemand is mooi en je wilt er vrienden mee worden.
Identificatie b. als je met iemand bent zal je alles positief zien omdat je een bepaalde
click met die persoon hebt. Als je negatieve over die persoon hoort ga je er niet
akkoord mee en je zal die sneller ‘vergeven’
Projectie bv. je eigen dingen projecteren op mensen. Ze is echt agressief terwijl jij
agressief bent en niet persoon x
Persoonlijke norm bv. Afwegen
1.4 Hoe kun je waarnemings- en interpretatiefouten voorkomen?
Door goed te kijken, te luisteren en gegevens te verzamelen voordat je tot een interpretatie
komt.
1.5 Waarneming en interpretatie in de hulpverlening
Je moet als hulpverlener in staat zijn onbevooroordeeld met de cliënt te communiceren,
met een uitnodigende houding naar zijn probleem te luisteren.
In het hulpverleningsgesprek toets je regelmatig of je interpretaties juist zijn en gedeeld
worden door de cliënt: bv Ik begrijp uit je woorden dat je verontwaardigd bent en je in de
steek gelaten voelt...
