Problemen in de samenleving -> altijd gevolgen voor individuen
Daarom belang van kennis over hoe een samenleving kan gemaakt worden -> ontstaan
sociologie
Wat is sociologisch denken?
- Alles is contigent, maar niet arbitrair (1)
- Sociologische verbeelding (2)
We leven in een maatschappij waarbij we onmiddellijk persoonlijkheidskenmerken gaan toeschrijven
aan iemand. Dikwijls na 1 vluchtige ontmoeting (vb. in het verkeer)
Hoe komt dit ? -> Omdat we hun andere context niet kunnen zien
Dit heeft te maken met tijd
Cultuur is individugericht
Veiliger gevoel
Hierdoor moeilijk om altijd sociologisch te denken
Als professional moet je echter wel naar deze context kunnen kijken.
(1) “Alles is contigent, maar niet arbitrair”
Alles is contigent = beseffen dat wat wij normaal vinden, er voor hetzelfde geld niet is of anders is bij
de ander.
-> Sociologie = het vanzelfsprekende ‘loslaten’
Maar niet arbitrair = het is niet toevallig
-> in sociologie opzoek naar waarom iets zo is
-> Socioloog zoekt naar patronen en sociale determinanten daarvan en samenhang
Sociale determinanten = verklaringen die terug te vinden zijn in onze sociale context
Als we deze 2 dingen kunnen (contigent & arbitrair) dan kunnen we sociologisch denken.
Het bekent het in vraag stellen van het vanzelfsprekende om zich vervolgens de vraag te stellen hoe
de sociale orde (regels volgen) mogelijk is in de maatschappij waarin men beseft dat alles relatief is.
Samenleving = door mensen gemaakt, niet door opperwezen, God … -> komt uit verlichtingsdenken
Sociologie ontstond vanuit de vraag waarom er zoveel orde is, waarom we ons houden aan de regels
en waarom er niet zoveel chaos is.
Indien wetten slechts conventies zijn, door mensen gemaakt, waarom worden ze dan nageleefd?
(2) De sociologische verbeelding
Citaat niet kennen maar uitleggen en linken met de leerstof.
Citaat: “The sociological imagination necessitates above all, being able to think ourselves away from
the familiar routines of our daily lives in order to look at them anew”
, Routines in vraag kunnen stellen heb je nodig om sociologische verbeelding te kunnen gebruiken.
Het gaat erover dat je beseft dat wat je zelf meemaakt, verband houden met de maatschappij waarin
je leeft.
Gebeurtenissen in iemands dagelijks leven kunnen we enkel ten volle begrijpen als we niet enkel
kijken naar het individu en zijn kenmerken, maar ook naar de sociale kenmerken en trends waarin
die gebeurtenissen zich afspelen.
In tijden van individualisering is het nog belangrijker om te kijken naar de sociale context v/d cliënt
als hulpverlener.
Tegenwoordig -> verlegenheid om hulp te verlangen aan hulpverleners -> komt door idee van
zelfredzaamheid
Op een sociologische manier denken betekent: individuele gebeurtenissen plaatsen en verklaren
vanuit het geheel van sociale relaties, die zelf een specifieke historische oorsprong hebben.
HISTORISCHE PROCESSEN -> SOCIALE CONTEXT (sociale relaties) -> BIOGRAFIE (gebeurtenissen)
Vb. Koppel gaat uit elkaar = gebeurtenis
Wat zijn hun rolverwachtingen ? Hoe staan de vrienden of familie tegenover het koppel ? …
= sociale relaties
Rechtstreeks verband tussen historische processen en biografie is ook mogelijk MAAR wij kijken meer
naar de sociale context. Het is gwn belangrijk te beseffen dat die sociale context er niet zomaar is
maar een resultaat is van historische processen.
We beginnen altijd met te verklaren vanuit de biografie, een bepaalde gebeurtenis.
We kijken als socioloog hoe die gebeurtenissen beïnvloed worden door sociale context en hoe die
context beïnvloed wordt door historische processen. Zo moet je kijken naar de werkelijkheid.
Beslissingen kunnen zelf genomen worden maar zullen volgens sociologie ook sterk beïnvloed zijn
door je sociale context.
Wat is sociale context?
(1) 3 niveaus binnen de sociale context:
1. MACRO: samenleving, sociale categorieën (maatschappij in zijn geheel)
2. MESO: sociale instituties, groeperingen, de buurt, …
3. MICRO: gezin, vriendengroep en rolrelaties (“dagelijkse” face-to-face interacties)
Contextuele factoren = kenmerken van de sociale context (waarin de interactie plaats vindt) die de
interactie beïnvloedt. (Dit is om micro, meso of macro niveau)
Daarom belang van kennis over hoe een samenleving kan gemaakt worden -> ontstaan
sociologie
Wat is sociologisch denken?
- Alles is contigent, maar niet arbitrair (1)
- Sociologische verbeelding (2)
We leven in een maatschappij waarbij we onmiddellijk persoonlijkheidskenmerken gaan toeschrijven
aan iemand. Dikwijls na 1 vluchtige ontmoeting (vb. in het verkeer)
Hoe komt dit ? -> Omdat we hun andere context niet kunnen zien
Dit heeft te maken met tijd
Cultuur is individugericht
Veiliger gevoel
Hierdoor moeilijk om altijd sociologisch te denken
Als professional moet je echter wel naar deze context kunnen kijken.
(1) “Alles is contigent, maar niet arbitrair”
Alles is contigent = beseffen dat wat wij normaal vinden, er voor hetzelfde geld niet is of anders is bij
de ander.
-> Sociologie = het vanzelfsprekende ‘loslaten’
Maar niet arbitrair = het is niet toevallig
-> in sociologie opzoek naar waarom iets zo is
-> Socioloog zoekt naar patronen en sociale determinanten daarvan en samenhang
Sociale determinanten = verklaringen die terug te vinden zijn in onze sociale context
Als we deze 2 dingen kunnen (contigent & arbitrair) dan kunnen we sociologisch denken.
Het bekent het in vraag stellen van het vanzelfsprekende om zich vervolgens de vraag te stellen hoe
de sociale orde (regels volgen) mogelijk is in de maatschappij waarin men beseft dat alles relatief is.
Samenleving = door mensen gemaakt, niet door opperwezen, God … -> komt uit verlichtingsdenken
Sociologie ontstond vanuit de vraag waarom er zoveel orde is, waarom we ons houden aan de regels
en waarom er niet zoveel chaos is.
Indien wetten slechts conventies zijn, door mensen gemaakt, waarom worden ze dan nageleefd?
(2) De sociologische verbeelding
Citaat niet kennen maar uitleggen en linken met de leerstof.
Citaat: “The sociological imagination necessitates above all, being able to think ourselves away from
the familiar routines of our daily lives in order to look at them anew”
, Routines in vraag kunnen stellen heb je nodig om sociologische verbeelding te kunnen gebruiken.
Het gaat erover dat je beseft dat wat je zelf meemaakt, verband houden met de maatschappij waarin
je leeft.
Gebeurtenissen in iemands dagelijks leven kunnen we enkel ten volle begrijpen als we niet enkel
kijken naar het individu en zijn kenmerken, maar ook naar de sociale kenmerken en trends waarin
die gebeurtenissen zich afspelen.
In tijden van individualisering is het nog belangrijker om te kijken naar de sociale context v/d cliënt
als hulpverlener.
Tegenwoordig -> verlegenheid om hulp te verlangen aan hulpverleners -> komt door idee van
zelfredzaamheid
Op een sociologische manier denken betekent: individuele gebeurtenissen plaatsen en verklaren
vanuit het geheel van sociale relaties, die zelf een specifieke historische oorsprong hebben.
HISTORISCHE PROCESSEN -> SOCIALE CONTEXT (sociale relaties) -> BIOGRAFIE (gebeurtenissen)
Vb. Koppel gaat uit elkaar = gebeurtenis
Wat zijn hun rolverwachtingen ? Hoe staan de vrienden of familie tegenover het koppel ? …
= sociale relaties
Rechtstreeks verband tussen historische processen en biografie is ook mogelijk MAAR wij kijken meer
naar de sociale context. Het is gwn belangrijk te beseffen dat die sociale context er niet zomaar is
maar een resultaat is van historische processen.
We beginnen altijd met te verklaren vanuit de biografie, een bepaalde gebeurtenis.
We kijken als socioloog hoe die gebeurtenissen beïnvloed worden door sociale context en hoe die
context beïnvloed wordt door historische processen. Zo moet je kijken naar de werkelijkheid.
Beslissingen kunnen zelf genomen worden maar zullen volgens sociologie ook sterk beïnvloed zijn
door je sociale context.
Wat is sociale context?
(1) 3 niveaus binnen de sociale context:
1. MACRO: samenleving, sociale categorieën (maatschappij in zijn geheel)
2. MESO: sociale instituties, groeperingen, de buurt, …
3. MICRO: gezin, vriendengroep en rolrelaties (“dagelijkse” face-to-face interacties)
Contextuele factoren = kenmerken van de sociale context (waarin de interactie plaats vindt) die de
interactie beïnvloedt. (Dit is om micro, meso of macro niveau)
