Veroudering: definities
“Normale, tijdsafhankelijke, algemene vermindering van de fysiologische functies (‘mogelijkheden’)
van een organisme.”
Verschillend van orgaan tot orgaan
Traag: reserves ↓ zodat men in normale omstandigheden niets merkt
enkel bij belasting (inspanning, stress, ziekte)
Bij verouderen: reserve capaciteit ↓
zelfs in normale omstandigheden duidelijke beperkingen
Behoud homeostase w moeilijker: verhoogde kwetsbaarheid & verminderde weerstand tgn
allerlei stressoren
Minder goede immunologische respons bv. meer vatbaar voor infecties & meer gevolgen
bij infectie
FRAILTY
Heterogeniteit: verschillende implicaties & gevolgen voor verschillende individuen
Biologische leeftijd: weergeeft wat reserves van persoon zijn op kalenderleeftijd
o Vele parameters vrij stabiel tot oudere leeftijd: bv. hartdebiet in rust
o Voor andere functies zijn grote verschillen tss individuen: bv. klaringsfunctie van nier
Groen = jonge persoon met bv. urineweginfectie
Rood = fraile persoon met bv. urineweginfectie
Stippenlijn = drempel van zelfredzaamheid (energie die je
moet knn presteren om voor jezelf te zorgen)
Veel grotere impact op zelfredzaamheid
Vanaf bepaalde leeftijd: herstel langer & minder volledig
Senescentia
Term om degeneratieve veranderingen die met toenemende veroudering gepaard gaan te
omschrijven.
Vaak negatief
Ook neutraal (bv grijs haar)
Verminderde capaciteiten normale fysiologische referentiewaarden voor veel parameters
moeten aangepast w aan leeftijd
Implicaties
Heterogeniteit
o Niet elke persoon verouderd op zelfde manier
Aanpassen referentiewaarden
o Als we iets meten: wat normaal is voor persoon verschilt per leeftijd
o Referentiewaarden verschuiven mee met leeftijd
, o Vaak gemiddelde van populatie gerapporteerd
Subjectieve ervaring
o Sommige mensen krijgen heel veel stress van verouderingstekenen
kan enorme impact hbb
Maatschappelijk & sociaal
Afname lichaamsfuncties ifv leeftijd
Afname van reserves &functies
Rode lijn: 1e die afneemt = maximale output van hart
Maximale ademfunctie begint al vanaf eind 20 - begin
30 af te nemen
Gelukkig zoveel reserve dat je dat niet echt gaat
voelen + kan je trainen
Voorbij 40, richting 50 begint
zenuwproductie/hersenfunctie/ functie CZS snelheid
wat af te nemen
Afname nierfunctie ifv leeftijd
Klaring van bloed
Toxische drempel verlaagt ook!
Dosissen medicatie moeten aangepast w nr
nierfunctie & leeftijd
Afname lichaamsfuncties ifv leeftijd vs ziekte