Samenvatting Registratierechten (indirecte belastingen):
(boek: Praktisch registratie- en erfbelasting; de boeck)
,Indirecte belasting: want is toevallig + schuldenaar is niet de drager
Registratie- en successierechten: indirecte belasting, concreet belasting op rechtsverkeer of
rechtsfeiten
è Belang van kwalificeren van rechtshandeling of rechtsfeiten die aanleiding geven tot
RR of SR!
Wat? Registratierechten zijn belastingen die de Belgische overheid heft bij de registratie
van documenten zoals notariële akten (verkoopaktes, donaties, testamenten etc.) en
onderhandse overeenkomsten. Het al dan niet uitvoeren van deze overeenkomst is niet van
belang in tegenstelling tot BTW, waarbij de uitvoering van deze overeenkomst (levering goed
of dienst) die de belasting opeisbaar maakt
Wat? Successierechten: Wanneer je erft, moet je op de waarde van wat je erft belasting
betalen. In het Vlaamse Gewest spreekt men van erfbelasting. In het Brusselse
Hoofdstedelijke Gewest en het Waalse Gewest wordt die belasting successierechten
genoemd.
,De Vlaamse belastingdienst of het federale registratiekantoor (voor het Brusselse en het
Waalse Gewest) berekenen de belasting die je verschuldigd bent op basis van de aangifte
van nalatenschap die je als erfgenaam moet indienen.
Hoofdstuk 1: Inleiding op het registratierecht en
registratiebelasting
1. Zakelijke en indirecte belasting
1. Registratierechten (“RR”) zijn een belasting die de Staat heft bij de registratie van
een akte of geschrift in een register.
2. RR zijn een Belasting op het rechtsverkeer onder de levenden in tegenstelling tot
successieR/erfbelasting die een belasting heft op het rechtsverkeer naar aanleiding van
het overlijden
3. In tegenstelling tot andere indirecte belasting (btw, douanerechten en accijnzen)
worden de registratierechten en de registratiebelasting geheven op rechtshandelingen
en niet op belastbare feiten. Het voorwerp van registratierecht en registratiebelasting is
het afsluiten van een overeenkomst in het rechtsverkeer (of je het uitvoer is niet van
belang)
è rechtshandelingen worden belast
4. RR zijn een indirecte B, geheven op bepaalde en toevallige rechtshandelingen (dus
niet op belastbare feiten), waarbij geen rekening wordt gehouden met de persoonlijke
situatie van de belastingplichtige. Hierdoor behoort dit tot de categorie van zakelijke
belastingen.
2. Federale en gewestelijke belasting
1. RR is van oorsprong een federale B maar vr bepaalde materies een volwaardige
gewestB
Het registratierecht is in 5 materies een volwaardige gewestelijke belasting geworden. De
gewesten zijn bevoegd om het tarief, de belastbare grondslag en de vrijstellingen zelf te
bepalen als:
1. De overdracht van een in België gelegen OG
2. De vesteging van een hypotheek op een in België gelegen OG
3. De verdeling van een in België gelegen OG
4. De schenking van roerend of onroerende goederen onder levenden.
5. En inbreng van een woonhuis door natuurlijk persoon vennootschap.
1. Opgelet: versnippering (fiscale) bevoegdheden (federaal of gewest)
1. Vb. hypotheek
2. Vb. inbreng
Aangezien RR gedeeltelijk een gewestelijke B is en wij in BE 3 verschillende gewesten
hebben, moeten we rekening houden met de lokalisatieregels:
1. Bij de OVD, de verdeling v, of het vestigen v/e hypotheek o/e in BE gelegen OR
goed: è het gewest v/d ligging v/h OR goed
1. Bij ruil v/e OR goederen gelegen in verschillende gewesten
è gewest v/d ligging v/h OR goed met hoogste KI
1. Bij schenking onder de levenden:
è waar schenker rijksinwoner is.
* Schenking door rijksinwoners:
1. Op plaats waar schenker zijn fiscale woonplaats heeft
2. Meerdere woonplaatsen gedurende laatste vijf jaar -> plaats waar woonplaats
het langst was
* Schenking door niet-rijksinwoners:
, 3. Onroerende goederen: plaats waar goed gelegen is
4. Roerende goederen: gewest waar begunstigde als rijksinwoner woonplaats
heeft, zo niet ligging v/h registratiekantoor
3. Formaliteitsbelasting
Registratierecht is een formaliteitsbelasting. Registratierechten worden geheven ter
gelegenheid van het formeel aanbieden van ter registratie van een akte of verklaring.
4. Contantbelasting vs. inkohiering
Registratierecht is in principe een contactbelasting, d.w.z.: In principe moeten de federale
registratierechten betaald worden voordat de uitvoering van de registratieformaliteit
plaatsvindt.
MAAR De registratiebelasting wordt geïnd na inkohiering op naam van de
belastingplichtige en na het verlenen van de registratieformaliteit. Na het verlenen van de
formaliteit zal de Vlaams belastingdienst de verschuldigde sommen berekenen en invorderen.
De inkohiering is de inschrijving van de identiteit van de belastingplichtige(n) en van het
verschuldigde bedrag op een lijst (kohier) die uitvoerbaar wordt verklaard door de
verantwoordelijke ambtenaar. Pas nadat het kohier uitvoerbaar is verklaard, kan begonnen
worden met de inning en invordering van de belasting.
5. Wettelijke grondslag
De RR worden bepaald en geregeld in:
1. Wetboek van 30 november 1939 der registratie-, hypotheek- en griffierechten (W.
Reg.)
2. Wetgeving Vlaamse registratiebelasting: Vlaamse Codex Fiscaliteit van 13 december
2013, van kracht op 01 januari 2014
3. Besluit van de Vlaamse Regering houdende de uitvoering van de Vlaams Codex
Fiscaliteit
4. Vanaf 1 januari 2014 werd de Vlaamse Codex Fiscaliteit (VCF) van kracht.
5. De VCF bundelt de meeste wettelijke bepalingen rond de Vlaamse belastingen die
door de Vlaamse Belastingsdienst (VLABEL) worden geïnd, waaronder registratie-
en erfbelastingen.
6. door wijziging in de wetgeving verandert de naam "Registratierechten" in
"Registratiebelasting“ (enkel in het Vlaamse Gewest)
7. de wetgeving wordt overgebracht van het Wetboek der Registratierechten naar de
Vlaamse Codex Fiscaliteit
Registratiebelasting wordt geheven naar aanleiding aanbieden van het geschrift. Maar de echt
oorzaak van heffing ligt in de rechtshandeling die in de akte zit waarbij vereist is dat het gaat
om handelingen die door partijen zijn gesteld met bedoelingen bepaalde rechtsgevolgen
teweeg te brengen.
(boek: Praktisch registratie- en erfbelasting; de boeck)
,Indirecte belasting: want is toevallig + schuldenaar is niet de drager
Registratie- en successierechten: indirecte belasting, concreet belasting op rechtsverkeer of
rechtsfeiten
è Belang van kwalificeren van rechtshandeling of rechtsfeiten die aanleiding geven tot
RR of SR!
Wat? Registratierechten zijn belastingen die de Belgische overheid heft bij de registratie
van documenten zoals notariële akten (verkoopaktes, donaties, testamenten etc.) en
onderhandse overeenkomsten. Het al dan niet uitvoeren van deze overeenkomst is niet van
belang in tegenstelling tot BTW, waarbij de uitvoering van deze overeenkomst (levering goed
of dienst) die de belasting opeisbaar maakt
Wat? Successierechten: Wanneer je erft, moet je op de waarde van wat je erft belasting
betalen. In het Vlaamse Gewest spreekt men van erfbelasting. In het Brusselse
Hoofdstedelijke Gewest en het Waalse Gewest wordt die belasting successierechten
genoemd.
,De Vlaamse belastingdienst of het federale registratiekantoor (voor het Brusselse en het
Waalse Gewest) berekenen de belasting die je verschuldigd bent op basis van de aangifte
van nalatenschap die je als erfgenaam moet indienen.
Hoofdstuk 1: Inleiding op het registratierecht en
registratiebelasting
1. Zakelijke en indirecte belasting
1. Registratierechten (“RR”) zijn een belasting die de Staat heft bij de registratie van
een akte of geschrift in een register.
2. RR zijn een Belasting op het rechtsverkeer onder de levenden in tegenstelling tot
successieR/erfbelasting die een belasting heft op het rechtsverkeer naar aanleiding van
het overlijden
3. In tegenstelling tot andere indirecte belasting (btw, douanerechten en accijnzen)
worden de registratierechten en de registratiebelasting geheven op rechtshandelingen
en niet op belastbare feiten. Het voorwerp van registratierecht en registratiebelasting is
het afsluiten van een overeenkomst in het rechtsverkeer (of je het uitvoer is niet van
belang)
è rechtshandelingen worden belast
4. RR zijn een indirecte B, geheven op bepaalde en toevallige rechtshandelingen (dus
niet op belastbare feiten), waarbij geen rekening wordt gehouden met de persoonlijke
situatie van de belastingplichtige. Hierdoor behoort dit tot de categorie van zakelijke
belastingen.
2. Federale en gewestelijke belasting
1. RR is van oorsprong een federale B maar vr bepaalde materies een volwaardige
gewestB
Het registratierecht is in 5 materies een volwaardige gewestelijke belasting geworden. De
gewesten zijn bevoegd om het tarief, de belastbare grondslag en de vrijstellingen zelf te
bepalen als:
1. De overdracht van een in België gelegen OG
2. De vesteging van een hypotheek op een in België gelegen OG
3. De verdeling van een in België gelegen OG
4. De schenking van roerend of onroerende goederen onder levenden.
5. En inbreng van een woonhuis door natuurlijk persoon vennootschap.
1. Opgelet: versnippering (fiscale) bevoegdheden (federaal of gewest)
1. Vb. hypotheek
2. Vb. inbreng
Aangezien RR gedeeltelijk een gewestelijke B is en wij in BE 3 verschillende gewesten
hebben, moeten we rekening houden met de lokalisatieregels:
1. Bij de OVD, de verdeling v, of het vestigen v/e hypotheek o/e in BE gelegen OR
goed: è het gewest v/d ligging v/h OR goed
1. Bij ruil v/e OR goederen gelegen in verschillende gewesten
è gewest v/d ligging v/h OR goed met hoogste KI
1. Bij schenking onder de levenden:
è waar schenker rijksinwoner is.
* Schenking door rijksinwoners:
1. Op plaats waar schenker zijn fiscale woonplaats heeft
2. Meerdere woonplaatsen gedurende laatste vijf jaar -> plaats waar woonplaats
het langst was
* Schenking door niet-rijksinwoners:
, 3. Onroerende goederen: plaats waar goed gelegen is
4. Roerende goederen: gewest waar begunstigde als rijksinwoner woonplaats
heeft, zo niet ligging v/h registratiekantoor
3. Formaliteitsbelasting
Registratierecht is een formaliteitsbelasting. Registratierechten worden geheven ter
gelegenheid van het formeel aanbieden van ter registratie van een akte of verklaring.
4. Contantbelasting vs. inkohiering
Registratierecht is in principe een contactbelasting, d.w.z.: In principe moeten de federale
registratierechten betaald worden voordat de uitvoering van de registratieformaliteit
plaatsvindt.
MAAR De registratiebelasting wordt geïnd na inkohiering op naam van de
belastingplichtige en na het verlenen van de registratieformaliteit. Na het verlenen van de
formaliteit zal de Vlaams belastingdienst de verschuldigde sommen berekenen en invorderen.
De inkohiering is de inschrijving van de identiteit van de belastingplichtige(n) en van het
verschuldigde bedrag op een lijst (kohier) die uitvoerbaar wordt verklaard door de
verantwoordelijke ambtenaar. Pas nadat het kohier uitvoerbaar is verklaard, kan begonnen
worden met de inning en invordering van de belasting.
5. Wettelijke grondslag
De RR worden bepaald en geregeld in:
1. Wetboek van 30 november 1939 der registratie-, hypotheek- en griffierechten (W.
Reg.)
2. Wetgeving Vlaamse registratiebelasting: Vlaamse Codex Fiscaliteit van 13 december
2013, van kracht op 01 januari 2014
3. Besluit van de Vlaamse Regering houdende de uitvoering van de Vlaams Codex
Fiscaliteit
4. Vanaf 1 januari 2014 werd de Vlaamse Codex Fiscaliteit (VCF) van kracht.
5. De VCF bundelt de meeste wettelijke bepalingen rond de Vlaamse belastingen die
door de Vlaamse Belastingsdienst (VLABEL) worden geïnd, waaronder registratie-
en erfbelastingen.
6. door wijziging in de wetgeving verandert de naam "Registratierechten" in
"Registratiebelasting“ (enkel in het Vlaamse Gewest)
7. de wetgeving wordt overgebracht van het Wetboek der Registratierechten naar de
Vlaamse Codex Fiscaliteit
Registratiebelasting wordt geheven naar aanleiding aanbieden van het geschrift. Maar de echt
oorzaak van heffing ligt in de rechtshandeling die in de akte zit waarbij vereist is dat het gaat
om handelingen die door partijen zijn gesteld met bedoelingen bepaalde rechtsgevolgen
teweeg te brengen.
