In dialoog met kinderen
Les 1
Wat is een dialoog?
- Niet zomaar babbelen
- Focus op de inhoud en zorg voor de relatie (helder, respectvol)
= Vb. Simon zou je willen stoppen met te tikken op je bank, het stoort me (NIET: Simon leg dat
neer!)
- Via taal boodschappen uitzenden en ontvangen (zowel verbaal als non-verbaal)
- 2 of meer mensen
- Mate van samenwerking en tweerichtingsverkeer
Een dialoog is geen discussie, debat of eenrichtingsverkeer. Het is een onderzoekgesprek aan de hand van
vragen en antwoorden. In discussie probeer je de ander te overtuigen van je eigen mening, terwijl in een
dialoog een gezamenlijk nadenken primeert. Het gaat erover om ideeën, ervaringen uit te wisselen in een
gesprek, met erkenning van de verschillen en het recht om te zijn wie je wilt zijn. Door in dialoog te treden,
daag je jouw leerlingen en jezelf uit om zowel je eigen standpunten als die van anderen te onderzoeken. (ook
non-verbaal)
Kwadrant van de gesprekssoorten
2 assen: Doel en mate van uitwisseling
Competitief = overtreffen
- Tirade: komt van 1 iemand, de ander willen overtuigen van het eigen gelijk. Vaak gevoel
aangekoppeld
- Toespraak: 1 iemand aan het toelichten wat er belangrijk is omdat die persoon de groep verder
wil brengen.
- Dialoog: samen bespreken wat belangrijk is, wat gaan we samen afspreken. Er is interactie.
- Debat: eerder een discussie, gelijk willen krijgen. Er is interactie.
,Voorbeelden:
1. Een leerkracht vertelt de klasgroep waarom het belangrijk is om respectvol te zijn
voor elkaar. Hij stelt geen vragen, maar vertelt.
--> Toespraak, samenwerking maar eenrichtingsverkeer
2. Een leerkracht benoemt geërgerd waarom twee leerlingen hem onrespectvol
behandelden en waarom het zo belangrijk is om respect te tonen.
--> Tirade, ergernis en eenrichtingsverkeer.
3. Leerkracht en leerlingen wisselen samen uit wat respect is, hoe je dit kunt tonen,
waarom dit van belang is
--> Dialoog, tweerichtingsverkeer en samenwerking
4. Twee leerlingen en een leerkracht proberen in het gesprek te overtuigen waarom de
andere partij al dan niet onrespectvol was daarnet
--> Debat, ze willen elkaar overtreffen maar er is tweerichtingsverkeer
5. “Manou heeft het niet altijd makkelijk met de leerstof. Ik wissel regelmatig blikken
met hem uit om dat op te volgen, kom snel dichterbij om wat extra vragen te
stellen. Ik geef hem dan ook een schouderklopje omdat hij zich zo inzet. Ik merk
dat dit Manou meestal energie geeft om verder te proberen. En het geeft mij
energie om hem verder te ondersteunen.” (juf Siham, 3e leerjaar)
--> Er is een dialoog aanwezig, er is een tweerichtingsverkeer (niet enkel met taal, maar ook
lichaamstaal). Het doel is om samen te werken en om te zorgen voor de relatie, de juf toont dat ze
manou ondersteunt. Ze checkt of Manou mee is met de inhoud.
In dialoog treden om de basisbehoeften te stimuleren
- HET kind bestaat niet
- Er is een grote diversiteit tussen kinderen op vlak van basisbehoeften
- Afstemming van communicatie op basisbehoeften noodzakelijk
De relatie tussen een dialoog, de psychologische basisbehoeften en motivatie
- De basisbehoefte en motivatie
Extrinsiek-intrinsiek
Pedagogisch-sensitief motiveren
Communicatie heeft invloed op motivatie (aanmoedigen, reageren bij tekort)
, Situatie 1: ‘ik heb er genoeg van’ is niet de juiste zin, de onderliggende noden worden niet onderzocht. Karen is
niet intrinsiek gemotiveerd om met de juf te praten.
Situatie 2: De lkr werkt aan verbondenheid, het kind zal opgelucht zijn en open zijn. Het kind gaat autonoom,
intrinsiek met de juf praten.
Fundamenten voor een positieve dialoog en relatie: de basishoudingen waarderen
en vertrouwen
- Componenten van een relatie die een invloed hebben:
1. Individuele kenmerken (deze beïnvloeden de interactie)
2. Interactie
3. Externe invloeden
- Effecten van die positieve relatie:
Zich veilig voelen (noodzakelijke basis voor verkennend gedrag i.f.v. leren en ontwikkelen)
Problemen durven tonen en hulp durven aanvaarden
Loyaliteit tonen en positieve relatie willen behouden -> reflecteert zich in gedrag.
Minder de acceptatiegrens van een leerkracht blijven aftasten
Les 2
Dialoog in een positieve relatie
Invloed op ontwikkeling, leren, inspanningen, gevoel, leerling
Les 1
Wat is een dialoog?
- Niet zomaar babbelen
- Focus op de inhoud en zorg voor de relatie (helder, respectvol)
= Vb. Simon zou je willen stoppen met te tikken op je bank, het stoort me (NIET: Simon leg dat
neer!)
- Via taal boodschappen uitzenden en ontvangen (zowel verbaal als non-verbaal)
- 2 of meer mensen
- Mate van samenwerking en tweerichtingsverkeer
Een dialoog is geen discussie, debat of eenrichtingsverkeer. Het is een onderzoekgesprek aan de hand van
vragen en antwoorden. In discussie probeer je de ander te overtuigen van je eigen mening, terwijl in een
dialoog een gezamenlijk nadenken primeert. Het gaat erover om ideeën, ervaringen uit te wisselen in een
gesprek, met erkenning van de verschillen en het recht om te zijn wie je wilt zijn. Door in dialoog te treden,
daag je jouw leerlingen en jezelf uit om zowel je eigen standpunten als die van anderen te onderzoeken. (ook
non-verbaal)
Kwadrant van de gesprekssoorten
2 assen: Doel en mate van uitwisseling
Competitief = overtreffen
- Tirade: komt van 1 iemand, de ander willen overtuigen van het eigen gelijk. Vaak gevoel
aangekoppeld
- Toespraak: 1 iemand aan het toelichten wat er belangrijk is omdat die persoon de groep verder
wil brengen.
- Dialoog: samen bespreken wat belangrijk is, wat gaan we samen afspreken. Er is interactie.
- Debat: eerder een discussie, gelijk willen krijgen. Er is interactie.
,Voorbeelden:
1. Een leerkracht vertelt de klasgroep waarom het belangrijk is om respectvol te zijn
voor elkaar. Hij stelt geen vragen, maar vertelt.
--> Toespraak, samenwerking maar eenrichtingsverkeer
2. Een leerkracht benoemt geërgerd waarom twee leerlingen hem onrespectvol
behandelden en waarom het zo belangrijk is om respect te tonen.
--> Tirade, ergernis en eenrichtingsverkeer.
3. Leerkracht en leerlingen wisselen samen uit wat respect is, hoe je dit kunt tonen,
waarom dit van belang is
--> Dialoog, tweerichtingsverkeer en samenwerking
4. Twee leerlingen en een leerkracht proberen in het gesprek te overtuigen waarom de
andere partij al dan niet onrespectvol was daarnet
--> Debat, ze willen elkaar overtreffen maar er is tweerichtingsverkeer
5. “Manou heeft het niet altijd makkelijk met de leerstof. Ik wissel regelmatig blikken
met hem uit om dat op te volgen, kom snel dichterbij om wat extra vragen te
stellen. Ik geef hem dan ook een schouderklopje omdat hij zich zo inzet. Ik merk
dat dit Manou meestal energie geeft om verder te proberen. En het geeft mij
energie om hem verder te ondersteunen.” (juf Siham, 3e leerjaar)
--> Er is een dialoog aanwezig, er is een tweerichtingsverkeer (niet enkel met taal, maar ook
lichaamstaal). Het doel is om samen te werken en om te zorgen voor de relatie, de juf toont dat ze
manou ondersteunt. Ze checkt of Manou mee is met de inhoud.
In dialoog treden om de basisbehoeften te stimuleren
- HET kind bestaat niet
- Er is een grote diversiteit tussen kinderen op vlak van basisbehoeften
- Afstemming van communicatie op basisbehoeften noodzakelijk
De relatie tussen een dialoog, de psychologische basisbehoeften en motivatie
- De basisbehoefte en motivatie
Extrinsiek-intrinsiek
Pedagogisch-sensitief motiveren
Communicatie heeft invloed op motivatie (aanmoedigen, reageren bij tekort)
, Situatie 1: ‘ik heb er genoeg van’ is niet de juiste zin, de onderliggende noden worden niet onderzocht. Karen is
niet intrinsiek gemotiveerd om met de juf te praten.
Situatie 2: De lkr werkt aan verbondenheid, het kind zal opgelucht zijn en open zijn. Het kind gaat autonoom,
intrinsiek met de juf praten.
Fundamenten voor een positieve dialoog en relatie: de basishoudingen waarderen
en vertrouwen
- Componenten van een relatie die een invloed hebben:
1. Individuele kenmerken (deze beïnvloeden de interactie)
2. Interactie
3. Externe invloeden
- Effecten van die positieve relatie:
Zich veilig voelen (noodzakelijke basis voor verkennend gedrag i.f.v. leren en ontwikkelen)
Problemen durven tonen en hulp durven aanvaarden
Loyaliteit tonen en positieve relatie willen behouden -> reflecteert zich in gedrag.
Minder de acceptatiegrens van een leerkracht blijven aftasten
Les 2
Dialoog in een positieve relatie
Invloed op ontwikkeling, leren, inspanningen, gevoel, leerling
