Kwaliteitsbeheersing D0H64a AJ 25-26
Hoofdstuk 1: Introductie
Definitie van kwaliteit
1. Juran: “Kwaliteit is geschiktheid voor gebruik”
o Kwaliteit van design = door specificaties bepaald kwaliteitsniveau
Door klanten gewenste kwaliteitskenmerken
Kwaliteitsniveau = intentionele keuze
o Kwaliteit van conformiteit = overeenstemming van geproduceerde
eenheden met de specificaties
Kwantitatief meetbaar
Afh. van specificaties en productieproces
Niet direct gekoppeld aan klantbehoeften
2. Garvin: Kwaliteitsdimensies
o Prestatie: kernfunctionaliteit vh product
Doet het product wat het moet doen?
o Betrouwbaarheid: tijd totdat herstel nodig is
Hoe vaak is herstel nodig?
o Onderhoudbaarheid: complexiteit van herstel
Hoe makkelijk is het te herstellen?
o Duurzaamheid: tijd totdat het product moet worden verwijderd
3. Feigenbaum: “Kwaliteit wordt bepaald door de klant”
o Feitelijke ervaring met product/service
o Gemeten aan behoeften
Kosten van kwaliteit
Total Quality Cost (TQC)
- Produceren van kwaliteit
o Preventie = uitgaven voor het voorkomen van defecten
Bv. kwaliteitsplanning, opleidingen
o Evaluatie = uitgaven voor evaluatie van producten
Bv. inspecties, kwaliteitsaudits
- Gebrek aan kwaliteit
o Interne defecten = uitgaven voor defecten vastgesteld binnen
productieplant
Bv. afval, bijkomende inspecties, vertragingen
o Extern defecten = uitgaven voor defecte producten die de klant
bereiken
Bv. klachten, retours, reparaties
Optimal Quality Level (OQL): afweging tussen zo laag mogelijke TQC en zo
hoog mogelijke kwaliteit
Aandachtspunten
- Hoe kritiek zijn kwaliteitsgebreken? Kunnen mensen schade oplopen?
- Staat je merk bekend om hoge kwaliteit? Of om betaalbare producten?
1
,Kwaliteitsbeheersing D0H64a AJ 25-26
- Hoe sterk is de competitie?
Hoofdstuk 2: Meetsystemen
Metrologie = studie van meting
- Operatoren van meetststemen
- Meetapparatuur bv. meetlint, weegschaal
- Meetmethoden en -procedures
Meetschalen
- Categorisch
o Nominale schaal: niet-dimensionaal bv. rijksregisternummer,
soort fruit
o Ordinale schaal: rangschikking bv. sterrenbeoordeling
- Numeriek
o Intervalschaal: verschillen vergelijkbaar, maar verhouding heeft
geen betekenis
bv. temperatuur
o Ratioschaal: verschil en verhouding hebben betekenis bv. massa,
lengte
Meetsystemen: operator (mens) + instrumenten + instructies
Metingen kunnen beïnvloed worden door externe omstandigheden
- Aandachtspunten operator/instructies
o Factoren met invloed op het foutenpercentage
Complexiteit: hoge aantal kenmerken meer fouten
Inspectiesnelheid: hogere snelheid meer fouten
Zeldzame defecten vaak over het hoofd gezien
o Richtlijnen
Eenvoudige inspecties, duidelijke procedures
Geen tijdsdruk
Automatisch, waar mogelijk
- Aandachtspunten instrumenten
o Kalibratie = controleren (en aanpassen) vd prestaties ve
meetinstrument door vgl met traceerbare meetstandaarden
o Wereldwijde normen
o Overheidsvereisten voor kalibratie
bv. altimeters (vliegtuig), snelheidsmeter (auto)
Kwaliteitsbeheersing vereist formele, periodieke en
gedocumenteerde kalibratie van alle meetinstrumenten
Meetfouten en het verschil: accuratesse <-> precisie
Variatie: in de producten OF in de metingen
Meetfout = het verschil tussen de gemeten waarde en de feitelijke waarde
- Accuratesse = overeenkomst tussen (gemiddelde) gemeten waarde en
feitelijke waarde
o Hoe dicht ligt de meting bij de echte waarde?
o Lage accuratesse = systematische vertekening (slechte kalibratie,
onjuist gebruik meetinstrument)
- Precisie (herhaalbaarheid, consistentie) =
overeenkomst van herhaaldelijke metingen
o Als we de meting herhalen, blijft het resultaat
hetzelfde?
2
, Kwaliteitsbeheersing D0H64a AJ 25-26
o Lage precisie = hoge variatie in het meetsysteem (slecht
onderhouden instrumenten, inconsistent gebruik)
Meetsysteemanalyse
Herhaalbaarheid (repeatability)
= variatie in metingen van hetzelfde object met hetzelfde instrument, uitgevoerd
door dezelfde operator
- Consistentie vh meetinstrument
- EV = equipment variation
- Afh. van toestand vh instrument, omgevingscondities…
Reproduceerbaarheid (reproducibility)
= variatie in metingen van hetzelfde object, met hetzelfde instrument,
uitgevoerd door verschillende operatoren
- Consistentie vd operatoren
- OV = operator variation
- Afh. van training, duidelijkheid procedures…
R&R analysis = studie van de variatie van een meetsysteem
- Doelstellingen
o Bepalen hoeveel van de totale variatie afkomstig is vh meetsysteem
o Isoleren vd componenten vd variatie
o Geschiktheid vh systeem beoordelen
- Voorbereiding
o Kalibreer de meetinstrumenten
o Kies m operatoren, n objecten
o Bepaal het aantal herhalingen r ≥ 2
- Uitvoering
1) Herhaal het volgende r keer: laat iedere operator elk object in
willekeurige volgorde meten en registreer de resultaten
Mijk = kde meting door operator i van object j
2) Bereken de gemiddelde gemeten waarde voor elke
operator
en het verschil tussen het grootste en kleinste
gemiddelde
3) Bereken het bereik voor elke combinatie van
operator i
en object j en het gemiddelde bereik voor elke
operator
en het gemiddelde van alle bereiken
4) Bereken de controlegrens voor de individuele bereiken
=
Met D4 afhankelijk van r (zie tabel)
Controleer of alle bereiken binnen de controlegrens
Rij > controlegrens storing in metingen Mijk
Toewijsbare oorzaak gevonden en rechtgezet?
Ja: betrokken metingen overdoen
3
Hoofdstuk 1: Introductie
Definitie van kwaliteit
1. Juran: “Kwaliteit is geschiktheid voor gebruik”
o Kwaliteit van design = door specificaties bepaald kwaliteitsniveau
Door klanten gewenste kwaliteitskenmerken
Kwaliteitsniveau = intentionele keuze
o Kwaliteit van conformiteit = overeenstemming van geproduceerde
eenheden met de specificaties
Kwantitatief meetbaar
Afh. van specificaties en productieproces
Niet direct gekoppeld aan klantbehoeften
2. Garvin: Kwaliteitsdimensies
o Prestatie: kernfunctionaliteit vh product
Doet het product wat het moet doen?
o Betrouwbaarheid: tijd totdat herstel nodig is
Hoe vaak is herstel nodig?
o Onderhoudbaarheid: complexiteit van herstel
Hoe makkelijk is het te herstellen?
o Duurzaamheid: tijd totdat het product moet worden verwijderd
3. Feigenbaum: “Kwaliteit wordt bepaald door de klant”
o Feitelijke ervaring met product/service
o Gemeten aan behoeften
Kosten van kwaliteit
Total Quality Cost (TQC)
- Produceren van kwaliteit
o Preventie = uitgaven voor het voorkomen van defecten
Bv. kwaliteitsplanning, opleidingen
o Evaluatie = uitgaven voor evaluatie van producten
Bv. inspecties, kwaliteitsaudits
- Gebrek aan kwaliteit
o Interne defecten = uitgaven voor defecten vastgesteld binnen
productieplant
Bv. afval, bijkomende inspecties, vertragingen
o Extern defecten = uitgaven voor defecte producten die de klant
bereiken
Bv. klachten, retours, reparaties
Optimal Quality Level (OQL): afweging tussen zo laag mogelijke TQC en zo
hoog mogelijke kwaliteit
Aandachtspunten
- Hoe kritiek zijn kwaliteitsgebreken? Kunnen mensen schade oplopen?
- Staat je merk bekend om hoge kwaliteit? Of om betaalbare producten?
1
,Kwaliteitsbeheersing D0H64a AJ 25-26
- Hoe sterk is de competitie?
Hoofdstuk 2: Meetsystemen
Metrologie = studie van meting
- Operatoren van meetststemen
- Meetapparatuur bv. meetlint, weegschaal
- Meetmethoden en -procedures
Meetschalen
- Categorisch
o Nominale schaal: niet-dimensionaal bv. rijksregisternummer,
soort fruit
o Ordinale schaal: rangschikking bv. sterrenbeoordeling
- Numeriek
o Intervalschaal: verschillen vergelijkbaar, maar verhouding heeft
geen betekenis
bv. temperatuur
o Ratioschaal: verschil en verhouding hebben betekenis bv. massa,
lengte
Meetsystemen: operator (mens) + instrumenten + instructies
Metingen kunnen beïnvloed worden door externe omstandigheden
- Aandachtspunten operator/instructies
o Factoren met invloed op het foutenpercentage
Complexiteit: hoge aantal kenmerken meer fouten
Inspectiesnelheid: hogere snelheid meer fouten
Zeldzame defecten vaak over het hoofd gezien
o Richtlijnen
Eenvoudige inspecties, duidelijke procedures
Geen tijdsdruk
Automatisch, waar mogelijk
- Aandachtspunten instrumenten
o Kalibratie = controleren (en aanpassen) vd prestaties ve
meetinstrument door vgl met traceerbare meetstandaarden
o Wereldwijde normen
o Overheidsvereisten voor kalibratie
bv. altimeters (vliegtuig), snelheidsmeter (auto)
Kwaliteitsbeheersing vereist formele, periodieke en
gedocumenteerde kalibratie van alle meetinstrumenten
Meetfouten en het verschil: accuratesse <-> precisie
Variatie: in de producten OF in de metingen
Meetfout = het verschil tussen de gemeten waarde en de feitelijke waarde
- Accuratesse = overeenkomst tussen (gemiddelde) gemeten waarde en
feitelijke waarde
o Hoe dicht ligt de meting bij de echte waarde?
o Lage accuratesse = systematische vertekening (slechte kalibratie,
onjuist gebruik meetinstrument)
- Precisie (herhaalbaarheid, consistentie) =
overeenkomst van herhaaldelijke metingen
o Als we de meting herhalen, blijft het resultaat
hetzelfde?
2
, Kwaliteitsbeheersing D0H64a AJ 25-26
o Lage precisie = hoge variatie in het meetsysteem (slecht
onderhouden instrumenten, inconsistent gebruik)
Meetsysteemanalyse
Herhaalbaarheid (repeatability)
= variatie in metingen van hetzelfde object met hetzelfde instrument, uitgevoerd
door dezelfde operator
- Consistentie vh meetinstrument
- EV = equipment variation
- Afh. van toestand vh instrument, omgevingscondities…
Reproduceerbaarheid (reproducibility)
= variatie in metingen van hetzelfde object, met hetzelfde instrument,
uitgevoerd door verschillende operatoren
- Consistentie vd operatoren
- OV = operator variation
- Afh. van training, duidelijkheid procedures…
R&R analysis = studie van de variatie van een meetsysteem
- Doelstellingen
o Bepalen hoeveel van de totale variatie afkomstig is vh meetsysteem
o Isoleren vd componenten vd variatie
o Geschiktheid vh systeem beoordelen
- Voorbereiding
o Kalibreer de meetinstrumenten
o Kies m operatoren, n objecten
o Bepaal het aantal herhalingen r ≥ 2
- Uitvoering
1) Herhaal het volgende r keer: laat iedere operator elk object in
willekeurige volgorde meten en registreer de resultaten
Mijk = kde meting door operator i van object j
2) Bereken de gemiddelde gemeten waarde voor elke
operator
en het verschil tussen het grootste en kleinste
gemiddelde
3) Bereken het bereik voor elke combinatie van
operator i
en object j en het gemiddelde bereik voor elke
operator
en het gemiddelde van alle bereiken
4) Bereken de controlegrens voor de individuele bereiken
=
Met D4 afhankelijk van r (zie tabel)
Controleer of alle bereiken binnen de controlegrens
Rij > controlegrens storing in metingen Mijk
Toewijsbare oorzaak gevonden en rechtgezet?
Ja: betrokken metingen overdoen
3
