Urologie
Symptomatologie
1. Pijn
1.1. Ter hoogte van de nier
- Niertumor/ chronische aandoeningen
• Dof en knagend
- Acute aandoeningen
• Meestal zeer hevig en vaak uitstralend
1.2. Ter hoogte van de ureter
- Afdalende nierstenen
• Hoog
▪ Dorsaal, uitstraling naar hypochondrium
• Midden
▪ Dorsaal, uitstraling naar flank
• Net voor de blaas
▪ Fossa iliaca, uitstraling naar geslachtsorganen
1.3. Ter hoogte van de blaas
- Cystitis (urineweginfectie op blaas)
- Diep infilterende tumoren
- Acute retentie (globus)
1.4. Ter hoogte van de prostaat
- Weinig voorkomend
- Druk/vervelend t.h.v. perineum (bilnaad tussen geslachtsorgaan en anus)
- ‘Warm ei’ t.h.v. perineum bij acute prostatitis
1.5. Ter hoogte van de testikels
- Scrotum
- Door gevoeligheid testikels vaak hevige pijn
1.6. Ter hoogte van de penis
- Weinig voorkomend
- Priapisme
• Aanhoudende erectie zonder seksuele stimulus en zeer pijnlijk
- Meestal urethrale pijn door infectie/steentje
2. Gastro-intestinale symptomen
Bij bijvoorbeeld een nierkoliek
- Nausea en braken
- Paralytische ileus (darm ligt stil waardoor voedsel ophoopt en het lichaam niet kan verlaten)
Bij peritoneale prikkeling (buikvlies) door uitbreiding van bv. tumoren of abcessen
, Normaal:
- Blaascapaciteit man 350-450ml
- Blaascapaciteit vrouw 450-550ml
3. Afwijkingen in het mictieptroon - Normale diurese: 1ml/kg lichaamsgewicht/u
- Minimale diurese: 0,5ml/kg lichaamsgewicht/u
Afwijkingen van de mictie worden LUTS genoemd
- Lower Urinary Tract Symptoms
- Kwantitatieve afwijkingen
- Kwalitatieve afwijkingen
3.1. Kwantitatieve afwijkingen
- Polyurie: verhoogde urineproductie
• Bv. diabetes, diuretica
- Oligurie: te weinig urine
• Bv. nefrologische oorzaak, dehydratatie
- Anurie: geen urineproductie
• Nefrologisch probleem
- Acute urineretentie: geen urine-afvloei
• Postrenale obstructie
• Neurologisch/vergroot prostaat/…
• Meestal pijnlijk
3.2. Kwalitatieve afwijkingen
- Pollakisurie: te frequent urineren
• Bv. blaasinfectie, overactieve blaas, residu,…
- Nycturie: nachtelijk plassen
• Bv. nierziekten, leverinsufficiëntie, BPH
- Strangurie of algurie: pijn bij het plassen
• Bv. urologische infectie, blaassteen
- Dysurie: pijnpatroon
• Moeilijke mictiestart (bv. blaasoverrekking)
• Verminderde kracht van de urinestraal
• Nadruppelen
• Plassen in twee episodes (bv. bij blaasdivertikel -> uitstulping)
• Plots stoppen van de urinestraal (bv. bij blaaslithiasis -> stenen)
- Paruresis: niet kunnen plassen waar anderen bij zijn
- Incontinentie
• Stressincontinentie
• Urge incontinentie
• Ischuria paradoxa (druppelend urineren door obstructie blaas/urethra -> volle blaas)
• Incontinentie door abnormake verbinding met buitenwereld
3.3. Zichtbare afwijkingen van de urine
- Troebele urine
• Neerslag van fosfaat en carbonaat (niet-pathologisch)
• Staal gecontamineerd met vaginaal vocht
• Proteïnurie
• Leucocyturie en pyurie (witte bloedcellen en pus)
Symptomatologie
1. Pijn
1.1. Ter hoogte van de nier
- Niertumor/ chronische aandoeningen
• Dof en knagend
- Acute aandoeningen
• Meestal zeer hevig en vaak uitstralend
1.2. Ter hoogte van de ureter
- Afdalende nierstenen
• Hoog
▪ Dorsaal, uitstraling naar hypochondrium
• Midden
▪ Dorsaal, uitstraling naar flank
• Net voor de blaas
▪ Fossa iliaca, uitstraling naar geslachtsorganen
1.3. Ter hoogte van de blaas
- Cystitis (urineweginfectie op blaas)
- Diep infilterende tumoren
- Acute retentie (globus)
1.4. Ter hoogte van de prostaat
- Weinig voorkomend
- Druk/vervelend t.h.v. perineum (bilnaad tussen geslachtsorgaan en anus)
- ‘Warm ei’ t.h.v. perineum bij acute prostatitis
1.5. Ter hoogte van de testikels
- Scrotum
- Door gevoeligheid testikels vaak hevige pijn
1.6. Ter hoogte van de penis
- Weinig voorkomend
- Priapisme
• Aanhoudende erectie zonder seksuele stimulus en zeer pijnlijk
- Meestal urethrale pijn door infectie/steentje
2. Gastro-intestinale symptomen
Bij bijvoorbeeld een nierkoliek
- Nausea en braken
- Paralytische ileus (darm ligt stil waardoor voedsel ophoopt en het lichaam niet kan verlaten)
Bij peritoneale prikkeling (buikvlies) door uitbreiding van bv. tumoren of abcessen
, Normaal:
- Blaascapaciteit man 350-450ml
- Blaascapaciteit vrouw 450-550ml
3. Afwijkingen in het mictieptroon - Normale diurese: 1ml/kg lichaamsgewicht/u
- Minimale diurese: 0,5ml/kg lichaamsgewicht/u
Afwijkingen van de mictie worden LUTS genoemd
- Lower Urinary Tract Symptoms
- Kwantitatieve afwijkingen
- Kwalitatieve afwijkingen
3.1. Kwantitatieve afwijkingen
- Polyurie: verhoogde urineproductie
• Bv. diabetes, diuretica
- Oligurie: te weinig urine
• Bv. nefrologische oorzaak, dehydratatie
- Anurie: geen urineproductie
• Nefrologisch probleem
- Acute urineretentie: geen urine-afvloei
• Postrenale obstructie
• Neurologisch/vergroot prostaat/…
• Meestal pijnlijk
3.2. Kwalitatieve afwijkingen
- Pollakisurie: te frequent urineren
• Bv. blaasinfectie, overactieve blaas, residu,…
- Nycturie: nachtelijk plassen
• Bv. nierziekten, leverinsufficiëntie, BPH
- Strangurie of algurie: pijn bij het plassen
• Bv. urologische infectie, blaassteen
- Dysurie: pijnpatroon
• Moeilijke mictiestart (bv. blaasoverrekking)
• Verminderde kracht van de urinestraal
• Nadruppelen
• Plassen in twee episodes (bv. bij blaasdivertikel -> uitstulping)
• Plots stoppen van de urinestraal (bv. bij blaaslithiasis -> stenen)
- Paruresis: niet kunnen plassen waar anderen bij zijn
- Incontinentie
• Stressincontinentie
• Urge incontinentie
• Ischuria paradoxa (druppelend urineren door obstructie blaas/urethra -> volle blaas)
• Incontinentie door abnormake verbinding met buitenwereld
3.3. Zichtbare afwijkingen van de urine
- Troebele urine
• Neerslag van fosfaat en carbonaat (niet-pathologisch)
• Staal gecontamineerd met vaginaal vocht
• Proteïnurie
• Leucocyturie en pyurie (witte bloedcellen en pus)
