DIERENPALEONTOLOGIE
INLEIDING
DOELSTELLINGEN (ECTS)
• Fossiele hoofdgroepen herkennen
• Belangrijkste morfologische en anatomische evolutie van (in)vertebraten
• Fossielen gebruiken voor relatieve datering
Practica: tekeningen + presentaties (micro-teaching)
Kies een inspirerend handstuk tijdens het eerste practicum
Tijdens het practicum dat focust op het fylum van uw gekozen handstuk, geef een korte
presentatie over:
o De systematische positie van het taxon
o De belangrijkste morfologische kenmerken (en waarom die belangrijk zijn voor de
systematiek)
o De tafonomie
o wat is het belang van dit fossiel in de paleontologie en het nut ervan voor de geoloog
o We verwachten dit ook tijdens het examen => gebruikt deze trainingsoefening goed
Helft van de punten op het examen
Puntentelling: 95% examen (helft practica, helft theorie) + 5% dagwerk
Belangrijkste hoofdstukken handboek: 8-20
STRATIGRAFIE
• Indexfossielen worden gebruikt om biozones te maken:
• Fossielen die facies en paleo-ecologie reconstrueren
Afhankelijk van waar en hoe lang ze voorkomen
CORRELATIE: BIOZONES MAKEN
1
,KWALITEIT VAN FOSSIELEN
PALEOGEOGRAFIE
Shelf fossielen zijn de beste fossielen voor geografische correlaties te maken
Adhv fossielen kan je platentektoniek bevestigen (reconstructie vd continenten)
BARRIÈRES/CORRIDORS
Opm: als de zee een barrière vormt voor terrestrisch leven, zal het een corridor vormen voor marien leven
2
,PALEOKLIMAAT
• verandert doorheen de tijd
• fossielen een belangrijke tools om ‘proxies’ om dit beter te begrijpen
• klimaatsveranderingen belangrijke factor in macro-evolutie (zie les over radiaties en extincties),
maar ook omgekeerde feedbacks
we bestuderen vooral:
• verspreidingspatronen
• morfologische aanpassingen
• geochemische samenstelling
VOORBEELD
1. verspreidingspatronen van foraminiferen
2. morfologische aanpassingen: liliput effect (organismen worden kleiner door langdurige stress)
3. morfologische aanpassingen: Forams vaak rechts-draaiend in warme watermassa’s en
linksdraaiend in koude watermassa’s
4. geochemische samenstelling
3
, PALEO-ECOLOGIE
= studie van de ecologie uit geologische tijden
reconstructie van levenswijze, levensplaats en levensgemeenschappen van organismen
BEGRIPPEN
WERKWIJZE
4
INLEIDING
DOELSTELLINGEN (ECTS)
• Fossiele hoofdgroepen herkennen
• Belangrijkste morfologische en anatomische evolutie van (in)vertebraten
• Fossielen gebruiken voor relatieve datering
Practica: tekeningen + presentaties (micro-teaching)
Kies een inspirerend handstuk tijdens het eerste practicum
Tijdens het practicum dat focust op het fylum van uw gekozen handstuk, geef een korte
presentatie over:
o De systematische positie van het taxon
o De belangrijkste morfologische kenmerken (en waarom die belangrijk zijn voor de
systematiek)
o De tafonomie
o wat is het belang van dit fossiel in de paleontologie en het nut ervan voor de geoloog
o We verwachten dit ook tijdens het examen => gebruikt deze trainingsoefening goed
Helft van de punten op het examen
Puntentelling: 95% examen (helft practica, helft theorie) + 5% dagwerk
Belangrijkste hoofdstukken handboek: 8-20
STRATIGRAFIE
• Indexfossielen worden gebruikt om biozones te maken:
• Fossielen die facies en paleo-ecologie reconstrueren
Afhankelijk van waar en hoe lang ze voorkomen
CORRELATIE: BIOZONES MAKEN
1
,KWALITEIT VAN FOSSIELEN
PALEOGEOGRAFIE
Shelf fossielen zijn de beste fossielen voor geografische correlaties te maken
Adhv fossielen kan je platentektoniek bevestigen (reconstructie vd continenten)
BARRIÈRES/CORRIDORS
Opm: als de zee een barrière vormt voor terrestrisch leven, zal het een corridor vormen voor marien leven
2
,PALEOKLIMAAT
• verandert doorheen de tijd
• fossielen een belangrijke tools om ‘proxies’ om dit beter te begrijpen
• klimaatsveranderingen belangrijke factor in macro-evolutie (zie les over radiaties en extincties),
maar ook omgekeerde feedbacks
we bestuderen vooral:
• verspreidingspatronen
• morfologische aanpassingen
• geochemische samenstelling
VOORBEELD
1. verspreidingspatronen van foraminiferen
2. morfologische aanpassingen: liliput effect (organismen worden kleiner door langdurige stress)
3. morfologische aanpassingen: Forams vaak rechts-draaiend in warme watermassa’s en
linksdraaiend in koude watermassa’s
4. geochemische samenstelling
3
, PALEO-ECOLOGIE
= studie van de ecologie uit geologische tijden
reconstructie van levenswijze, levensplaats en levensgemeenschappen van organismen
BEGRIPPEN
WERKWIJZE
4
