Written by students who passed Immediately available after payment Read online or as PDF Wrong document? Swap it for free 4.6 TrustPilot
logo-home
Summary

Samenvatting Nieuws en Journalistiek

Rating
-
Sold
1
Pages
132
Uploaded on
18-05-2026
Written in
2025/2026

Samenvatting nieuws en journalistiek met telkens notities en verduidelijking van in de lessen.

Institution
Course

Content preview

INHOUD

INTRODUCTIE............................................................................................................................. 5
Doelstellingen van het vak............................................................................................................. 5
Organisatie van de lessen .............................................................................................................. 5
Lessenoverzicht .............................................................................................................................. 6
studiemateriaal ............................................................................................................................. 7
Studie aanpak ................................................................................................................................ 7
Examen .......................................................................................................................................... 8
LES 1: NIEUWSGEBRUIK .............................................................................................................. 9
Cijfers over digitaal nieuwsgebruik in 2025................................................................................... 9
5 eigenschappen van nieuwsgebruik ........................................................................................... 10
Incidentele nieuwsconsumptie .................................................................................................... 12
LES 2: WAT IS JOURNALISTIEK? ................................................................................................. 14
WAT IS EEN JOURNALIST?...................................................................................................................... 14
De journalist / De ‘beroepsjournalist’ .......................................................................................... 14
beroepsvereniging ....................................................................................................................... 15
Aantal erkende beroepsjournalisten in Vlaanderen .................................................................... 15
Profiel van de Belgische journalist (2023) ................................................................................... 15
WAT IS JOURNALISTIEK?........................................................................................................................ 17
Wat zijn definiërende kenmerken van journalistiek? .................................................................. 17
Welke democratische rollen vervult de journalistiek? ................................................................. 19
LES 3: WAT IS (DE FUNCTIE VAN) JOURNALISTIEK? .................................................................... 23
Overzicht les 3: waarvoor dient journalistiek? ............................................................................ 23
1: JOURNALISTIEKE ROLLEN ................................................................................................................... 23
Journalistiek en het dagelijks leven ............................................................................................. 24
‘User Needs’ – model (BBC & Dimitry Shishkin, 2017) ................................................................. 24
‘user needs 2.0’ – model (SmartOcto & dimitry shishkin, 2023).................................................. 24
2: SOCIALE FUNCTIES VAN JOURNALISTIEK ................................................................................................ 26
Professionalisering van de journalistiek (hoe journalistiek geprofessionaliseert is) ................... 26
Opleidingen voor journalistiek: journalistiek als vak of als kennisberoep? ................................. 27
LES 4: GATEKEEPING I: DE JOURNALIST ALS GATEKEEPER .......................................................... 28
OVERZICHT VAN ‘GATEKEEPINGTHEORIE’.................................................................................................. 28
DE EERSTE GATEKEEPINGSTUDIE: DAVID MANNING WHITE, 1950 ............................................................... 29
david manning white, 1950 ......................................................................................................... 29
OVERZICHT.......................................................................................................................................... 31
Wie ben ik? .................................................................................................................................. 31
Wat is nieuws?: verschillende clichés over nieuws ...................................................................... 31
Neus voor nieuws? ....................................................................................................................... 32
Wat is nieuws?............................................................................................................................. 33
pionierstudie ................................................................................................................................ 34
Kepplinger & ehmig, 2006: tweeledige theorie van nieuwsselectie ............................................ 40
Kepplinger & Ehmig, 2006: tweeledige theorie van nieuwsselectie ............................................ 40
Kepplinger & Ehmig, 2006: tweeledige theorie van nieuwsselectie ............................................ 42
Harcup & O’Neill, 2001 ................................................................................................................ 42

, tweede paper: Harcup & O’neill, 2016 ........................................................................................ 45
Discursief perspectief (Bednarek & Caple, 2017)......................................................................... 46
De psychologische/cognitieve benadering (Shoemaker & Cohen, 2006) (Eilders, 2006) ............ 47
De publiekstoevoeging (Paulussen & Van Aelst, 2020) ............................................................... 48
De bronnentoevoeging (Vissers, Paulussen, de Bruijn, forthcoming) ......................................... 48
SAMENVATTING LES ............................................................................................................................. 50
Te kennen .................................................................................................................................... 50
Algemene conclusie ..................................................................................................................... 50
Enkele beperkingen bij de nieuwswaardetheorie ........................................................................ 51
LES 5: GATEKEEPKING I: DE REDACTIE EN DE INVLOED VAN BRONNEN ...................................... 52
OVERZICHT VAN ‘GATEKEEPINGTHEORIE’.................................................................................................. 52
GATEKEEPING IN CONTEXT VAN DE REDACTIE ............................................................................................ 52
Warren breed, 1955: social control in the newsroom ................................................................. 53
Achter de schermen van de nieuwsredactie ................................................................................ 54
OVERZICHT VAN ‘GATEKEEPINGTHEORIE’.................................................................................................. 55
CARLSON (2009) OVER JOURNALISTIEK BRONNENGEBRUIK ......................................................................... 55
bronafhankelijkheid ..................................................................................................................... 56
de toegenomen invloed van ‘public relations’ (PR) ..................................................................... 56
CARLSON (2009) OVER JOURNALISTIEK BRONNENGEBRUIK ......................................................................... 56
Herbert Gans, 1979: bronnengebruik .......................................................................................... 57
Gans over journalistiek bronnengebruik...................................................................................... 59
Mark Fishman (1980) .................................................................................................................. 59
Gaye Tuchman, 1972: ‘strategische rituelen’ .............................................................................. 60
CARLSON (2009) OVER JOURNALISTIEK BRONNENGEBRUIK ......................................................................... 60
LES 6: GATEKEEPING III: IDEOLOGIE EN MACHT. NAAR HET HIËRARCHIE-VAN-INVLOEDEN-MODEL
................................................................................................................................................ 61
In het nieuws................................................................................................................................ 61
OVERZICHT VAN ‘GATEKEEPINGTHEORIE’.................................................................................................. 61
Carlson (2009) over journalistiek bronnengebruik ...................................................................... 62
HEGEMONIE-THEORIE: OVER STUART HALL ............................................................................................... 62
HEGEMONIE-THEORIE: CULTURELE HEGEMONIE ........................................................................................ 63
Culturele hegemonie (cultureel overwicht) ................................................................................. 63
Culturele hegemonie en ‘primary definers’ ................................................................................. 63
Primary definers .......................................................................................................................... 63
samenvatting ............................................................................................................................... 64
OVERZICHT VAN ‘GATEKEEPINGTHEORIE’.................................................................................................. 64
TODD GITLIN (1980): THE WHOLE WORLD IS WATCHING ............................................................................ 65
Edward Herman & Noam Chomsky, 1988 Het ‘propagandamodel’ ............................................ 65
OVERZICHT VAN ‘GATEKEEPINGHTEORIE’.................................................................................................. 65
GATEKEEPINGTHEORIE ‘HIËRARCHIE VAN INVLOEDEN’ ................................................................................ 66
Micro: gatekeeping op individueel (en routine) niveau: .............................................................. 66
Meso: Gatekeeping op organisatieniveau en extra-mediaal niveau ........................................... 67
Macro: gatekeeping op systeem-niveau ..................................................................................... 67
GATEKEEPINGTHEORIE EN DE ‘HIËRARCHIE VAN INVLOEDEN’ ....................................................................... 68
GATEKEEPING IN EEN ‘GENETWERKTE PUBLIEKE SFEER’ ............................................................................... 68
LES 7: EPISTEMOLOGIE VAN DE JOURNALISTIEK: OBJECTIVITEIT ................................................ 69

, OVERZICHT.......................................................................................................................................... 69
EPISTEMOLOGIE VAN DE JOURNALISTIEK .................................................................................................. 69
Journalistieke epistemologie ....................................................................................................... 69
WAT IS OBJECTIEVE JOURNALISTIEK? ....................................................................................................... 70
Journalistieke epistemologie ....................................................................................................... 70
DE ‘UITVINDING’ VAN JOURNALISTIEKE OBJECTIVITEIT................................................................................. 72
Uitgangspunten ........................................................................................................................... 72
Objectieve journalistiek? ............................................................................................................. 74
Journalistieke epistemologie ....................................................................................................... 74
Journalistieke objectiviteit als professionele strategie Of: als strategisch ritueel ....................... 75
Objectiviteit als ‘professionele strategie’ .................................................................................... 75
3 visies op objectiviteitsregime .................................................................................................... 76
LES 8: JOURNALISTIEKE DEONTOLOGIE ..................................................................................... 77
OVERZICHT.......................................................................................................................................... 77
Kennisleer en plichtenleer............................................................................................................ 77
ETHIEK OF DEONTOLOGIE VAN DE JOURNALISTIEK ...................................................................................... 77
Raad voor de journalistiek ........................................................................................................... 78
Waarheidsgetrouw berichten ...................................................................................................... 80
Wederwoord en wederhoor......................................................................................................... 80
RAAD VOOR DE JOURNALISTIEK............................................................................................................... 81
‘JOURNALISTIEKE OBJECTIVITEIT’ ............................................................................................................. 82
Vlaams mediadecreet: ideologische en levensbeschouwelijke onpartijdigheid .......................... 82
Onpartijdigheidsonderzoek tv-nieuws Vlaanderen ..................................................................... 83
Partijdigheids-bias in de journalistiek.......................................................................................... 83
Onpartijdigheidsbeleid van de VRT.............................................................................................. 84
onpartijdigheidsbeleid van de VRT .............................................................................................. 85
LES 9: NIEUWSDIVERSITEIT ....................................................................................................... 86
EPISTEMOLOGIE VAN JOURNALISTIEK ....................................................................................................... 86
WAT IS NIEUWSDIVERSITEIT? ................................................................................................................. 86
‘Diversiteitsketen’ (Napoli, 1999) ................................................................................................ 87
‘Interne diversiteit’ (Voakes et al, 1996)...................................................................................... 87
‘pluralisme’ (McQuail, 1987) ....................................................................................................... 87
Assumpties Normatief ................................................................................................................. 88
3 assumpties Conceptueel ........................................................................................................... 88
Actordiversiteit Beckers & Van Aelst, 2019 (= interne diversiteit “) ............................................ 89
Actordiversiteit: 20 jaar Tv-nieuws in Vlaanderen ...................................................................... 90
Genderdiversiteit: 20 jaar TV-nieuws in Vlaanderen ................................................................... 92
genderdiversiteit .......................................................................................................................... 92
Etnische diversiteit: 20 jaar TV-nieuws in Vlaanderen ................................................................ 92
oorzaken voor gebrek aan diversiteit .......................................................................................... 93
Diversiteit in nieuwsredacties ...................................................................................................... 93
Ideologische diversiteit? .............................................................................................................. 93
LES 10: GASTLES INCLUSIEVE JOURNALISTIEK ............................................................................ 94
INCLUSIEVE JOURNALISTIEK – WAAROM EN WAT?...................................................................................... 94
Inclusieve journalistiek – waarom ............................................................................................... 94
inclusieve journalistiek- waarom ................................................................................................. 95

, Inclusieve journalistiek – wat ...................................................................................................... 97
Inclusieve journalistiek – voorbeeld............................................................................................. 98
IS DAT DAN WEL OBJECTIEF? .................................................................................................................. 99
WIE IS JOURNALIST? ............................................................................................................................. 99
WAT DENKEN JOURNALISTEN OVER INCLUSIE? ........................................................................................ 100
Drie modellen............................................................................................................................. 103
WAT ALS WE MENSEN IN HET NIEUWS CENTRAAL ZETTEN? ........................................................................ 104
Mensen in het nieuws-ervaringen ............................................................................................. 105
Mensen in het nieuws- beeld van journalisten .......................................................................... 105
Mensen in het nieuws – beeld van journalistiek ........................................................................ 105
De menselijke kant van journalisten .......................................................................................... 105
Take-away messages ................................................................................................................. 106
LES 11: MEDIA EFFECTEN I: AGENDASETTING ...........................................................................107
MEDIA EFFECTEN: AGENDA-SETTING EN FRAMING ................................................................................... 107
Agendasetting-onderzoek: verschillende soorten effecten ....................................................... 107
Overzicht: Verschillende ‘fasen’ in de ontwikkeling van agendasetting-theorie ....................... 118
LES 12: MEDIA-EFFECTEN II: FRAMING: FRAME-BUILDING EN FRAME-SETTING .........................119
WAT IS FRAMING? ............................................................................................................................. 119
Framing: ‘We wikken en wegen’ (Het laatste nieuws) .............................................................. 119
Equivalence framing versus emphasis framing ......................................................................... 119
Equivalence framing: ‘gain frame’ vs ‘loss frame’ Daniel Kahneman & Amos Tversky, 1979 ... 120
HOE WERKT FRAMING?....................................................................................................................... 120
Priming-effect (Accessbility-mechanisme)................................................................................. 121
Agendasetting-effect (Accessibility-mechanisme)..................................................................... 121
Framesetting-effect (accessibility en applicability) ................................................................... 121
FRAMING ALS PROCES ......................................................................................................................... 122
Framebuilding, framesetting, frame-effecten ........................................................................... 122
Frames als afhankelijke of onafhankelijke variabele? Frame-building: hoe komen mediaframes
tot stand? Frame-setting: wat is het effect van mediaframes op audience frames?................ 123
WAT IS FRAMING? ............................................................................................................................. 124
(Emphasis) framing als onderdeel van communicatie............................................................... 124
Definitie van framing ................................................................................................................. 124
Voorbeelden van (themaspecifieke, emphasis) frames (Baldwin Van Gorp, Verdraaid!, 2018, p.
239) ............................................................................................................................................ 125
Soorten frames: advocacy frames vs journalistieke frames ...................................................... 126
Mediaframes (framing door de media): episodisch vs thematisch ........................................... 126
Soorten mediaframes (framing door de media) generiek vs themaspecifiek............................ 126
WAT IS FRAMING? ............................................................................................................................. 127
LES 13: GASTCOLLEGE: FRAMING ALS THEORIE VAN NIEUWSCONSTRUCTIE ..............................128
EXAMEN .................................................................................................................................129
VOORBEELDVRAGEN KENNIS ................................................................................................................ 130
VOORBEELDVRAGEN INZICHT ............................................................................................................... 131
VOORBEELDVRAGEN KORT ................................................................................................................... 132

Written for

Institution
Study
Course

Document information

Uploaded on
May 18, 2026
Number of pages
132
Written in
2025/2026
Type
SUMMARY

Subjects

$13.54
Get access to the full document:

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Get to know the seller
Seller avatar
vieonsea

Also available in package deal

Get to know the seller

Seller avatar
vieonsea Universiteit Antwerpen
Follow You need to be logged in order to follow users or courses
Sold
2
Member since
2 year
Number of followers
1
Documents
4
Last sold
1 month ago

0.0

0 reviews

5
0
4
0
3
0
2
0
1
0

Recently viewed by you

Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions