HOOGRISICO VERLOS – DR JULIE ROMBAUT
1) SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN
BIJ ZWANGEREN
BELANG SCHILDKLIERFUNCTIE
• Foetale ontwikkeling schildklier
- ontwikkelt pas vanaf het 2de trimester
- tot dan is foetus afhankelijk vh maternale schilklierhormoon dat via placenta w doorgegeven
• Gevolgen v schilklierstoornissen :
- Stoornis ontwikkeling foetus
- Zwangerschapscomplicaties
O Hypertensie/pre-eclampsie
O Preterme geboorte / laag geboortegewicht
- Obstetrische complicaties
• Rol in energie- en lipidenmetabolisme
- Bij hypothyreoïdie (traag werkende schildklier) kan moeder in gewicht toenemen, doordat
metabolisme trager werkt
- Bij hyperthyreoïdie (te snel werkende schildklier) kan moeder gewicht verliezen
- Kan zorgen voor zwangerschapsdiabetes
,FYSIOLOGISCHE VERANDERINGEN BIJ ZWANGERSCHAP
SCHEMA
• Werking
- Hypothalamus maakt TRH (thyroid releasing
hormoon) aan -> stimuleer hypofyse om TSH vrij te
geven
- TSH (thyroid stimulerend hormoon) => stimuleert
schildklier om T3 en T4 (actieve
schildklierhormonen) te produceren
- Een klein deel van T4 is vrij circulerend
- Het ander deel is gebonden aan transportewn ->
TBG (thyroid bindend globuline) waardoor ze actief
zijn
• Continu feedbacksysteem
- Proberen continue in balans te zijn
- Wnr er gng T4 in bloed circuleert => minder TSH geproduceerd & omgekeerd
• Tijdens zwangerschap
- Oestrogeen toenemen
O Zorgt ervoor dat TBG (thyroid bindend globuline) gaat stijgen
O Betekent dat er veel meer gebonden T3 & T4 zal zijn => daardoor gaat je totale
spiegel vrij T3 & T4 ook toenemen
- hcG toenemen
O hcG => stimulator v TSH-receptor
O zorgt ook voor toename T3&T4
O vrij circulerend/actief T3 & T4 neemt toe in 1ste trim
O gevolg: TSH minder gestimuleerd -> lager
O subklinische hyperthyroïdie => oiv hcg gaat je TSH lager staan & je vrij circ T4 hoog
=> pt heeft daar gn klachten van & w nt dr auto-imm veroorzaakt
O in 2de trim -> hcg terug dalen => “hyperthyroïdie” gaat normaliseren
- plasma-jodium dalen
O we hebben hier allemaal een bep hoeveelheid in ons lichaam
O een deel gaat in zws dr placenta & we klaren veel meer renaal
O => waardoor we een daling krijgen van ons eigen fysiologisch plasma-jodium
O Zonder voldoende jodium gaat schildklier trager werken (minder T3/T4) => TSH gaat
inwerken op schildklier => wat kan leiden tot een schildklier die overactief reageert
=> kan zich uiten via opzetting / struma
O => toename schildkliervolume in jodiumrijke gebieden
O Aanbevolen jodium inname tijdens zws => zws-vitaminen & voeding (yoghurt,
mozzarella, melk, eieren, aardbeien, …)
, SYNTHESE FOETAAL SCHILDKLIERHORMOON
• Foetale schildklier is volgroeid tgn week 11-12
• Begint schildklierhormonen te produceren rond week 16!!
• Vanaf 18-20w => foetale schildklier voldoende ontwikkeld om bij te gaan dragen aan foetale
schildklierhormoonvoorziening
• Nadien toename tot nrmle schildklierfunctie a terme
REFERENTIEWAARDEN
• Bloedwaarden mama nakijken -> afh v welk trimester
• TSH tss 0,3 en 2,5 (1ste trim)
• TSH tss 0,3 en 3 (2de en 3de trim)
PATHOLOGIE
Hypothyroidie
• Hoog TSH – Laag T4
• Meestal iets dat primair ontstaat
• Iatrogeen -> soms ook dr chirurgie
Hyperthyroidie
• Laag TSH – Hoog T4
• Gestationele thyrotoxicosis -> 1ste trim problematiek -> oiv zws -> schildklier sneller werken
• Graves -> auto-immuniteit aandoening
• Toxisch adenoom en toxisch multinodulair struma -> opzetting
• Thyroiditis, jodium geïnduceerd, … => waardoor overgestimuleerd raakt
HYPOTHYREOÏDIE
SYMPTOMEN:
• Lethargie (minder optimaal/fit)
• Constipatie
• Koude-intolerantie
• Haaruitval
• Brokkelige nagels
• Symptomen w vaak gemaskeerd dr hypermetabole status vd zws => waardoor symptomen vaak
niet tot uiting komen
ZWANGERSCHAPSCOMPLICATIES
• Verhoogd risico miskraam
• Prematuriteit
• Laag geboortegewicht
• Zwangerschapshypertensie en pre-eclampsie
• Abruptio placenta
• Lagere ontwikkeling en IQ
1) SCHILDKLIERFUNCTIESTOORNISSEN
BIJ ZWANGEREN
BELANG SCHILDKLIERFUNCTIE
• Foetale ontwikkeling schildklier
- ontwikkelt pas vanaf het 2de trimester
- tot dan is foetus afhankelijk vh maternale schilklierhormoon dat via placenta w doorgegeven
• Gevolgen v schilklierstoornissen :
- Stoornis ontwikkeling foetus
- Zwangerschapscomplicaties
O Hypertensie/pre-eclampsie
O Preterme geboorte / laag geboortegewicht
- Obstetrische complicaties
• Rol in energie- en lipidenmetabolisme
- Bij hypothyreoïdie (traag werkende schildklier) kan moeder in gewicht toenemen, doordat
metabolisme trager werkt
- Bij hyperthyreoïdie (te snel werkende schildklier) kan moeder gewicht verliezen
- Kan zorgen voor zwangerschapsdiabetes
,FYSIOLOGISCHE VERANDERINGEN BIJ ZWANGERSCHAP
SCHEMA
• Werking
- Hypothalamus maakt TRH (thyroid releasing
hormoon) aan -> stimuleer hypofyse om TSH vrij te
geven
- TSH (thyroid stimulerend hormoon) => stimuleert
schildklier om T3 en T4 (actieve
schildklierhormonen) te produceren
- Een klein deel van T4 is vrij circulerend
- Het ander deel is gebonden aan transportewn ->
TBG (thyroid bindend globuline) waardoor ze actief
zijn
• Continu feedbacksysteem
- Proberen continue in balans te zijn
- Wnr er gng T4 in bloed circuleert => minder TSH geproduceerd & omgekeerd
• Tijdens zwangerschap
- Oestrogeen toenemen
O Zorgt ervoor dat TBG (thyroid bindend globuline) gaat stijgen
O Betekent dat er veel meer gebonden T3 & T4 zal zijn => daardoor gaat je totale
spiegel vrij T3 & T4 ook toenemen
- hcG toenemen
O hcG => stimulator v TSH-receptor
O zorgt ook voor toename T3&T4
O vrij circulerend/actief T3 & T4 neemt toe in 1ste trim
O gevolg: TSH minder gestimuleerd -> lager
O subklinische hyperthyroïdie => oiv hcg gaat je TSH lager staan & je vrij circ T4 hoog
=> pt heeft daar gn klachten van & w nt dr auto-imm veroorzaakt
O in 2de trim -> hcg terug dalen => “hyperthyroïdie” gaat normaliseren
- plasma-jodium dalen
O we hebben hier allemaal een bep hoeveelheid in ons lichaam
O een deel gaat in zws dr placenta & we klaren veel meer renaal
O => waardoor we een daling krijgen van ons eigen fysiologisch plasma-jodium
O Zonder voldoende jodium gaat schildklier trager werken (minder T3/T4) => TSH gaat
inwerken op schildklier => wat kan leiden tot een schildklier die overactief reageert
=> kan zich uiten via opzetting / struma
O => toename schildkliervolume in jodiumrijke gebieden
O Aanbevolen jodium inname tijdens zws => zws-vitaminen & voeding (yoghurt,
mozzarella, melk, eieren, aardbeien, …)
, SYNTHESE FOETAAL SCHILDKLIERHORMOON
• Foetale schildklier is volgroeid tgn week 11-12
• Begint schildklierhormonen te produceren rond week 16!!
• Vanaf 18-20w => foetale schildklier voldoende ontwikkeld om bij te gaan dragen aan foetale
schildklierhormoonvoorziening
• Nadien toename tot nrmle schildklierfunctie a terme
REFERENTIEWAARDEN
• Bloedwaarden mama nakijken -> afh v welk trimester
• TSH tss 0,3 en 2,5 (1ste trim)
• TSH tss 0,3 en 3 (2de en 3de trim)
PATHOLOGIE
Hypothyroidie
• Hoog TSH – Laag T4
• Meestal iets dat primair ontstaat
• Iatrogeen -> soms ook dr chirurgie
Hyperthyroidie
• Laag TSH – Hoog T4
• Gestationele thyrotoxicosis -> 1ste trim problematiek -> oiv zws -> schildklier sneller werken
• Graves -> auto-immuniteit aandoening
• Toxisch adenoom en toxisch multinodulair struma -> opzetting
• Thyroiditis, jodium geïnduceerd, … => waardoor overgestimuleerd raakt
HYPOTHYREOÏDIE
SYMPTOMEN:
• Lethargie (minder optimaal/fit)
• Constipatie
• Koude-intolerantie
• Haaruitval
• Brokkelige nagels
• Symptomen w vaak gemaskeerd dr hypermetabole status vd zws => waardoor symptomen vaak
niet tot uiting komen
ZWANGERSCHAPSCOMPLICATIES
• Verhoogd risico miskraam
• Prematuriteit
• Laag geboortegewicht
• Zwangerschapshypertensie en pre-eclampsie
• Abruptio placenta
• Lagere ontwikkeling en IQ
