Samenvatting Vennootschapsrecht | Arteveldehogeschool | 2025/26

VENNOOTSCHAPSRECHT
INLEIDING – BRONNEN & STRUCTUUR

INLEIDING

VOC = verenigde Oost-Indische compagnie

Waarom werd dat opgericht?

Werd opgericht door kooplieden uit Nederland, zij zagen dat Spanje, Portugal… de wereld aan het ontdekken
waren.
Zij trokken naar India om die wereld te ontdekken.
Maar zij hadden de middelen daar niet voor, dus wouden ze samenwerken om schepen, matrozen…te kopen.
Ze wouden met Azië handel voeren en een voordeel voor hen realiseren.
Dat zijn de eerst vennootschappen (om een winst voordeel te realiseren)

 Eerste vennootschappen dateren van begin 17e eeuw – overzeese handel (oprichting VOC in 1602)
o Idee: samen een activiteit uitoefenen om winst te maken
o Klassiek doel: vermogensvoordeel voor de aandeelhouders
 Vennootschapsrecht: regels om structuur, organisatie en werking van vennootschap in goede banen te
leiden
 Voortduren in evolutie
 Bronnen vennootschapsrecht:
o Wetgeving
o Rechtspraak
o Rechtsleer
o Gewoonte

Niet alleen de oprichting van een vennootschap moet gedaan worden.
Maar ook…

o Welke rechtsvorm de vennootschap gaat aannemen
o Wie aandeelhouder kan worden en welke rechten ze dan hebben
o Wie zal de vennootschap besturen (zij gaan de vennootschap vertegenwoordigen)

Belangrijkste bron is de wetgeving.
Welke rechtbank is relevant voor vennootschapsrecht?

 De ondernemingsrechtbank




1

, Ondernemingsrechtbank => Eerste aanleg


1 MEI 2019: NIEUW WETBOEK VENNOOTSCHAPPEN EN VERENIGINGEN (WVV) IN
WERKING TREDEN

 Vervangt het oude W. Venn
 Alle regels voor vennootschappen en verenigingen in 1 wetboek verzameld
 Belangrijke modernisering vennootschapsrecht, via 3 krachtlijnen:
1) Vereenvoudiging
2) Meer aanvullend recht en dus meer flexibiliteit
3) Tegemoet komen aan Europese evoluties en tendenzen (vrijheid van vestiging)
 Kadert in grotere hervorming van handelsrecht naar ondernemingsrecht (= vennootschapsrecht +
economisch recht)

Vereniging:

Bijvoorbeeld; vzw (= vereniging zonder winstoogmerk)

Vzw’s mogen wel winst nastreven, maar zij mogen de winst niet uitkeren.
Bij een vennootschap is het de bedoeling om de winst uit te keren aan de aandeelhouders.
Bij een vzw is dat verboden, alle winst moet in de vereniging blijven.

In de lessen gaat het vooral over vennootschappen.

Waarom dat nieuw WVV:

o Er was heel veel nood aan vernieuwing, want het oude WVV was heel complex geworden.
o Veel regels van aanvullend recht; Je kan ervan afwijken, tenzij andersluidende bepaling
<-> Dwingend recht (tegenovergestelde; daar moet de vennootschap zich aan houden)
 Dit hebben ze expres gedaan omdat ze de vennootschap meer vrijheid willen geven.
o Het was nodig om tegemoet te komen aan Europese ontwikkelingen
 Er heerst vrijheid van vestiging; de oprichter mag kiezen waar hij zijn zetel vestigt




2

,Waar de zetel gevestigd is bepaald ook onder welke nationale wetgeving de VN valt.
Bevindt de zetel zich in Parijs; dan valt de onderneming onder het Frans vennootschapsrecht.
Bevindt de zetel zich in Vlaanderen; dan valt de onderneming onder het Belgisch vennootschapsrecht.

DEEL 1: ALGEMENE BEPALINGEN

HOOFDSTUK 1: INLEIDENDE BEPALINGEN (BOEK 1 WVV)

HET BEGRIP VENNOOTSCHAP, VERENIGING EN STICHTING




Art. 1.1: Vennootschap wordt niet opgericht door overeenkomst, maar door
rechtshandeling.
Welke vennootschappen kunnen door één persoon worden opgericht?
=> BV, in sommige gevallen NV
Alle andere vennootschapsvormen (VOF, maatschap, CommV) moeten altijd met minstens
twee worden opgericht.
Bij CV moeten ze met minstens drie zijn.

Wie een VN opgericht noemen we de oprichters = vennoten, die een inbreng doen.
Wat kan zo een inbreng allemaal zijn?
 Inbreng in geld
 In natura (bijvoorbeeld; een goed inbrengen, wagen, toestellen...; goederen
inbrengen)
 Inbreng in nijverheid (komt niet vaak voor; bijvoorbeeld; prestaties leveren of
arbeid leveren voor die VN; een specificieke kennis inbrengen)

Voorwerp is te onderscheiden van het doel; voorwerp niet gelijk aan doel!
Voorwerp heb je nodig om doel te verwezenlijken.
Wat is het doel van een VN => Winst maken en uitkeren
Willen zij nog een ander doel (maatschappelijk, cultureel...doel) verwezenlijken dan mag dat
ook.



3

, Hoe ga je weten wat het voorwerp van een VN is?
=> Dat vind je in de statuten

Art. 1.2:
Een vereniging kan nooit alleen opgericht worden, vandaar overeenkomst.
Het is verboden om voordelen uit te keren, zowel rechtstreeks als onrechtstreeks!
Een voorbeeld van onrechtstreeks vermogensvoordeel; een lid huurt een appartement van
de vereniging voor een belachelijke lage prijs; de vereniging huurt een magazijn van een van
de leden aan een belachelijk hoge prijs.
Stel dat de vereninging een sportzaal in bezit heeft, mag het wel aan de leden een korting
geven om te huren.
=> Wat dat heeft als doel om de vereniging uit te baten
Binnen de verenigingen heb je drie grote groepen:
 Vzw
 Internationale vzw
 ….
Vennootschap Vereniging Stichting
Art. 1:1 WVV Art. 1:2 WVV Art. 1:3 WVV
Opgericht via een Opgericht via een overeenkomst Opgericht via een
rechtshandeling rechtshandeling
Door 1 of meer personen Door 2 of meer personen (leden) Door 1 of meer personen
(vennoten) (stichters)
Die een inbreng doen X X
1 of meer welbepaalde 1 of meer welbepaalde 1 of meer welbepaalde
activiteiten activiteiten activiteiten
Een vd doelen:  Streeft belangeloos doel  Streeft belangeloos doel
Vermogensvoordeel uitkeren na na
 Mag geen  Mag geen
vermogensvoordeel vermogensvoordeel
uitkeren/ bezorgen aan uitkeren/ bezorgen aan
de leden (tenzij…) de leden (tenzij…)




4