HET SPIJSVERTERINGSSTELSEL
Basisstructuur van het spijsverteringskanaal opgebouwd uit 4 lagen:
- Mucosa
o Epitheel: eenlagig of meerlagig
o Lamina propria
o Muscularis mucosae
- Submucosa: losmazig bindweefsel waarin bloedvaten, lymfevaten en zenuwen lopen
- Muscularis/spierlaag: circulaire laag (inwendig) en longitudinale laag (uitwendig)
- Serosa: dunne laag bindweefsel met talrijke bloedvaten en zenuwen overdekt door één laag
plaveiselepitheel
DE MOND
HET GEHEMELTE OF PALATUM
- Voorste, harde gedeelte
- Achterste, zachte gedeelte
- Huig (uvula): weerszijden 2 plooien, voorste en achterste gehemtebogen
- Amandelen (tonsillae palatinae): tussenin gehemeltebogen
,DE TONG OF LINGUA
- Dwarsgestreepte spieren & dik slijmvlies
- Voorste 2/3: los
- Achterste: vast met tongriempje (frenulum linguae) aan mondbodem
- Achterin tong: lymfatisch weefsel: tongtonsil/tongamandelen
- Slijmvlies: smaakpapillen
DE TANDEN OF DENTES
3 delen van een tand:
- De tandkroon (corona): boven het tandvless
- De tandwortel (radix): in tandalveole
- De hals (collum): overgang tussen kroon en wortel
Bestaat uit dentine (ivoor/tandbeen) dat de kroon en de hals bedekt is met glazuur/email
Dentine van de wortel: bedekt met tandcement, wortel vertanker in de alveole met wortelvlies
(desmodontium)
De wortelpunt (apex): door het wortelkanaal dat naar tandholte (cavitas dentis) leidt
Tandholte in bindweefsel (pulpa), aanwezigheid: bloedvaten, lymfevaten en zenuwen
- 8 snijtanden (dentes incisivi)
- 4 hoektanden (dentes cenini)
- 8 voorkiezen (dentres premolares)
- 12 kiezen (dentes molares)
, DE SPEEKSELKLIEREN
3 paar grote speekselklieren:
- Oorspeekselklier (glandula parotis): voor het oor & opstijgend deel van de mandibula, afvoerbuis
(ductus parotideus) mondt uit aan bovenste tweede molenaar
- Onderkaakspeekselspier (glandula submandibularis): onderkant van de onderkaak, ductus
mondt uit naast tongriempje
- Ondertongspeekselspier (glandula sublingualis): mondbodem, ductus mondt uit aan tongriempje
& mondbodem
DE KEELHOLTE OF PHARYNX
Zijwand: verlengde van onderste neusschelp → buis van Eustachius
Slijmvlies van achterste wand met lymfatisch weefsel: de pharynxtonsil
3 delen van keelholte:
- Nasopharynx: achterste deel van neusholte (pars nasalis)
- Buccopharynx: achterzijde van mondholte (pars oralis)
- Laryngopharynx: laagste deel (pars laryngea)
Basisstructuur van het spijsverteringskanaal opgebouwd uit 4 lagen:
- Mucosa
o Epitheel: eenlagig of meerlagig
o Lamina propria
o Muscularis mucosae
- Submucosa: losmazig bindweefsel waarin bloedvaten, lymfevaten en zenuwen lopen
- Muscularis/spierlaag: circulaire laag (inwendig) en longitudinale laag (uitwendig)
- Serosa: dunne laag bindweefsel met talrijke bloedvaten en zenuwen overdekt door één laag
plaveiselepitheel
DE MOND
HET GEHEMELTE OF PALATUM
- Voorste, harde gedeelte
- Achterste, zachte gedeelte
- Huig (uvula): weerszijden 2 plooien, voorste en achterste gehemtebogen
- Amandelen (tonsillae palatinae): tussenin gehemeltebogen
,DE TONG OF LINGUA
- Dwarsgestreepte spieren & dik slijmvlies
- Voorste 2/3: los
- Achterste: vast met tongriempje (frenulum linguae) aan mondbodem
- Achterin tong: lymfatisch weefsel: tongtonsil/tongamandelen
- Slijmvlies: smaakpapillen
DE TANDEN OF DENTES
3 delen van een tand:
- De tandkroon (corona): boven het tandvless
- De tandwortel (radix): in tandalveole
- De hals (collum): overgang tussen kroon en wortel
Bestaat uit dentine (ivoor/tandbeen) dat de kroon en de hals bedekt is met glazuur/email
Dentine van de wortel: bedekt met tandcement, wortel vertanker in de alveole met wortelvlies
(desmodontium)
De wortelpunt (apex): door het wortelkanaal dat naar tandholte (cavitas dentis) leidt
Tandholte in bindweefsel (pulpa), aanwezigheid: bloedvaten, lymfevaten en zenuwen
- 8 snijtanden (dentes incisivi)
- 4 hoektanden (dentes cenini)
- 8 voorkiezen (dentres premolares)
- 12 kiezen (dentes molares)
, DE SPEEKSELKLIEREN
3 paar grote speekselklieren:
- Oorspeekselklier (glandula parotis): voor het oor & opstijgend deel van de mandibula, afvoerbuis
(ductus parotideus) mondt uit aan bovenste tweede molenaar
- Onderkaakspeekselspier (glandula submandibularis): onderkant van de onderkaak, ductus
mondt uit naast tongriempje
- Ondertongspeekselspier (glandula sublingualis): mondbodem, ductus mondt uit aan tongriempje
& mondbodem
DE KEELHOLTE OF PHARYNX
Zijwand: verlengde van onderste neusschelp → buis van Eustachius
Slijmvlies van achterste wand met lymfatisch weefsel: de pharynxtonsil
3 delen van keelholte:
- Nasopharynx: achterste deel van neusholte (pars nasalis)
- Buccopharynx: achterzijde van mondholte (pars oralis)
- Laryngopharynx: laagste deel (pars laryngea)
