Geschiedenis D6
Middeleeuwen:
Relatie tot God staat centraal
Gemeenschapszin
Memento mori = in de dood is iedereen
gelijk, denk eraan dat je doodgaat
Renaissance:
Relatie tot medemens staat centraal =
antropocentrisme
Individu
carpe diem = pluk de dag
Situering in de tijd:
- Renaissance:
Vroegrenaissance: 1450 – 1550 (15e eeuw = quattrocento)
Hoog renaissance: 1550 – 1600 (16e eeuw = cinquocento)
- Barok: 1600- 1700 (17e eeuw)
- Classicisme 1700-1800 (18e eeuw)
1. Volbewondering voor de klassieke oudheid
Spreken van een ‘rinascita’ = een wedergeboorte (renaissance)
Kunstenaars bewonderen de grootsheid v/d bouwwerken en het realisme v/d beeldhouwwerken + streven naar
ideale proporties via geschriften van klassieke auteurs
Samenhang kunst en politiek domein: Mecenassen (sponsors/rijken die kunstenaars financieel steunen) geven
kunstenaars opdrachten, om hun roem en onsterfelijkheid te bevorderen en status en prestige te verhogen
Samenhang kunst en sociaal-economisch domein: rijke handelaars bestellen veel kunst
Pantheon in Rome -> Gat = verbinding met de hemel
Op een koepel > staat lantaarn = top waar je op kan lopen
OPGELET! Sint-Pieters basiliek in Rome: koepel = renaissance & onderste gevel = Barok (examenvraag)
Waarom wordt de Tiempietto (Rome) als het toppunt v/d renaissance beschouwd?
(Examenvraag)
A: door de klassieke stijlkenmerken (zuilen & fries), evenwichtige verhoudingen en
horizontale lijnen
Gotiek:
Bouwwerken Kenmerken?
- Christelijke thema’s uitbeelden
- Bijbelse verhalen = populair
- Verticale lijnen (vb.: Notre Dame, Parijs)
- Architecten bouwen kerken en ‘palazzi’ in klassieke stijlen
- Kunstwerken zijn in compromis tussen de kunst v/d klassieke oudheid en
de cultuur (godsdienst, leefgewoonten) van hun tijd
Beeldhouwkunst Kenmerken?
- Stereotype gelaatsuitdrukkingen
- Zijn ondergeschikt aan de architectuur
- Stijve houding & onnatuurlijk
- In steen (kalksteen, zandsteen)
- Houterige voorstelling, niet realistisch, verhullend
Schilderkunst Kenmerken?
- Lengerekte figuren
, Renaissance:
Bouwwerken Architecten verdiepen zich in de wiskunde -> bouwen geen nieuwe tempels, maar passen hun
bevindingen toe bij de constructie van kerken en paleizen
Kenmerken?
- Symmetrische opbouw
- Mooie verhoudingen
- Bekleed met ornamenten (zuilen, frontons, cassetten)
- Horizontale lijnen
- Rondbogen
- Plate daken
- Frontons, voluten
- Voorstellingen van mythen en gebeurtenissen uit KO
- Renaissancekoepel werd hoger + kreeg een driedelige opbouw
Beelden Alle kunstenaars streven naar juiste verhoudingen v/d afgebeelde figuren, overeenstemmend met
de werkelijkheid, aangepast aan de beweging v/h lichaam & positie v/d toeschouwer
Kenmerken?
- Meer echte, ingehouden emoties
- Schoonheid belangrijker dan realisme
- Steunen op 1 been = contrapost
- Vrijstaande beelden: 3D
- Natuurlijke houding
- Brons
- Anatomisch correct, naar levende modellen (spieren, botten)
- Naakt
Donatello (typische renaissance kunstenaar) werkt met duurzame materialen en alleenstaande
beelden
1. ‘David’ van Michelangelo = toppunt v/d renaissance
Toont een jonge jeugdige gedurfde jongen met steen en slinger om de ‘Goliath’ dood te slaan
Van marmer + naakt
Anatomisch juist + goede verhoudingen
Realistisch + steunt op 1 been
2. Piëta = jonge vrouw met dode Jezus op schoot
In marmer + religieus thema + duidelijk dat dit beelden zijn van Michelangelo (staat gegraveerd
in riem van Maria)
Uitwerking v/d gezichten = zeer realistisch + kleding van Maria valt natuurlijk
Maria is droevig, maar aanvaard haar lot (open handen), Jezus lijkt nog te leiden ook al is hij
dood
3. Graf van de paus
Je ziet paus en Mozes (met 2 hoorntjes) met de 10 geboden
Schilderijen Bekende schilders in renaissance:
- Rafaël
- Leonardo Da Vinci
- Michelangelo
Nieuw kenmerk! Perspectief-diepte (nog nooit gedaan voor Van Eyck)
Kenmerken?
- Levendige taferelen af te beelden, streven naar idealisering
- Gebruik van licht en schaduw -> zorgt voor klemtonen en diepte
- Studie/experimenten maken hen meesters in techniek v/h lijnperspectief en verkort 1
Middeleeuwen:
Relatie tot God staat centraal
Gemeenschapszin
Memento mori = in de dood is iedereen
gelijk, denk eraan dat je doodgaat
Renaissance:
Relatie tot medemens staat centraal =
antropocentrisme
Individu
carpe diem = pluk de dag
Situering in de tijd:
- Renaissance:
Vroegrenaissance: 1450 – 1550 (15e eeuw = quattrocento)
Hoog renaissance: 1550 – 1600 (16e eeuw = cinquocento)
- Barok: 1600- 1700 (17e eeuw)
- Classicisme 1700-1800 (18e eeuw)
1. Volbewondering voor de klassieke oudheid
Spreken van een ‘rinascita’ = een wedergeboorte (renaissance)
Kunstenaars bewonderen de grootsheid v/d bouwwerken en het realisme v/d beeldhouwwerken + streven naar
ideale proporties via geschriften van klassieke auteurs
Samenhang kunst en politiek domein: Mecenassen (sponsors/rijken die kunstenaars financieel steunen) geven
kunstenaars opdrachten, om hun roem en onsterfelijkheid te bevorderen en status en prestige te verhogen
Samenhang kunst en sociaal-economisch domein: rijke handelaars bestellen veel kunst
Pantheon in Rome -> Gat = verbinding met de hemel
Op een koepel > staat lantaarn = top waar je op kan lopen
OPGELET! Sint-Pieters basiliek in Rome: koepel = renaissance & onderste gevel = Barok (examenvraag)
Waarom wordt de Tiempietto (Rome) als het toppunt v/d renaissance beschouwd?
(Examenvraag)
A: door de klassieke stijlkenmerken (zuilen & fries), evenwichtige verhoudingen en
horizontale lijnen
Gotiek:
Bouwwerken Kenmerken?
- Christelijke thema’s uitbeelden
- Bijbelse verhalen = populair
- Verticale lijnen (vb.: Notre Dame, Parijs)
- Architecten bouwen kerken en ‘palazzi’ in klassieke stijlen
- Kunstwerken zijn in compromis tussen de kunst v/d klassieke oudheid en
de cultuur (godsdienst, leefgewoonten) van hun tijd
Beeldhouwkunst Kenmerken?
- Stereotype gelaatsuitdrukkingen
- Zijn ondergeschikt aan de architectuur
- Stijve houding & onnatuurlijk
- In steen (kalksteen, zandsteen)
- Houterige voorstelling, niet realistisch, verhullend
Schilderkunst Kenmerken?
- Lengerekte figuren
, Renaissance:
Bouwwerken Architecten verdiepen zich in de wiskunde -> bouwen geen nieuwe tempels, maar passen hun
bevindingen toe bij de constructie van kerken en paleizen
Kenmerken?
- Symmetrische opbouw
- Mooie verhoudingen
- Bekleed met ornamenten (zuilen, frontons, cassetten)
- Horizontale lijnen
- Rondbogen
- Plate daken
- Frontons, voluten
- Voorstellingen van mythen en gebeurtenissen uit KO
- Renaissancekoepel werd hoger + kreeg een driedelige opbouw
Beelden Alle kunstenaars streven naar juiste verhoudingen v/d afgebeelde figuren, overeenstemmend met
de werkelijkheid, aangepast aan de beweging v/h lichaam & positie v/d toeschouwer
Kenmerken?
- Meer echte, ingehouden emoties
- Schoonheid belangrijker dan realisme
- Steunen op 1 been = contrapost
- Vrijstaande beelden: 3D
- Natuurlijke houding
- Brons
- Anatomisch correct, naar levende modellen (spieren, botten)
- Naakt
Donatello (typische renaissance kunstenaar) werkt met duurzame materialen en alleenstaande
beelden
1. ‘David’ van Michelangelo = toppunt v/d renaissance
Toont een jonge jeugdige gedurfde jongen met steen en slinger om de ‘Goliath’ dood te slaan
Van marmer + naakt
Anatomisch juist + goede verhoudingen
Realistisch + steunt op 1 been
2. Piëta = jonge vrouw met dode Jezus op schoot
In marmer + religieus thema + duidelijk dat dit beelden zijn van Michelangelo (staat gegraveerd
in riem van Maria)
Uitwerking v/d gezichten = zeer realistisch + kleding van Maria valt natuurlijk
Maria is droevig, maar aanvaard haar lot (open handen), Jezus lijkt nog te leiden ook al is hij
dood
3. Graf van de paus
Je ziet paus en Mozes (met 2 hoorntjes) met de 10 geboden
Schilderijen Bekende schilders in renaissance:
- Rafaël
- Leonardo Da Vinci
- Michelangelo
Nieuw kenmerk! Perspectief-diepte (nog nooit gedaan voor Van Eyck)
Kenmerken?
- Levendige taferelen af te beelden, streven naar idealisering
- Gebruik van licht en schaduw -> zorgt voor klemtonen en diepte
- Studie/experimenten maken hen meesters in techniek v/h lijnperspectief en verkort 1
