Samenvatting - onderzoeksmethoden en technieken I

Samenvatting OMT I
HOC 1: psychometrie
1. Wat zijn psychologische testen?
 De eerste test die iedereen aflegt: APGAR




 Waarom zijn ze belangrijk?
o Psychologische testen spelen een grote rol
in ons dagelijks leven
o We komen doorheen ons leven allemaal in aanraking met psychologische
testen
o Psychologische testen kunnen vergaande gevolgen hebben voor mensen
 Veel voorbeelden in media
 Vb.: ophef rond executie van ‘mentaal zwakbegaafde’ gevangene in
de VS
 Vb.: derde dag op euthanasieproces Tine Nys: specialisten aan de
beurt
 Psychometrie vormt de wetenschappelijke studie van (de kwaliteit van)
psychologische testen. De focus ligt daarbij op psychologische testen en
assessment, maar psychometrie is ook toepasbaar op andere domeinen zoals
criminologie, economie, of educatiewetenschappen.
 Het belang van testen:
o Voor psychologen
 Stellen van diagnoses als klinisch psycholoog
 Testing: Een relatief eenvoudig proces waarbij een psychologische
test wordt afgenomen van een persoon en men tot een specifieke
score op de test komt
 Assessment: Een complex proces waarbij meerdere psychologische
testen worden afgenomen, aangevuld met informatie uit andere
bronnen zoals interviews en observaties, om zo tot een holistisch
beeld te komen over het functioneren van een persoon
 Selecteren van beste kandidaat tijdens sollicitatieprocedure als arbeids-
en organisatiepsycholoog
o Voor onderzoekers
 Verzamelen van data met behulp van een vragenlijst of een experiment
o Voor de maatschappij
 We vullen allemaal testen in, die een impact hebben op ons
dagdagelijks leven (bv. We gebruiken reviews om keuzes op te baseren)
 Impact van sociale media, big data, en AI
 Definitie van psychologische test:
o Een psychologische test is een systematische procedure om het
gedrag van twee of meer personen te vergelijken (inter-
individuele verschillen), of om het gedrag van een persoon op



1

, verschillende momenten te vergelijken (intra-individuele
verschillen)




 Enkele kenmerken van psychologische testen:
o Ze gebruiken systematische procedures
 Systematische procedures op 3 niveaus:
 Testontwikkeling
 Psychologische testen worden ontwikkeld op basis van
wetenschappelijk onderzoek
 Testontwikkelaar stelt een itempool op
 Uit de itempool worden de beste items geselecteerd (items die
goed scoren op of bijdragen aan psychometrische kenmerken,
zoals betrouwbaarheid, predictieve validiteit, test accuraatheid,
…)
 Psychometrische kwaliteit van test wordt op regelmatige basis
opnieuw getest
 Testafname
 Gestandaardiseerde manier om test af te nemen
 Voorbeeld: Digit span test
 1–8-0–0–3–2–6-4–8
 1800 – 32 - 648
 Testscoring en interpretatie
 Hoe worden de antwoorden op de verschillende items omgezet in
een score en hoe moeten we deze interpreteren?
 Objectieve scoring
 Subjectieve scoring
o Ze leveren een staal van gedrag op
 Een test bestaat uit een eindig aantal items (= vragen / stellingen /
opdrachten)
 Selectie van deze items is dus cruciaal, ze moeten een representatief
“staal” van gedrag meten
 Deze items moeten niet noodzakelijk een rechtstreekse afspiegeling zijn
van het gedrag dat we wensen te meten
o Ze leveren een testscore op
 “Whatever exists at all exists in some amount” (Thorndike, 1918)
 “Anything that exists in amount can be measured” (McCall, 1939)
 Met een test willen we een bepaald psychologisch kenmerk (construct)
meten (bv. Intelligentie, depressie, creativiteit)
 We gaan er van uit dat elke persoon dit kenmerk in zekere mate bezit
 Een testscore is een schatting van de “mate” waarin dit kenmerk bij
een persoon aanwezig is
 Elke testscore bevat echter een zekere meetfout: X =T + E
 X = testscore
 T = truescore (je werkelijke score)
 E = afwijking op je score
o Ze maken gebruik van normen




2

,  Stel dat je een score 130 op een intelligentietest uitkomt. Hoe moet je
dit interpreteren?
 Normen = een samenvatting van testresultaten voor een grote
steekproef die representatief is voor een populatie
 Maar, niet elke test heeft normen!
 Verschil tussen norm-referenced en criterion-referenced testen
o Ze voorspellen gedrag buiten de test
 Uiteindelijk doel is niet om te voorspellen hoe iemand scoort op de test
zelf, maar hoe iemand zich zal gedragen buiten de test
omstandigheden
 Voorbeeld: Balloon Analogue Risk Task (BART)




2. Geschiedenis van psychologische testen
2.1 Eerste psychologische testen
 China – Zhou dynastie (1046 – 256 BCE):
o Testen gebruikt voor selectie van ambtenaren
o Schriftelijk examen (wiskunde, taalvaardigheid, muziek,
verantwoordelijkheid, …)
o Testafname duurde één volledige nacht en dag
o Afname vond plaats in een kleine, afgesloten ruimte
o Slechts 1-7% slaagde
o Systeem bleef bestaan tot 19de eeuw CE
 Physiognomie = psychologische kenmerken afleiden uit het uitzicht
van een persoon (bv. aangezicht)
o "Hair that hangs down without curling, if it be of a fair complexion,
thin, and soft withal, signifies a man to be naturally fainthearted,
and of a weak body but of a quiet and harmless disposition. Hair
that is big, and thick, and short withal, denotes a man to be of a
strong constitution, secure, and deceitful...” (Aristoteles)
 Phrenologie = psychologische kenmerken afleiden uit knobbels op
het hoofd (Franz Joseph Gall; 1758 - 1828)

2.2 Experimentele psychologie
 Vaak gezien als startpunt van moderne psychologische testen
 Einde 19de eeuw: experimenteel psychologen zetten zich af tegen subjectieve
methoden van onderzoek (bv. Introspectie)


3

,  Focus op objectieve, reproduceerbare methoden in laboratoria
 Aandacht voor eenvoudige, sensorische processen en lichamelijke kenmerken
 Bronze age of testing




 Wilhelm Wundt (1832 – 1920)
o Eerste psychologisch lab in Leipzig in 1879
o Bedenkt allerlei testen zoals de ”gedachtenmeter”
o Verdiensten:
 Erkennen van individuele verschillen
 Empirische benadering
o "For each person there must be a certain speed of
thinking, which can never exceed with his given mental constitution. But
just as one steam engine can go faster than another, so this speed of
thought will probably not be the same in all persons" (Wundt,1862)
 Francis Galton (1822 – 1911)
o Geobsedeerd door meten
o Interesse in erfelijkheid
o Eugenetica
o Anthropometrie versus psychometrie
o Vader van de "differentiële psychologie”
o Grondlegger van verschillende statistische
testen
o Galton’s lab in London:
 1. Demografische gegevens
 2. Kleur haar en ogen
 3. Visueel vermogen (bv. reactietijd visuele
stimuli)
 4. Auditief vermogen
 5. Waarnemingsdrempel tastzin
 6. Longcapaciteit
 7. Snelheid handbeweging
 8. Kracht (bv. handgrip)
 9. (Arm-)Lengte
 10. Gewicht
 James McKeen Cattell (1860-1944)
o Student bij zowel Wundt als Galton
 Maakt zijn eigen versie van wat hij bij Wundt en
Galton had gezien
o Introduceert ideeën van Europese experimentele
psychologen in VS
o Introduceert term “mentale test”
o Start zijn eigen lab, met 10 mentale testen
o Mentale test = meting van mentale sterkte (intelligentie)
o Cattell:
 1. handgrip (dynamometer)


4