Leerdoelen taak 1, blok 2
1. Wat is Public Health/Volksgezondheid en wat is de geschiedenis hiervan?
Volksgezondheid/ Public health:
Volksgezondheid: De wetenschap en kunst van het voorkomen van ziekten, het verlengen
van het leven en het bevorderen van de gezondheid door de georganiseerde inspanningen
van de samenleving
Het vakgebied dat zich bezighoudt met de ‘volksgezondheid’ en ‘collectieve maatregelen om
de volksgezondheid te bevorderen’ wordt in het Engels aangeduid met de term ‘public health
Het werkterrein van de public health wordt volgens deze definitie gekenmerkt door een
gerichtheid op de bevordering van de volksgezondheid en door collectieve maatregelen op
uiteenlopende terreinen die voor de bevordering van de volksgezondheid noodzakelijk zijn,
zoals sanitaire maatregelen, preventieve gezondheidszorg, gezondheidsvoorlichting en
sociale voorzieningen die bestaanszekerheid moeten garanderen.
Public health: ‘The science and art of preventing disease, prolonging life and promoting
health through the organized efforts of society.’
(Volksgezondheid en gezondheidszorg)
Geschiedenis:
- Voor 1850 was de levensverwachting rond de 30 jaar, hoge sterfte- en
geboortecijfers.
- Vanaf 1850; levensverwachting steeg, behalve tijdens de wereldoorlogen
o Bevolkingsgroei
o Veel hongersnoden en infectieziektes tot in 19e eeuw
o Daarna namen chronische ziektes toe
o Levensverwachting steeg vanaf 1970 door afname jeugdsterfte
- Gebrek aan medische interventies voor 1950
- Slechtere voeding vroeger
Samenvatting van de geschiedenis van public health
Public health in middeleeuwen en renaissance (500-1750)
– gemeentelijke verordeningen, onder andere met betrekking tot drinkwater, markten en lepra
– quarantaine
– regimen sanitatis (voorschriften voor gezond gedrag)
– ontdekking van de werking van citrusfruit ter preventie van scheurbuik
– eerste beschrijvingen van beroepsziekten
– ontwikkeling van het concept ‘bevolkingsstatistiek’ (political arithmetic)
Public health in een tijdperk van verlichting en revolutie (1750-1830)
– ontwikkeling van het concept ‘medische politie’
– wettelijke regeling van armenzorg
– geneeskundige plaatsbeschrijvingen
– ontwikkeling van inoculatie tegen pokken
Industrialisatie en de sanitaire beweging (1830-1875)
– grote onderzoeken naar de gezondheid van arbeiders, inwoners van grote steden
– ontwikkeling van de sanitary idea
– instelling van gezondheidscommissies, inspecties
– volksgezondheidswetgeving
– ontdekking van de verspreiding van cholera
Public health door gerichte preventieve maatregelen (1875-1950)
– sanitaire maatregelen tegen infectieziekten (drinkwaterleiding, riolering, enzovoort)
– eerste vaccinaties
– jeugdgezondheidszorg
– programma’s voor de bestrijding van tuberculose, geslachtsziekten, enzovoort
– bestrijding van kinderarbeid, verbetering van arbeidsomstandigheden
– oprichting van gemeentelijke diensten en andere gezondheidsdiensten
Public health na de epidemiologische transitie (1950 tot nu)
, – uitbreiding van de gezondheidszorg en sociale zekerheid
– technische maatregelen gericht op veiliger werken, wonen, verkeer, enzovoort
– systematische vaccinatieprogramma’s
– grote campagnes van gezondheidsvoorlichting en -opvoeding
– bevolkingsonderzoeken naar kanker
(Volksgezondheid en gezondheidszorg)
2. Wat waren vroeger de bedreigingen van volksgezondheid en wat zijn ze nu?
Vroeger:
- Infectieziektes
- Hart- en vaatziekten bij mannen
- Diarreeziekten
- Minder luchtweginfecties
- Slechte hygiëne
- Hongernoden
- Slechte voeding
(Volksgezondheid en gezondheidszorg)
Nu:
- Chronische ziekten
- COPD (chronische obstructieve longziekten)
- Diabetes
- Osteoporose (botontkalking)
- Chronische somatische of psychische aandoeningen
- Gezichtsstoornissen
(Organisatie van de gezondheidszorg)
- Hart- en vaatziekten
- Kanker
- Dementie
- Influenza
(Gezondheidsvoorlichting en gedragsverandering)
- Beroerte
- COVID
- Alzheimer en andere soorten dementie
- Nierziektes
- Tuberculosis
- Verkeersongelukken
(Ziektelast in NL)
- Hartstilstand
- Accidentele val
- Infecties van de onderste luchtwegen
- Hartfalen
- Hartritmestoornissen
- Aandoeningen van het endocard
1. Wat is Public Health/Volksgezondheid en wat is de geschiedenis hiervan?
Volksgezondheid/ Public health:
Volksgezondheid: De wetenschap en kunst van het voorkomen van ziekten, het verlengen
van het leven en het bevorderen van de gezondheid door de georganiseerde inspanningen
van de samenleving
Het vakgebied dat zich bezighoudt met de ‘volksgezondheid’ en ‘collectieve maatregelen om
de volksgezondheid te bevorderen’ wordt in het Engels aangeduid met de term ‘public health
Het werkterrein van de public health wordt volgens deze definitie gekenmerkt door een
gerichtheid op de bevordering van de volksgezondheid en door collectieve maatregelen op
uiteenlopende terreinen die voor de bevordering van de volksgezondheid noodzakelijk zijn,
zoals sanitaire maatregelen, preventieve gezondheidszorg, gezondheidsvoorlichting en
sociale voorzieningen die bestaanszekerheid moeten garanderen.
Public health: ‘The science and art of preventing disease, prolonging life and promoting
health through the organized efforts of society.’
(Volksgezondheid en gezondheidszorg)
Geschiedenis:
- Voor 1850 was de levensverwachting rond de 30 jaar, hoge sterfte- en
geboortecijfers.
- Vanaf 1850; levensverwachting steeg, behalve tijdens de wereldoorlogen
o Bevolkingsgroei
o Veel hongersnoden en infectieziektes tot in 19e eeuw
o Daarna namen chronische ziektes toe
o Levensverwachting steeg vanaf 1970 door afname jeugdsterfte
- Gebrek aan medische interventies voor 1950
- Slechtere voeding vroeger
Samenvatting van de geschiedenis van public health
Public health in middeleeuwen en renaissance (500-1750)
– gemeentelijke verordeningen, onder andere met betrekking tot drinkwater, markten en lepra
– quarantaine
– regimen sanitatis (voorschriften voor gezond gedrag)
– ontdekking van de werking van citrusfruit ter preventie van scheurbuik
– eerste beschrijvingen van beroepsziekten
– ontwikkeling van het concept ‘bevolkingsstatistiek’ (political arithmetic)
Public health in een tijdperk van verlichting en revolutie (1750-1830)
– ontwikkeling van het concept ‘medische politie’
– wettelijke regeling van armenzorg
– geneeskundige plaatsbeschrijvingen
– ontwikkeling van inoculatie tegen pokken
Industrialisatie en de sanitaire beweging (1830-1875)
– grote onderzoeken naar de gezondheid van arbeiders, inwoners van grote steden
– ontwikkeling van de sanitary idea
– instelling van gezondheidscommissies, inspecties
– volksgezondheidswetgeving
– ontdekking van de verspreiding van cholera
Public health door gerichte preventieve maatregelen (1875-1950)
– sanitaire maatregelen tegen infectieziekten (drinkwaterleiding, riolering, enzovoort)
– eerste vaccinaties
– jeugdgezondheidszorg
– programma’s voor de bestrijding van tuberculose, geslachtsziekten, enzovoort
– bestrijding van kinderarbeid, verbetering van arbeidsomstandigheden
– oprichting van gemeentelijke diensten en andere gezondheidsdiensten
Public health na de epidemiologische transitie (1950 tot nu)
, – uitbreiding van de gezondheidszorg en sociale zekerheid
– technische maatregelen gericht op veiliger werken, wonen, verkeer, enzovoort
– systematische vaccinatieprogramma’s
– grote campagnes van gezondheidsvoorlichting en -opvoeding
– bevolkingsonderzoeken naar kanker
(Volksgezondheid en gezondheidszorg)
2. Wat waren vroeger de bedreigingen van volksgezondheid en wat zijn ze nu?
Vroeger:
- Infectieziektes
- Hart- en vaatziekten bij mannen
- Diarreeziekten
- Minder luchtweginfecties
- Slechte hygiëne
- Hongernoden
- Slechte voeding
(Volksgezondheid en gezondheidszorg)
Nu:
- Chronische ziekten
- COPD (chronische obstructieve longziekten)
- Diabetes
- Osteoporose (botontkalking)
- Chronische somatische of psychische aandoeningen
- Gezichtsstoornissen
(Organisatie van de gezondheidszorg)
- Hart- en vaatziekten
- Kanker
- Dementie
- Influenza
(Gezondheidsvoorlichting en gedragsverandering)
- Beroerte
- COVID
- Alzheimer en andere soorten dementie
- Nierziektes
- Tuberculosis
- Verkeersongelukken
(Ziektelast in NL)
- Hartstilstand
- Accidentele val
- Infecties van de onderste luchtwegen
- Hartfalen
- Hartritmestoornissen
- Aandoeningen van het endocard
