Samenvatting de opvoedingstrap

OPVOEDEN EN ONTWIKKELEN LES 1

Er zijn heel wat definities rond opvoeden zoals: opvoeding is ‘een
bepaalde vorm van omgang tussen volwassenen en jeugdigen die erop
gericht is steun en richting te geven een het proces van
volwassenwording’

Er zijn 3 grote opvoedingsdoelen
Opvoeders:
1. Leren hun kinderen om zich te handhaven in de maatschappij
2. Ondersteunen kinderen bij het ontplooien van zichzelf en bij het
ontwikkelen van hun mogelijkheden en kwaliteiten
3. Helpen kinderen bij het ontwikkelen van hun eigen identiteit


DE LERAAR ALS OPVOEDER

Leerkrachten zijn van belang in het opvoedingsproces van het kind.
Oorspronkelijk was de leerkracht voornamelijk om kennis over te brengen.
De leerkracht moet nu niet alleen kennis overbrengen maar ook waarden
en normen dit wordt gedaan door belonen en straffen, feedback geven,
zorgen voor affectieve vorming, een voorbeeldfunctie uitoefenen.

Opvoeden is nu ook een basiscompetentie voor leraren die de Vlaamse
regering heeft vastgesteld.

Wat moet de leraar kunnen volgens de overheid?
 De leraar is een begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen
 De leraar is een opvoeder
 De leraar is een inhoudelijk expert
 De leraar is een organisator
 De leraar is een innovator/onderzoeker
 De leraar is een partner van ouders/verzorgers
 De leraar is een lid van het schoolteam
 De leraar is een partner van externen
 De leraar is een lid van de onderwijsgemeenschap
 De leraar is een cultuurparticipant




DE OPVOEDINGSSTIJLEN
Er zijn 4 opvoedingsstijlen

, Permisieve opvoedingsstijl (toegeeflijke stijl)
Hierbij krijgen de ouders veel vrijheid, stellen ze weinig regels en willen ze
vooral vrienden zijn van hun kinderen. Kenmerken hiervan zijn: veel
warmte en betrokkenheid, maar weinig discipline of controle en het
vermijden van conflicten. Een nadeel van deze stijl is dat kinderen moeite
hebben met het accepteren van grenzen en gezag, en zich hierdoor
onzeker of angstig kunnen voelen

Voordelen:
 Weinig conflicten
 Kinderen worden gehoord en serieus genomen
Nadelen
 Kinderen hebben moeite met grenzen
 Moeite met het beheersen van zichzelf
 Kinderen zijn meer impulsief
 Gebrek aan structuur

Autoritaire opvoedingsstijl
Het kenmerkt zich door strenge regels, hoge controle en weinig ruimte
voor discussie of warmte. Ouders verwachten gehoorzaamheid en leggen
weinig uit, waardoor kinderen weinig zelfvertrouwen, eigen initiatief of
zelfstandigheid ontwikkelen en mogelijk angstig of opstandig worden. De
focus ligt op de wil van de ouder, en de mening van het kind staat
centraal. Er is weinig ruimte voor eigen mogelijkheden en interesses van
het kind

Voordelen:
 Duidelijkheid en structuur
Nadelen
 Verhoogd risico op angst
 Weinig zelfvertrouwen
 Verminderde zelfstandigheid
 Moeite met het nemen van eigen beslissingen

Verwaarlozende stijl
Het wordt gekenmerkt door weinig controle, regels, grenzen en warmte.
Ouders stellen nauwelijks eisen en laten het kind grotendeels aan zijn lot
over, waardoor het kind zich vaak eenzaam en verwaarloosd voelt. Er is
ook weinig geborgenheid, steun, veiligheid en betrokkenheid

Voordelen
 Kinderen worden gedwongen om zelfstandig te zijn en
verantwoordelijkheid te nemen
 Ouders hebben minder inspanning en meer tijd voor zichzelf
Nadelen
 Kinderen krijgen te maken met emotionele en sociale problemen:
gevoelens van eenzaamheid, verlatenheid en een laag zelfbeeld
 Meer risico op gedragsproblemen
 Gebrek aan discipline en sociale vaardigheden