Jeugdrecht en jeugdcriminologie
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: De evolutie van het kindbeeld....................................................5
Fase 1: de ontdekking van het kind (3000 v.C. – 1700)...................................................5
Fase 2: kinderrechtenbeschermingsbeweging.................................................................6
Fase 3: kinderrechtenbeweging......................................................................................7
Hoofdstuk 2: De huidige rechtspositie van de minderjarige..............................8
Bekwaamheid.................................................................................................................. 8
Ouderlijk gezag (art. 372 BW)......................................................................................... 8
Uitzonderingen................................................................................................................ 8
Hoofdstuk 3: historische ontwikkeling van het jeugdrecht................................9
Fase 1: het nog te ontdekken kind (Ufora oefening extra info!)......................................9
Fase 2: beschermingsfase............................................................................................. 10
1965: de verdere uitbouw en ontstaan buitengerechtelijke hulp...................................11
1985: Decreet integrale jeugdhulp................................................................................12
1990: loskoppeling gerechtelijke jeugdbijstand.............................................................13
Decreet jeugddelinquentie............................................................................................ 14
Hoofdstuk 1: De basisprincipes van de integrale jeugdhulp............................18
Modulering (art. 13 & 14)..............................................................................................18
Hoofdstuk 2: Actoren en werking..................................................................20
Vrijwillige hulpverlening................................................................................................ 20
Hoofdstuk 3: mogelijke maatregelen.............................................................22
Pleegzorg uitgelicht....................................................................................................... 22
Vlaamse bevoegdheden................................................................................24
Basisprincipes decreet.................................................................................24
Responsabilisering........................................................................................................ 24
Rechtsbaarworgen........................................................................................................ 25
Duidelijkheid.................................................................................................................. 26
Afstemming IJH.............................................................................................................. 26
Subsidiariteit geslotenheid............................................................................................ 26
Evidence based............................................................................................................. 26
Werking en reacties.....................................................................................27
Heroriëntatie................................................................................................................. 27
Parketafhandeling......................................................................................................... 27
, Jeugdrechter (hoofdstuk 4 afdeling 1 JDR) & jeugdrechtbank (Hoofdstuk 4 afdeling 3
JDR)............................................................................................................................... 28
Uithandengeving (art. 38 JDD).......................................................................................30
Rechtspositie bij de politie............................................................................30
Organisatie.................................................................................................................... 30
Arrestatie...................................................................................................................... 30
Identificatie................................................................................................................... 31
Recht op informatie....................................................................................................... 31
Verhoor.......................................................................................................................... 31
Contact met ouders....................................................................................................... 31
Sociaal onderzoek......................................................................................................... 32
Jeugdrechter en jeugdrechtbank...................................................................32
Recht op bijstand........................................................................................................... 32
Recht op participatie..................................................................................................... 33
Recht op individuele beoordeling..................................................................................33
Strafuitvoering in geslotenheid.....................................................................34
Laaste redmiddel........................................................................................................... 34
Normalisering................................................................................................................ 34
Recht op familieleven.................................................................................................... 34
Recht op onderwijs........................................................................................................ 35
Jeugdadvocaat............................................................................................. 35
Opleiding....................................................................................................................... 35
Toegang......................................................................................................................... 36
Takenpakket.................................................................................................................. 36
Gastcollege VZW Parcours............................................................................37
Wat................................................................................................................................ 37
Ontstaan vd verschillende afhandelingsvormen............................................................38
Werkingsgebied............................................................................................................. 38
Doelgroep...................................................................................................................... 38
Afhandelingsvormen: concreet......................................................................................38
Inhoudelijke kaders....................................................................................................... 42
Gastcollege Nele Desmet (jurist tZitemzo).....................................................43
tZitemzo in een notendop.............................................................................................43
Rechten in de jeugdhulp van 2004 tot nu......................................................................45
(On)bekwaamheid van minderjarigen...........................................................................45
Minderjarigen: problemen?............................................................................................46
Overzicht rechten DRM.................................................................................................. 46
,Hoofdstuk 1: Wat is jeugdcriminologie en jeugddelinquentie?........................50
Inleiding........................................................................................................................ 50
Het verband tussen jeugd en criminaliteit.....................................................................51
Criminologische theorievorming over jeugdcriminaliteit in vogelvlucht........................53
Actuele verklaringen voor jeugddelinquentie................................................................55
Slotbeschouwing........................................................................................................... 56
Hoofdstuk 2: jeugddelinquentie meten..........................................................56
Officiële criminaliteitscijfers: inleiding...........................................................................56
Zelfrapportage (dader).................................................................................................. 57
Zelfrapportage (slachtoffer).......................................................................................... 59
Officiële criminaliteitscijfers.......................................................................................... 60
Daling van jeugddelinquentie?......................................................................................60
Slotbeschouwing........................................................................................................... 61
Peers and delinquency.................................................................................61
3 processen................................................................................................................... 62
Hoe kan sociale media leiden tot peer influence...........................................................64
Gastcollege doctoraat: de rol van netwerken en peers in jeugddelinquentie....64
Theoretische achtergrond............................................................................................. 64
Neurologische verklaring............................................................................................... 65
Kenmerken van co-offending bij jongeren.....................................................................65
De rol van nabijheid...................................................................................................... 65
Sociale netwerkanalyse................................................................................................. 65
Gastcollege Mattias De Backer: Jongeren in de publieke ruimte......................66
Over het onderzoek....................................................................................................... 66
Wat is de publieke ruimte?............................................................................................67
Wat zoeken jongeren in de publieke ruimte?.................................................................67
Hoe ander ervaren jongens en meisjes de publieke ruimte?.........................................68
Hoe verhouden jongeren zich emotioneel ten opzichte van buurten?...........................68
Gastcollege Emma Hadermann: Minderjarige slachtoffers van criminaliteit.....69
1. De ontdekking van het slachtoffer.............................................................................69
2. Aandacht voor minderjarige slachtoffers...................................................................69
3. Klassieke theorieën voor de verklaring van slachtofferschap....................................70
4. Slachtofferschap (bij minderjarigen) meten..............................................................71
5. Fact & figures: slachtofferschap bij minderjarigen....................................................71
6. Theoretische implicaties............................................................................................ 72
7. Beleids- en onderzoeksimplicaties.............................................................................72
8. Praktijk: ondersteuning van MSO...............................................................................72
, Algemene inleiding
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: De evolutie van het kindbeeld....................................................5
Fase 1: de ontdekking van het kind (3000 v.C. – 1700)...................................................5
Fase 2: kinderrechtenbeschermingsbeweging.................................................................6
Fase 3: kinderrechtenbeweging......................................................................................7
Hoofdstuk 2: De huidige rechtspositie van de minderjarige..............................8
Bekwaamheid.................................................................................................................. 8
Ouderlijk gezag (art. 372 BW)......................................................................................... 8
Uitzonderingen................................................................................................................ 8
Hoofdstuk 3: historische ontwikkeling van het jeugdrecht................................9
Fase 1: het nog te ontdekken kind (Ufora oefening extra info!)......................................9
Fase 2: beschermingsfase............................................................................................. 10
1965: de verdere uitbouw en ontstaan buitengerechtelijke hulp...................................11
1985: Decreet integrale jeugdhulp................................................................................12
1990: loskoppeling gerechtelijke jeugdbijstand.............................................................13
Decreet jeugddelinquentie............................................................................................ 14
Hoofdstuk 1: De basisprincipes van de integrale jeugdhulp............................18
Modulering (art. 13 & 14)..............................................................................................18
Hoofdstuk 2: Actoren en werking..................................................................20
Vrijwillige hulpverlening................................................................................................ 20
Hoofdstuk 3: mogelijke maatregelen.............................................................22
Pleegzorg uitgelicht....................................................................................................... 22
Vlaamse bevoegdheden................................................................................24
Basisprincipes decreet.................................................................................24
Responsabilisering........................................................................................................ 24
Rechtsbaarworgen........................................................................................................ 25
Duidelijkheid.................................................................................................................. 26
Afstemming IJH.............................................................................................................. 26
Subsidiariteit geslotenheid............................................................................................ 26
Evidence based............................................................................................................. 26
Werking en reacties.....................................................................................27
Heroriëntatie................................................................................................................. 27
Parketafhandeling......................................................................................................... 27
, Jeugdrechter (hoofdstuk 4 afdeling 1 JDR) & jeugdrechtbank (Hoofdstuk 4 afdeling 3
JDR)............................................................................................................................... 28
Uithandengeving (art. 38 JDD).......................................................................................30
Rechtspositie bij de politie............................................................................30
Organisatie.................................................................................................................... 30
Arrestatie...................................................................................................................... 30
Identificatie................................................................................................................... 31
Recht op informatie....................................................................................................... 31
Verhoor.......................................................................................................................... 31
Contact met ouders....................................................................................................... 31
Sociaal onderzoek......................................................................................................... 32
Jeugdrechter en jeugdrechtbank...................................................................32
Recht op bijstand........................................................................................................... 32
Recht op participatie..................................................................................................... 33
Recht op individuele beoordeling..................................................................................33
Strafuitvoering in geslotenheid.....................................................................34
Laaste redmiddel........................................................................................................... 34
Normalisering................................................................................................................ 34
Recht op familieleven.................................................................................................... 34
Recht op onderwijs........................................................................................................ 35
Jeugdadvocaat............................................................................................. 35
Opleiding....................................................................................................................... 35
Toegang......................................................................................................................... 36
Takenpakket.................................................................................................................. 36
Gastcollege VZW Parcours............................................................................37
Wat................................................................................................................................ 37
Ontstaan vd verschillende afhandelingsvormen............................................................38
Werkingsgebied............................................................................................................. 38
Doelgroep...................................................................................................................... 38
Afhandelingsvormen: concreet......................................................................................38
Inhoudelijke kaders....................................................................................................... 42
Gastcollege Nele Desmet (jurist tZitemzo).....................................................43
tZitemzo in een notendop.............................................................................................43
Rechten in de jeugdhulp van 2004 tot nu......................................................................45
(On)bekwaamheid van minderjarigen...........................................................................45
Minderjarigen: problemen?............................................................................................46
Overzicht rechten DRM.................................................................................................. 46
,Hoofdstuk 1: Wat is jeugdcriminologie en jeugddelinquentie?........................50
Inleiding........................................................................................................................ 50
Het verband tussen jeugd en criminaliteit.....................................................................51
Criminologische theorievorming over jeugdcriminaliteit in vogelvlucht........................53
Actuele verklaringen voor jeugddelinquentie................................................................55
Slotbeschouwing........................................................................................................... 56
Hoofdstuk 2: jeugddelinquentie meten..........................................................56
Officiële criminaliteitscijfers: inleiding...........................................................................56
Zelfrapportage (dader).................................................................................................. 57
Zelfrapportage (slachtoffer).......................................................................................... 59
Officiële criminaliteitscijfers.......................................................................................... 60
Daling van jeugddelinquentie?......................................................................................60
Slotbeschouwing........................................................................................................... 61
Peers and delinquency.................................................................................61
3 processen................................................................................................................... 62
Hoe kan sociale media leiden tot peer influence...........................................................64
Gastcollege doctoraat: de rol van netwerken en peers in jeugddelinquentie....64
Theoretische achtergrond............................................................................................. 64
Neurologische verklaring............................................................................................... 65
Kenmerken van co-offending bij jongeren.....................................................................65
De rol van nabijheid...................................................................................................... 65
Sociale netwerkanalyse................................................................................................. 65
Gastcollege Mattias De Backer: Jongeren in de publieke ruimte......................66
Over het onderzoek....................................................................................................... 66
Wat is de publieke ruimte?............................................................................................67
Wat zoeken jongeren in de publieke ruimte?.................................................................67
Hoe ander ervaren jongens en meisjes de publieke ruimte?.........................................68
Hoe verhouden jongeren zich emotioneel ten opzichte van buurten?...........................68
Gastcollege Emma Hadermann: Minderjarige slachtoffers van criminaliteit.....69
1. De ontdekking van het slachtoffer.............................................................................69
2. Aandacht voor minderjarige slachtoffers...................................................................69
3. Klassieke theorieën voor de verklaring van slachtofferschap....................................70
4. Slachtofferschap (bij minderjarigen) meten..............................................................71
5. Fact & figures: slachtofferschap bij minderjarigen....................................................71
6. Theoretische implicaties............................................................................................ 72
7. Beleids- en onderzoeksimplicaties.............................................................................72
8. Praktijk: ondersteuning van MSO...............................................................................72
, Algemene inleiding
