Systeem Aarde HFD 2:
2.1
● In fysische geografie zijn er vier sferen voor de bestudering van de aarde:
1. Atmosfeer (lucht), bestaat uit:
- Troposfeer → klimaatprocessen en kringloop water. Belangrijke gassen zijn stikstof,
zuurstof, argon, koolstofdioxide, methaangas, ozon en waterdamp.
- Stratosfeer → ozon houdt UV-licht tegen.
- Mesosfeer en thermosfeer.
2. Hydrosfeer (water).
- 97% water in oceanen, 2% in ijskappen, 1%
in rivieren, grondwater, bodemwater,
atmosfeer en planten.
3. Biosfeer.
- Alle levende organismen op aarde.
4. Lithosfeer (grond).
● De zon is de motor van de kringlopen en
processen in de sferen. Er is daarbij balans
tussen inkomende en uitgaande straling =
stralingsbalans.
- Het zonlicht in de dampkring wordt deels
weerkaatst door wolken en het aardoppervlak
en wordt deels omgezet in warmte en
uitgestraald → verwarming atmosfeer door aardoppervlak → broeikasgassen stralen
deel warmte weer terug naar de aarde → door dit broeikaseffect is de gemiddelde
temperatuur op aarde 15 graden Celcius.
● Van de zon naar de grond is het kortgolvig, van de grond naar de atmosfeer is het
langgolvig.
2.3
● Exogene processen: processen die van buitenaf de aardkorst afbreken.
1. Verwering.
- Mechanische verwering/fysische verwering: steen valt uiteen zonder dat de
samenstelling verandert. Het brokkelt dus gewoon af.
- Komt vooral voor in koude klimaten: regenwater sijpelt in de scheuren van
steenmassa → ´s nachts bevriest het water en zet het uit, waardoor er druk ontstaat
→ dooiing overdag = vorstverwering.
2.1
● In fysische geografie zijn er vier sferen voor de bestudering van de aarde:
1. Atmosfeer (lucht), bestaat uit:
- Troposfeer → klimaatprocessen en kringloop water. Belangrijke gassen zijn stikstof,
zuurstof, argon, koolstofdioxide, methaangas, ozon en waterdamp.
- Stratosfeer → ozon houdt UV-licht tegen.
- Mesosfeer en thermosfeer.
2. Hydrosfeer (water).
- 97% water in oceanen, 2% in ijskappen, 1%
in rivieren, grondwater, bodemwater,
atmosfeer en planten.
3. Biosfeer.
- Alle levende organismen op aarde.
4. Lithosfeer (grond).
● De zon is de motor van de kringlopen en
processen in de sferen. Er is daarbij balans
tussen inkomende en uitgaande straling =
stralingsbalans.
- Het zonlicht in de dampkring wordt deels
weerkaatst door wolken en het aardoppervlak
en wordt deels omgezet in warmte en
uitgestraald → verwarming atmosfeer door aardoppervlak → broeikasgassen stralen
deel warmte weer terug naar de aarde → door dit broeikaseffect is de gemiddelde
temperatuur op aarde 15 graden Celcius.
● Van de zon naar de grond is het kortgolvig, van de grond naar de atmosfeer is het
langgolvig.
2.3
● Exogene processen: processen die van buitenaf de aardkorst afbreken.
1. Verwering.
- Mechanische verwering/fysische verwering: steen valt uiteen zonder dat de
samenstelling verandert. Het brokkelt dus gewoon af.
- Komt vooral voor in koude klimaten: regenwater sijpelt in de scheuren van
steenmassa → ´s nachts bevriest het water en zet het uit, waardoor er druk ontstaat
→ dooiing overdag = vorstverwering.
