Written by students who passed Immediately available after payment Read online or as PDF Wrong document? Swap it for free 4.6 TrustPilot
logo-home
Summary

Samenvatting strafrecht

Rating
-
Sold
1
Pages
132
Uploaded on
29-11-2025
Written in
2025/2026

Gedetailleerd met eigen notities + PWP + voorbeelden

Institution
Course

Content preview

STRAFRECHT
2025-2026

,INHOUDSOPGAVE
INTRODUCTIE ............................................................................................................................... 5
DEEL 1: STRAFRECHT .................................................................................................................... 7
1.1 juridische situering ..................................................................................................................... 7
1.1.1 begrip ........................................................................................................................................................ 7
1.1.2 publiekrecht .............................................................................................................................................. 7
1.1.3 materieel en formeel .................................................................................................................................. 8
1.1.4 nationaal en internationaal ......................................................................................................................... 8
1.1.5 algemeen en bijzonder ............................................................................................................................... 9
2 FUNCTIES EN ACHTERGRONDEN....................................................................................................... 10
2.1 wortels .................................................................................................................................... 10
2.1.1 Straffen is geen exclusief menselijk gedrag: ............................................................................................... 10
2.1.2 Instrumentaliteit en rechtsbescherming: ................................................................................................... 11
2.1.3 Strafrechtsgeschiedenis en -theorie:......................................................................................................... 11

DEEL 2: STRAFWET ...................................................................................................................... 18
1 LEGALITETISBEGINSEL ................................................................................................................... 18
2.2 begripsomschrijving ................................................................................................................. 18
2.3 wet (wat is een wet?) ................................................................................................................ 19
2.4 legaliteitscontrole (door de RM) ................................................................................................ 20
3 TOEPASSING VAN STRAFWET IN DE TIJD ............................................................................................... 21
3.1 ten tijde van gedraging .............................................................................................................. 21
3.2 conflicten in de tijd (gunstiger of strenger) ................................................................................. 22
4 TOEPASSING VAN STRAFWET IN DE RUIMTE .......................................................................................... 23
4.1 rechtsmacht ............................................................................................................................ 23
4.2 territorialiteit als regel (wat valt onder grondgebied?) ................................................................. 23
4.3 lokalisatie van het misdrijf (hoe misdrijf koppelen aan grondgebied?) ......................................... 24
4.4 extraterritorialiteit als uitzondering ............................................................................................ 24
5 INTERPRETATIE VAN STRAFWET ......................................................................................................... 25
5.1 kwalificeren en interpreteren .................................................................................................... 25
5.2 niet interpreteren of strikt interpreteren ..................................................................................... 26
5.3 nooit naar analogie in het nadeel van de vervolgde persoon ....................................................... 26
DEEL 3: MISDRIJF ........................................................................................................................ 27
1 BESTANDDELEN VAN HET MISDRIJF .................................................................................................... 27
5.4 begrippen (!) ............................................................................................................................ 27
5.5 constitutieve bestanddelen ...................................................................................................... 29
5.5.1 materieel bestanddelen ........................................................................................................................... 29
5.5.2 morele bestanddelen (de schuld).............................................................................................................. 31
5.5.3 Wederrechtelijkheid ................................................................................................................................. 35
5.5.4 Een vierde bestanddeel strafwaardigheid(?) .............................................................................................. 35
5.6 verzwarende bestanddelen ...................................................................................................... 36
6 STRAFBARE POGING ...................................................................................................................... 37
6.1 begrip ...................................................................................................................................... 37
6.2 voorwaarden ........................................................................................................................... 38
6.3 crimineel aanbod (in fase tussen CV en BvU) ............................................................................. 39
6.4 vrijwillige terugtred ................................................................................................................... 39
6.5 bestraffing ............................................................................................................................... 39
7 RECHTVAARDIGINGSGRONDEN ........................................................................................................ 40
7.1 begrip ...................................................................................................................................... 40
7.2 gebod of toelating bij de wet ..................................................................................................... 41
7.3 bevel van de overheid ............................................................................................................... 42
7.4 noodtoestand .......................................................................................................................... 42



Casus: straftoemeting doen 1

,7.5 wettige verdediging (noodweer) ................................................................................................ 43
7.6 wettig verzet ............................................................................................................................ 44
DEEL 4: DADER ............................................................................................................................ 45
1 STRAFRECHTELIJKE VERANTWOORDELIJKHEID ...................................................................................... 45
7.7 individuele verantwoordelijkheid............................................................................................... 45
7.8 daderschap ............................................................................................................................. 45
7.8.1 Drie vormen van daderschap: ................................................................................................................... 46
7.9 rechtspersoon ......................................................................................................................... 46
8 STRAFBARE DEELNEMING ............................................................................................................... 49
8.1 begrippen ................................................................................................................................ 49
8.2 voorwaarden voor strafbare deelneming ................................................................................... 50
8.2.1 Een misdrijf door een ander gepleegd ........................................................................................................ 50
8.2.2 Een deelnemingsgedraging (zie art. 19, eerste lid Nieuw Sw.) ..................................................................... 50
8.3 bestraffing ............................................................................................................................... 51
9 VERZWARENDE BESTANDDELEN EN VERZWARENDE FACTOREN ................................................................. 51
9.1 objectieve en subjectieve verzwarende bestanddelen en factoren .............................................. 51
9.2 doorwerking............................................................................................................................. 52
10 SCHULD .................................................................................................................................... 53
10.1 schuld ..................................................................................................................................... 53
10.2 schuldontheffingsgronden (gaat vrijuit + geen gevolg)................................................................. 53
10.2.1 onweerstaanbare dwang (overmacht) ....................................................................................................... 54
10.2.2 onoverkomelijke dwaling (totale vergissing) ............................................................................................... 55
10.3 niet-toerekingsvatbaarheid ....................................................................................................... 57
10.3.1 geestesstoornis ....................................................................................................................................... 57
10.3.2 minderjarigheid ........................................................................................................................................ 59

DEEL 5: STRAF ............................................................................................................................. 60
1 BEGRIP ......................................................................................................................................
61
2 STRAFFEN .................................................................................................................................. 62
2.1 Natuurlijk persoon ................................................................................................................... 62
2.1.1 Misdrijf en straf ........................................................................................................................................ 64
2.2 Rechtspersonen (geen vragen op ex!) ........................................................................................ 66
2.2.1 Hoofstraffen ............................................................................................................................................ 66
2.2.2 Bijkomende straffen ................................................................................................................................. 67
2.3 Vrijheidsbenemend .................................................................................................................. 68
2.3.1 Gevangenisstraf ....................................................................................................................................... 68
2.3.2 Behandeling onder vrijheidsberoving (nieuwe categorie) ............................................................................ 68
2.4 Vrijheidsbeperkend .................................................................................................................. 70
2.4.1 Straf onder ET .......................................................................................................................................... 70
2.4.2 Probatiestraf ............................................................................................................................................ 72
2.4.3 Werkstraf ................................................................................................................................................. 73
2.4.4 Verlengde opvolging (samen lezen met TBS) .............................................................................................. 74
2.4.5 TBS = terbeschikkingstelling van strafuitvoeringsrechtbank (oude regel) ..................................................... 76
2.4.6 Ontzetting uit bepaalde burgerlijke en politieke rechten (!) ......................................................................... 77
2.4.7 Beroepsverbod ........................................................................................................................................ 78
2.4.8 Verval van het recht tot sturen .................................................................................................................. 79
2.4.9 Verblijfs, plaats of contactverbod ............................................................................................................. 80
2.5 Veroordeling bij schuldigverklaring............................................................................................ 81
2.6 Vermogensstraf ....................................................................................................................... 82
2.6.1 geldboete ................................................................................................................................................ 82
2.6.2 Verbeurdverklaring ................................................................................................................................... 83
2.6.3 geldstraf vastgesteld op basis van verwachte of uit misdrijf behaade voordeel ............................................ 87
2.6.4 dienstverlening ten gunste van gemeenschap ........................................................................................... 87
2.6.5 verbod om activiteit die deel uitmaakt van voorwerp uit te oefenen............................................................. 88
2.6.6 bekendmaking van beslissing houdende veroordeling ................................................................................ 89
2.6.7 sluiting van inrichting................................................................................................................................ 89



Casus: straftoemeting doen 2

,3 STRAFTOEMETING (HOE DE STRAFFEN OPLEGGEN) ................................................................................ 90
3.1 regels die richting geven ........................................................................................................... 91
3.1.1 doelstelling van straf ................................................................................................................................ 91
3.1.2 voorlichtingsrapport ................................................................................................................................. 93
3.1.3 advies van deskundige of dienst gespecialiseerd in begeleiding of behandeling van seksuele of terroristische
delinquenten ........................................................................................................................................... 93
3.1.4 wetboek van SV ........................................................................................................................................ 94
3.1.5 sociale toestand van beklaagde ................................................................................................................ 94
3.1.6 bemiddeling ............................................................................................................................................. 94
3.2 regels voor verzwaking straf ...................................................................................................... 95
3.2.1 verzwarende factoren ............................................................................................................................... 95
3.2.2 discrimineende drijfveer ........................................................................................................................... 95
3.2.3 herhaling ................................................................................................................................................. 96
3.2.4 beveiligingsperiode .................................................................................................................................. 97
3.3 regels voor verlichting straf ....................................................................................................... 98
3.3.1 verzachtende omstandigheden ................................................................................................................. 98
3.3.2 verschoningsgronden ............................................................................................................................... 98
3.3.3 noodweerexces (nieuwe verschoningsgrond) ............................................................................................ 99
3.3.4 minderjarigheid .......................................................................................................................................100
3.3.5 samenloop (plafonering)..........................................................................................................................100
3.3.6 gevaar op onredelijk zware bestraffing......................................................................................................102
3.3.7 precaire financiele situatie ......................................................................................................................102
3.3.8 overschrijden van redelijke termijn ...........................................................................................................103
3.3.9 hechtenis of voorlopige plaatsingsmaatregel ............................................................................................103
3.4 modaliteiten – opschorting & uitstel (!!!) (gunst) ....................................................................... 104
3.4.1 opschorting van uitspraak .......................................................................................................................104
3.4.2 uitstel van tenuitvoerlegging van de straffen .............................................................................................105
3.5 combinatie – volgorde straftoemetingsregels........................................................................... 106
4 VERVAL OF TENIETGAAN VAN DE STRAF ..............................................................................................107
4.1 dood van veroordeelde ........................................................................................................... 107
4.2 verjaring ................................................................................................................................ 107
4.2.1 verjaring van de straf ...............................................................................................................................107
4.2.2 verjaring van burgerrechtelijke veroordeling..............................................................................................108
4.3 genade .................................................................................................................................. 108
4.4 amnestie ............................................................................................................................... 109
DEEL 6: BURGERRECHTELIJKE BEPALINGEN EN BEVEILIGINGSMAATREGELEN ............................ 110
1 BURGERRECHTELIJKE BEPALINGEN...................................................................................................110
4.5 burgerrechtelijke ASP voor betaling van vermogensstraf (NK) ................................................... 110
4.6 teruggave en schadevergoeding .............................................................................................. 110
4.7 onwaardigheid om te erven..................................................................................................... 111
4.8 hoofdelijkheid (NK) ................................................................................................................. 112
4.9 voorrangsregeling (NK) ........................................................................................................... 113
5 BEVEILIGINGSMAATREGELEN ..........................................................................................................114
5.1 verbeurdverklaring als beveiligingsmaatregel .......................................................................... 114
5.2 interneringswet (!!!) ................................................................................................................ 115
5.3 beveiligingsmaatregel ter bescherming maatschappij (!!!) ........................................................ 117




Casus: straftoemeting doen 3

,DEEL 7: UITVOERING VAN STRAFFEN EN MAATREGELEN ............................................................. 119
1 INLEIDING .................................................................................................................................119
5.4 gevangenisstraf (of strafinrichting) .......................................................................................... 120
5.4.1 Interne rechtspositie (intra muros – aspecten die betrekking hebben op de vrijheidsbeneming in de
gevangenis).............................................................................................................................................120
5.4.2 Externe rechtspositie (aspecten die betrekking hebben op de mogelijkheden tot het verlaten van de
gevangenis).............................................................................................................................................121
5.5 behandeling onder vrijheidsberoving ....................................................................................... 124
6 UITVOERING VAN VRIJHEIDSBEPERKENDE STRAFFEN .............................................................................124
6.1 straf onder ET......................................................................................................................... 124
6.2 Probatiestraf .......................................................................................................................... 124
6.3 werkstraf ............................................................................................................................... 124
6.4 verlengde vervolging (iwkt 2015 – lijkt op TBS) .......................................................................... 125
6.5 TBS (zal vervangen worden) .................................................................................................... 126
6.6 ontzettingen .......................................................................................................................... 126
7 UITVOERING VAN VERMOGENSSTRAFFEN ...........................................................................................126
8 UITVOERING STRAFFEN RP ............................................................................................................127
9 UITVOERING ANDERE STRAFFEN ......................................................................................................127
10 UITVOERING VAN OPSCHORTING EN UITSTEL .......................................................................................127
10.1 opschorting ........................................................................................................................... 127
10.2 uitstel .................................................................................................................................... 128
11 UITVOERING VAN BEVEILIGINGSMAATREGELEN ....................................................................................128
11.1 internering ............................................................................................................................. 128
11.2 beveiligingsmaatregel TBM ..................................................................................................... 129
12 UITWISSING EN HERSTEL IN EER EN RECHTEN ......................................................................................130
12.1 centraal strafregister .............................................................................................................. 130
12.2 uitwissing van veroordeling ..................................................................................................... 130
12.3 herstel in eer en rechten ......................................................................................................... 130




Casus: straftoemeting doen 4

, INTRODUCTIE
Examen:
- Max straf vinden
- Heeft persoon nog plaats in de maatschappij na verloop straf
- Overbevolking gevangenis
- Vanaf wanneer ingrijpen
- Mens helpen of bestraffen?
- Toestemmingen
- Opzet of onopzettelijkheid
- Praktische toepassing van de principes op de realiteit
- Strafrecht: straffende functie, beschermende functie


Grondige actieve kennis van en inzicht hebben in de historiek, de bronnen en de basisbeginselen
van het Belgisch strafrecht.
Grondige kennis en inzicht hebben in de strafbaarstelling, de straftoemeting en de strafuitvoering
binnen de Belgische strafrechtsbedeling.
Het vakjargon kennen en op een correcte manier gebruiken.
De voor het strafrecht relevante wetgevingsbronnen kunnen identificeren, interpreteren en op
een correcte manier kunnen gebruiken.
Kritisch reflecteren over rechtsregels die gedragingen strafbaar stellen en sanctioneren.
Getuigen van een kritisch-wetenschappelijke houding t.a.v. de (historische) bronnen en
(wetenschappelijke) literatuur met betrekking tot het (Belgische) strafrecht.
Zelfstandig eenvoudige, fictieve strafrechtscasussen oplossen door de feiten op een correcte
manier te kwalificeren en de toepasselijke sanctie te geven (eventueel na toepassing van een aantal
juridische figuren).
Bewust zijn van de maatschappelijke rol en de relevantie van het strafrecht.
Juridische vraagstukken situeren binnen de heersende maatschappelijke context.




Casus: straftoemeting doen 5

Written for

Institution
Study
Course

Document information

Uploaded on
November 29, 2025
Number of pages
132
Written in
2025/2026
Type
SUMMARY

Subjects

$12.36
Get access to the full document:

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Get to know the seller

Seller avatar
Reputation scores are based on the amount of documents a seller has sold for a fee and the reviews they have received for those documents. There are three levels: Bronze, Silver and Gold. The better the reputation, the more your can rely on the quality of the sellers work.
laurevangansbeke Universiteit Gent
Follow You need to be logged in order to follow users or courses
Sold
51
Member since
5 year
Number of followers
8
Documents
17
Last sold
1 month ago

3.0

1 reviews

5
0
4
0
3
1
2
0
1
0

Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions