H4: Aadoeningen van de hematopoëtische stamcel
(multipotent)
Hematologie
Beenmergaplasie
- Oorzaken van beenmergfalen
Primaire reductie in hematopoëtische cellen
Aplastische anemie
Chemotherapie, radiotherapie
Vervanging van merg door maligne cellen
Primair leukemie, myeloom, lymfoom
Secundair carcinoom
Ineffectieve hematopoëse
Myelodysplasie, megaloblastaire anemie
Verdringing door abnormaal weefsel
Myelofibrose
- Aplastische anemie
Beenmergaplasie = geen ontwikkeling meer van het beenmerg kan ontstaan door
aplastische anemie = er worden geen cellen meer gevormd
Een zeldzame aandoening die leidt tot pancytopenie geassocieerd met een hypoplastisch
beenmerg
Er zijn minder of geen hematopoëtische stamcellen (HSC) meer aanwezig in het
beenmerg dit kan verschillende oorzaken hebben
Het is meestal een verworven ziekte met onbekende oorzaak geen maligniteit
- Diagnose aplastische anemie
Pancytopenie
PB onderzoek normocytaire/macrocytaire RBC, neutro, PLT
BM biopsie hypocellulair, daling van alle elementen, normale morfologie
Beenmergonderzoek is essentieel:
BM cellulariteit minder dan 25% van de normale cellulariteit voor de leeftijd
- Behandeling aplastische anemie
Bij iemand zonder actief beenmerg patiënt isoleren omdat ze vatbaar zijn voor
infecties + behandelen met AB
Supportieve therapie
Bloedtransfusie
Infectiepreventie
Gerichte behandeling
Stamceltransplantatie
Immunosuppressie
Groeifactoren
- PRCA – pure red cell aplasia
Hierbij zijn zowel de leukocyten als de bloedplaatjes normaal maar de
rode bloedcellen worden niet meer aangemaakt = zijn afwezig
Vaak immunologische oorzaak bv. thymomen
1
, Myelodysplasie
- Myelodysplasie
Myelodysplasie = de hematopoëse is ineffectief zorgt voor kwalitatieve en
kwantitatieve afwijkingen in het bloed en beenmerg
Mensen die myelodysplasie hebben zijn vaak ouder omdat de opstapeling
van mutaties toeneemt kan uiteindelijk leiden tot acute leukemie
Opeenvolgende hits nodig: normaal licht dysplastisch zwaar
dysplastisch leukemisch
Bij myelodysplasie kunnen alle cellijnen aangetast worden erytropoëse,
myelopoëse en magakaryopoëse
- Dysplastische kenmerken
De dysplastische kenmerken in het BM kunnen ook optreden bij andere
aandoeningen zoals:
Alcoholisme, megaloblastaire anemie, cytotoxische chemotherapie
Belangrijk uit te sluiten vooraleer diagnose van MDS
- Bloedbeeld myelodysplasie
Dubbelkernige voorlopercel
Sterk geklonterde rode voorlopercellen
RA = refractaire anemie komt telkens terug, anemie blijft aanhouden
- Technieken om MDS aan te tonen
Conventionele cytogenetica karyotypering
FISH
DNA sequencing
Beenmerg onderzoek
SNP-analyse
- Prognose MDS
Overleving is afhankelijk van de classificatie 30% evolueert naar een acute leukemie
- Behandeling MDS
Kruisvaarder of missionair approach
Kruisvaarder = de agressieve therapie (chemo)
Missionaris = immunologische therapie
Behandelingsmogelijkheden
Poortkatheter het wordt direct aangesloten op de poortader
Stamceltransplantatie
Antileukemische therapie
2
(multipotent)
Hematologie
Beenmergaplasie
- Oorzaken van beenmergfalen
Primaire reductie in hematopoëtische cellen
Aplastische anemie
Chemotherapie, radiotherapie
Vervanging van merg door maligne cellen
Primair leukemie, myeloom, lymfoom
Secundair carcinoom
Ineffectieve hematopoëse
Myelodysplasie, megaloblastaire anemie
Verdringing door abnormaal weefsel
Myelofibrose
- Aplastische anemie
Beenmergaplasie = geen ontwikkeling meer van het beenmerg kan ontstaan door
aplastische anemie = er worden geen cellen meer gevormd
Een zeldzame aandoening die leidt tot pancytopenie geassocieerd met een hypoplastisch
beenmerg
Er zijn minder of geen hematopoëtische stamcellen (HSC) meer aanwezig in het
beenmerg dit kan verschillende oorzaken hebben
Het is meestal een verworven ziekte met onbekende oorzaak geen maligniteit
- Diagnose aplastische anemie
Pancytopenie
PB onderzoek normocytaire/macrocytaire RBC, neutro, PLT
BM biopsie hypocellulair, daling van alle elementen, normale morfologie
Beenmergonderzoek is essentieel:
BM cellulariteit minder dan 25% van de normale cellulariteit voor de leeftijd
- Behandeling aplastische anemie
Bij iemand zonder actief beenmerg patiënt isoleren omdat ze vatbaar zijn voor
infecties + behandelen met AB
Supportieve therapie
Bloedtransfusie
Infectiepreventie
Gerichte behandeling
Stamceltransplantatie
Immunosuppressie
Groeifactoren
- PRCA – pure red cell aplasia
Hierbij zijn zowel de leukocyten als de bloedplaatjes normaal maar de
rode bloedcellen worden niet meer aangemaakt = zijn afwezig
Vaak immunologische oorzaak bv. thymomen
1
, Myelodysplasie
- Myelodysplasie
Myelodysplasie = de hematopoëse is ineffectief zorgt voor kwalitatieve en
kwantitatieve afwijkingen in het bloed en beenmerg
Mensen die myelodysplasie hebben zijn vaak ouder omdat de opstapeling
van mutaties toeneemt kan uiteindelijk leiden tot acute leukemie
Opeenvolgende hits nodig: normaal licht dysplastisch zwaar
dysplastisch leukemisch
Bij myelodysplasie kunnen alle cellijnen aangetast worden erytropoëse,
myelopoëse en magakaryopoëse
- Dysplastische kenmerken
De dysplastische kenmerken in het BM kunnen ook optreden bij andere
aandoeningen zoals:
Alcoholisme, megaloblastaire anemie, cytotoxische chemotherapie
Belangrijk uit te sluiten vooraleer diagnose van MDS
- Bloedbeeld myelodysplasie
Dubbelkernige voorlopercel
Sterk geklonterde rode voorlopercellen
RA = refractaire anemie komt telkens terug, anemie blijft aanhouden
- Technieken om MDS aan te tonen
Conventionele cytogenetica karyotypering
FISH
DNA sequencing
Beenmerg onderzoek
SNP-analyse
- Prognose MDS
Overleving is afhankelijk van de classificatie 30% evolueert naar een acute leukemie
- Behandeling MDS
Kruisvaarder of missionair approach
Kruisvaarder = de agressieve therapie (chemo)
Missionaris = immunologische therapie
Behandelingsmogelijkheden
Poortkatheter het wordt direct aangesloten op de poortader
Stamceltransplantatie
Antileukemische therapie
2