Inleiding tot het recht
Procedurefout: gemaakt om de burger te beschermen tegen een overheid die al te triest te werk gaat
Verjaring: na een bepaalde tijd wordt een dossier verworpen
4 factoren:
- Studieobject ruim bekijken
- Recht is iets dat constant veranderd. Het recht van vorig jaar of 10 jaar geleden is niet meer
hetzelfde dan dat van nu.
- Recht is anders van plaats tot plaats.
- Het is niet vrijblijvend, het is afdwingbaar
Soorten regels:
- Gebodsbepalingen (plichten):
- Aangifteverplichting van een kind: binnen de 10 dagen aangifte doen bij de
burgerlijke stand, anders kan je een boete krijgen
- Kiesplicht (eigenlijk opkomstplicht): je kan evengoed tekeningen maken op je blad, je
moet wel aanwezig zijn
Sinds 1893: meervoudig stemrecht
- Dienstplicht: verplichte legerdienst voor mannen vanaf 18 jaar, dit om een groter
leger te hebben
Turkije: Alle Turkse mannen moeten in het leger, ook als ze in het buitenland
zitten. Als Turkse Belg kan je hieraan ontsnappen door een afkoopsom te
betalen aan de Turkse overheid
Israël: 2 jaar verplichte legerdienst voor mannen én vrouwen, omdat ze
anders te weinig mensen hebben. Vrouwen mogen echter niet meer in
gevechtssituaties komen, dit omdat ze te veel medelijden opwekken,
mannen zijn veel te bezorgd rond hun waardoor ze zelf worden
neergeschoten
Chassidische joden: Mogen geen enkele inspanning doen op sabbat
- Leerplicht: Geen schoolplicht!
- Aangifteplicht: belastingen
- Verbodsbepalingen (dingen die je niet mag doen):
- Verbod op bigamie: verbod om met meer dan één persoon tegelijkertijd te trouwen
In de VS is polygamie toegestaan in bepaalde gemeenschappen (Mormonen)
In bepaalde Oosterse landen is dit normaal
Als je een polygaam huwelijk hebt in een land waar dat geldig is en je
verhuisd naar België, dan is dit nog steeds geldig!
- Oneerlijke handelspraktijken: leurder (verkopen van deur tot deur)
- Verlofbepaling: stukjes recht dat je zelf mag kiezen of het van toepassing is of niet
- Indexering van woonverhuur
- Louter technische regels: iets is zo bepaald maar ze bepalen ons gedrag niet
Opmaken van een dagvaarding (uitnodiging vd rechtbank waar je moet zijn)
Identiteitskaart: bij iedereen ziet dit er hetzelfde uit (Europese verordening)
De 3 machten: rechterlijk, wetgevende en uitvoerende macht
,De politieke geschiedenis van
België
Recht = een geheel van gedragsregels, regelingen en instellingen.
1789: Franse revolutie
De Franse revolutie maakte komaf met de middeleeuwse samenleving: de adel (de baas), de
geestelijkheid (de paus, bisschoppen) en de gewone mensen (waren er het slecht aan toe).
Er werd een nieuw systeem geïntroduceerd gebaseerd op de 3 grote waarden: vrijheid, gelijkheid en
broederlijkheid.
Vrijheid
= Mogen doen wat je wil zonder gehinderd te worden door een overheid die je zegt wat te doen.
Bv. Open VLD, MR, Lijst De Decker, Defi
- Federale regering: Maggie De Block, Alexander De Croo, Sophie Wilmes
- Vlaamse regering: Bart Tommelein, Bart Somers
Ze hebben nog slechts een klein beetje macht.
Het liberalisme zorgde ervoor dat België een grondwet had met mensenrechten. De vrijheid van
Godsdienst, van meningsuiting, onderwijs, … Wij hebben relatief veel vrijheden tov andere landen,
hebben een moeilijke relatie met belastingen. Liberalen willen altijd minder belastingen.
Broederschap (solidariteit, naastenliefde)
Bv. CD&V, CDH
- Federale regering: Koen Geens, Wouter Beke
- Vlaamse regering: Hilde Crevits, Benjamin Dalle
De christendemocraten hebben zeker nog macht. Vanaf het ontstaan van België was dit een zeer
belangrijke stroming in ons land. Onze samenleving was zodanig doordrongen met het Christelijk
gedachtegoed, dat dit zich op politiek niveau vertaald.
Bv. Kindergeld: in het vroegere systeem kreeg je voor je eerste kind 100 euro in de maand,
voor het tweede kind kreeg je er nog 200 euro bij, enz. Dit was een christelijke gedachte: “Ga
en vermenigvuldig u” hoe meer kinderen je hebt, hoe meer je beloond wordt.
De christelijke ideologie heeft België gedomineerd tot in de jaren ’80. Deze heeft een knik gekregen
met de abortuswet, hier waren de christendemocraten niet voor. Het was een onkatholieke wet,
waar zij niet aan de macht waren. Ook de wet op het homohuwelijk werd mogelijk, euthanasie, …
Deze staan ver af van het christelijk gedachtegoed.
,Gelijkheid (socialisme)
Bv. SPA, PS, PVDA, PTB
Er zijn GEEN ministers in de Vlaamse of federale regering, wel in de Waalse regering!
Er zijn nog veel socialistische partijen die niet zetelen in het parlement. Dit zijn eerder kleine linkse
partijen.
Het socialisme was in het begin van België nog nergens te herkennen. Het gedachtengoed begint wel
wat te sudderen. In de jaren ’40 is België de plaats waar de ideeën voor het socialisme opborrelen.
Karl Markx vlucht uit Duitsland naar Brussel om zijn ideeën verder te ontwikkelen. Hier gebeurd nog
niets mee, men zit in de industriële revolutie. Mensen hebben geen vrijheid, werken 24/7,
kinderarbeid is normaal, … Ze worden de proletariërs genoemd.
Aan het einde van de 19de eeuw loopt de onrechtvaardigheid de spuigaten uit. De arbeiders
organiseren een spaarkas, waar ze wat geld opzij leggen en als iemand ziek was mocht die dit geld
hebben. Dit wat het begin van het ziekenfonds. Ze ontdekten de kracht van het samen dingen zeggen
(ontstaan van de vakbonden behartigen de belangen van de werknemers).
In 1893 werd het algemeen meervoudig stemrecht voor mannen werd ingevoerd, zo ook als de
stemplicht. Het is het politieke ontstaan van het socialisme.
In 1914 breekt WOI uit. Er is overal chaos, die wordt versterkt door de Russische revolutie. De Tsaar
was aan de macht in Rusland, die een zeer militair systeem in stand hield. De ideeën van Markx
gingen naar Rusland. De Tsaar wordt geliquideerd, samen met Raspoetin. Het oude regime verdwijnt.
Er ontstaat een strijd tussen de socialisten en de communisten (zij winnen). De samenleving wordt
volledig anders.
Russische adel kwam naar België en vertelden hoe erg het socialisme was. Lenin probeert overal in
Europa te stoken. De christendemocraten en liberalen kiezen om samen aan tafel te zitten met de
socialistische partij en hun wensen tegemoet te komen (invoering van het enkelvoudig stemrecht).
Ze ijveren voor een beter leven voor de arbeiders (minimumloon, betere werkomstandigheden,
zondag rustdag, sociaal vangnet, …).
Begin 20ste eeuw: nationalisme
Er beginnen geschriften te circuleren van ongekende schrijvers. In een ideale staatstructuur wordt
het volk geleid door een regering die dezelfde waarden hanteert als het volk. Er ontstaat een volk dat
zichzelf wil besturen.
Bv. Vlaams Belang, NVA, FM
- Vlaamse regering: Jan Jambon, Zuhal Demir, Ben Weyts, Theo Francken, Bart De Wever
, Op dit moment is België fel veranderd. Het was vroeger een unitaire staat, momenteel is het een
federale staat. Dit is door het nationalistische gedachtengoed. Het is geen toeval dat de oude
christelijke volkspartij omgedoopt is tot CD&V (Christendemocratisch & Vlaams).
Het is menselijk dat mensen bestuurd worden door leiders omdat er anders een grote kloof is tussen
machthebbers en het volk. De Duitsers verliezen WOI en moeten het Verdrag van Versailles
ondertekenen, hierdoor moeten ze schade betalen en moeten grondgebied afstaan. Alle buurlanden
nemen een stukje van Duitsland over.
Wat overblijft van Duitsland is zeer arm, de bevolking vlucht. Een van de mensen die achterblijft is
Hitler. Hij gaat met een kleine partij in zee (NSDAP) en schrijft een boek. Het gedachtegoed van de
partij slaat aan: wij Duitsers moeten terug trots worden op ons zelf, we maken terug één verenigd
Duitsland. Overal krijg je rechts-nationalistische bewegingen.
Hitler valt Polen binnen, WOII begint. Ze verliezen deze ook, maar ze slepen volk mee in hun
nederlaag; de socialisten. De Vlaamse nationalisten staan voor een dilemma: verzetten ze zich of
aanvaarden ze de hand van de Duitse bezetters? Ze besluiten om te collaboreren.
Er komt de periode van de repressie. Mensen die gecollaboreerd hebben worden vermoord, … Het
Vlaams nationalisme verdwijnt. Langzamerhand komt het terug door een incident in het hoger
onderwijs. Alle lessen in Leuven werden in het Frans gegeven, tot ongenoegen tot Vlaamse
studenten en dus komen ze in opstand. Uiteindelijk kunnen ze les volgen in het Nederlands. Het
nationalisme komt terug.
De VU (VolksUnie) bevat zowel rechtse als linkse partijen. Ze nemen deel aan de verkiezingen, ze
hebben succes. Ze worden onvermijdelijk om mee in de regering te gaan. De taalgemeenschap
ontstaat. België wordt opgedeeld in gemeenschappen, gemeenschappen, …
Ondertussen hebben we al 6 staatshervormingen gehad.
Er komt een splitsing tussen de VU en het Vlaams Blok. Binnen de VolksUnie komen de
tegenstellingen tot uiting, ze zal uiteindelijk ook splitsen: Spirit en NVA. Spirit heeft succes tijdens de
verkiezingen, de NVA overleeft maar zeer nipt. NVA krijgt jonge gasten die mogen proberen (Bart De
Wever) en de partij ontwikkeld zich tot de grootste partij van Vlaanderen.
De oorlog is nog niet voorbij
WOII eindigt in het begin van 1945. De oorlog bestaat uit twee grote fronten: het Europese en het
front in de Stille Zuidzee. De Amerikanen vechten hier nog tegen de Japanners. Zij zijn echter te trots
om op te geven. Er komen kamikaze-piloten en boten van de Amerikanen zinken. De Amerikanen
besluiten atoombommen in te zetten. Japan geeft op.
Men maakt analyses van de oorlog: waarom wonnen de geallieerden? Er wordt een rapport
gelanceerd. De analyse was dat de oorlog gewonnen door de groep die zijn leger het langst
draaiende kon houden (wie had toegang tot petroleum?). Maar ook dit is een eindig verhaal; op een
bepaald moment zal dit op zijn.
Procedurefout: gemaakt om de burger te beschermen tegen een overheid die al te triest te werk gaat
Verjaring: na een bepaalde tijd wordt een dossier verworpen
4 factoren:
- Studieobject ruim bekijken
- Recht is iets dat constant veranderd. Het recht van vorig jaar of 10 jaar geleden is niet meer
hetzelfde dan dat van nu.
- Recht is anders van plaats tot plaats.
- Het is niet vrijblijvend, het is afdwingbaar
Soorten regels:
- Gebodsbepalingen (plichten):
- Aangifteverplichting van een kind: binnen de 10 dagen aangifte doen bij de
burgerlijke stand, anders kan je een boete krijgen
- Kiesplicht (eigenlijk opkomstplicht): je kan evengoed tekeningen maken op je blad, je
moet wel aanwezig zijn
Sinds 1893: meervoudig stemrecht
- Dienstplicht: verplichte legerdienst voor mannen vanaf 18 jaar, dit om een groter
leger te hebben
Turkije: Alle Turkse mannen moeten in het leger, ook als ze in het buitenland
zitten. Als Turkse Belg kan je hieraan ontsnappen door een afkoopsom te
betalen aan de Turkse overheid
Israël: 2 jaar verplichte legerdienst voor mannen én vrouwen, omdat ze
anders te weinig mensen hebben. Vrouwen mogen echter niet meer in
gevechtssituaties komen, dit omdat ze te veel medelijden opwekken,
mannen zijn veel te bezorgd rond hun waardoor ze zelf worden
neergeschoten
Chassidische joden: Mogen geen enkele inspanning doen op sabbat
- Leerplicht: Geen schoolplicht!
- Aangifteplicht: belastingen
- Verbodsbepalingen (dingen die je niet mag doen):
- Verbod op bigamie: verbod om met meer dan één persoon tegelijkertijd te trouwen
In de VS is polygamie toegestaan in bepaalde gemeenschappen (Mormonen)
In bepaalde Oosterse landen is dit normaal
Als je een polygaam huwelijk hebt in een land waar dat geldig is en je
verhuisd naar België, dan is dit nog steeds geldig!
- Oneerlijke handelspraktijken: leurder (verkopen van deur tot deur)
- Verlofbepaling: stukjes recht dat je zelf mag kiezen of het van toepassing is of niet
- Indexering van woonverhuur
- Louter technische regels: iets is zo bepaald maar ze bepalen ons gedrag niet
Opmaken van een dagvaarding (uitnodiging vd rechtbank waar je moet zijn)
Identiteitskaart: bij iedereen ziet dit er hetzelfde uit (Europese verordening)
De 3 machten: rechterlijk, wetgevende en uitvoerende macht
,De politieke geschiedenis van
België
Recht = een geheel van gedragsregels, regelingen en instellingen.
1789: Franse revolutie
De Franse revolutie maakte komaf met de middeleeuwse samenleving: de adel (de baas), de
geestelijkheid (de paus, bisschoppen) en de gewone mensen (waren er het slecht aan toe).
Er werd een nieuw systeem geïntroduceerd gebaseerd op de 3 grote waarden: vrijheid, gelijkheid en
broederlijkheid.
Vrijheid
= Mogen doen wat je wil zonder gehinderd te worden door een overheid die je zegt wat te doen.
Bv. Open VLD, MR, Lijst De Decker, Defi
- Federale regering: Maggie De Block, Alexander De Croo, Sophie Wilmes
- Vlaamse regering: Bart Tommelein, Bart Somers
Ze hebben nog slechts een klein beetje macht.
Het liberalisme zorgde ervoor dat België een grondwet had met mensenrechten. De vrijheid van
Godsdienst, van meningsuiting, onderwijs, … Wij hebben relatief veel vrijheden tov andere landen,
hebben een moeilijke relatie met belastingen. Liberalen willen altijd minder belastingen.
Broederschap (solidariteit, naastenliefde)
Bv. CD&V, CDH
- Federale regering: Koen Geens, Wouter Beke
- Vlaamse regering: Hilde Crevits, Benjamin Dalle
De christendemocraten hebben zeker nog macht. Vanaf het ontstaan van België was dit een zeer
belangrijke stroming in ons land. Onze samenleving was zodanig doordrongen met het Christelijk
gedachtegoed, dat dit zich op politiek niveau vertaald.
Bv. Kindergeld: in het vroegere systeem kreeg je voor je eerste kind 100 euro in de maand,
voor het tweede kind kreeg je er nog 200 euro bij, enz. Dit was een christelijke gedachte: “Ga
en vermenigvuldig u” hoe meer kinderen je hebt, hoe meer je beloond wordt.
De christelijke ideologie heeft België gedomineerd tot in de jaren ’80. Deze heeft een knik gekregen
met de abortuswet, hier waren de christendemocraten niet voor. Het was een onkatholieke wet,
waar zij niet aan de macht waren. Ook de wet op het homohuwelijk werd mogelijk, euthanasie, …
Deze staan ver af van het christelijk gedachtegoed.
,Gelijkheid (socialisme)
Bv. SPA, PS, PVDA, PTB
Er zijn GEEN ministers in de Vlaamse of federale regering, wel in de Waalse regering!
Er zijn nog veel socialistische partijen die niet zetelen in het parlement. Dit zijn eerder kleine linkse
partijen.
Het socialisme was in het begin van België nog nergens te herkennen. Het gedachtengoed begint wel
wat te sudderen. In de jaren ’40 is België de plaats waar de ideeën voor het socialisme opborrelen.
Karl Markx vlucht uit Duitsland naar Brussel om zijn ideeën verder te ontwikkelen. Hier gebeurd nog
niets mee, men zit in de industriële revolutie. Mensen hebben geen vrijheid, werken 24/7,
kinderarbeid is normaal, … Ze worden de proletariërs genoemd.
Aan het einde van de 19de eeuw loopt de onrechtvaardigheid de spuigaten uit. De arbeiders
organiseren een spaarkas, waar ze wat geld opzij leggen en als iemand ziek was mocht die dit geld
hebben. Dit wat het begin van het ziekenfonds. Ze ontdekten de kracht van het samen dingen zeggen
(ontstaan van de vakbonden behartigen de belangen van de werknemers).
In 1893 werd het algemeen meervoudig stemrecht voor mannen werd ingevoerd, zo ook als de
stemplicht. Het is het politieke ontstaan van het socialisme.
In 1914 breekt WOI uit. Er is overal chaos, die wordt versterkt door de Russische revolutie. De Tsaar
was aan de macht in Rusland, die een zeer militair systeem in stand hield. De ideeën van Markx
gingen naar Rusland. De Tsaar wordt geliquideerd, samen met Raspoetin. Het oude regime verdwijnt.
Er ontstaat een strijd tussen de socialisten en de communisten (zij winnen). De samenleving wordt
volledig anders.
Russische adel kwam naar België en vertelden hoe erg het socialisme was. Lenin probeert overal in
Europa te stoken. De christendemocraten en liberalen kiezen om samen aan tafel te zitten met de
socialistische partij en hun wensen tegemoet te komen (invoering van het enkelvoudig stemrecht).
Ze ijveren voor een beter leven voor de arbeiders (minimumloon, betere werkomstandigheden,
zondag rustdag, sociaal vangnet, …).
Begin 20ste eeuw: nationalisme
Er beginnen geschriften te circuleren van ongekende schrijvers. In een ideale staatstructuur wordt
het volk geleid door een regering die dezelfde waarden hanteert als het volk. Er ontstaat een volk dat
zichzelf wil besturen.
Bv. Vlaams Belang, NVA, FM
- Vlaamse regering: Jan Jambon, Zuhal Demir, Ben Weyts, Theo Francken, Bart De Wever
, Op dit moment is België fel veranderd. Het was vroeger een unitaire staat, momenteel is het een
federale staat. Dit is door het nationalistische gedachtengoed. Het is geen toeval dat de oude
christelijke volkspartij omgedoopt is tot CD&V (Christendemocratisch & Vlaams).
Het is menselijk dat mensen bestuurd worden door leiders omdat er anders een grote kloof is tussen
machthebbers en het volk. De Duitsers verliezen WOI en moeten het Verdrag van Versailles
ondertekenen, hierdoor moeten ze schade betalen en moeten grondgebied afstaan. Alle buurlanden
nemen een stukje van Duitsland over.
Wat overblijft van Duitsland is zeer arm, de bevolking vlucht. Een van de mensen die achterblijft is
Hitler. Hij gaat met een kleine partij in zee (NSDAP) en schrijft een boek. Het gedachtegoed van de
partij slaat aan: wij Duitsers moeten terug trots worden op ons zelf, we maken terug één verenigd
Duitsland. Overal krijg je rechts-nationalistische bewegingen.
Hitler valt Polen binnen, WOII begint. Ze verliezen deze ook, maar ze slepen volk mee in hun
nederlaag; de socialisten. De Vlaamse nationalisten staan voor een dilemma: verzetten ze zich of
aanvaarden ze de hand van de Duitse bezetters? Ze besluiten om te collaboreren.
Er komt de periode van de repressie. Mensen die gecollaboreerd hebben worden vermoord, … Het
Vlaams nationalisme verdwijnt. Langzamerhand komt het terug door een incident in het hoger
onderwijs. Alle lessen in Leuven werden in het Frans gegeven, tot ongenoegen tot Vlaamse
studenten en dus komen ze in opstand. Uiteindelijk kunnen ze les volgen in het Nederlands. Het
nationalisme komt terug.
De VU (VolksUnie) bevat zowel rechtse als linkse partijen. Ze nemen deel aan de verkiezingen, ze
hebben succes. Ze worden onvermijdelijk om mee in de regering te gaan. De taalgemeenschap
ontstaat. België wordt opgedeeld in gemeenschappen, gemeenschappen, …
Ondertussen hebben we al 6 staatshervormingen gehad.
Er komt een splitsing tussen de VU en het Vlaams Blok. Binnen de VolksUnie komen de
tegenstellingen tot uiting, ze zal uiteindelijk ook splitsen: Spirit en NVA. Spirit heeft succes tijdens de
verkiezingen, de NVA overleeft maar zeer nipt. NVA krijgt jonge gasten die mogen proberen (Bart De
Wever) en de partij ontwikkeld zich tot de grootste partij van Vlaanderen.
De oorlog is nog niet voorbij
WOII eindigt in het begin van 1945. De oorlog bestaat uit twee grote fronten: het Europese en het
front in de Stille Zuidzee. De Amerikanen vechten hier nog tegen de Japanners. Zij zijn echter te trots
om op te geven. Er komen kamikaze-piloten en boten van de Amerikanen zinken. De Amerikanen
besluiten atoombommen in te zetten. Japan geeft op.
Men maakt analyses van de oorlog: waarom wonnen de geallieerden? Er wordt een rapport
gelanceerd. De analyse was dat de oorlog gewonnen door de groep die zijn leger het langst
draaiende kon houden (wie had toegang tot petroleum?). Maar ook dit is een eindig verhaal; op een
bepaald moment zal dit op zijn.
