Vennootschapsboekhouden (F.E.V.)
1. Keuze vennootschap
1.1 Vennootschap vs. éénmanszaak
ÉENMANSZAAK VENNOOTSCHAP
+ alle winst voor eigenaar - winst wordt verdeeld
+ onbetwistbaar gezag - eenheid leiding is niet zeker
+ snelle beslissing → flexibiliteit - tragere reactiemogelijkheid
+ beperkte juridische / administratieve - meer administratieve verplichtingen
verplichtingen
+ beperkte kosten - hogere oprichtingskosten
+ geen verantwoording verschuldigd
- onbeperkte aansprakelijkheid + beperkte aansprakelijkheid (soms)
(privé-vermogen niet afgeschermd
- moeilijke erfopvolging + vlotte erfopvolging
- DUS: geringe continuïteit + DUS: grote continuïteit
- niet noodzakelijk deskundige leiding + meerhoofdig → meer deskundigheid
- beperkt vermogen + samenbrengen werkmiddelen
- fiscaal statuut + fiscale planning mogelijk
+ gemakkelijk krediet verkrijgen
+ betere financiële rapportering
Alles onderworpen aan PERSONENBELASTING: Opbrengst – bezoldiging bestuurder is
onderworpen aan VENNOOTSCHAPSBELASTING
1e schijf 0€ - 13.440€ 25%
2e schijf 13.440€ - 23.720€ 40% → lagere belastingtarieven: 25%
3e schijf 23.720€ - 41.060€ 45% (voor KMO’s voor 1e schijf van €100.000: 20%)
4e schijf Vanaf 41.060€ 50% → mogelijkheid tot FISCALE OPTIMALISATIE door
spreiden van inkomsten
- BELASTINGSVRIJE SOM (8.990 x 25%) → bezoldiging bestuurder is onderworpen aan
+ GEMEENTEBELASTING op totaal PERSONENBELASTING na aftrek van forfaitaire
personenbelasting – belastingvrije som Beroepskosten (3%)
→ uitkering winst / dividenden: 30% RV
,1.2 Vennootschapsvormen
- Maatschap (geen rechtspersoonlijkheid)
• Vennootschap onder firma (VOF)
• Commanditaire vennootschap (Comm V)
- Besloten vennootschap (BV)
- Naamloze vennootschap (NV)
- Coöperatieve vennootschap (SE)
- Europese coöperatieve vennootschap (SCE)
oprichtersaansprakelijkheid
Er wordt geen winst uitgekeerd. Er wordt altijd
geherinvesteerd in de vereniging
,1) Maatschap
- Geen rechtspersoonlijkheid
- Gebruikt om vermogen (onroerende goederen, beleggingen) te beheren of in onder te brengen
en om aan successieplanning te doen.
2) Vennootschap onder firma (VOF)
- Kenmerken van maatschap
- Wel rechtspersoonlijkheid
- 2 personen willen iets samen in gemeenschap brengen, samen activiteiten verrichten
- Onbeperkte aansprakelijkheid → blindelings kunnen vertrouwen op medebestuurder
(bestuursbeslissingen van medebestuurder kunnen jou en je vermogen failliet laten gaan)
- Geschikt voor low-risk ondernemingen
Vb: als je op pensioen gaat en je wilt toch nog een activiteit uitoefenen, maar je weet dat je
beperkt bent in wat je nog mag verdienen naast je pensioen. Een VOF kan je makkelijk gebruiken
om je geld in onder te brengen en jezelf uit te keren wat je mag verdienen.
- Bijna geen administratieve verplichtingen ➔ je bent heel vrij
3) Commanditaire vennootschap (Comm V)
- Kenmerken van maatschap
- Wel rechtspersoonlijkheid
- Vennoten die instaan voor het bestuur zijn onbeperkt aansprakelijk, vennoten die niet
deelnemen aan het bestuur en dus louter geldschieter zijn, zijn beperkt aansprakelijk.
4) Besloten vennootschap (BV)
- Sinds nieuwe vennootschapswetgeving is dit ook een heel flexibele vorm
- Beperkt aansprakelijk
5) Naamloze vennootschap (NV)
- Interessant voor activiteiten waar veel geld voor nodig is (vb: intentie om later mee naar de beurs
te gaan)
6) Coöperatieve vennootschap (CV)
- Samenwerkingsverbanden (coöperatie tussen verschillende partijen om gemeenschappelijk doel
te bereiken)
- Vb: bij vrije beroepers zoals accountants en kinesisten die samenwerken en activiteiten onder 1
vennootschap willen onderbrengen. Kan ook groter zijn: vb: landbouwvennootschappen die een
CV oprichten waar ze al hun landbouwproducten aan toeleveren. De CV staat dan in voor de
verwerking en distributie van de producten. Doel: goedkoper verwerken en distribueren.
7) Europese vennootschap (SE)
- Als je je bedrijf wilt uitbreiden naar andere landen binnen de EU
- Als je wilt fusioneren met een ander land binnen de EU en je wilt je activiteiten uitoefenen
binnen 1 regelgeving.
8) Europese coöperatieve vennootschap (SCE)
- Coöperatie over landsgrenzen heen
,2. De oprichting van een vennootschap
2.1 De oprichting
2.1.1 Opstellen statuten en oprichtingsakte
- Afspraken tussen oprichters over werking en bestuur
→ WVV bepaalt welke items minimaal moeten worden behandeld
alsook binnen welke krijtlijnen
- Afspraken worden statuten van de vennootschap genoemd
= lijvig document waarin leven vennootschap staat beschreven (grootste deel oprichtingsakte)
- Oprichtingsakte wordt verleden voor notaris (authentiek)
- Vanaf verlijden oprichtingsakte heeft vennootschap rechtspersoonlijkheid
- In oprichtingsakte wordt het aanvangsvermogen vastgelegd:
• NV: geplaatst kapitaal
• BV: inbreng buiten kapitaal (kapitaalloze vennootschapsvorm)
→ wordt gevormd door
• Inbreng in geld
• Inbreng in natura (on)lichamelijk goed
• Inbreng in nijverheid: verbintenis arbeid / diensten te presteren (BV)
→ maatregelen om te vermijden dat een vennootschap wordt opgericht met onvoldoende
aanvangsvermogen:
• Oprichtersaansprakelijkheid
➢ Ingeval van faillissement binnen de 3 jaar na oprichting als aanvangsvermogen
onvoldoende was voor werking van 2 jaar. (financieel plan)
• Minimuminbreng en minimumvolstorting
➢ NV: minimumkapitaal = 61.500 EUR
Minimumvolstorting = ¼ (als inbreng > 61.500€)
(inbreng in natura moet binnen 5 jaar volledig volstort zijn)
➢ BV: inbreng bij oprichting volledig volstort, tenzij ander vermeld in statuten
2.1.2 Ontwerpen financieel plan
→ verplicht bij oprichting van NV, BV en CV
Wat?
- Neerslag van het plannings- en begrotingsproces dat de investeringsbeslissing voorafgaat
→ verantwoording aanvangsvermogen in licht van activiteit over 2 jaar.
Wanneer?
- Overhandigd aan de notaris voor de oprichting van de vennootschap
→ wordt niet openbaar gemaakt maar bewaard door notaris
Componenten
1. identificatiegegevens
2. Omschrijving van voorgenomen activiteit
3. Overzicht van financieringsbronnen
• 3F: family, fools & friends
, • Meestal geen grote leningen bij banken in begin
4. Openingsbalans, een balans na 12 maanden en 24 maanden
5. Resultatenrekeningen na 12 maanden en 24 maanden
6. Begroting van verwachte inkomsten en uitgaven voor min. 2 jaar
7. Hypotheses gehanteerd bij inschatting omzet en rentabiliteit
8. Naam van extern deskundige die bijstand heeft verleend bij de opmaak (indien van toepassing)
2.1.3 Aanstellen bedrijfsrevisor
- Enkel verplicht bij inbreng in natura om medevennoten en derden te beschermen
- De bedrijfsrevisor concludeert of de inbreng niet overgewaardeerd is.
→ Verslag revisor (met besluit in notariële akte):
• beschrijving elke inbreng in natura
• toegepaste waarderingsmethoden
• werkelijke vergoeding als tegenprestatie
- Deze verplichting werd in het verleden vaak omzeild door eerst geld in te brengen en na
oprichting de goederen aan de vennootschap te verkopen → Quasi-inbreng → gelijkaardige
verplichting in de NV
2.1.4 Storting inbreng in geld
- Op een geblokkeerde rekening van de vennootschap in oprichting
• Rekening wordt gedeblokkeerd door de financiële instelling na oprichting
• Indien de vennootschap niet wordt opgericht wordt het geld teruggestort aan de storters
2.1.5 Oprichting vennootschap
- Verlijden van de oprichtingsakte
- Notaris bezorgt bewijs van oprichting aan:
• De financiële instelling zodat de rekening gedeblokkeerd kan worden
• De griffie van de rechtbank van koophandel zodat:
➢ Het gepubliceerd kan worden in de Bijlagen tot het Belgisch Staatsblad
➢ De onderneming ingeschreven kan worden in de Kruispuntbank voor
Ondernemingen (KBO)
2.1.6 Inschrijving in de Kruispuntbank voor Ondernemingen
→ hier wordt ondernemingsnummer toegekend
2.1.7 Inschrijving in het UBO-register
→ Ultimate Beneficial Owner (tegen witwassen van geld
- Wie gaat er als natuurlijke persoon schuil achter de vennootschap?
- Meer inzicht in geldstroom
2.1.8 Aanvraag BTW-nummer
→ indien BTW-plichtig
2.1.9 Publicatie uittreksel akte van oprichting
Opdat derden kunnen verifiëren of rechtspersoon geldig is opgericht:
- Neerlegging oprichtingsakte bij ondernemingsrechtbank
- Publicatie uittreksel in de bijlagen tot het Belgisch Staatsblad
, 2.2 Boekingen oprichting NV en BV
2.2.1 NV: oprichting met uitsluitend inbreng in geld
Onmiddellijk volgestort: Gedeeltelijk volgestort:
1) Storting inbreng 1) Storting inbreng
5502 KI: geblokkeerde rekening 5502 KI: geblokkeerde rekening
@4891 Ontvangen voorschotten op inbreng @4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
2) Verlijden oprichtingsakte 2) Verlijden oprichtingsakte
4891 Ontvangen voorschotten op inbreng 4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
@100 Geplaatst kapitaal 101 Niet opgevraagd kapitaal
3) Deblokkeren R/C na oprichting @100 Geplaatst kapitaal
5500 KI: R/C 3) Deblokkeren R/C na oprichting
@5502 KI: geblokkeerde rekening 5500 KI: R/C
@5502 KI: geblokkeerde rekening
Indien vennootschap niet opgericht binnen 30 dagen mogen vennoten hun geld terugvragen.
2.2.2 NV: oprichting met inbreng in geld en in natura
1) Storting inbreng in speciën
5502 KI: geblokkeerde rekening
@4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
2) Verlijden oprichtingsakte
4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
101 Niet opgevraagd kapitaal
@100 Geplaatst kapitaal
2210 Bebouwde terreinen
2300 IMU
3400 Voorraad handelsgoederen
4000 Handelsdebiteuren
@101 Niet opgevraagd kapitaal
4400 Leveranciers
3) Deblokkeren R/C na oprichting
5500 KI: R/C
@5502 KI: geblokkeerde rekening
2.2.3 Oprichtingskosten
- Bv. ereloon bedrijfsrevisor en notaris, registratierechten, kosten bekendmaking BS, …
- Kosten hoger dan bij andere vennootschappen
- Meestal gedragen door vennootschap, soms door oprichters
- Boeking:
• via rekening ‘2000 Oprichtingskosten’, met afschrijven in max 5 jaar
• ofwel direct ten laste resultatenrekening
Vb: Oprichtingskosten bedragen 100.000€ en worden afgeschreven over 5 jaar:
2000 Oprichtingskosten 100.000
@5500 KI: R/C 100.000
6300 Afschrijvingen en oprichtingskosten 20.000
@2009 Kosten van oprichting: geboekte afs. 20.000
1. Keuze vennootschap
1.1 Vennootschap vs. éénmanszaak
ÉENMANSZAAK VENNOOTSCHAP
+ alle winst voor eigenaar - winst wordt verdeeld
+ onbetwistbaar gezag - eenheid leiding is niet zeker
+ snelle beslissing → flexibiliteit - tragere reactiemogelijkheid
+ beperkte juridische / administratieve - meer administratieve verplichtingen
verplichtingen
+ beperkte kosten - hogere oprichtingskosten
+ geen verantwoording verschuldigd
- onbeperkte aansprakelijkheid + beperkte aansprakelijkheid (soms)
(privé-vermogen niet afgeschermd
- moeilijke erfopvolging + vlotte erfopvolging
- DUS: geringe continuïteit + DUS: grote continuïteit
- niet noodzakelijk deskundige leiding + meerhoofdig → meer deskundigheid
- beperkt vermogen + samenbrengen werkmiddelen
- fiscaal statuut + fiscale planning mogelijk
+ gemakkelijk krediet verkrijgen
+ betere financiële rapportering
Alles onderworpen aan PERSONENBELASTING: Opbrengst – bezoldiging bestuurder is
onderworpen aan VENNOOTSCHAPSBELASTING
1e schijf 0€ - 13.440€ 25%
2e schijf 13.440€ - 23.720€ 40% → lagere belastingtarieven: 25%
3e schijf 23.720€ - 41.060€ 45% (voor KMO’s voor 1e schijf van €100.000: 20%)
4e schijf Vanaf 41.060€ 50% → mogelijkheid tot FISCALE OPTIMALISATIE door
spreiden van inkomsten
- BELASTINGSVRIJE SOM (8.990 x 25%) → bezoldiging bestuurder is onderworpen aan
+ GEMEENTEBELASTING op totaal PERSONENBELASTING na aftrek van forfaitaire
personenbelasting – belastingvrije som Beroepskosten (3%)
→ uitkering winst / dividenden: 30% RV
,1.2 Vennootschapsvormen
- Maatschap (geen rechtspersoonlijkheid)
• Vennootschap onder firma (VOF)
• Commanditaire vennootschap (Comm V)
- Besloten vennootschap (BV)
- Naamloze vennootschap (NV)
- Coöperatieve vennootschap (SE)
- Europese coöperatieve vennootschap (SCE)
oprichtersaansprakelijkheid
Er wordt geen winst uitgekeerd. Er wordt altijd
geherinvesteerd in de vereniging
,1) Maatschap
- Geen rechtspersoonlijkheid
- Gebruikt om vermogen (onroerende goederen, beleggingen) te beheren of in onder te brengen
en om aan successieplanning te doen.
2) Vennootschap onder firma (VOF)
- Kenmerken van maatschap
- Wel rechtspersoonlijkheid
- 2 personen willen iets samen in gemeenschap brengen, samen activiteiten verrichten
- Onbeperkte aansprakelijkheid → blindelings kunnen vertrouwen op medebestuurder
(bestuursbeslissingen van medebestuurder kunnen jou en je vermogen failliet laten gaan)
- Geschikt voor low-risk ondernemingen
Vb: als je op pensioen gaat en je wilt toch nog een activiteit uitoefenen, maar je weet dat je
beperkt bent in wat je nog mag verdienen naast je pensioen. Een VOF kan je makkelijk gebruiken
om je geld in onder te brengen en jezelf uit te keren wat je mag verdienen.
- Bijna geen administratieve verplichtingen ➔ je bent heel vrij
3) Commanditaire vennootschap (Comm V)
- Kenmerken van maatschap
- Wel rechtspersoonlijkheid
- Vennoten die instaan voor het bestuur zijn onbeperkt aansprakelijk, vennoten die niet
deelnemen aan het bestuur en dus louter geldschieter zijn, zijn beperkt aansprakelijk.
4) Besloten vennootschap (BV)
- Sinds nieuwe vennootschapswetgeving is dit ook een heel flexibele vorm
- Beperkt aansprakelijk
5) Naamloze vennootschap (NV)
- Interessant voor activiteiten waar veel geld voor nodig is (vb: intentie om later mee naar de beurs
te gaan)
6) Coöperatieve vennootschap (CV)
- Samenwerkingsverbanden (coöperatie tussen verschillende partijen om gemeenschappelijk doel
te bereiken)
- Vb: bij vrije beroepers zoals accountants en kinesisten die samenwerken en activiteiten onder 1
vennootschap willen onderbrengen. Kan ook groter zijn: vb: landbouwvennootschappen die een
CV oprichten waar ze al hun landbouwproducten aan toeleveren. De CV staat dan in voor de
verwerking en distributie van de producten. Doel: goedkoper verwerken en distribueren.
7) Europese vennootschap (SE)
- Als je je bedrijf wilt uitbreiden naar andere landen binnen de EU
- Als je wilt fusioneren met een ander land binnen de EU en je wilt je activiteiten uitoefenen
binnen 1 regelgeving.
8) Europese coöperatieve vennootschap (SCE)
- Coöperatie over landsgrenzen heen
,2. De oprichting van een vennootschap
2.1 De oprichting
2.1.1 Opstellen statuten en oprichtingsakte
- Afspraken tussen oprichters over werking en bestuur
→ WVV bepaalt welke items minimaal moeten worden behandeld
alsook binnen welke krijtlijnen
- Afspraken worden statuten van de vennootschap genoemd
= lijvig document waarin leven vennootschap staat beschreven (grootste deel oprichtingsakte)
- Oprichtingsakte wordt verleden voor notaris (authentiek)
- Vanaf verlijden oprichtingsakte heeft vennootschap rechtspersoonlijkheid
- In oprichtingsakte wordt het aanvangsvermogen vastgelegd:
• NV: geplaatst kapitaal
• BV: inbreng buiten kapitaal (kapitaalloze vennootschapsvorm)
→ wordt gevormd door
• Inbreng in geld
• Inbreng in natura (on)lichamelijk goed
• Inbreng in nijverheid: verbintenis arbeid / diensten te presteren (BV)
→ maatregelen om te vermijden dat een vennootschap wordt opgericht met onvoldoende
aanvangsvermogen:
• Oprichtersaansprakelijkheid
➢ Ingeval van faillissement binnen de 3 jaar na oprichting als aanvangsvermogen
onvoldoende was voor werking van 2 jaar. (financieel plan)
• Minimuminbreng en minimumvolstorting
➢ NV: minimumkapitaal = 61.500 EUR
Minimumvolstorting = ¼ (als inbreng > 61.500€)
(inbreng in natura moet binnen 5 jaar volledig volstort zijn)
➢ BV: inbreng bij oprichting volledig volstort, tenzij ander vermeld in statuten
2.1.2 Ontwerpen financieel plan
→ verplicht bij oprichting van NV, BV en CV
Wat?
- Neerslag van het plannings- en begrotingsproces dat de investeringsbeslissing voorafgaat
→ verantwoording aanvangsvermogen in licht van activiteit over 2 jaar.
Wanneer?
- Overhandigd aan de notaris voor de oprichting van de vennootschap
→ wordt niet openbaar gemaakt maar bewaard door notaris
Componenten
1. identificatiegegevens
2. Omschrijving van voorgenomen activiteit
3. Overzicht van financieringsbronnen
• 3F: family, fools & friends
, • Meestal geen grote leningen bij banken in begin
4. Openingsbalans, een balans na 12 maanden en 24 maanden
5. Resultatenrekeningen na 12 maanden en 24 maanden
6. Begroting van verwachte inkomsten en uitgaven voor min. 2 jaar
7. Hypotheses gehanteerd bij inschatting omzet en rentabiliteit
8. Naam van extern deskundige die bijstand heeft verleend bij de opmaak (indien van toepassing)
2.1.3 Aanstellen bedrijfsrevisor
- Enkel verplicht bij inbreng in natura om medevennoten en derden te beschermen
- De bedrijfsrevisor concludeert of de inbreng niet overgewaardeerd is.
→ Verslag revisor (met besluit in notariële akte):
• beschrijving elke inbreng in natura
• toegepaste waarderingsmethoden
• werkelijke vergoeding als tegenprestatie
- Deze verplichting werd in het verleden vaak omzeild door eerst geld in te brengen en na
oprichting de goederen aan de vennootschap te verkopen → Quasi-inbreng → gelijkaardige
verplichting in de NV
2.1.4 Storting inbreng in geld
- Op een geblokkeerde rekening van de vennootschap in oprichting
• Rekening wordt gedeblokkeerd door de financiële instelling na oprichting
• Indien de vennootschap niet wordt opgericht wordt het geld teruggestort aan de storters
2.1.5 Oprichting vennootschap
- Verlijden van de oprichtingsakte
- Notaris bezorgt bewijs van oprichting aan:
• De financiële instelling zodat de rekening gedeblokkeerd kan worden
• De griffie van de rechtbank van koophandel zodat:
➢ Het gepubliceerd kan worden in de Bijlagen tot het Belgisch Staatsblad
➢ De onderneming ingeschreven kan worden in de Kruispuntbank voor
Ondernemingen (KBO)
2.1.6 Inschrijving in de Kruispuntbank voor Ondernemingen
→ hier wordt ondernemingsnummer toegekend
2.1.7 Inschrijving in het UBO-register
→ Ultimate Beneficial Owner (tegen witwassen van geld
- Wie gaat er als natuurlijke persoon schuil achter de vennootschap?
- Meer inzicht in geldstroom
2.1.8 Aanvraag BTW-nummer
→ indien BTW-plichtig
2.1.9 Publicatie uittreksel akte van oprichting
Opdat derden kunnen verifiëren of rechtspersoon geldig is opgericht:
- Neerlegging oprichtingsakte bij ondernemingsrechtbank
- Publicatie uittreksel in de bijlagen tot het Belgisch Staatsblad
, 2.2 Boekingen oprichting NV en BV
2.2.1 NV: oprichting met uitsluitend inbreng in geld
Onmiddellijk volgestort: Gedeeltelijk volgestort:
1) Storting inbreng 1) Storting inbreng
5502 KI: geblokkeerde rekening 5502 KI: geblokkeerde rekening
@4891 Ontvangen voorschotten op inbreng @4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
2) Verlijden oprichtingsakte 2) Verlijden oprichtingsakte
4891 Ontvangen voorschotten op inbreng 4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
@100 Geplaatst kapitaal 101 Niet opgevraagd kapitaal
3) Deblokkeren R/C na oprichting @100 Geplaatst kapitaal
5500 KI: R/C 3) Deblokkeren R/C na oprichting
@5502 KI: geblokkeerde rekening 5500 KI: R/C
@5502 KI: geblokkeerde rekening
Indien vennootschap niet opgericht binnen 30 dagen mogen vennoten hun geld terugvragen.
2.2.2 NV: oprichting met inbreng in geld en in natura
1) Storting inbreng in speciën
5502 KI: geblokkeerde rekening
@4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
2) Verlijden oprichtingsakte
4891 Ontvangen voorschotten op inbreng
101 Niet opgevraagd kapitaal
@100 Geplaatst kapitaal
2210 Bebouwde terreinen
2300 IMU
3400 Voorraad handelsgoederen
4000 Handelsdebiteuren
@101 Niet opgevraagd kapitaal
4400 Leveranciers
3) Deblokkeren R/C na oprichting
5500 KI: R/C
@5502 KI: geblokkeerde rekening
2.2.3 Oprichtingskosten
- Bv. ereloon bedrijfsrevisor en notaris, registratierechten, kosten bekendmaking BS, …
- Kosten hoger dan bij andere vennootschappen
- Meestal gedragen door vennootschap, soms door oprichters
- Boeking:
• via rekening ‘2000 Oprichtingskosten’, met afschrijven in max 5 jaar
• ofwel direct ten laste resultatenrekening
Vb: Oprichtingskosten bedragen 100.000€ en worden afgeschreven over 5 jaar:
2000 Oprichtingskosten 100.000
@5500 KI: R/C 100.000
6300 Afschrijvingen en oprichtingskosten 20.000
@2009 Kosten van oprichting: geboekte afs. 20.000
