Webcollege 1 Inleiding rechtsbescherming en de bezwaarschriftprocedure
Inleiding bestuursprocesrecht:
1. Organisatie MBR
2. Bevoegdheden MBR
3. Normering MBR
4. Handhaving BPR
5. Rechtsbescherming BPR
Centrale vraag in het bestuursprocesrecht:
Hoe komt een belanghebbende burger op tegen een besluit van het bestuur waar hij het niet
mee eens is?
Inhoudsopgave Awb BPR:
Hoofdstuk 5 Handhaving
Hoofdstuk 6 Algemene bepalingen bezwaar en beroep
Hoofdstuk 7 Bijzondere bepalingen over bezwaar en administratief beroep
Hoofdstuk 8 Bijzondere bepalingen over de wijze van procederen bij de bestuursrechter
Hoofdstuk 9 Klachtbehandeling
Hoofdregel bezwaarprocedure:
Artikel 7:1 lid 1 Awb: Degene aan wie het recht is toegekend beroep bij een bestuursrechter
in te stellen, dient alvorens beroep in te stellen bezwaar te maken.
Opkomen tegen een besluit -> Bestuursrechtelijke voorprocedure -> Hoofdregel:
bezwaarschriftprocedure / Uitzondering 1: administratief beroep -> Beroepsprocedure.
Uitzondering 2: Rechtstreeks beroep art 7:1 lid 1 sub a t/m g en 7:1a Awb.
Wie mag bezwaar maken?
- Art 7:1 lid 1 Awb: Degene aan wie het recht is toegekend beroep bij een
bestuursrechter in te stellen, dient alvorens beroep in te stellen bezwaar te maken.
- Art 8:1 Awb: Een belanghebbende kan tegen een besluit beroep instellen bij de
bestuursrechter.
Artikel 8.1 Awb bepaalt dat een belanghebbende tegen een besluit beroep kan instellen bij
de bestuursrechter. Artikel 7:1 lid 1 Awb bepaalt dat pas beroep kan worden ingesteld bij
de bestuursrechter nadat op een bezwaarschrift of administratief beroepschrift een besluit is
genomen.
Besluit:
Beperking: art 8:3 t/m 8:5 Awb -> voorbeeld: dit soort besluiten zijn uitgezonderd van
bestuursrechtelijke rechtsregeling.
Uitbreiding: art 6:2 en 8:2 Awb -> voorbeeld: niet tijdig nemen van een besluit door een
bestuursorgaan, wel beroep openstaat.
,Vormvereisten bezwaarschrift om ontvankelijk te zijn:
- Art 6:5 Awb: Het bezwaar- of beroepschrift wordt ondertekend en bevat ten minste:
a. De naam en het adres van de indiener
b. De dagtekening
c. Een omschrijving van het besluit waartegen het bezwaar of beroep is gericht
d. De gronden van het bezwaar of beroep
Ontvankelijk: bestuursorgaan zal moeten toetsen of art 6:5 Awb is toegepast, om ook jouw
bezwaarschrift inhoudelijk te beoordelen en te ontvangen.
Een belangrijke uitzondering is het besluit dat is voorbereid met toepassing van afdeling 3.4
Awb. Als een besluit is voorbereid met de toepassing van 3.4 Awb, hebben
belanghebbenden al de kans gehad om tegen het ontwerpbesluit een zienswijze in te dienen
(art 3:15 Awb). Nog een keer bezwaar maken tegen het definitieve besluit is dan overbodig.
Daarom kan direct beroep worden ingesteld.
Een andere uitzondering betreft het niet tijdig nemen van een besluit: daarentegen staat
direct beroep open bij de bestuursrechter (art 7:1 lid 1 sub f Awb). Ten slotte is het ook
mogelijk om de bezwaarschriftprocedure over te slaan en direct in beroep te gaan (art 7:1a
Awb).
Om een ontvankelijk beroepschrift in te dienen moet je de volgende bepalingen in
acht nemen:
- Het beroepschrift moet voldoen aan de formele vereisten (art 6:5 Awb)
- Je moet tijdig beroep instellen (art 6:7 Awb)
- Je moet belanghebbende zijn (art 8:1 lid 1 Awb)
- Je moet procesbelang hebben
- Je moet griffierecht betalen (art 8:41 Awb)
- Er moet sprake zijn van een besluit (art 1:3 of 6:2 Awb)
- Het besluit moet appellabel zijn (art 8:2 tot en met 8:2 Awb)
Voldoet het beroepschrift niet aan de eisen van artikel 6:5 Awb, dan krijg je de kans om dit
verzuim te herstellen binnen een bepaalde termijn (art 6:6 Awb).
Ben je te laat met het instellen van beroep, dan zal een geslaagd beroep op artikel 6:11 Awb
ervoor kunnen zorgen dat het beroep toch nog wordt behandeld. Het te laat indienen is dan
verschoonbaar. Dat wil zeggen: het word je niet kwalijk genomen dat je te laat bent.
Om te kunnen procederen bij de rechtbank, moet je in beginsel de bestuurlijke
voorprocedure hebben gevolgd of tijdens de uitgebreide openbare voorbereidingsprocedure
een zienswijze hebben ingediend (art 6:13 Awb). Heb je dit niet gedaan en kan je dit
redelijkerwijs niet worden verweten, omdat je bijvoorbeeld met het primaire besluit eens was,
dan krijg je in beroep alsnog de mogelijkheid om tegen het besluit op bezwaar of
administratief beroep je standpunt duidelijk te maken.
Het betalen van griffierecht is een voorwaarde om te kunnen procederen bij de rechter. De
wetgever heeft een financiële drempel opgebouwd om te voorkomen dat er te lichtvaardig
wordt omgegaan met het instellen van beroep. Het griffierecht moet op tijd worden betaald.
, De wetgever heeft tevens het beroep opengesteld tegen het niet tijdig nemen van een
besluit en de schriftelijke weigering een besluit te nemen (art 6:2 Awb).
Bezwaartermijn:
- Art 6:7 Awb: De termijn voor het indienen van een bezwaar- of beroepschrift
bedraagt zes weken.
- Art 6:8 Awb: De termijn vangt aan met ingang van de dag na de waarop het besluit
op de voorgeschreven wijze is bekendgemaakt.
- Art 3:41 Awb: De bekendmaking van besluiten die tot een of meer belanghebbenden
zijn gericht, geschiedt door toezending of uitreiking aan hen, onder wie begrepen de
aanvrager.
Tijdige indiening bezwaarschrift:
- Art 6:9 Awb: Een bezwaar- of beroepschrift is tijdig ingediend indien het voor het
einde van de termijn is ontvangen.
- Lid 2: Bij verzending per post is een bezwaar- of beroepschrift tijdig ingediend indien
het voor het einde van de termijn per post is bezorgd, mits het niet later dan een
week na afloop van de termijn is ontvangen.
Maar wat als…
- … de termijn eindigt in het weekend of op een feestdag? -> art 1 Atw (geldt alleen
voor het einde van het termijn)
- … het bezwaarschrift (op tijd) bij een onbevoegd orgaan wordt ingediend? -> art 6:15
Awb (doorzenden van jouw bezwaarschrift)
- … het bezwaarschrift te laat wordt ingediend? -> art 6:11 Awb (alleen wordt
afgeweken van bezwaartermijn als er sprake is van een verschoonbare
termijnoverschrijding).
Beslistermijn:
- Art 7:10 Awb: Het bestuursorgaan beslist binnen zes weken of - indien een
commissie als bedoeld in artikel 7:13 is ingesteld - binnen twaalf weken, gerekend
vanaf de dag na die waarop de termijn voor het indienen van het bezwaarschrift is
verstreken.
- Drie uitzonderingen:
1. Opschorting
2. Verdaging van het beslistermijn (eenmalig met ten hoogste 6 weken
verdagen)
3. Verlenging beslistermijn
Geen schorsende werking:
- Art 6:16 Awb: Het bezwaar of beroep schorst niet de werking van het besluit
waartegen het is gericht, tenzij bij of krachtens wettelijk voorschrift anders is bepaald.
Inleiding bestuursprocesrecht:
1. Organisatie MBR
2. Bevoegdheden MBR
3. Normering MBR
4. Handhaving BPR
5. Rechtsbescherming BPR
Centrale vraag in het bestuursprocesrecht:
Hoe komt een belanghebbende burger op tegen een besluit van het bestuur waar hij het niet
mee eens is?
Inhoudsopgave Awb BPR:
Hoofdstuk 5 Handhaving
Hoofdstuk 6 Algemene bepalingen bezwaar en beroep
Hoofdstuk 7 Bijzondere bepalingen over bezwaar en administratief beroep
Hoofdstuk 8 Bijzondere bepalingen over de wijze van procederen bij de bestuursrechter
Hoofdstuk 9 Klachtbehandeling
Hoofdregel bezwaarprocedure:
Artikel 7:1 lid 1 Awb: Degene aan wie het recht is toegekend beroep bij een bestuursrechter
in te stellen, dient alvorens beroep in te stellen bezwaar te maken.
Opkomen tegen een besluit -> Bestuursrechtelijke voorprocedure -> Hoofdregel:
bezwaarschriftprocedure / Uitzondering 1: administratief beroep -> Beroepsprocedure.
Uitzondering 2: Rechtstreeks beroep art 7:1 lid 1 sub a t/m g en 7:1a Awb.
Wie mag bezwaar maken?
- Art 7:1 lid 1 Awb: Degene aan wie het recht is toegekend beroep bij een
bestuursrechter in te stellen, dient alvorens beroep in te stellen bezwaar te maken.
- Art 8:1 Awb: Een belanghebbende kan tegen een besluit beroep instellen bij de
bestuursrechter.
Artikel 8.1 Awb bepaalt dat een belanghebbende tegen een besluit beroep kan instellen bij
de bestuursrechter. Artikel 7:1 lid 1 Awb bepaalt dat pas beroep kan worden ingesteld bij
de bestuursrechter nadat op een bezwaarschrift of administratief beroepschrift een besluit is
genomen.
Besluit:
Beperking: art 8:3 t/m 8:5 Awb -> voorbeeld: dit soort besluiten zijn uitgezonderd van
bestuursrechtelijke rechtsregeling.
Uitbreiding: art 6:2 en 8:2 Awb -> voorbeeld: niet tijdig nemen van een besluit door een
bestuursorgaan, wel beroep openstaat.
,Vormvereisten bezwaarschrift om ontvankelijk te zijn:
- Art 6:5 Awb: Het bezwaar- of beroepschrift wordt ondertekend en bevat ten minste:
a. De naam en het adres van de indiener
b. De dagtekening
c. Een omschrijving van het besluit waartegen het bezwaar of beroep is gericht
d. De gronden van het bezwaar of beroep
Ontvankelijk: bestuursorgaan zal moeten toetsen of art 6:5 Awb is toegepast, om ook jouw
bezwaarschrift inhoudelijk te beoordelen en te ontvangen.
Een belangrijke uitzondering is het besluit dat is voorbereid met toepassing van afdeling 3.4
Awb. Als een besluit is voorbereid met de toepassing van 3.4 Awb, hebben
belanghebbenden al de kans gehad om tegen het ontwerpbesluit een zienswijze in te dienen
(art 3:15 Awb). Nog een keer bezwaar maken tegen het definitieve besluit is dan overbodig.
Daarom kan direct beroep worden ingesteld.
Een andere uitzondering betreft het niet tijdig nemen van een besluit: daarentegen staat
direct beroep open bij de bestuursrechter (art 7:1 lid 1 sub f Awb). Ten slotte is het ook
mogelijk om de bezwaarschriftprocedure over te slaan en direct in beroep te gaan (art 7:1a
Awb).
Om een ontvankelijk beroepschrift in te dienen moet je de volgende bepalingen in
acht nemen:
- Het beroepschrift moet voldoen aan de formele vereisten (art 6:5 Awb)
- Je moet tijdig beroep instellen (art 6:7 Awb)
- Je moet belanghebbende zijn (art 8:1 lid 1 Awb)
- Je moet procesbelang hebben
- Je moet griffierecht betalen (art 8:41 Awb)
- Er moet sprake zijn van een besluit (art 1:3 of 6:2 Awb)
- Het besluit moet appellabel zijn (art 8:2 tot en met 8:2 Awb)
Voldoet het beroepschrift niet aan de eisen van artikel 6:5 Awb, dan krijg je de kans om dit
verzuim te herstellen binnen een bepaalde termijn (art 6:6 Awb).
Ben je te laat met het instellen van beroep, dan zal een geslaagd beroep op artikel 6:11 Awb
ervoor kunnen zorgen dat het beroep toch nog wordt behandeld. Het te laat indienen is dan
verschoonbaar. Dat wil zeggen: het word je niet kwalijk genomen dat je te laat bent.
Om te kunnen procederen bij de rechtbank, moet je in beginsel de bestuurlijke
voorprocedure hebben gevolgd of tijdens de uitgebreide openbare voorbereidingsprocedure
een zienswijze hebben ingediend (art 6:13 Awb). Heb je dit niet gedaan en kan je dit
redelijkerwijs niet worden verweten, omdat je bijvoorbeeld met het primaire besluit eens was,
dan krijg je in beroep alsnog de mogelijkheid om tegen het besluit op bezwaar of
administratief beroep je standpunt duidelijk te maken.
Het betalen van griffierecht is een voorwaarde om te kunnen procederen bij de rechter. De
wetgever heeft een financiële drempel opgebouwd om te voorkomen dat er te lichtvaardig
wordt omgegaan met het instellen van beroep. Het griffierecht moet op tijd worden betaald.
, De wetgever heeft tevens het beroep opengesteld tegen het niet tijdig nemen van een
besluit en de schriftelijke weigering een besluit te nemen (art 6:2 Awb).
Bezwaartermijn:
- Art 6:7 Awb: De termijn voor het indienen van een bezwaar- of beroepschrift
bedraagt zes weken.
- Art 6:8 Awb: De termijn vangt aan met ingang van de dag na de waarop het besluit
op de voorgeschreven wijze is bekendgemaakt.
- Art 3:41 Awb: De bekendmaking van besluiten die tot een of meer belanghebbenden
zijn gericht, geschiedt door toezending of uitreiking aan hen, onder wie begrepen de
aanvrager.
Tijdige indiening bezwaarschrift:
- Art 6:9 Awb: Een bezwaar- of beroepschrift is tijdig ingediend indien het voor het
einde van de termijn is ontvangen.
- Lid 2: Bij verzending per post is een bezwaar- of beroepschrift tijdig ingediend indien
het voor het einde van de termijn per post is bezorgd, mits het niet later dan een
week na afloop van de termijn is ontvangen.
Maar wat als…
- … de termijn eindigt in het weekend of op een feestdag? -> art 1 Atw (geldt alleen
voor het einde van het termijn)
- … het bezwaarschrift (op tijd) bij een onbevoegd orgaan wordt ingediend? -> art 6:15
Awb (doorzenden van jouw bezwaarschrift)
- … het bezwaarschrift te laat wordt ingediend? -> art 6:11 Awb (alleen wordt
afgeweken van bezwaartermijn als er sprake is van een verschoonbare
termijnoverschrijding).
Beslistermijn:
- Art 7:10 Awb: Het bestuursorgaan beslist binnen zes weken of - indien een
commissie als bedoeld in artikel 7:13 is ingesteld - binnen twaalf weken, gerekend
vanaf de dag na die waarop de termijn voor het indienen van het bezwaarschrift is
verstreken.
- Drie uitzonderingen:
1. Opschorting
2. Verdaging van het beslistermijn (eenmalig met ten hoogste 6 weken
verdagen)
3. Verlenging beslistermijn
Geen schorsende werking:
- Art 6:16 Awb: Het bezwaar of beroep schorst niet de werking van het besluit
waartegen het is gericht, tenzij bij of krachtens wettelijk voorschrift anders is bepaald.
