Samenvatting Onderzoeksvaardigheden in de revalidatiewetenschappen (data deel 3) KUL

Les 1: introductie EBM
 introductie EBM (evidence based machine)
- Wetenschappelijk onderzoek
 essentieel voor kwaliteitsvolle ontwikkeling van paramedische
sector
 essentieel voor kwaliteitsvolle zorg
Wetenschappelijk onderzoek realiseert haar potentieel MAAR moet nog breder
worden geïmplementeerd in klinische praktijk
 waarom EBM weinig impact?
- barrières
 Vertaling wetenschap ~praktijk
Toegang artikelen tijdschriften
Richtlijnen, reviews onvoldoende

 Educatie
Gebruik van databanken
interpretatie van resultaten
Taal (engels)

 Economische – terugbetalingstarieven
Veel mensen verdienen geld aan wetenschap: paywall

 Onvoldoende bewijskracht
Kwantiteit, beslaat niet alle domeinen
Kwaliteit, gericht op de ‘standaardpatiënt’
Mentale barrières en attitudes

 bewijskracht in context
- belangrijke driehoek
- Bewijskracht van de studie
 Hoe hoger in de piramide, hoe meer je resultaten kan vertrouwen
 grote kans op vertekening uit enkel klinische opinie
mensen die in het verleden blijven steken en niet up to date zijn
gebiast om enkel positieve dingen te zien
- bovenaan piramide: systematic review met RCT
- studies gerangschikt naar hoe betrouwbaar ze zijn

, Wetenschappelijke communicatie
- Wetenschappelijke teksten (artikelen)
 geschreven + gericht op wetenschappers en onderzoekers
 om te communiceren over onderzoek in zelfde wetenschappelijke
discipline

- Wetenschappelijke posters en mondelinge presentaties
 verbale/visuele rapporten gericht op wetenschappers en
onderzoekers
 vaak niet finale resultaten  nog feedback van andere opnemen

- Sociale media
- Website

 meerdere soorten artikels
1. Review
- artikel dat wetenschappelijke literatuur rond specifiek subdomein
bespreekt
 MAAR: auteurs rapporteren niet enkel over eigen onderzoek
bespreekt data van andere. Kijkt terug in de tijd. Wat hebben
andere gedaan

2. Empirisch artikel
- artikel waarin auteurs eigen wetenschappelijk onderzoek rapporteren
 eigen onderzoek: ingebed in context van voorgaand onderzoek
 bevatten dus ook overzicht van literatuur ter introductie
nieuwe data, je eigen data
1. Review
 Systematische review
- met of zonder meta-analyse
- systematische aanpak van selectie van artikelen
- bevat altijd methodologische analyse (bias)
systematisch naar literatuur gezocht. Iemand kan dat exact nadoen
en exact zelfde uitkomen. Hebben specifieke vragen +
methodologische analyse van bias


 Scoping review
- synthetiseren van onderzoeksgegevens die worden gebruikt om
bestaande literatuur te categoriseren of groeperen in termen van aard,
kenmerken en volume
- geen bias-analyse
 wel systematische benadering van selectie van materiaal
is veel breder en minder specifiek

 Niet-systematische (narratieve) review
- geen methodologische analyse
- selectie van materiaal gebeurt door auteur

,  Klinische richtlijn
- methodologische analyse (minder uitgebreid als systematische review)
 MAAR met klinische toepassing
gericht op de klinicus. Bespreken alle soorten behandelingen
2. Empirische artikelen
- Gecontroleerde effect studies: Bevat controle groep
- Ongecontroleerde effect studies: Geen controle groep
- Prognostische studies (kijken in de toekomst): doel om uitkomst te
voorspellen
- Diagnostische studies: Correctheid van diagnostische instrumenten
nagaan
- Validiteitsstudies: Betrouwbaarheid van meetinstrumenten

 beoordelen van methodologische kwaliteit van artikelen op basis van:
- Peer review en impact factor
- Studiedesign

 Peer-review en impact factor
- Hoe weet ik of ik op de uitkomst van een studie kan vertrouwen?

- Peer-review
 meest belangrijke kwaliteitslabel
 elk artikel gaat door peer review van minstens 2 of 3 reviewers
 Wordt vrijwillig gedaan zonder betaling
Als ze wel betaald worden gaan er veel mensen met minder
kwaliteit review.
Als geaccepteerd weten we dat 2 onafhankelijke mensen dit
hebben gecontroleerd en gezegd topper

- Impactfactoren
 zeggen iets over kwaliteit van tijdschrift waar paper in is
gepubliceerd
 aantal citaties in verhouding tot het aantal publicaties

 Impactfactor (IF):
- index die zegt hoeveel keer gemiddeld het artikel geciteerd is in een
andere studie
 hoe meer of beter
 hoe meer die ergens anders geciteerd word hoe beter WANT dan
gebruiken mensen dit werk in hun eigen artikel


 interpretatie EBM
- Hoe weet ik of ik op de uitkomst kan vertrouwen?
- Eigen interpretatie is belangrijk
 Significantie is niet genoeg
 Impactfactor is niet genoeg
Gebruik statistische kennis en methodologisch kritisch inzicht (wees detective
voor bias)

,  sackett’s levels of evidence (SWS EXAMEN)
Level 1:
- Systematische review RCT’s
- Individuele RCT
A
Level 2:
- Systematische review cohort-studies (of RCT lage kwaliteit)
- Individuele cohortstudie
B


Level 3:
- Systematische review ‘case-control
- (patiëntencontroleonderzoek)
- Individuele case-control studies
B


Level 4:
- ‘Case series’ patiëntenserie (of cohort of case-control lage kwaliteit)
C


Level 5:
- ‘Case reports’, ervaring van deskundigen
D

 Hoeveel bewijskracht heeft een design
 Aanbevelingsniveau:
- A heel goed
- D niet goed

 level 1A
- sterkste level
- meeste bewijskracht
- kan je op vertrouwen




 cohortstudie
- observationeel onderzoek
- groep mensen met gemeenschappelijke kenmerken over tijd gevolgd
- onderzoeken hoe blootstelling aan bepaalde factoren verband houdt
met optreden van uitkomst

 case-controlstudie
- observationeel onderzoek