Algemene psychologie: Stijn Meuleman
Hoofdstuk 1 : kennismaking met de psychologie
Gedragswetenschap :
is de wetenschap die elk gedrag dat mensen of dieren
kunnen stellen
sociologie , criminologie en biologie
1.1 definitie
de wetenschappelijke studie van het gedrag en de mentale activiteit van een individu.
wetenschappelijk Een wetenschap
gedrag Een ruim begrip = emoties , leerprocessen …
Mentale activiteit Het denk gedeelte
individu Een persoon
1.1.1 covert en overt gedrag
Covert gedrag Overt gedrag
Wetenschappelijk waarneembaar gedrag Innerlijk waarneembaar gedrag
1.2 afkomst van het woord psychologie
psychologie De leer van de geest
Psychè geest
functieleer De studie van de menselijke functies
Algemene psychologie Bestuderen van algemene processen en niet
van het afwijkende
1.2 geschiedenis van de psychologie
1.2.1 verre voorgeschiedenis
Zo oud als de mens zelf
oudheid Filosofie hield zich bezig met psychologische
kwesties
Filosofie stelt de vraag wat is ons denken
Filosofen : socrates , plato en aristotes
middeleeuwen Weinig filosofie dus hierdoor ook weinig
psychologische thema’s
Weinig filosofie door de kerk
- Niet mogelijk = godslastelijk
- Het had geen nut
De bijbel was alles voor hun
,Algemene psychologie: Stijn Meuleman
1.2.2 meer directe geschiedenis
Rationalisme ( Réne Descartes) Empirisme ( John Locke ,
Francis bacon en John stuart Mill
- de rede ( het denken) is de - kennis is macht
enige manier om tot kennis
te komen
- res cogitans en res extensa - denken vertroubelt de
- de mens is cartesdialisme waarneming
Res cogitans Res extensa
Het denkend Het lichaam
vermogen/de De
geest uitgebreidheid
- methodische twijfel - tabula rasa
via een strikt logisch denkproces een onbeschreven blad
tot een nieuw universsel geldig de mens is een leeg blad en wordt
kennissysteem te komen ingevuld door indrukken die we
opdoen via zintuigen
- Het enige waar men zeker van is
is wat men waarneemt
1.2.3 psychologie als zelfstandige wetenschap
1879 dankzij Wilhem Wundt
Eerste laboratorium voor wetenschappelijke
psychologie in Leipzig. Hij waarneemde vooral studies
1.2.3.1 structuralisme versus functionalisme
Structuralisme Functionalisme
Edward Titchener ( leerling wundt) Verenigde staten
Structuur van het bewustzijn Functie van het bewustzijn
onderzoeken
Scheikunde van de geest dierproeven
Introspectie en experimenten
Naar binnen kijken en
experimenteren
1.2.4 behaviorisme Verenigde Staten
Het enige waar men zeker van kan zijn is het gedrag
1.2.4.1 Pavlov : het conditioneringsproces (S-R connecties)
Stimuli ( stimulus) ➔ Response ( reacties)
Een prikkel Waar men een reactie van gaat
uitlokken
Een hond ruikt vlees Speeksel produceren
,Algemene psychologie: Stijn Meuleman
1.2.5 nieuwe klemtonen in Europa
1.2.5.1 gestaltpsychologie ( Wolfgang , Kohler , Lewin )
Geheel : het geheel is meer dan de som van de delen
: ) o ( smiley onderdelen) ☺ of
De delen van de smiley stelt niks voor Men gaat dit eerder zien als een smiley dan in
losse stukken
Men gaat eerder een gestalt ( geheel )
waarnemen
En hier gaat men emoties aan toevoegen
Gelukkig : verdrietig
Dit wordt toegepast bij reclame
1.2.5.2 dieptepsychologie ( Freud)
Ontstaan uit psychoanalyse ( therapie)
1.2.5.2.1 drie lagen in de menselijke geest
Vooral interesse in de onbewuste motieven
taboe Bewuste Dromen
hetgeen waar men niet over
kan praten in de maatschappij
Versprekingen
onderbewuste faalhandelingen
Trauma symptoomstoornis
Ervaringen/gebeurtenissen die
traumatisch zijn
Onbewuste!!! Vrije associatie
- Angsten kunst
- verlangens
- Hypnose
1.2.5.2.1.1 het bewuste , onderbewuste en onbewuste
bewuste onderbewuste onbewuste
Hetgeen wat er nu op het De kennis die men heeft maar Alle keuzes die je maakt ,
moment gebeurt war men even moet over hebben te maken met het
nadenken onderbewuste en zijn de
motor van het handelen
1.2.6 Amerika en de herontdekking van het innerlijke
1.2.6.1 neobehaviorisme ( Hull , Tollman )
Het nieuwe behaviorisme ; ontstaan van het SOR schema
Stimulus Organismen reactie
prikkel Behoeftes , verlangens , Men reageert op de prikkel
verwachtingen , eerdere maar de O heeft een invloed
ervaringen,… op de reactie die men geeft
, Algemene psychologie: Stijn Meuleman
1.2.6.2 humanistische psychologie ( Maslow , Rogers)
Reactie op 2 hoofdstromingen
(1) behaviorisme Mens onder controle van de omgeving ( S) De mens had geen
Mens is weinig , het is meer dan vrijheid
labaratoriumhond
(2) dieptepsychologie Mens onder controle van zijn onbewuste
Mens stelt voornamelijk abnormaal ,
neurotisch gedrag
De mens en zijn mogelijkheden moeten centraal staan ( creativiteit , zelfontplooiing , …)
1.2.7 schematisch weergegeven
3 dimensies ; wie uit wie is geëvolueerd
1.2.8 hedendaagse stromingen in de psychologie
1.2.8.1 cognitieve psychologie
De mens is een informatieverwerker met een (1) input en een (2) output
Kan foutlopen door foute interpretaties .
Wat er in het organismen gebeurt staat centraal men wilt daarom ook van een black box een White
box creëren.
1.2.8.2 positieve psychologie
Men verliest de kijk op wat een individu wel nog kan
Bevorderen van positieve gevoelens en gedachten
Hoofdstuk 1 : kennismaking met de psychologie
Gedragswetenschap :
is de wetenschap die elk gedrag dat mensen of dieren
kunnen stellen
sociologie , criminologie en biologie
1.1 definitie
de wetenschappelijke studie van het gedrag en de mentale activiteit van een individu.
wetenschappelijk Een wetenschap
gedrag Een ruim begrip = emoties , leerprocessen …
Mentale activiteit Het denk gedeelte
individu Een persoon
1.1.1 covert en overt gedrag
Covert gedrag Overt gedrag
Wetenschappelijk waarneembaar gedrag Innerlijk waarneembaar gedrag
1.2 afkomst van het woord psychologie
psychologie De leer van de geest
Psychè geest
functieleer De studie van de menselijke functies
Algemene psychologie Bestuderen van algemene processen en niet
van het afwijkende
1.2 geschiedenis van de psychologie
1.2.1 verre voorgeschiedenis
Zo oud als de mens zelf
oudheid Filosofie hield zich bezig met psychologische
kwesties
Filosofie stelt de vraag wat is ons denken
Filosofen : socrates , plato en aristotes
middeleeuwen Weinig filosofie dus hierdoor ook weinig
psychologische thema’s
Weinig filosofie door de kerk
- Niet mogelijk = godslastelijk
- Het had geen nut
De bijbel was alles voor hun
,Algemene psychologie: Stijn Meuleman
1.2.2 meer directe geschiedenis
Rationalisme ( Réne Descartes) Empirisme ( John Locke ,
Francis bacon en John stuart Mill
- de rede ( het denken) is de - kennis is macht
enige manier om tot kennis
te komen
- res cogitans en res extensa - denken vertroubelt de
- de mens is cartesdialisme waarneming
Res cogitans Res extensa
Het denkend Het lichaam
vermogen/de De
geest uitgebreidheid
- methodische twijfel - tabula rasa
via een strikt logisch denkproces een onbeschreven blad
tot een nieuw universsel geldig de mens is een leeg blad en wordt
kennissysteem te komen ingevuld door indrukken die we
opdoen via zintuigen
- Het enige waar men zeker van is
is wat men waarneemt
1.2.3 psychologie als zelfstandige wetenschap
1879 dankzij Wilhem Wundt
Eerste laboratorium voor wetenschappelijke
psychologie in Leipzig. Hij waarneemde vooral studies
1.2.3.1 structuralisme versus functionalisme
Structuralisme Functionalisme
Edward Titchener ( leerling wundt) Verenigde staten
Structuur van het bewustzijn Functie van het bewustzijn
onderzoeken
Scheikunde van de geest dierproeven
Introspectie en experimenten
Naar binnen kijken en
experimenteren
1.2.4 behaviorisme Verenigde Staten
Het enige waar men zeker van kan zijn is het gedrag
1.2.4.1 Pavlov : het conditioneringsproces (S-R connecties)
Stimuli ( stimulus) ➔ Response ( reacties)
Een prikkel Waar men een reactie van gaat
uitlokken
Een hond ruikt vlees Speeksel produceren
,Algemene psychologie: Stijn Meuleman
1.2.5 nieuwe klemtonen in Europa
1.2.5.1 gestaltpsychologie ( Wolfgang , Kohler , Lewin )
Geheel : het geheel is meer dan de som van de delen
: ) o ( smiley onderdelen) ☺ of
De delen van de smiley stelt niks voor Men gaat dit eerder zien als een smiley dan in
losse stukken
Men gaat eerder een gestalt ( geheel )
waarnemen
En hier gaat men emoties aan toevoegen
Gelukkig : verdrietig
Dit wordt toegepast bij reclame
1.2.5.2 dieptepsychologie ( Freud)
Ontstaan uit psychoanalyse ( therapie)
1.2.5.2.1 drie lagen in de menselijke geest
Vooral interesse in de onbewuste motieven
taboe Bewuste Dromen
hetgeen waar men niet over
kan praten in de maatschappij
Versprekingen
onderbewuste faalhandelingen
Trauma symptoomstoornis
Ervaringen/gebeurtenissen die
traumatisch zijn
Onbewuste!!! Vrije associatie
- Angsten kunst
- verlangens
- Hypnose
1.2.5.2.1.1 het bewuste , onderbewuste en onbewuste
bewuste onderbewuste onbewuste
Hetgeen wat er nu op het De kennis die men heeft maar Alle keuzes die je maakt ,
moment gebeurt war men even moet over hebben te maken met het
nadenken onderbewuste en zijn de
motor van het handelen
1.2.6 Amerika en de herontdekking van het innerlijke
1.2.6.1 neobehaviorisme ( Hull , Tollman )
Het nieuwe behaviorisme ; ontstaan van het SOR schema
Stimulus Organismen reactie
prikkel Behoeftes , verlangens , Men reageert op de prikkel
verwachtingen , eerdere maar de O heeft een invloed
ervaringen,… op de reactie die men geeft
, Algemene psychologie: Stijn Meuleman
1.2.6.2 humanistische psychologie ( Maslow , Rogers)
Reactie op 2 hoofdstromingen
(1) behaviorisme Mens onder controle van de omgeving ( S) De mens had geen
Mens is weinig , het is meer dan vrijheid
labaratoriumhond
(2) dieptepsychologie Mens onder controle van zijn onbewuste
Mens stelt voornamelijk abnormaal ,
neurotisch gedrag
De mens en zijn mogelijkheden moeten centraal staan ( creativiteit , zelfontplooiing , …)
1.2.7 schematisch weergegeven
3 dimensies ; wie uit wie is geëvolueerd
1.2.8 hedendaagse stromingen in de psychologie
1.2.8.1 cognitieve psychologie
De mens is een informatieverwerker met een (1) input en een (2) output
Kan foutlopen door foute interpretaties .
Wat er in het organismen gebeurt staat centraal men wilt daarom ook van een black box een White
box creëren.
1.2.8.2 positieve psychologie
Men verliest de kijk op wat een individu wel nog kan
Bevorderen van positieve gevoelens en gedachten
