FYSIOPATHOLOGIE
1 INLEIDING: REFERENTIEKADER
HOLLISTISCHE BENADERING VD P
• Van cel tot organisme ⇒ systemisch denken
• Het “garagisme” vs biopsychosocial model
• Fysiologie als basis vs anatomie
Nieuwste trend: Somato-psycho-socio-semiotic paradigm of health
Voorbeeld: patient met pijn op borst
® Somatisch = lichamelijk
® Semiotisch = interpretatie symbolen/tekens/in eigen sociaal gedrag
SYSTEMISCH DENKEN
⇒ alle schema’s zijn fout maar sommige zijn nuttig
1
,KLINISCH REDENEREN
® wordt te vaak aan artsen overgelaten
® speurwerk nr diagnose en werking behandeling moeten eigen zijn aan elke verzorger (waarom?)
® kennis rond fysiopathologische mechanismen&geassocieerde ziektebeelden is hier noodzakelijk
® vb lessen MOB
DEFINITIES
Homeostase
= het vermogen van een organisme om het interne milieu constant te houden
Leven vertoont organisatie en structuur
= er is een verband tssn vorm (anatomie, histologie, morfologie) & functie (fysiologie, gedrag).
De basale bouwstenen vh leven zijn cellen, deze kunnen weer weefsels vormen en deze op hun beurt
weer de organen van een organisme.
Metabolisme of stofwisseling
= het opnemen v energie vh geheel v biochemische processen die plaatsvinden in cellen en organismen
ten behoeve vd activiteit, groei, voortplanting en instandhouding. Energie w van de ene vorm id andere
vorm getransformeerd.
Groei
= het proces van toename in celaantal, in grootte en complexiteit
Darwin
Er vinden aanpassingen plaats in structuren of gedrag, die de organismen beter in staat stellen te
overleven of voor nageslacht te zorgen. Dit principe van adaptatie aan het milieu is fundamenteel voor de
evolutie van populaties
Prikkelbaarheid
= het kunnen reageren op stimuli, op veranderingen ih uitwendige of inwendige milieu vh organisme
Voortplanting
= het proces waarbij een organisme voor nakomelingen en voor het voortbestaan van de soort
zorgt. Voor geslachtelijke voortplanting zijn twee individuen nodig. De nakomelingen hebben
kenmerken van beide ouders in nieuwe combinaties. 2
, ↓ WAT GEBEURT ER ALS DEZE KENMERKEN NIET MEER FUNCTIONEREN
Þ fysiopathologie
Ontsteking
⇒ stress op cellulair niveau
= reactie v gevasculariseerd weefsel, volgend op weefselbeschadiging, met als doel het beschadigende
agens te neutraliseren en de schade te herstellen
Hoe?
• Rubor
• Calor
• Dolor
• Tumor
• Functio Laesa
Oorzaken
• Fysische agentia
• Chemicaliën
• Microbiologisch
• Immunologisch
Voorbeeld stress
Wat is het verband tussen cellulaire mechanismen v pathologie en de holistische benadering v mijn P?
• Term → materiaalkunde/ingenieurswetenschappen: “metaalmoeheid”
• Fysiopathologie: vaak gebruikt als illustratie v biopsychosociaal model
• Complexe interactie met gezondheid/morbiditeit
o Stress = stimulatie. Zonder stimulatie, geen leven
o Stress als oorzaak van ziektepatronen
o Chronische ziekteverschijnselen veroorzaken stress
o Verband met ontstekingsreactie
• Historisch perspectief: dualism 17th century (René Descartes)
o lichaam & geest zijn 2 aparte entiteiten, interageren om “ervaring” te produceren
• Tegenwoordig: physicalism / materialism
o de biologische basis vh gedrag "The tyranny of the neurological world"
• Neuroscience
o Nieuw dualism: it’s all in the brain…
Opnieuw verschillende schema’s maar opnieuw allen fout maar soms nuttig
3
1 INLEIDING: REFERENTIEKADER
HOLLISTISCHE BENADERING VD P
• Van cel tot organisme ⇒ systemisch denken
• Het “garagisme” vs biopsychosocial model
• Fysiologie als basis vs anatomie
Nieuwste trend: Somato-psycho-socio-semiotic paradigm of health
Voorbeeld: patient met pijn op borst
® Somatisch = lichamelijk
® Semiotisch = interpretatie symbolen/tekens/in eigen sociaal gedrag
SYSTEMISCH DENKEN
⇒ alle schema’s zijn fout maar sommige zijn nuttig
1
,KLINISCH REDENEREN
® wordt te vaak aan artsen overgelaten
® speurwerk nr diagnose en werking behandeling moeten eigen zijn aan elke verzorger (waarom?)
® kennis rond fysiopathologische mechanismen&geassocieerde ziektebeelden is hier noodzakelijk
® vb lessen MOB
DEFINITIES
Homeostase
= het vermogen van een organisme om het interne milieu constant te houden
Leven vertoont organisatie en structuur
= er is een verband tssn vorm (anatomie, histologie, morfologie) & functie (fysiologie, gedrag).
De basale bouwstenen vh leven zijn cellen, deze kunnen weer weefsels vormen en deze op hun beurt
weer de organen van een organisme.
Metabolisme of stofwisseling
= het opnemen v energie vh geheel v biochemische processen die plaatsvinden in cellen en organismen
ten behoeve vd activiteit, groei, voortplanting en instandhouding. Energie w van de ene vorm id andere
vorm getransformeerd.
Groei
= het proces van toename in celaantal, in grootte en complexiteit
Darwin
Er vinden aanpassingen plaats in structuren of gedrag, die de organismen beter in staat stellen te
overleven of voor nageslacht te zorgen. Dit principe van adaptatie aan het milieu is fundamenteel voor de
evolutie van populaties
Prikkelbaarheid
= het kunnen reageren op stimuli, op veranderingen ih uitwendige of inwendige milieu vh organisme
Voortplanting
= het proces waarbij een organisme voor nakomelingen en voor het voortbestaan van de soort
zorgt. Voor geslachtelijke voortplanting zijn twee individuen nodig. De nakomelingen hebben
kenmerken van beide ouders in nieuwe combinaties. 2
, ↓ WAT GEBEURT ER ALS DEZE KENMERKEN NIET MEER FUNCTIONEREN
Þ fysiopathologie
Ontsteking
⇒ stress op cellulair niveau
= reactie v gevasculariseerd weefsel, volgend op weefselbeschadiging, met als doel het beschadigende
agens te neutraliseren en de schade te herstellen
Hoe?
• Rubor
• Calor
• Dolor
• Tumor
• Functio Laesa
Oorzaken
• Fysische agentia
• Chemicaliën
• Microbiologisch
• Immunologisch
Voorbeeld stress
Wat is het verband tussen cellulaire mechanismen v pathologie en de holistische benadering v mijn P?
• Term → materiaalkunde/ingenieurswetenschappen: “metaalmoeheid”
• Fysiopathologie: vaak gebruikt als illustratie v biopsychosociaal model
• Complexe interactie met gezondheid/morbiditeit
o Stress = stimulatie. Zonder stimulatie, geen leven
o Stress als oorzaak van ziektepatronen
o Chronische ziekteverschijnselen veroorzaken stress
o Verband met ontstekingsreactie
• Historisch perspectief: dualism 17th century (René Descartes)
o lichaam & geest zijn 2 aparte entiteiten, interageren om “ervaring” te produceren
• Tegenwoordig: physicalism / materialism
o de biologische basis vh gedrag "The tyranny of the neurological world"
• Neuroscience
o Nieuw dualism: it’s all in the brain…
Opnieuw verschillende schema’s maar opnieuw allen fout maar soms nuttig
3