Samenvatting Analytisch boekhouden (schijf 3)

Samenvatting analytisch boekhouden
1. Inleiding
1.1. Algemene afbakening
1.1.1. Inleiding
1.1.1.1. Deelgebieden van de boekhouding
 Algemene boekhouding (financial accounting)
o voor eigenaar, financiële groepen, personeel, maatschappij en overheid
o Informatie moet waar en getrouw zijn : voldoen aan boekhoudkundige principes en
wettelijke eisen
 Analytische exploitatieboekhouden (responsibility accounting)
o Oorzaak van kosten is belangrijk : kosten indelen naar soort, plaats,
verantwoordelijkheid
 Beleidsboekhouden (management accounting)
o Informatie om toekomstige acties te ondernemen

1.1.1.2 Beslissingen o.b.v. informatie
 Verticaal informatiesysteem (schema pagina 9)
 Financieel-economische informatie :
o Constaterend, analyserend, methodologisch, prospectief, controlerend
 Informatie moet relevant zijn
 Kost van informatie

1.1.1.3. Verplichtingen inzake Belgische wetgeving
 Wetboek economisch recht (vroeger Wet van 17 juli 1975)
o Aangepaste boekhouding met inventaris, basisprincipes, wie is onderworpen ad
boekhoudregels
o KB 12 september 1983 (gewijzigd door KB 18 dec 2015)
o MAR
 WvV: Wet van 7 mei 1999, 23 januari 2001, KB van 30 januari 2001 (gewijzigd door KB 18 dec
2015) KB uitvoering WVV 29 april 2019 (vanaf 1 mei 2019 in voege of 1 januari 2020 voor
bestaande ond)
o Eisen aan de vennootschap in verband met jaarrekening; tot wat moet de
boekhouding leiden
o Vennootschapsvormen
 Commissie voor boekhoudkundige normen:

 Link algemene boekhouding en analytische boekhouding?
o Vb. hoe afschrijven?
o Wat zit in vervaardigingsprijs?
o Waardering voorraden?
o Het economisch principe bepaalt als je analytisch boekhouden voert of niet, als het
opbrengt doe jehet, anders niet.
 Verschillen:
o Analytische boekhouden is niet verplicht, de ondernemer kiest daar zelf voor.
o Analytische boekhouding is per maand, algemene boekhouding per jaar

1|Pagina

, o De jaarlijkse boekhouding werkt met analytische boekhouding
 Analytische boekhouding is NIET genormeerd wegens te grote diversiteit
 Een boekhouding volgens de aard en de omgang van het bedrijf (art. 82 WvER)
 Wettelijke analytische rekeningenstelsels
o Ziekenhuizen, steenkoolondernemingen, EGW-bedrijven, aardoliesector
  Besluit = een mogelijke analytische boekhouding

1.1.2. Basisbegrippen
1.1.2.1. Algemeen overzicht van het werkingsproces van een onderneming + definitie van Kosten
 Het werkingsproces van een onderneming
o Zie schema pagina 16
 Wat zijn kosten?
o ‘de in geldwaarde uitgedrukt verbruik aan inputmiddelen tijdens een
exploitatieperiode om dit proces te voltooien’
o Naargelang de doelstelling kunnen ‘kosten’ op verschillende manieren geklasseerd
worden (zie volgende klasseringen…)
 ‘DIFFERENT COSTS FOR DIFFERENT PURPOSES’ (CLARK)

1.1.2.2. Clasisficatie van kosten
1. Indeling kosten: naar aard

 Waardoor ontstaan kosten?
 Zie MAR
 Globaal
 Niet geschikt als controle-, beheersingsmiddel

2. Indeling kosten: naar toewijsbaarheid tot de output

 Directe kosten :
o Eenduidig kwantificeerbaar verband
 Indirecte kosten
o Niet rechtstreeks toegewezen
o Wordt gemeenschappelijk ingezet voor een aantal producten
o Obv een omslagsleutel

3. indeling kosten: naar functie (organisatorisch) – kostenplaats/kostendrager

 Eenvoudige of complexe structuur
 HulpKP (engineered cost centers) :
o diensten, kwantitatief meetbaar
o bv. onderhoudsKP (obv m2)
 Algemene KP (discretionary cost centers) :
o diensten, niet-kwantitatief meetbaar
o bv. juridische afdeling, secretariaat
 Technische KP:
o element van een andere KP; werken voor een andere KP
o bv. Debiteurenadministratie (onder de bkhdafdeling)
 ProductieKP of industriële KP:
o Belangrijk deel van het ondernemingsproces
o bv. inpakafdeling, montage

2|Pagina

,  VerkoopKP
o Exclusief voor de verkoop van de geproduceerde gdn
 Kostendrager
o Kostendrager is vaak ook de opbrengstendrager

4. Indeling kosten: naar relatie tot de activiteit (volume)

 Korte termijnbenadering
 Afhankelijk tov de output waartegenover men vast/variabel wenst te bepalen





5. Indeling kosten: naar tijdsperiode

 Historische kosten
o Uitgave bij aanschaffing
 Gebudgetteerde kosten
o Geplande waarde
 Standaardkosten
o Kosten obv normaal productieniveau; de niet-vermijdbare kosten

6. Indeling kosten: naar beheersbaarheid

 Beheersbare kosten
o Invloed op hoeveelheid en prijs die de kost veroorzaakt
o Leidinggevende wordt hiervoor verantwoordelijk gesteld
 Niet-beheersbare kosten

7. Indeling kosten: naar boekhoudkundige rekenperiode

 Via overlopende rekeningen

1.1.2.3. Algemeen de kostprijs
 Fabricagekostprijs
o Handelsonderneming
o Productieonderneming
o Dienstenonderneming
 Verkoopkostprijs
 Kostprijs van een deelelement
 Pas op: kost ≠ uitgave
 BELANGRIJK: basisschema analytische (zie onderstaande foto)




3|Pagina

, 1.1.2.4. Doelstellingen kostprijs
 Onmogelijkheid om de boekhouding af te sluiten
o Vervaardigingsprijs
o Voorraadwijzigingen (MAR: 7rekening!)
 Periodieke resultaten- en vermogensbepaling
 (Basis voor aanbiedingsprijs/offerteprijs/verkoopprijs)
 Besluitvormingsmiddel: accurate kosteninformatie
 Planning en controle: inzicht in kosten voor de komende periode
 Kostenbeheersing, efficiëntiebeoordeling

1.1.2.5. Diverse technieken kostencalculatie
 Extracomptabel = buiten de boekhouding
o Kosten -> klasseren -> algemene boekhouding

4|Pagina