Praktisch Burgerlijk Procesrecht
samenvatting
Hoofdstuk 1: basisbeginselen en deelnemers burgerlijk procesrecht 2
Hoofdstuk 2: dagvaardingsprocedure in eerste aanleg 5
Hoofdstuk 3: verzoekschriftprocedure in eerste aanleg 9
Hoofdstuk 4: kortgedingprocedure 12
Hoofdstuk 5: bewijs 13
Hoofdstuk 6: vonnissen, beschikkingen en rechtsmiddelen 18
Hoofdstuk 7: kosten juridische procedure 26
Hoofdstuk 8: executie en beslag 29
Hoofdstuk 9: alternatieve geschillenbeslechting 30
ISBN: 9789001299033
Zesde druk
,Hoofdstuk 1: basisbeginselen en deelnemers burgerlijk
procesrecht
1.1 functies burgerlijk procesrecht
materieel burgerlijk recht = inhoudelijke rechten en plichten
formeel burgerlijk recht = ‘welke procedureregels zijn van toepassing?’ → burgerlijk
procesrecht
functies burgerlijk procesrecht:
- handhaven en beïnvloeden van materiële burgerlijke rechten en plichten
- het voorkomen van een gerechtelijke procedure = preventiefunctie, onder druk
komen mensen vaak nog zelf hun verplichtingen na
- het voorkomen van eigenrichting (oog om oog, tand om tand), zelf recht gaan halen
1.2 bronnen en algemene uitgangspunten
bronnen:
- wet
- jurisprudentie
- internationale regelgeving (EEX-verordening, EG verordening, EVRM)
algemene uitgangspunten:
- recht op rechtspraak en rechtsbijstand = iedereen moet een rechterlijke
procedure kunnen beginnen en dat iedereen recht heeft op juridische bijstand (art.
17, 18 en 112 Gw) → toegangsprincipe (iedereen moet toegang hebben tot
rechtsbijstandverlener)
- onafhankelijke en onpartijdige rechter = geen verantwoording verschuldigd en
objectieve beoordeling → is het subjectief → kan wraken
→ zegt rechter zelf dat hij niet objectief kan zijn en laat zich vervangen door andere
rechter (verschoning)
- hoor en wederhoor = gelijkheidsbeginsel, beide partijen moeten de gelegenheid
krijgen hun standpunten naar voren te brengen en op elkaar te kunnen reageren (art.
19 Rv)
- behandeling en beslissing binnen redelijke termijn = art. 20 Rv
- openbaarheid van zitting en uitspraak = zijn wel uitzonderingen
- motiveringsbeginsel = art. 30 Rv
- geen rechtsweigering en volledige beslissing = mag niet weigeren om een
uitspraak te doen
- beginsel van partijautonomie = lijdelijkheidsbeginsel, rechter mag alleen oordelen
over stellingen die haar voor worden gelegd
- ambtshalve aanvulling van rechtsgronden = op eigen initiatief kan de rechter de
rechtsgronden aanvullen (art. 25 Rv), als een procespartij zijn vordering of verweer
, baseert op een onjuiste rechtsgrondslag moet de rechter de procespartij te hulp
schieten, wel regeling aan vast
vrouwe justitia:
- weegschaal: afweging bewijzen en getuigenis
- blinddoek = objectief
- zwaard = vonnis
1.3 procespartijen
als iemand handelingsonbekwaam is kan hij/zij worden verdedigd
- de persoon die verdedigd = formele procespartij (procedure wordt op diens naam
gevoerd)
- de persoon die wordt verdedigd = materiële procespartij (wordt over uitgesproken)
een rechtspersoon kan zelf niet procederen en moet zich laten vertegenwoordigen door een
natuurlijk persoon
→ verdediger wordt hierbij geen formele procespartij!
→ procedure wordt op naam van rechtspersoon gevoerd
→ rechtspersoon is beide formele en materiële procespartij tenzij rechtspersoon
handelingsbekwaam is (bijv. door faillissement) → curator ingesteld (wel formele partij)
collectivieve-actie van vertegenwoordiger, art. 305a t/m 3:30d BW (procederen namens
een groep en in het algemeen belang) (bijv. urgenda zaak → minder broeikasgassen)
1.4 rechtsbijstandverleners en gerechtsdeurwaarder
art. 18 Gw recht op rechtsbijstand
advocaat
ingeschreven in ‘tableau’ van de nederlandse orde van advocaten → houdt advocaat zich
niet aan de regels → kan uit tableau worden geschrapt
soms moet je verplicht worden bijgestaan door een advocaat → hoeft niet bij:
- kantonrechter
- gedaagde in kort geding procedure
- bepaalde verzoekschriftprocedures
advocaat die procedeert bij de hoge raad = cassatie advocaat
gemachtigde
andere rechtshulpverleners
- deurwaarders (uitbrengen exploot, leggen beslag, ten uitvoer leggen gerechtelijke
procedure)
- griffier/gerechtssecretaris (administratieve en juridische ondersteuning van de
rechtbank)
, - rechter (onpartijdige en onafhankelijke rechtspraak
soorten gerechten (art. 2 RO)
- hoge raad (cassatie)
- gerechtshof (hoger beroep, art. 60 RO)
- rechtbank (eerste aanleg, art. 42 RO)
soorten rechtspraak:
- feitenrechtspraak = geschil in volle omvang
- cassatierechtspraak = verzuim van vormen van schending van het recht, ook kijken
als lagere rechters het recht juist hebben toegepast
samenvatting
Hoofdstuk 1: basisbeginselen en deelnemers burgerlijk procesrecht 2
Hoofdstuk 2: dagvaardingsprocedure in eerste aanleg 5
Hoofdstuk 3: verzoekschriftprocedure in eerste aanleg 9
Hoofdstuk 4: kortgedingprocedure 12
Hoofdstuk 5: bewijs 13
Hoofdstuk 6: vonnissen, beschikkingen en rechtsmiddelen 18
Hoofdstuk 7: kosten juridische procedure 26
Hoofdstuk 8: executie en beslag 29
Hoofdstuk 9: alternatieve geschillenbeslechting 30
ISBN: 9789001299033
Zesde druk
,Hoofdstuk 1: basisbeginselen en deelnemers burgerlijk
procesrecht
1.1 functies burgerlijk procesrecht
materieel burgerlijk recht = inhoudelijke rechten en plichten
formeel burgerlijk recht = ‘welke procedureregels zijn van toepassing?’ → burgerlijk
procesrecht
functies burgerlijk procesrecht:
- handhaven en beïnvloeden van materiële burgerlijke rechten en plichten
- het voorkomen van een gerechtelijke procedure = preventiefunctie, onder druk
komen mensen vaak nog zelf hun verplichtingen na
- het voorkomen van eigenrichting (oog om oog, tand om tand), zelf recht gaan halen
1.2 bronnen en algemene uitgangspunten
bronnen:
- wet
- jurisprudentie
- internationale regelgeving (EEX-verordening, EG verordening, EVRM)
algemene uitgangspunten:
- recht op rechtspraak en rechtsbijstand = iedereen moet een rechterlijke
procedure kunnen beginnen en dat iedereen recht heeft op juridische bijstand (art.
17, 18 en 112 Gw) → toegangsprincipe (iedereen moet toegang hebben tot
rechtsbijstandverlener)
- onafhankelijke en onpartijdige rechter = geen verantwoording verschuldigd en
objectieve beoordeling → is het subjectief → kan wraken
→ zegt rechter zelf dat hij niet objectief kan zijn en laat zich vervangen door andere
rechter (verschoning)
- hoor en wederhoor = gelijkheidsbeginsel, beide partijen moeten de gelegenheid
krijgen hun standpunten naar voren te brengen en op elkaar te kunnen reageren (art.
19 Rv)
- behandeling en beslissing binnen redelijke termijn = art. 20 Rv
- openbaarheid van zitting en uitspraak = zijn wel uitzonderingen
- motiveringsbeginsel = art. 30 Rv
- geen rechtsweigering en volledige beslissing = mag niet weigeren om een
uitspraak te doen
- beginsel van partijautonomie = lijdelijkheidsbeginsel, rechter mag alleen oordelen
over stellingen die haar voor worden gelegd
- ambtshalve aanvulling van rechtsgronden = op eigen initiatief kan de rechter de
rechtsgronden aanvullen (art. 25 Rv), als een procespartij zijn vordering of verweer
, baseert op een onjuiste rechtsgrondslag moet de rechter de procespartij te hulp
schieten, wel regeling aan vast
vrouwe justitia:
- weegschaal: afweging bewijzen en getuigenis
- blinddoek = objectief
- zwaard = vonnis
1.3 procespartijen
als iemand handelingsonbekwaam is kan hij/zij worden verdedigd
- de persoon die verdedigd = formele procespartij (procedure wordt op diens naam
gevoerd)
- de persoon die wordt verdedigd = materiële procespartij (wordt over uitgesproken)
een rechtspersoon kan zelf niet procederen en moet zich laten vertegenwoordigen door een
natuurlijk persoon
→ verdediger wordt hierbij geen formele procespartij!
→ procedure wordt op naam van rechtspersoon gevoerd
→ rechtspersoon is beide formele en materiële procespartij tenzij rechtspersoon
handelingsbekwaam is (bijv. door faillissement) → curator ingesteld (wel formele partij)
collectivieve-actie van vertegenwoordiger, art. 305a t/m 3:30d BW (procederen namens
een groep en in het algemeen belang) (bijv. urgenda zaak → minder broeikasgassen)
1.4 rechtsbijstandverleners en gerechtsdeurwaarder
art. 18 Gw recht op rechtsbijstand
advocaat
ingeschreven in ‘tableau’ van de nederlandse orde van advocaten → houdt advocaat zich
niet aan de regels → kan uit tableau worden geschrapt
soms moet je verplicht worden bijgestaan door een advocaat → hoeft niet bij:
- kantonrechter
- gedaagde in kort geding procedure
- bepaalde verzoekschriftprocedures
advocaat die procedeert bij de hoge raad = cassatie advocaat
gemachtigde
andere rechtshulpverleners
- deurwaarders (uitbrengen exploot, leggen beslag, ten uitvoer leggen gerechtelijke
procedure)
- griffier/gerechtssecretaris (administratieve en juridische ondersteuning van de
rechtbank)
, - rechter (onpartijdige en onafhankelijke rechtspraak
soorten gerechten (art. 2 RO)
- hoge raad (cassatie)
- gerechtshof (hoger beroep, art. 60 RO)
- rechtbank (eerste aanleg, art. 42 RO)
soorten rechtspraak:
- feitenrechtspraak = geschil in volle omvang
- cassatierechtspraak = verzuim van vormen van schending van het recht, ook kijken
als lagere rechters het recht juist hebben toegepast
