Inhoud
1 Materialen gebruikt binnen de restauratieve mondzorg ............................................................... 3
1.1 Vaste prothetische voorzieningen .......................................................................................... 3
1.1.1 Inlays............................................................................................................................... 3
1.1.2 Onlays ............................................................................................................................. 3
1.1.3 Facetten of veneers ........................................................................................................ 3
1.1.4 Kronen ............................................................................................................................ 3
1.1.5 Brug ................................................................................................................................ 3
1.1.6 Gebruikte materialen...................................................................................................... 4
1.2 Uitneembare prothetische voorzieningen .............................................................................. 5
1.2.1 Prothese basis................................................................................................................. 5
1.2.2 Prothese tanden ............................................................................................................. 5
1.3 Reproductie van het werkveld ................................................................................................ 5
1.3.1 Analoog proces ............................................................................................................... 5
2 Polijstmaterialen .......................................................................................................................... 10
2.1 Types abrasieven .................................................................................................................. 10
2.1.1 Kalk ............................................................................................................................... 10
2.1.2 Puimsteen ..................................................................................................................... 10
2.1.3 Aluminiumoxide............................................................................................................ 10
2.1.4 Silex .............................................................................................................................. 10
2.1.5 Tin oxide ....................................................................................................................... 10
2.1.6 Tungsten carbide .......................................................................................................... 10
2.2 Factoren die de mate van abrasie bepalen ........................................................................... 11
2.2.1 Hardheid ....................................................................................................................... 11
2.2.2 Grootte en vorm ........................................................................................................... 11
2.2.3 Druk en snelheid ........................................................................................................... 11
2.3 Gebonden en gecoate abrasieve middelen .......................................................................... 11
2.3.1 Diamant boren .............................................................................................................. 11
2.3.2 Arkansas steentjes ........................................................................................................ 11
2.3.3 Rubber wieltjes en punten, rubber cups....................................................................... 11
2.3.4 Schijfjes en strips .......................................................................................................... 11
2.3.5 Profylaxe pasta's ........................................................................................................... 12
2.3.6 Therapeutische additieven ........................................................................................... 12
, 2.3.7 Air polishing devices ..................................................................................................... 12
3 Specifieke materialen ................................................................................................................... 13
3.1 Orthodontie .......................................................................................................................... 13
3.1.1 Materialen gemeenschappelijk met andere vakgebieden binnen de tandheelkunde .. 13
3.1.2 Specifieke materialen ................................................................................................... 13
3.2 Endodontie ........................................................................................................................... 14
3.2.1 Gutta-percha ................................................................................................................ 14
3.2.2 Endodontische sealers .................................................................................................. 14
3.3 Parodontologie ..................................................................................................................... 15
3.3.1 Parodontaal verband .................................................................................................... 15
3.4 Pedodontie ........................................................................................................................... 15
3.4.1 Vullingsmaterialen - calciumsilicaten............................................................................ 15
3.4.2 Confectie kroontje ........................................................................................................ 15
3.4.3 Ruimtehouder............................................................................................................... 16
3.5 Bleken van tanden ................................................................................................................ 16
3.5.1 Non-vitaal bleken.......................................................................................................... 16
3.5.2 Vitaal bleken ................................................................................................................. 17
3.5.3 Nieuwe Europese wetgeving ........................................................................................ 17
4 Ergonomie in de tandheelkundepraktijk ...................................................................................... 18
4.1 Plaatsing van de patiënt ....................................................................................................... 18
4.2 De werkhouding ................................................................................................................... 18
4.3 Gebruik van de tandartslamp ............................................................................................... 19
4.3.1 Opstelling tandartslamp ............................................................................................... 19
4.3.2 Ergonomische aanbevelingen tandartslamp ................................................................. 19
4.4 De werkstoel ......................................................................................................................... 19
4.4.1 Wat is een goede stoel?................................................................................................ 19
4.4.2 Hoe stel ik de stoel in? .................................................................................................. 19
4.5 De werkhoogte ..................................................................................................................... 19
4.6 Dynamiseren van de werkhouding ....................................................................................... 20
4.6.1 Algmeen uitganspunt voor het dynamiseren van de werkwijze ................................... 20
4.6.2 Dynamiek door afwisseling met lopen en staan ........................................................... 20
4.6.3 Pauzegebruikt ............................................................................................................... 20
4.6.4 Agendabeheer .............................................................................................................. 20
4.6.5 Hoofdlijnen voor een ergonomische werkwijze ........................................................... 20
, 1 Materialen gebruikt binnen de restauratieve mondzorg
1.1 Vaste prothetische voorzieningen
Deze materialen zijn bedoeld voor indirecte restauraties. Indirecte restauraties worden buiten de
mond vervaardigd in een tandtechnisch labo. Ze worden vastgezet met cement en kunnen dus niet
meer verwijderd worden.
1.1.1 Inlays
Inlays zijn intracoronale vervangingen die kleine tot
middelgrote hoeveelheden tandstructuur vervangen. Ze
worden het vaakst gebruikt voor pitten, fissuren en groeven.
Ze worden op de tand gecementeerd.
1.1.2 Onlays
Bij onlays of overlays wordt er meer tandmateriaal vervangen, 1 of meer knobbels of het hele
occlusale vlak. Ze worden aangeraden wanneer er al grote vullingen zijn of wanneer er een knobbel
verdwenen is. Het wordt ook met cement bevestigd en beschermd de knobbels tegen occlusale
krachten.
1.1.3 Facetten of veneers
Facetten zijn buccale restauraties van posterieure elementen. Het doel is om
esthetische onvolmaaktheden te restaureren. Er zijn 2 typen facetten
-> directe restauraties: deze bestaan uit composiet en hebben geen laboratorium fase.
voordeel: minder tandweefselverlies, sneller, lagere kostprijs
nadeel: verkleuring na een tijd en minder goede esthetiek
-> indirecte restauraties: deze bestaan uit porselein en worden gemaakt door de tandtechnieker
voordeel: behouden glans, behouden kleur en goede esthetiek
nadeel: meerdere afspraken,duurder,minimaal tandweefselverlies en irreversibel
1.1.4 Kronen
Een kroon is een kapje van porselein of metaal of een combi dat over een
afgeslepen tand past. Ze herstellen tanden die al veel tandmateriaal zijn
verloren door bederf of cariës. Het is duurzamer dan een gewone vulling en
het wordt gecementeerd op de tand. Zo krijgt de tand weer zijn
oorspronkelijke vorm en functie.
1.1.5 Brug
Een brug dient als vervanging voor 3 of meer elementen en zit vast aan 2
pijlers. Tussen deze pijlers zitten pontics (zwevende tanden). Bruggen
kunnen bestaan uit metaal met daarover porselein of volledig uit porselein.
1 Materialen gebruikt binnen de restauratieve mondzorg ............................................................... 3
1.1 Vaste prothetische voorzieningen .......................................................................................... 3
1.1.1 Inlays............................................................................................................................... 3
1.1.2 Onlays ............................................................................................................................. 3
1.1.3 Facetten of veneers ........................................................................................................ 3
1.1.4 Kronen ............................................................................................................................ 3
1.1.5 Brug ................................................................................................................................ 3
1.1.6 Gebruikte materialen...................................................................................................... 4
1.2 Uitneembare prothetische voorzieningen .............................................................................. 5
1.2.1 Prothese basis................................................................................................................. 5
1.2.2 Prothese tanden ............................................................................................................. 5
1.3 Reproductie van het werkveld ................................................................................................ 5
1.3.1 Analoog proces ............................................................................................................... 5
2 Polijstmaterialen .......................................................................................................................... 10
2.1 Types abrasieven .................................................................................................................. 10
2.1.1 Kalk ............................................................................................................................... 10
2.1.2 Puimsteen ..................................................................................................................... 10
2.1.3 Aluminiumoxide............................................................................................................ 10
2.1.4 Silex .............................................................................................................................. 10
2.1.5 Tin oxide ....................................................................................................................... 10
2.1.6 Tungsten carbide .......................................................................................................... 10
2.2 Factoren die de mate van abrasie bepalen ........................................................................... 11
2.2.1 Hardheid ....................................................................................................................... 11
2.2.2 Grootte en vorm ........................................................................................................... 11
2.2.3 Druk en snelheid ........................................................................................................... 11
2.3 Gebonden en gecoate abrasieve middelen .......................................................................... 11
2.3.1 Diamant boren .............................................................................................................. 11
2.3.2 Arkansas steentjes ........................................................................................................ 11
2.3.3 Rubber wieltjes en punten, rubber cups....................................................................... 11
2.3.4 Schijfjes en strips .......................................................................................................... 11
2.3.5 Profylaxe pasta's ........................................................................................................... 12
2.3.6 Therapeutische additieven ........................................................................................... 12
, 2.3.7 Air polishing devices ..................................................................................................... 12
3 Specifieke materialen ................................................................................................................... 13
3.1 Orthodontie .......................................................................................................................... 13
3.1.1 Materialen gemeenschappelijk met andere vakgebieden binnen de tandheelkunde .. 13
3.1.2 Specifieke materialen ................................................................................................... 13
3.2 Endodontie ........................................................................................................................... 14
3.2.1 Gutta-percha ................................................................................................................ 14
3.2.2 Endodontische sealers .................................................................................................. 14
3.3 Parodontologie ..................................................................................................................... 15
3.3.1 Parodontaal verband .................................................................................................... 15
3.4 Pedodontie ........................................................................................................................... 15
3.4.1 Vullingsmaterialen - calciumsilicaten............................................................................ 15
3.4.2 Confectie kroontje ........................................................................................................ 15
3.4.3 Ruimtehouder............................................................................................................... 16
3.5 Bleken van tanden ................................................................................................................ 16
3.5.1 Non-vitaal bleken.......................................................................................................... 16
3.5.2 Vitaal bleken ................................................................................................................. 17
3.5.3 Nieuwe Europese wetgeving ........................................................................................ 17
4 Ergonomie in de tandheelkundepraktijk ...................................................................................... 18
4.1 Plaatsing van de patiënt ....................................................................................................... 18
4.2 De werkhouding ................................................................................................................... 18
4.3 Gebruik van de tandartslamp ............................................................................................... 19
4.3.1 Opstelling tandartslamp ............................................................................................... 19
4.3.2 Ergonomische aanbevelingen tandartslamp ................................................................. 19
4.4 De werkstoel ......................................................................................................................... 19
4.4.1 Wat is een goede stoel?................................................................................................ 19
4.4.2 Hoe stel ik de stoel in? .................................................................................................. 19
4.5 De werkhoogte ..................................................................................................................... 19
4.6 Dynamiseren van de werkhouding ....................................................................................... 20
4.6.1 Algmeen uitganspunt voor het dynamiseren van de werkwijze ................................... 20
4.6.2 Dynamiek door afwisseling met lopen en staan ........................................................... 20
4.6.3 Pauzegebruikt ............................................................................................................... 20
4.6.4 Agendabeheer .............................................................................................................. 20
4.6.5 Hoofdlijnen voor een ergonomische werkwijze ........................................................... 20
, 1 Materialen gebruikt binnen de restauratieve mondzorg
1.1 Vaste prothetische voorzieningen
Deze materialen zijn bedoeld voor indirecte restauraties. Indirecte restauraties worden buiten de
mond vervaardigd in een tandtechnisch labo. Ze worden vastgezet met cement en kunnen dus niet
meer verwijderd worden.
1.1.1 Inlays
Inlays zijn intracoronale vervangingen die kleine tot
middelgrote hoeveelheden tandstructuur vervangen. Ze
worden het vaakst gebruikt voor pitten, fissuren en groeven.
Ze worden op de tand gecementeerd.
1.1.2 Onlays
Bij onlays of overlays wordt er meer tandmateriaal vervangen, 1 of meer knobbels of het hele
occlusale vlak. Ze worden aangeraden wanneer er al grote vullingen zijn of wanneer er een knobbel
verdwenen is. Het wordt ook met cement bevestigd en beschermd de knobbels tegen occlusale
krachten.
1.1.3 Facetten of veneers
Facetten zijn buccale restauraties van posterieure elementen. Het doel is om
esthetische onvolmaaktheden te restaureren. Er zijn 2 typen facetten
-> directe restauraties: deze bestaan uit composiet en hebben geen laboratorium fase.
voordeel: minder tandweefselverlies, sneller, lagere kostprijs
nadeel: verkleuring na een tijd en minder goede esthetiek
-> indirecte restauraties: deze bestaan uit porselein en worden gemaakt door de tandtechnieker
voordeel: behouden glans, behouden kleur en goede esthetiek
nadeel: meerdere afspraken,duurder,minimaal tandweefselverlies en irreversibel
1.1.4 Kronen
Een kroon is een kapje van porselein of metaal of een combi dat over een
afgeslepen tand past. Ze herstellen tanden die al veel tandmateriaal zijn
verloren door bederf of cariës. Het is duurzamer dan een gewone vulling en
het wordt gecementeerd op de tand. Zo krijgt de tand weer zijn
oorspronkelijke vorm en functie.
1.1.5 Brug
Een brug dient als vervanging voor 3 of meer elementen en zit vast aan 2
pijlers. Tussen deze pijlers zitten pontics (zwevende tanden). Bruggen
kunnen bestaan uit metaal met daarover porselein of volledig uit porselein.
