Interieur in context A: les 2 : polis en
de megapolis
- Geografie van het gebied was kleiner dan nu
- Nadruk op Romeinse keizerrijk 753 v.C. – 476 n.C. = groot
imperium over grote tijd
(Egypte, Noord-Afrika tot Engeland tot Syrië..)
- GR: axiale benadering, RO: frontale benadering
Inleiding
Archeologische studies van Romeinse architectuur was veel vroeger
gebeurd dan die van de Griekse.
In 18e eeuw discussie tussen aanhangers antiek Griekse archi en
antiek Romeinse architectuur
- Winckelmann:
o voorvechter antiek Griekse architectuur
o schuift eenvoud, zuiverheid en puurheid naar voren t.o.v.
“romeinse decadentie”
o zegt dat Romeinse archi niets vernieuwends is, gewoon
elementen van antiek Griekse archi.
- Piranesi:
o Romein, essentie van Romeinse archi als niets weet te vatten.
o Situeert de archi binnen de context en organisatie van een
groots imperium
o ziet sterkte in het assimilatievermogen (aanpassing) en
integratie van de architecten, ziet potentieel van nieuwe
technieken door deze assimilatie
Vitruvius
De Architectura – Vitruvius: ca 15 v.C. = enige overgebleven/gedragen
architectuurtraktaat uit Romeinse periode
- 10 boeken (10 hoofdstukken) om
architectuur in alle complexiteit te
belichten
- Zet in in theoretisch/maatschappelijk
kader (architectuur als belangrijke
schakel in constructie vh imperium)
, - Vitruvius definieert architectuur als wetenschap
Belang:
Enige bewaarde architectuurtraktaat uit Romeinse periode
Door aandacht aan dit boek tijdens Renaissance: bepalend voor
Westerse architecturale evolutie van de Renaissance tot 19e eeuw:
Vitruvianisme
- Architectuur voorgesteld als belangrijk voor constructie van
imperium
- Architectuur als wetenschap
- Geeft compleet beeld van architectuur -> uitgedrukt in
componenten
Venustas= schoonheid, estheticisme
Firmitas= techniek, stevigheid
Utilitas= nut, functie
- Voorstelling architectuur: bij beschrijving moet dit op verschillende
wijzen: grondplan, perspectief, aanzicht
- Theoretiseert de zuilen als tempelordes : 3 Griekse + 3 Romeinse
o Hoofdstuk van zuilen zal in Renaissance uit traktaat gehaald
worden en leven leiden als zuilenboek waar tempelorde ->
zuilenorde -> leidt tot normatief ontwerpsysteem
3 Nieuwe Romeinse zuilen:
Toscaanse/Etruskische: zuilenschacht geen cannelures, gebruik
eenvoudig Dorisch kapiteel en ongedecoreerd
entablement
Romeins-Dorisch: lijkt op Griekse maar is dat
niet; op een voet, het niveau van het fries, de
trigliefen centraal boven zuil i.p.v. op de hoek
Composiet: samenstelling uit Ionisch en
Korintisch; niveau kapiteel: zowel
acanthusbladeren en voluten
Problemen Architectura
- Vakjargon: niet het originele boek; verschillende transcripties;
kopieën verkeerd gelezen/begrepen, stukken aangevuld,…
- Originele illustraties zijn niet overgenomen (verwijst in zijn tekst
naar tekeningen)
, - Chronologisch probleem: start met schrijven aan start van Keizerrijk
over “de Republiek” maar tijdens de Renaissance zal dit vervangen
zijn met het “Romeinse Rijk”
- Wie en waarom schreef hij dit?
Heeft zeker 1 basilica gemaakt, was hij succesvol (?)
Draagt boek op aan keizer Augustus in voorwoord: geschreven
omdat architectuur een belangrijke hoeksteen van het Romeins
Imperium
= politiek instrument
Architectuur als politiek- maatschappelijk fenomeen
Romeinse architectuur-> expansie en organisatie vh rijk:
1. Assimilatie: 1 centraal bestuurd imperium met diverse culturen
2. Constructieve vernieuwing: gewelf, beton, baksteen -> grote
infrastructuur
3. Functionalisme: nieuwe technieken en typologieën-> grootstedelijke
noodzaak
4. Functionele barokke splendeur-> propaganda en vertier
videofragment: mogelijkheid creëren nieuwe steden, integreren
lokale elementen, architectuur als middel van propaganda,
vernieling stad door opstand
1. ASSIMILATIE
interessante attitude binnen expansie vh imperium
- geografische uitgestrektheid: integratie verschillende culturen,
andere klimaatomstandigheden
=nood aan goed bestuur, want centraal bestuurd imperium
- Romeinen gaan koloniseren – als het een feit is d.m.v. culturele
elementen deze in stand houden
- Lokale cultuur: aanwezigheid van materialen, technieken
- Nemen nuttige en interessante zaken over: creëren van het optimale
model
= Pragmatische aanpak voor assimilatie
Belangrijke invloeden: Grieks-Hellentische en Oosterse en
Etruskische cultuur
de megapolis
- Geografie van het gebied was kleiner dan nu
- Nadruk op Romeinse keizerrijk 753 v.C. – 476 n.C. = groot
imperium over grote tijd
(Egypte, Noord-Afrika tot Engeland tot Syrië..)
- GR: axiale benadering, RO: frontale benadering
Inleiding
Archeologische studies van Romeinse architectuur was veel vroeger
gebeurd dan die van de Griekse.
In 18e eeuw discussie tussen aanhangers antiek Griekse archi en
antiek Romeinse architectuur
- Winckelmann:
o voorvechter antiek Griekse architectuur
o schuift eenvoud, zuiverheid en puurheid naar voren t.o.v.
“romeinse decadentie”
o zegt dat Romeinse archi niets vernieuwends is, gewoon
elementen van antiek Griekse archi.
- Piranesi:
o Romein, essentie van Romeinse archi als niets weet te vatten.
o Situeert de archi binnen de context en organisatie van een
groots imperium
o ziet sterkte in het assimilatievermogen (aanpassing) en
integratie van de architecten, ziet potentieel van nieuwe
technieken door deze assimilatie
Vitruvius
De Architectura – Vitruvius: ca 15 v.C. = enige overgebleven/gedragen
architectuurtraktaat uit Romeinse periode
- 10 boeken (10 hoofdstukken) om
architectuur in alle complexiteit te
belichten
- Zet in in theoretisch/maatschappelijk
kader (architectuur als belangrijke
schakel in constructie vh imperium)
, - Vitruvius definieert architectuur als wetenschap
Belang:
Enige bewaarde architectuurtraktaat uit Romeinse periode
Door aandacht aan dit boek tijdens Renaissance: bepalend voor
Westerse architecturale evolutie van de Renaissance tot 19e eeuw:
Vitruvianisme
- Architectuur voorgesteld als belangrijk voor constructie van
imperium
- Architectuur als wetenschap
- Geeft compleet beeld van architectuur -> uitgedrukt in
componenten
Venustas= schoonheid, estheticisme
Firmitas= techniek, stevigheid
Utilitas= nut, functie
- Voorstelling architectuur: bij beschrijving moet dit op verschillende
wijzen: grondplan, perspectief, aanzicht
- Theoretiseert de zuilen als tempelordes : 3 Griekse + 3 Romeinse
o Hoofdstuk van zuilen zal in Renaissance uit traktaat gehaald
worden en leven leiden als zuilenboek waar tempelorde ->
zuilenorde -> leidt tot normatief ontwerpsysteem
3 Nieuwe Romeinse zuilen:
Toscaanse/Etruskische: zuilenschacht geen cannelures, gebruik
eenvoudig Dorisch kapiteel en ongedecoreerd
entablement
Romeins-Dorisch: lijkt op Griekse maar is dat
niet; op een voet, het niveau van het fries, de
trigliefen centraal boven zuil i.p.v. op de hoek
Composiet: samenstelling uit Ionisch en
Korintisch; niveau kapiteel: zowel
acanthusbladeren en voluten
Problemen Architectura
- Vakjargon: niet het originele boek; verschillende transcripties;
kopieën verkeerd gelezen/begrepen, stukken aangevuld,…
- Originele illustraties zijn niet overgenomen (verwijst in zijn tekst
naar tekeningen)
, - Chronologisch probleem: start met schrijven aan start van Keizerrijk
over “de Republiek” maar tijdens de Renaissance zal dit vervangen
zijn met het “Romeinse Rijk”
- Wie en waarom schreef hij dit?
Heeft zeker 1 basilica gemaakt, was hij succesvol (?)
Draagt boek op aan keizer Augustus in voorwoord: geschreven
omdat architectuur een belangrijke hoeksteen van het Romeins
Imperium
= politiek instrument
Architectuur als politiek- maatschappelijk fenomeen
Romeinse architectuur-> expansie en organisatie vh rijk:
1. Assimilatie: 1 centraal bestuurd imperium met diverse culturen
2. Constructieve vernieuwing: gewelf, beton, baksteen -> grote
infrastructuur
3. Functionalisme: nieuwe technieken en typologieën-> grootstedelijke
noodzaak
4. Functionele barokke splendeur-> propaganda en vertier
videofragment: mogelijkheid creëren nieuwe steden, integreren
lokale elementen, architectuur als middel van propaganda,
vernieling stad door opstand
1. ASSIMILATIE
interessante attitude binnen expansie vh imperium
- geografische uitgestrektheid: integratie verschillende culturen,
andere klimaatomstandigheden
=nood aan goed bestuur, want centraal bestuurd imperium
- Romeinen gaan koloniseren – als het een feit is d.m.v. culturele
elementen deze in stand houden
- Lokale cultuur: aanwezigheid van materialen, technieken
- Nemen nuttige en interessante zaken over: creëren van het optimale
model
= Pragmatische aanpak voor assimilatie
Belangrijke invloeden: Grieks-Hellentische en Oosterse en
Etruskische cultuur
