CCCN Cross Cultural Communication
Lesweek 1
Cultuur; is een groep van mensen die afspraken maken die zijn aangeleerd. Cultuur is relatief
(het is niet voor iedereen hetzelfde). Cultuur creëert een comfortzone.
- Normen en waarden
- Eten
- Geloofswaarden
- Kledendracht
- Feestdagen
- Rituelen; Voorbeelden: Nederlanders eten bijvoorbeeld vroeg, Spanjaarden laat,
beschuit met muisjes
Voorbeelden normen en waarden
- Waarde; de afspraak die er gemaakt wordt waar iedereen aan moet voldoen =
respect, veiligheid in het verkeer
- Norm; hoe toetsen we die waarde = opstaan voor ouderen, niet harder dan 50 in de
bebouwde kom/ niet door rood rijden
Dominante en subcultuur;
- Nederland is onze dominante cultuur
- Individuelen in Nederland hebben verschillende subculturen (bijvoorbeeld sommige
individuele hebben een andere afkomst/religie of gewoonte; bijvoorbeeld sport)
- Bepaalde type sport wordt ook een subcultuur genoemd
- Binnen Nederland aan de hand van waar je woont is een subcultuur; Brabantse
cultuur, Friesland
Cultuur is aangeleerd door;
- Socialisatie Ouders, familie, klasgenoten, school, media, sporten
- Programmering de manier van denken door wat je als cultuur hebt aangeleerd,
bijvoorbeeld de verschillende systemen van iPhone en Samsung.
Cultuur is relatief;
Cultuur wordt pas echt duidelijk als je in contact komt met iemand van een andere cultuur.
Mensen uit dezelfde dominante cultuur
kunnen toch verschillen van gewoontes door
hun verschillende subculturen. Daardoor is
cultuur voor iedereen anders.
Waarde en het ui model;
Gebaseerd op Nederland
Buitenste laag;
1
, - Symbolen en producten; vlag, leeuw, oranje, kaas en tulpen
- Rituelen en gedrag; beschuit met muisjes, gierig, direct, open, vrij tolerant
Gebaseerd op Hilton hotel
Middelste laag;
- Waarde; gastvrijheid
- Normen; een portier plaatsen bij de ingang
- Geloof (missie/ visie); goede service
Gebaseerd op Nederland
Binnenste laag;
- Basis assumpties; wordt gevormd tussen 0-7 jaar is voor iedereen op die leeftijd
hetzelfde
- Universele dilemma’s; tijd Om respectvol te zijn moet je op tijd komen.
Lesweek 2 H2
Waar komen mensen vandaan?
De uitleg over het ontstaan van cultuur en waar mensen vandaan komen sprookjes,
mythes en religieuze verhalen.
De toren van Babel heeft te maken met hoe cultuur is ontstaan; mythe of religieus verhaal.
De toren werd gebouwd tot ver boven de wolken omdat ze dachten dat ze god konden
vinden. God wilde dit niet en mensen gingen verschillende talen spreken. Zo zijn
verschillende talen en culturen ontstaan.
Origine van de mens Adam en Eva
Mensen (homo sapiens) kwamen uit Ethiopië en hadden een nomadisch bestaan. Op zoek
naar voedsel en trokken rond. Veel reizen en ontdekkingen. Zo verspreiden de mensen over
de hele wereld. Op den duur gingen de mensen zich vestigen. Doordat ze steeds
rondtrokken ontstonden er klimaatveranderingen en ontstonden er verschillende mensen.
Zo zijn er verschillende culturen ontstaan.
2
,Universele dilemma’s; Kan eventueel lezen boek
Ter toevoeging van de mythes, sprookjes en religieuze verhalen, is er ook een
wetenschappelijke verklaring voor het ontstaan van cultuur. Cultuur is ontstaan bij de eerste
groep van mensen. Elke generatie zijn weer nieuwe gewoontes. De eerste groep mensen
moest problemen oplossen. Iedere nieuwe generatie moet leren omgaan met deze
problemen en er staan steeds nieuwe gewoontes. Deze problemen worden universele
dillema’s genoemd.
Voorbeelden universele dillema’s:
- Hoe gaan we om met tijd?
- Hoe gaan we om met het verschil tussen man/vrouw?
- Hoe gaan we om met leiderschap? In Azië hebben de ouders of bijvoorbeeld de
docenten heel veel macht over de kinderen.
- Hoe gaan we om met de natuur? In Nederland zijn we natuur overheersend en in
vruchtbare delen van Afrika, Zuid-Amerika en Azië leven we in harmonie met de
natuur.
Natuur overheersend = oplossingen vinden voor universele dilemma’s die ontstaan door
natuur hoe zorgen we ervoor dat we geen overstromingen hebben; dijken.
Wat is het verschil Afrika en Noord-Europa?
Europa heeft een stipte tijdsplanning waar ze zich aanhouden,
in Afrika komen ze vaak later dat is daar geen probleem.
Verder is in Afrika is meer zonlicht, daardoor zijn de mensen
daar relaxter met tijd.
Basis assumpties = wat wij geloven hoe de wereld eruit moet
zien. Basis assumpties zijn impliciet (niet zichtbaar)
- Middelste laag ui model impliciet
- Buitenste laag ui model expliciet
3
, De oplossing die is gekozen in jouw cultuur voor een universeel dilemma, wordt een basis
assumptie voor jou cultuur genoemd. Dat is wat wij zien als ‘de waarheid’.
- Basis assumpties zijn geloofsovertuigingen over hoe de wereld eruit zou moeten zien.
- Andere culturen hebben andere assumpties gemaakt, het ene is niet beter of slechter
dan het andere, maar gewoon een andere keuze, gemaakt door een andere groep
mensen in andere omstandigheden.
- Hoewel, iedere groep mensen denkt dat hun keuze de beste keuze is, de enige ‘juiste’
keuze, en dat maakt alle andere keuzes van andere culturen de ‘onjuiste’ keuze.
- Basis assumpties zijn niet zichtbaar, ze zijn impliciet, en zijn geprogrammeerd dit
hangt af van onze ouders en de leefomstandigheden.
- Dit is wat Hofstede bedoelt met: mentale programmering.
Basis assumptie van cultuur: het uit model.
Een cultuur is opgebouwd vanuit een ui, met verschillende lagen op elkaar.
- Iedere cultuur heeft basis assumpties als kern. (impliciet, onzichtbaar)
- Met daarboven een laag met waarden, geloofsovertuigingen en ondersteunende
normen die ontstaan vanuit de basis assumpties. (impliciet, onzichtbaar)
- Beide lagen worden alleen expliciet en zichtbaar in de buitenste laag van symbolen,
culturele producten, rituelen en tradities en cultureel gedrag.
Hoe kunnen we culturen meten?
Culturen worden beschreven en vergeleken met elkaar. Er wordt gekeken naar een
specifieke universele karakteristiek. Dit heeft elke cultuur maar wordt in iedere cultuur op
een andere manier uitgevoerd.
Het meten van de snelheid van een auto is simpel.
Maar hoe meet je een cultuur?
Wat je nodig hebt is een model dat
- Die actuele specifieke factoren van een cultuur beschrijft.
- En kan op hetzelfde moment goed gemeten worden.
Hoe meten we culturele verschillen? Er zijn 4 modellen met basis assumpties;
- Kluckhohn (lesweek 2)
- Hall, gebaseerd op communicatie (lesweek 3)
- Hofstede, gebaseerd op vragen over de voorkeur van mensen over managementstijl
en werkomgeving (lesweek 4)
- Lewis, ook gebaseerd op communicatie (lesweek 5)
Kluckhohn model
4
Lesweek 1
Cultuur; is een groep van mensen die afspraken maken die zijn aangeleerd. Cultuur is relatief
(het is niet voor iedereen hetzelfde). Cultuur creëert een comfortzone.
- Normen en waarden
- Eten
- Geloofswaarden
- Kledendracht
- Feestdagen
- Rituelen; Voorbeelden: Nederlanders eten bijvoorbeeld vroeg, Spanjaarden laat,
beschuit met muisjes
Voorbeelden normen en waarden
- Waarde; de afspraak die er gemaakt wordt waar iedereen aan moet voldoen =
respect, veiligheid in het verkeer
- Norm; hoe toetsen we die waarde = opstaan voor ouderen, niet harder dan 50 in de
bebouwde kom/ niet door rood rijden
Dominante en subcultuur;
- Nederland is onze dominante cultuur
- Individuelen in Nederland hebben verschillende subculturen (bijvoorbeeld sommige
individuele hebben een andere afkomst/religie of gewoonte; bijvoorbeeld sport)
- Bepaalde type sport wordt ook een subcultuur genoemd
- Binnen Nederland aan de hand van waar je woont is een subcultuur; Brabantse
cultuur, Friesland
Cultuur is aangeleerd door;
- Socialisatie Ouders, familie, klasgenoten, school, media, sporten
- Programmering de manier van denken door wat je als cultuur hebt aangeleerd,
bijvoorbeeld de verschillende systemen van iPhone en Samsung.
Cultuur is relatief;
Cultuur wordt pas echt duidelijk als je in contact komt met iemand van een andere cultuur.
Mensen uit dezelfde dominante cultuur
kunnen toch verschillen van gewoontes door
hun verschillende subculturen. Daardoor is
cultuur voor iedereen anders.
Waarde en het ui model;
Gebaseerd op Nederland
Buitenste laag;
1
, - Symbolen en producten; vlag, leeuw, oranje, kaas en tulpen
- Rituelen en gedrag; beschuit met muisjes, gierig, direct, open, vrij tolerant
Gebaseerd op Hilton hotel
Middelste laag;
- Waarde; gastvrijheid
- Normen; een portier plaatsen bij de ingang
- Geloof (missie/ visie); goede service
Gebaseerd op Nederland
Binnenste laag;
- Basis assumpties; wordt gevormd tussen 0-7 jaar is voor iedereen op die leeftijd
hetzelfde
- Universele dilemma’s; tijd Om respectvol te zijn moet je op tijd komen.
Lesweek 2 H2
Waar komen mensen vandaan?
De uitleg over het ontstaan van cultuur en waar mensen vandaan komen sprookjes,
mythes en religieuze verhalen.
De toren van Babel heeft te maken met hoe cultuur is ontstaan; mythe of religieus verhaal.
De toren werd gebouwd tot ver boven de wolken omdat ze dachten dat ze god konden
vinden. God wilde dit niet en mensen gingen verschillende talen spreken. Zo zijn
verschillende talen en culturen ontstaan.
Origine van de mens Adam en Eva
Mensen (homo sapiens) kwamen uit Ethiopië en hadden een nomadisch bestaan. Op zoek
naar voedsel en trokken rond. Veel reizen en ontdekkingen. Zo verspreiden de mensen over
de hele wereld. Op den duur gingen de mensen zich vestigen. Doordat ze steeds
rondtrokken ontstonden er klimaatveranderingen en ontstonden er verschillende mensen.
Zo zijn er verschillende culturen ontstaan.
2
,Universele dilemma’s; Kan eventueel lezen boek
Ter toevoeging van de mythes, sprookjes en religieuze verhalen, is er ook een
wetenschappelijke verklaring voor het ontstaan van cultuur. Cultuur is ontstaan bij de eerste
groep van mensen. Elke generatie zijn weer nieuwe gewoontes. De eerste groep mensen
moest problemen oplossen. Iedere nieuwe generatie moet leren omgaan met deze
problemen en er staan steeds nieuwe gewoontes. Deze problemen worden universele
dillema’s genoemd.
Voorbeelden universele dillema’s:
- Hoe gaan we om met tijd?
- Hoe gaan we om met het verschil tussen man/vrouw?
- Hoe gaan we om met leiderschap? In Azië hebben de ouders of bijvoorbeeld de
docenten heel veel macht over de kinderen.
- Hoe gaan we om met de natuur? In Nederland zijn we natuur overheersend en in
vruchtbare delen van Afrika, Zuid-Amerika en Azië leven we in harmonie met de
natuur.
Natuur overheersend = oplossingen vinden voor universele dilemma’s die ontstaan door
natuur hoe zorgen we ervoor dat we geen overstromingen hebben; dijken.
Wat is het verschil Afrika en Noord-Europa?
Europa heeft een stipte tijdsplanning waar ze zich aanhouden,
in Afrika komen ze vaak later dat is daar geen probleem.
Verder is in Afrika is meer zonlicht, daardoor zijn de mensen
daar relaxter met tijd.
Basis assumpties = wat wij geloven hoe de wereld eruit moet
zien. Basis assumpties zijn impliciet (niet zichtbaar)
- Middelste laag ui model impliciet
- Buitenste laag ui model expliciet
3
, De oplossing die is gekozen in jouw cultuur voor een universeel dilemma, wordt een basis
assumptie voor jou cultuur genoemd. Dat is wat wij zien als ‘de waarheid’.
- Basis assumpties zijn geloofsovertuigingen over hoe de wereld eruit zou moeten zien.
- Andere culturen hebben andere assumpties gemaakt, het ene is niet beter of slechter
dan het andere, maar gewoon een andere keuze, gemaakt door een andere groep
mensen in andere omstandigheden.
- Hoewel, iedere groep mensen denkt dat hun keuze de beste keuze is, de enige ‘juiste’
keuze, en dat maakt alle andere keuzes van andere culturen de ‘onjuiste’ keuze.
- Basis assumpties zijn niet zichtbaar, ze zijn impliciet, en zijn geprogrammeerd dit
hangt af van onze ouders en de leefomstandigheden.
- Dit is wat Hofstede bedoelt met: mentale programmering.
Basis assumptie van cultuur: het uit model.
Een cultuur is opgebouwd vanuit een ui, met verschillende lagen op elkaar.
- Iedere cultuur heeft basis assumpties als kern. (impliciet, onzichtbaar)
- Met daarboven een laag met waarden, geloofsovertuigingen en ondersteunende
normen die ontstaan vanuit de basis assumpties. (impliciet, onzichtbaar)
- Beide lagen worden alleen expliciet en zichtbaar in de buitenste laag van symbolen,
culturele producten, rituelen en tradities en cultureel gedrag.
Hoe kunnen we culturen meten?
Culturen worden beschreven en vergeleken met elkaar. Er wordt gekeken naar een
specifieke universele karakteristiek. Dit heeft elke cultuur maar wordt in iedere cultuur op
een andere manier uitgevoerd.
Het meten van de snelheid van een auto is simpel.
Maar hoe meet je een cultuur?
Wat je nodig hebt is een model dat
- Die actuele specifieke factoren van een cultuur beschrijft.
- En kan op hetzelfde moment goed gemeten worden.
Hoe meten we culturele verschillen? Er zijn 4 modellen met basis assumpties;
- Kluckhohn (lesweek 2)
- Hall, gebaseerd op communicatie (lesweek 3)
- Hofstede, gebaseerd op vragen over de voorkeur van mensen over managementstijl
en werkomgeving (lesweek 4)
- Lewis, ook gebaseerd op communicatie (lesweek 5)
Kluckhohn model
4
