Vrhv1
PATHOLOGIE NEFROLOGIE
Inleiding
• Nefrologie = medische discipline die nierziekten behandelt
• Primaire en secundaire (in samenspraak)
• Nierziekten <> link met nierinusufficiëntie
• Zie ook ‘diabetes’ à diabetische nefropathie
• Zie ook ‘urologie’ à aandoeningen die nierinsufficiëntie kunnen
veroorzaken: infecties en obstructies
Epidemiologie
• Prevalentie van chronische nierinsufficiëntie (CNI) ongeveer 13%
• 10% bij mannen en 16% bij vrouwen
• Incidentie zal stijgen (vergrijzing)
o De nierfunctie neemt af bij stijgende leeftijd: bij 2/3 van de
65-plussers is er een verminderde nierfunctie
• Incidentie van terminaal nierfalen in vlaanderen: 201 personen per
1milj inwoners
De normale nierfuncties: glomerulaire filtratie
• (systemische) BD à glomerulaire hydrostatische druk PGC
• Colloïd osmotische druk pi GC
• Filtratiedruk = pgc – pigc
• Resulteert in: filtratie van water: 1200ml/min
o Organische afvalstoffen gaan mee: ureum, creatinine en
urinezuur
o Water en ionen gaan mee
o Organische voedingsstoffen gaan mee: glucose, vetzurgen en
aminozuren
• (systemische) BD omlaag à glomerulaire hydrostatische druk Pgc
omlaag
• à auto-regulatiemechanismen
o Renine-angiotensine-aldosteronsysteem
o Prostaglandine-systeem
o à afferente vasodilatatie + efferente vasoconstrictie
, Normale nierfuncties: resorptie en excretie
• Resorptie van water, ionen, plasma-eiwitten, voedingsstoffen
• Water volgt naar interstitiële ruimte
• Excretie van afvalstoffen, geneesmiddelen
• Juxtaglomerulair complex: secretie renine en erythropiëtine (EPO)
• Regelen bloedvolume en bloeddruk
• Plasmaconcentratie ionen
• pH van het bloed stabiel houden (H+ en hco3-)
• voedingsstoffen behouden (vb. glucose)
• organische afvalstoffen uitscheiden (vb. ureum, creatinine,
urinezuur)
verstoring van de functies
• leidt tot
o verstoring van waterhuishouding: bloedvolume en bloeddruk
o verstoring van aanmaak rode bloedcellen: anemie
o verstoring van ionenconcentraties: te veel kalium, te weinig
natrium, acidose (verzuring)
o verlies van glucose en proteïnen
o verminderde uitscheiding afvalstoffen en opstapeling
chronische nierinsufficiëntie: definitie
• ‘structurele of functionele nierschade die 3 maanden of langer
bestaat’
• Dmv functionele onderzoeken
o Albuminurie
o Afwijkende erythrocyten bij sediment
o Elektrolytenafwijkingen
• En/of o.b.v structurele vaststellingen
o Afwijkingen bij beeldvorming
o Of nierbiopsie (histologie)
Chronische nierinsufficiëntie: stoornissen en symptomen
• Opstapeling van afbraakproducten: uremisch syndroom
o Te hoog ureum (> 5 à 50 mmol/l)
o Opstapeling calciumzouten huid à jeuk
o Stoornissen mineralen/acidose à misselijkheid
o Te hoge concentratie afvalstoffen à pericarditis
o Aantasting ZS à polyneuropathie
o Dysfunctie bloedplaatjes à bloedingsneiging
2
PATHOLOGIE NEFROLOGIE
Inleiding
• Nefrologie = medische discipline die nierziekten behandelt
• Primaire en secundaire (in samenspraak)
• Nierziekten <> link met nierinusufficiëntie
• Zie ook ‘diabetes’ à diabetische nefropathie
• Zie ook ‘urologie’ à aandoeningen die nierinsufficiëntie kunnen
veroorzaken: infecties en obstructies
Epidemiologie
• Prevalentie van chronische nierinsufficiëntie (CNI) ongeveer 13%
• 10% bij mannen en 16% bij vrouwen
• Incidentie zal stijgen (vergrijzing)
o De nierfunctie neemt af bij stijgende leeftijd: bij 2/3 van de
65-plussers is er een verminderde nierfunctie
• Incidentie van terminaal nierfalen in vlaanderen: 201 personen per
1milj inwoners
De normale nierfuncties: glomerulaire filtratie
• (systemische) BD à glomerulaire hydrostatische druk PGC
• Colloïd osmotische druk pi GC
• Filtratiedruk = pgc – pigc
• Resulteert in: filtratie van water: 1200ml/min
o Organische afvalstoffen gaan mee: ureum, creatinine en
urinezuur
o Water en ionen gaan mee
o Organische voedingsstoffen gaan mee: glucose, vetzurgen en
aminozuren
• (systemische) BD omlaag à glomerulaire hydrostatische druk Pgc
omlaag
• à auto-regulatiemechanismen
o Renine-angiotensine-aldosteronsysteem
o Prostaglandine-systeem
o à afferente vasodilatatie + efferente vasoconstrictie
, Normale nierfuncties: resorptie en excretie
• Resorptie van water, ionen, plasma-eiwitten, voedingsstoffen
• Water volgt naar interstitiële ruimte
• Excretie van afvalstoffen, geneesmiddelen
• Juxtaglomerulair complex: secretie renine en erythropiëtine (EPO)
• Regelen bloedvolume en bloeddruk
• Plasmaconcentratie ionen
• pH van het bloed stabiel houden (H+ en hco3-)
• voedingsstoffen behouden (vb. glucose)
• organische afvalstoffen uitscheiden (vb. ureum, creatinine,
urinezuur)
verstoring van de functies
• leidt tot
o verstoring van waterhuishouding: bloedvolume en bloeddruk
o verstoring van aanmaak rode bloedcellen: anemie
o verstoring van ionenconcentraties: te veel kalium, te weinig
natrium, acidose (verzuring)
o verlies van glucose en proteïnen
o verminderde uitscheiding afvalstoffen en opstapeling
chronische nierinsufficiëntie: definitie
• ‘structurele of functionele nierschade die 3 maanden of langer
bestaat’
• Dmv functionele onderzoeken
o Albuminurie
o Afwijkende erythrocyten bij sediment
o Elektrolytenafwijkingen
• En/of o.b.v structurele vaststellingen
o Afwijkingen bij beeldvorming
o Of nierbiopsie (histologie)
Chronische nierinsufficiëntie: stoornissen en symptomen
• Opstapeling van afbraakproducten: uremisch syndroom
o Te hoog ureum (> 5 à 50 mmol/l)
o Opstapeling calciumzouten huid à jeuk
o Stoornissen mineralen/acidose à misselijkheid
o Te hoge concentratie afvalstoffen à pericarditis
o Aantasting ZS à polyneuropathie
o Dysfunctie bloedplaatjes à bloedingsneiging
2
