Samenvatting douane en accijnzen 18/20

CONTENTS

1. begrippen .....................................................................................................................................................................3

1.1 douanerechten ........................................................................................................................................................3

1.1.1 Douanepolitiek als instrument van internationale handelspolitiek: douanemaatregelen en douanerechten 3

1.1.2 vormen van economische samenwerking en integratie ..................................................................................4

1.1.3 Europese context .............................................................................................................................................5

1.1.4 Douaneregelgeving (bronnen) .........................................................................................................................8

1.2 ACCIJNZEN ..........................................................................................................................................................11

2. customs reform proposal............................................................................................................................................14

3. Materieel douanerecht ...............................................................................................................................................19

3.1 douanemaatregelen..............................................................................................................................................19

3.1.1 TArifaire maatregelen.....................................................................................................................................20

4.1.2 niet - TArifaire maatregelen ...........................................................................................................................28

4.2 grondslag van douanerechten ..............................................................................................................................29

4.2.1. Douanetarief en tariefindeling van goederen (titel II – hoofdstuk 1 DWU ....................................................29

4.2.2 Oorsprong van goederen (titel II – hoofdstuk 2 DWU ...................................................................................33

4.2.3 Douanewaarde van goederen (titel II – hoofdstuk 3 DWU) ...........................................................................44

4.3 douaneregelingen (titel VI, VII en VIII DWU) – CUSTOMS PROCEDURES ...........................................................51

4.3.1 Hoe breng ik goederen in de Europese Unie? ..............................................................................................51

4.4 douaneschuld (titel III DWU) .................................................................................................................................72

d ................................................................................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

5. geschillenprocedure ...................................................................................................................................................86

5.1 administratief beroep ...........................................................................................................................................86

5.2 gerechtelijke geschillenregeling ...........................................................................................................................89

6. douanesanctierecht ....................................................................................................................................................93

6.1 inleiding ................................................................................................................................................................93

6.2 douanestrafprocesrecht ........................................................................................................................................95

6.2.1 Uitoefening strafvordering: wie heeft het initiatief? .......................................................................................95

6.2.2 samenhangende strafvorderingen .................................................................................................................97
1

,6.2.3 berechting ten gronde ...................................................................................................................................98

6.2.4 Douanerechtelijke transactie (transactionele regelinG) ..........................................................................98




2

, DOUANE & ACCIJNZEN
1. BEGRIPPEN


1.1 DOUANERECHTEN


1.1.1 DOUANEPOLITIEK ALS INSTRUMENT VAN INTERNATIONALE HANDELSPOLITIEK :
DOUANEMAATREGELEN EN DOUANERECHTEN

- Douane-rechten = import heffingen

- Uitvoer is het meer produceren dan voor eigen behoeften: goed voor werkgelegenheid en
handelsbalans (moet worden gepromoot – niet worden tegengewerkt door uitvoer; daarom niet
bijkomend getaxeerd omdat het gunstig is voor de economie (geen uitvoerrechten), zelfs meer wordt
vaak gesubsidieerd bv. lange tijd voor Europees landbouwbeleid)

- >< Invoer: kan intressant zijn wanneer het goederen betreft die hier niet verkijgbaar zijn /
totstand kunnen worden gebracht of schaars zijn bv. bananen, kiwi’s en ananassen

- itt goederen die hier wel verkrijgbaar zijn zoals appelen peren (concurrentie met eigen
producten/producenten) => differentatie: bijkomende heffingen om bepaalde invoer
duurder te maken - om eigen economie te beschermen = protectionisme

- Samenspel van allerlei factoren o.a.

- Interpedententie: bv. België bekend voor chocolade, maar daarvoor nood aan invoer cacao
(protectionisme strekt zich hier niet tot uit)

- Geopolitieke context: bv. coronacrisis – mondmasker waren enkel verkrijgbaar in China of
Russisch gas (sancties: bijkomende invoerheffingen)

- M.a.w. in een economie moet de keuze worden gemaakt tussen ez verzuchtingen van de consumenten
en az de belangen van de producenten

- Douanemaatregelen gaat verder dan douane-rechten

- Bijv. invoerverbod, invoerbeperkingen, bevat ook de douanerechten als uitvoerrechten (maar niet in de
praktijk)

- Wordt vaak gebruikt als handelssancties (softpower >< hardpower: militair/politiek) (bv. Russisch gas
verbieden of duurder maken)

- Douane = product van geopolitieke redenen en buitenlands beleid => douane is aldus fiscale component van
internationale handel

- Belastbaar feit = grensoverschrijding van goederen gekoppeld aan internationale handelstransactie
(internationale (ver)koop)

- Bedrijven moeten obv hun supplu-chain (logistieke keten) aanpassen aan de douane-politiek

- Geen handelsbelemmering ogv oorsprong

- Eigen handelspolitiek en eigen douanetarieven tav derde landen




3

, 1.1.2 VORMEN VAN ECONOMISCHE SAMENWERKING EN INTEGRATIE

§ Vormen van economische samenwerking en integratie (kenmerken)

1) Level 1: Vrijhandelszone (handelsakkoord of –verdrag)

- Onthoud: een verdrag is steeds intragouvermenteel! (geen overdracht soevereiniteit)

- Twee kenmerken vrijhandelszone

- 1) Geen handelsbelemmering ogv oorsprong goederen

- Oorsprong: slechts één – nationaliteit v/e goed (belangrijk voor tarief of andere maatregelen)
=> bepaling land daar waar het goed tot stand gebracht is (cf. infra)

- Te onderscheiden land van herkomst: plaats van waar de verzending is gebeurd

- Indien overeenkomst en oorsrpong uit dat land => geen handelbelemmeringen d.w.z. lagere
tarieven (preferentiële douanerechten ogv overeenkomst of verdrag: niet geen douanerechten –
kan ev. wel dalen naar 0 tarief)

- 2) Eigen handelspolitiek en eigen douanetarieven tav derde landen

- bv. CETA, CPTPP, RCEP, EVA (Verdrag van Stockholm 1960),USMCA, AfCFTA

- CETA: handelsakkoord Canada en EU

- EVA: Europese vrije handelsorganisatie > vorm van economische samenwerking, maar slechts
inergouvermenteel

2) Level 2: Douane-unie (Customs Union)

- Kan bij overeenkomst, maar doorgaans via supranationaal verdrag (overdracht bevoegdheden > Europa is
aldus bevoegd voor internationale handel)

- Kenmerken:

- 1) intern geen douanerechten of heffingen van gelijke werking ogv herkomst

- Wanneer iets ingevoerd wordt van bv. Spanje naar België => geen douanerechten noch
aangifte (0 te betalen >< vrij handelsovereenkomst kan het tarief ook 0 zijn, maar er zijn wel
douanerechten, preferentiële douanerechten)

- Heffingen van gelijke werken zijn meestal retributies (kostenvergoeding die worden
aangerekend bij invoer van goederen bv. kwaliteitscontroles)

- 2) intern geen kwantitatieve beperkingen of maatregelen van gelijke werking

- Geen kwanitatieve beperkingen: onbeperkte invoer-en uitvoer bij herkomst (>< kan wij bij
vrij handelsovereenkomst bv. preferentieel tarief tot een bepaald plafond)

- 3) gemeenschappelijke handelspolitiek en douanetarief tav derde landen

- 4) streven naar geharmoniseerde douanewetgeving

3) Level 3: Economische Unie (interne markt)

- Kenmerken:

- 1) Verder geïntegreerde douane-unie (doorgroei dounue-unie naar economische unie)

- Kenmerken douane-unie moeten minstens aanwezig zijn
4