Samenvatting Kind en maatschappij - 1e jaar kleuteronderwijs

KIND EN MAATSCHAPPIJ




MODULE 1 - INLEIDING KIND EN MAATSCHAPPIJ

MODULE 2 - IDENDITEIT

Deel 1 – discussie identiteit + zijn in tijden van worden
Deel 2 – teksten identiteit

MODULE 3 - HET KIND ALS KAPITAAL

MODULE 4 - HET KIND ALS HELD

MODULE 5 - HET KIND ALS BURGER

MODULE 6 - HET WITTE KIND




Juno Timmerman 1

,MODULE/HOOFDSTUK 1 – INLEIDING KIND EN MAATSCHAPPIJ
1. Pedagogiek als maatschappelijke kwestie

Wat bedoelen ze met pedagogiek als maatschappelijke kwestie?
- Is een pedagogisch debat met pedagogische vragen
o Bv. Mag iedereen wel een kind krijgen?
o Bv. Zijn herexamens een tweede kans of een straf?
- Pedagogiek is nauw verbonden aan ideeën en opvattingen
- Moeilijk om neutraal te blijven als het over opvoeding gaat

2. De onvoorspelbare aard van pedagogiek

Wat is de onvoorspelbare aard van pedagogiek?
- De onvoorspelbare aard van pedagogiek is dat we vaak op zoek zijn naar snelle
antwoorden op de vraag "Wat werkt?"
- Maar we staan niet stil bij het woord “werken”
- We zoeken bijvoorbeeld naar het beste moment voor kinderen om naar school te
gaan, maar vragen ons steeds minder vaak af waarom we onderwijs eigenlijk geven.

Opvoeding en onderwijs:
- Heeft een onvoorspelbaar en onbeheerstbaar karakter

3. Pedagogiek onder de indruk

Wat is pedagogiek?
- De wetenschappelijke studie van opvoeding, onderwijs en vorming

Waar moeten pedagogen zich mee bezighouden?
- Orthopedagogiek
- Onderwijskunde
- Sociale pedagogiek
- Gezinspedagogiek

Fundamentele en historische pedagogiek
- Niet gericht op algemene wetmatigheden
- Trage en fundamentele vragen
- Sociale wetenschap
- Ethische onderwerpen à adoptie, seksualiteit, migratie, …

Maatschappelijke context en maatschappelijke vragen:
- Hier is weinig aandacht voor
- In plaats van te vragen “waarom?”
- Meer concentreren op “hoe”?

4. De wereld is pedagogiek en pedagogiek is wereld

In de pedagogische relatie wordt de wereld toegepast:
- Draait niet enkel om kinderen & hun ontwikkeling
- Gaat ook over ouders, leerkrachten, opvoeders, vrijwilligers, die op zoek zijn naar
hun plek in de wereld
- Opvoeding is in die zin veel meer dan het stimuleren van ontwikkelingsdomeinen of
goede hersenontwikkeling




Juno Timmerman 2

, Welke wereld willen we doorgeven aan de volgende generatie?
- Hoe we opvoeden zegt iets hoe generaties met elkaar omgaan in relatie tot de
gemeenschappelijke wereld

Welke generaties zijn er?




Wat is opvoeden?
- Kinderen initiëren in de wereld
- Het gaat om de opvoeder die bepaalde keuzes heeft gemaakt en die vanuit die keuze
de wereld aan kinderen presenteert

Over welke twee aspecten gaat opvoeding?
1) Voortzetting van de wereld
2) Vernieuwing van de wereld

5. Over kinderen, de kindertijd en kindbeelden

Wat is het verschil tussen de kindbeelden en de volwassenbeelden?
1) Kindbeelden: hoe de samenleving naar kinderen of jongeren kijken en welke
kindertijd we wel of niet wenselijk vinden
2) Volwassenbeelden: naast ieder kindbeeld staat ook een beeld van de volwassene

6. Ontdekking van het kind (aries)

Wanneer is het kind in de geschiedenis binnengewandeld?
- Na de middeleeuwen, in de geïndustrialiseerde samenleving
- 2 belangrijke inzichten

Welke 2 belangrijke inzichten waren er?
1) Tot de late middeleeuwen weinig oog voor kinderen en jongeren
a. Geen kinderperiode
b. Kind als mini volwassene
2) Kind en gezin van geindustrialiseede sameleving een nieuwe, bijzondere plaats

Wanneer deed de school haar intrede?
- 1889 – wet op kinderarbeid
- Hierdoor ontstond kindertijd voor alle kinderen

7. De vondst van de kindertijd

Van wat zijn ouder-kind relaties afhankelijk?
- Van de maatschappelijke en sociale context
- Ontdekking van het kind en de kindertijd zijn twee afzonderlijke levensfases




Juno Timmerman 3