Inhoud
Deel 1: inleiding, historiek en organisatie ..................................................................................6
Hoofdstuk 1: wat is sociale zekerheid?..................................................................................6
Hoofdstuk 2: historiek van Belgische sociale zekerheid .........................................................9
Afdeling 1: sociale bijstand ...............................................................................................9
Afdeling 2: sociale verzekering ..........................................................................................9
Hoofdstuk 3: administratieve organisatie ............................................................................ 15
Afdeling 1: algemeen ...................................................................................................... 15
Afdeling 2: instellingen.................................................................................................... 15
Soorten, organisatie en werking (algemeen) ............................................... 15
Overzicht instellingen per stelsel/sector .................................................... 16
Afdeling 3: verhouding instellingen onderling en met de sociaal verzekerde ...................... 18
Kruispuntbank Sociale Zekerheid ............................................................... 18
Handvest van de sociaal verzekerde ........................................................... 19
Deel 2: toepassingsgebied ..................................................................................................... 20
Statistieken ....................................................................................................................... 20
Hoofdstuk 1: toepassingsgebied sociale zekerheid werknemers .......................................... 21
Afdeling 1: algemene regel .............................................................................................. 21
Afdeling 2: uitbreidingen ................................................................................................. 25
Afdeling 3: uitsluitingen .................................................................................................. 27
Hoofdstuk 2: toepassingsgebied sociale zekerheid zelfstandigen ......................................... 29
Hoofdstuk 3: toepassingsgebied sociale zekerheid ambtenaren .......................................... 31
Hoofdstuk 4: personen met afgeleide rechten ..................................................................... 32
Hoofdstuk 5: sociale bijstand ............................................................................................. 32
Deel 3: financiering................................................................................................................ 33
Hoofdstuk 1: financiering sociale zekerheid werknemers ..................................................... 34
Afdeling 1: berekeningsgrondslag: loonbegrip sociaalzekerheidsrecht .............................. 34
Afdeling 2: socialezekerheidsbijdragen ............................................................................ 42
Bijdragen .................................................................................................... 42
Afwijkingen op bijdragen hierboven ............................................................ 43
Bijkomende bijdragen ................................................................................. 44
Crisisbijdragen ........................................................................................... 44
Responsabiliseringsbijdragen .................................................................... 45
Solidariteitsbijdragen ................................................................................. 45
1
, Bijdrageverminderingen ............................................................................. 46
Bijdragen op sociale uitkeringen ................................................................. 46
Invordering ................................................................................................. 47
Afdeling 3: andere inkomsten .......................................................................................... 47
Alternatieve financiering ............................................................................ 47
Overheidstoelagen ..................................................................................... 48
Subsidiaire financieringsbronnen ............................................................... 48
Hoofdstuk 2: financiering sociale zekerheid zelfstandigen ................................................... 48
Afdeling 1: berekeningsgrondslag .................................................................................... 48
Afdeling 2: bijdragepercentages ...................................................................................... 49
Afdeling 3: taxshift .......................................................................................................... 49
Afdeling 4: zelfstandig bijberoep...................................................................................... 49
Afdeling 5: student-zelfstandige ...................................................................................... 50
Afdeling 6: gepensioneerde zelfstandigen ........................................................................ 50
Afdeling 7: voorlopige bijdragen ...................................................................................... 50
Afdeling 8: vrijstelling van bijdragen ................................................................................. 50
Afdeling 9: vergelijking .................................................................................................... 51
Afdeling 10: crisisbijdragen ............................................................................................. 51
Afdeling 11: alternatieve financiering en overheidssteun .................................................. 51
Afdeling 12: formaliteiten ................................................................................................ 51
Hoofdstuk 3: financiering sociale zekerheid ambtenaren ..................................................... 52
Afdeling 1: berekeningsgrondslag .................................................................................... 52
Afdeling 2: bijdragepercentages ...................................................................................... 52
Afdeling 3: ambtenarenpensioenen ................................................................................. 53
Afdeling 4: crisisbijdragen ............................................................................................... 53
Afdeling 5: eenzijdige beëindiging .................................................................................... 54
Hoofdstuk 4: financiering sociale bijstand........................................................................... 54
Deel 4: gezondheidszorg ........................................................................................................ 55
Hoofdstuk 1: inleiding ........................................................................................................ 55
Hoofdstuk 2: rechthebbenden ............................................................................................ 55
Hoofdstuk 3: voorwaarden ................................................................................................. 58
Hoofdstuk 4: soorten verstrekkingen................................................................................... 60
Hoofdstuk 5: uitgesloten kosten ......................................................................................... 61
Hoofdstuk 6: prestaties ...................................................................................................... 62
Hoofdstuk 7: terugbetalingstarieven ................................................................................... 66
2
, Hoofdstuk 8: vaststelling tarieven ....................................................................................... 68
Deel 5: arbeidsongeschiktheid ............................................................................................... 71
Hoofdstuk 1: inleiding ........................................................................................................ 71
Hoofdstuk 2: arbeidsongeschiktheid van werknemers ......................................................... 71
Afdeling 1: algemeen ...................................................................................................... 72
Afdeling 2: rechthebbenden ............................................................................................ 73
Afdeling 3: voorwaarden ................................................................................................. 73
Afdeling 4: arbeidsongeschiktheid................................................................................... 73
Afdeling 5: ZIV-uitkeringen .............................................................................................. 75
Afdeling 6: gedeeltelijke werkhervatting ........................................................................... 77
Afdeling 7: terug naar werk-traject ................................................................................... 78
Afdeling 8: moederschap ................................................................................................ 78
Hoofdstuk 3: arbeidsongeschiktheid van zelfstandigen ....................................................... 80
Afdeling 1: rechthebbenden ............................................................................................ 80
Afdeling 2: arbeidsongeschiktheid................................................................................... 81
Afdeling 3: formaliteiten .................................................................................................. 82
Afdeling 4: ZIV-uitkeringen .............................................................................................. 82
Afdeling 5: terug naar werk-traject ................................................................................... 83
Afdeling 6: moederschap ................................................................................................ 83
Afdeling 7: andere gezinsverloven ................................................................................... 84
Hoofdstuk 4: arbeidsongeschiktheid van ambtenaren ......................................................... 84
Afdeling 1: algemeen ...................................................................................................... 84
Afdeling 2: arbeidsongeschiktheid................................................................................... 84
Afdeling 3: verlof wegens ziekte ....................................................................................... 84
Afdeling 4: (langdurig) ziekteverzuim publieke sector ....................................................... 85
Afdeling 5: verminderde/deeltijdse prestaties .................................................................. 87
Afdeling 6: disponibiliteit ................................................................................................ 87
Afdeling 7: ziektepensioen .............................................................................................. 88
Afdeling 8: zorgverloven .................................................................................................. 88
Hoofdstuk 5: tegemoetkoming aan personen met een handicap .......................................... 89
Deel 6: professionele risico’s ................................................................................................. 89
Hoofdstuk 1: inleiding ........................................................................................................ 89
Hoofdstuk 2: begrip en bewijs............................................................................................. 92
Afdeling 1: arbeidsongeval .............................................................................................. 92
Afdeling 2: arbeidswegongeval ........................................................................................ 97
Hoofdstuk 3: schadeloosstelling ...................................................................................... 100
3
, Hoofdstuk 4: burgerlijke aansprakelijkheid ........................................................................ 105
Hoofdstuk 5: procedure en verzekering ............................................................................. 106
Hoofdstuk 6: beroepsziekten ............................................................................................ 107
Deel 7: werkloosheid ........................................................................................................... 110
Hoofdstuk 1: werkloosheidsverzekering (werknemers) ...................................................... 110
Afdeling 1: inleiding ...................................................................................................... 110
Afdeling 2: toelaatbaarheidsvereisten ........................................................................... 112
Afdeling 3: toekenningsvoorwaarden ............................................................................. 116
Afdeling 4: prestaties .................................................................................................... 124
Afdeling 5: federaal regeerakkoord ................................................................................ 130
Hoofdstuk 2: overbruggingsrecht (zelfstandigen) ............................................................... 130
Hoofdstuk 3: recht op maatschappelijke integratie (sociale bijstand) ................................. 131
Deel 8: wettelijke pensioenen .............................................................................................. 132
Hoofdstuk 1: situering ...................................................................................................... 132
Hoofdstuk 2: uitdagingen ................................................................................................. 133
Hoofdstuk 3: rustpensioenen ........................................................................................... 134
Afdeling 1: werknemers ................................................................................................ 134
Historiek en bronnen .................................................................................134
Toepassingsgebied ....................................................................................134
Fasen ........................................................................................................134
Afdeling 2: zelfstandigen ............................................................................................... 140
Historiek en bronnen .................................................................................140
Toegang .....................................................................................................140
Berekening ................................................................................................140
Afdeling 3: ambtenaren................................................................................................. 141
Historiek en bronnen .................................................................................141
Algemeen ..................................................................................................142
Toegang .....................................................................................................142
Berekening ................................................................................................143
Hoofdstuk 4: overlevingspensioen .................................................................................... 144
Afdeling 1: toegang tot het overlevingspensioen ............................................................. 144
Rechthebbende(n) .....................................................................................144
Huwelijksduur ...........................................................................................144
Leeftijd ......................................................................................................144
4
Deel 1: inleiding, historiek en organisatie ..................................................................................6
Hoofdstuk 1: wat is sociale zekerheid?..................................................................................6
Hoofdstuk 2: historiek van Belgische sociale zekerheid .........................................................9
Afdeling 1: sociale bijstand ...............................................................................................9
Afdeling 2: sociale verzekering ..........................................................................................9
Hoofdstuk 3: administratieve organisatie ............................................................................ 15
Afdeling 1: algemeen ...................................................................................................... 15
Afdeling 2: instellingen.................................................................................................... 15
Soorten, organisatie en werking (algemeen) ............................................... 15
Overzicht instellingen per stelsel/sector .................................................... 16
Afdeling 3: verhouding instellingen onderling en met de sociaal verzekerde ...................... 18
Kruispuntbank Sociale Zekerheid ............................................................... 18
Handvest van de sociaal verzekerde ........................................................... 19
Deel 2: toepassingsgebied ..................................................................................................... 20
Statistieken ....................................................................................................................... 20
Hoofdstuk 1: toepassingsgebied sociale zekerheid werknemers .......................................... 21
Afdeling 1: algemene regel .............................................................................................. 21
Afdeling 2: uitbreidingen ................................................................................................. 25
Afdeling 3: uitsluitingen .................................................................................................. 27
Hoofdstuk 2: toepassingsgebied sociale zekerheid zelfstandigen ......................................... 29
Hoofdstuk 3: toepassingsgebied sociale zekerheid ambtenaren .......................................... 31
Hoofdstuk 4: personen met afgeleide rechten ..................................................................... 32
Hoofdstuk 5: sociale bijstand ............................................................................................. 32
Deel 3: financiering................................................................................................................ 33
Hoofdstuk 1: financiering sociale zekerheid werknemers ..................................................... 34
Afdeling 1: berekeningsgrondslag: loonbegrip sociaalzekerheidsrecht .............................. 34
Afdeling 2: socialezekerheidsbijdragen ............................................................................ 42
Bijdragen .................................................................................................... 42
Afwijkingen op bijdragen hierboven ............................................................ 43
Bijkomende bijdragen ................................................................................. 44
Crisisbijdragen ........................................................................................... 44
Responsabiliseringsbijdragen .................................................................... 45
Solidariteitsbijdragen ................................................................................. 45
1
, Bijdrageverminderingen ............................................................................. 46
Bijdragen op sociale uitkeringen ................................................................. 46
Invordering ................................................................................................. 47
Afdeling 3: andere inkomsten .......................................................................................... 47
Alternatieve financiering ............................................................................ 47
Overheidstoelagen ..................................................................................... 48
Subsidiaire financieringsbronnen ............................................................... 48
Hoofdstuk 2: financiering sociale zekerheid zelfstandigen ................................................... 48
Afdeling 1: berekeningsgrondslag .................................................................................... 48
Afdeling 2: bijdragepercentages ...................................................................................... 49
Afdeling 3: taxshift .......................................................................................................... 49
Afdeling 4: zelfstandig bijberoep...................................................................................... 49
Afdeling 5: student-zelfstandige ...................................................................................... 50
Afdeling 6: gepensioneerde zelfstandigen ........................................................................ 50
Afdeling 7: voorlopige bijdragen ...................................................................................... 50
Afdeling 8: vrijstelling van bijdragen ................................................................................. 50
Afdeling 9: vergelijking .................................................................................................... 51
Afdeling 10: crisisbijdragen ............................................................................................. 51
Afdeling 11: alternatieve financiering en overheidssteun .................................................. 51
Afdeling 12: formaliteiten ................................................................................................ 51
Hoofdstuk 3: financiering sociale zekerheid ambtenaren ..................................................... 52
Afdeling 1: berekeningsgrondslag .................................................................................... 52
Afdeling 2: bijdragepercentages ...................................................................................... 52
Afdeling 3: ambtenarenpensioenen ................................................................................. 53
Afdeling 4: crisisbijdragen ............................................................................................... 53
Afdeling 5: eenzijdige beëindiging .................................................................................... 54
Hoofdstuk 4: financiering sociale bijstand........................................................................... 54
Deel 4: gezondheidszorg ........................................................................................................ 55
Hoofdstuk 1: inleiding ........................................................................................................ 55
Hoofdstuk 2: rechthebbenden ............................................................................................ 55
Hoofdstuk 3: voorwaarden ................................................................................................. 58
Hoofdstuk 4: soorten verstrekkingen................................................................................... 60
Hoofdstuk 5: uitgesloten kosten ......................................................................................... 61
Hoofdstuk 6: prestaties ...................................................................................................... 62
Hoofdstuk 7: terugbetalingstarieven ................................................................................... 66
2
, Hoofdstuk 8: vaststelling tarieven ....................................................................................... 68
Deel 5: arbeidsongeschiktheid ............................................................................................... 71
Hoofdstuk 1: inleiding ........................................................................................................ 71
Hoofdstuk 2: arbeidsongeschiktheid van werknemers ......................................................... 71
Afdeling 1: algemeen ...................................................................................................... 72
Afdeling 2: rechthebbenden ............................................................................................ 73
Afdeling 3: voorwaarden ................................................................................................. 73
Afdeling 4: arbeidsongeschiktheid................................................................................... 73
Afdeling 5: ZIV-uitkeringen .............................................................................................. 75
Afdeling 6: gedeeltelijke werkhervatting ........................................................................... 77
Afdeling 7: terug naar werk-traject ................................................................................... 78
Afdeling 8: moederschap ................................................................................................ 78
Hoofdstuk 3: arbeidsongeschiktheid van zelfstandigen ....................................................... 80
Afdeling 1: rechthebbenden ............................................................................................ 80
Afdeling 2: arbeidsongeschiktheid................................................................................... 81
Afdeling 3: formaliteiten .................................................................................................. 82
Afdeling 4: ZIV-uitkeringen .............................................................................................. 82
Afdeling 5: terug naar werk-traject ................................................................................... 83
Afdeling 6: moederschap ................................................................................................ 83
Afdeling 7: andere gezinsverloven ................................................................................... 84
Hoofdstuk 4: arbeidsongeschiktheid van ambtenaren ......................................................... 84
Afdeling 1: algemeen ...................................................................................................... 84
Afdeling 2: arbeidsongeschiktheid................................................................................... 84
Afdeling 3: verlof wegens ziekte ....................................................................................... 84
Afdeling 4: (langdurig) ziekteverzuim publieke sector ....................................................... 85
Afdeling 5: verminderde/deeltijdse prestaties .................................................................. 87
Afdeling 6: disponibiliteit ................................................................................................ 87
Afdeling 7: ziektepensioen .............................................................................................. 88
Afdeling 8: zorgverloven .................................................................................................. 88
Hoofdstuk 5: tegemoetkoming aan personen met een handicap .......................................... 89
Deel 6: professionele risico’s ................................................................................................. 89
Hoofdstuk 1: inleiding ........................................................................................................ 89
Hoofdstuk 2: begrip en bewijs............................................................................................. 92
Afdeling 1: arbeidsongeval .............................................................................................. 92
Afdeling 2: arbeidswegongeval ........................................................................................ 97
Hoofdstuk 3: schadeloosstelling ...................................................................................... 100
3
, Hoofdstuk 4: burgerlijke aansprakelijkheid ........................................................................ 105
Hoofdstuk 5: procedure en verzekering ............................................................................. 106
Hoofdstuk 6: beroepsziekten ............................................................................................ 107
Deel 7: werkloosheid ........................................................................................................... 110
Hoofdstuk 1: werkloosheidsverzekering (werknemers) ...................................................... 110
Afdeling 1: inleiding ...................................................................................................... 110
Afdeling 2: toelaatbaarheidsvereisten ........................................................................... 112
Afdeling 3: toekenningsvoorwaarden ............................................................................. 116
Afdeling 4: prestaties .................................................................................................... 124
Afdeling 5: federaal regeerakkoord ................................................................................ 130
Hoofdstuk 2: overbruggingsrecht (zelfstandigen) ............................................................... 130
Hoofdstuk 3: recht op maatschappelijke integratie (sociale bijstand) ................................. 131
Deel 8: wettelijke pensioenen .............................................................................................. 132
Hoofdstuk 1: situering ...................................................................................................... 132
Hoofdstuk 2: uitdagingen ................................................................................................. 133
Hoofdstuk 3: rustpensioenen ........................................................................................... 134
Afdeling 1: werknemers ................................................................................................ 134
Historiek en bronnen .................................................................................134
Toepassingsgebied ....................................................................................134
Fasen ........................................................................................................134
Afdeling 2: zelfstandigen ............................................................................................... 140
Historiek en bronnen .................................................................................140
Toegang .....................................................................................................140
Berekening ................................................................................................140
Afdeling 3: ambtenaren................................................................................................. 141
Historiek en bronnen .................................................................................141
Algemeen ..................................................................................................142
Toegang .....................................................................................................142
Berekening ................................................................................................143
Hoofdstuk 4: overlevingspensioen .................................................................................... 144
Afdeling 1: toegang tot het overlevingspensioen ............................................................. 144
Rechthebbende(n) .....................................................................................144
Huwelijksduur ...........................................................................................144
Leeftijd ......................................................................................................144
4
