• Wrong document? Swap it for free
  • Written by students who passed
  • Immediately available after payment
  • Read online or as PDF
Sell
Where do you study
Your language
Document preview thumbnail
Preview 3 out of 113 pages
Summary

Mens & Gezondheid 1 (volledige samenvatting)

Document preview thumbnail
Preview 3 out of 113 pages

Duidelijke en uitgebreide samenvatting van Mens & Gezondheid (jaar 1 - semester 2), met alle hoofdstukken verwerkt in een overzichtelijke en mooie opmaak. Ideaal om de leerstof gestructureerd te studeren tijdens de examenperiode. Veel succes met je examens!

Content preview

INTRODUCTIE VAN CONCEPTEN
1 VISUALISATIE BIO-PSYCHO-SOCIAAL MODEL
BIO-PSYCHO-SOCIAAL MODEL:




- Biologische factoren: geslacht, ziektes,... (staan vast, genetisch)
- Psychologische factoren: persoonlijkheid, psychologische stoornissen, omgang
met stress,…
- Sociale factoren: gezin, vrienden, werk, sociale klasse (armoede of niet),…


2 BELANGRIJKE CONCEPTEN
CLASSIFICATIESYSTEMEN:
- ICF (International Classification of Functioning, Disability and Health):
beschrijft gezondheid en functioneren, met aandacht voor lichamelijke functies,
activiteiten en participatie in de samenleving. Het kijkt ook naar omgevings- en
persoonlijke factoren.
- DSM-5 (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 5e editie):
een handboek dat wordt gebruikt door zorgprofessionals om psychopathologieën
te diagnosticeren. Het bevat beschrijvingen, symptomen en criteria voor diverse
mentale gezondheidsproblemen.

DIAGNOSTISCHE CYCLUS:




Stap Kernvraag Soort proces
Aanmelding Is de aanmelding hier op zijn plaats? Ontvankelijkheid controleren
Inventarisere Waar hebben de cliënten last van? Verhelderen
n
Hulpvragen Wat verwachten de cliënten van mij? Structureren
Probleemdefi Wat is er aan de hand? Onderkennen
nitie
Verklaren Waarom is dit aan de hand? Verklaren
Mogelijkhede Hoe kan dit worden aangepakt? Indiceren

, n
Advies Kunnen de cliënten een keuze Motiveren, activeren
maken?
 Het diagnostische proces bestaat uit stappen die logisch op elkaar volgen. Je
kunt de vraag van een stap pas beantwoorden als de vorige stap goed is afgerond.
Het proces is flexibel, en de psycholoog schakelt tussen de stappen terwijl de
diagnose vordert.
HULPVRAAG:




- Zonder hulpvraag kunnen we niet aan de slag gaan
- Meeste cliënten komen niet met een duidelijke hulpvraag, maar met klachten
 Wij gaan aan de slag met deze klachten en helpen de hulpvraag te
verduidelijken.

Soorten hulpvragen:




- Onderkennende hulpvraag: wat is er aan de hand?
 Vb. Heeft mijn kind een eetstoornis?

- Verklarende hulpvraag: waarom is dit aan de hand?
 Vb. Waarom is mijn zelfvertrouwen zo laag en twijfel ik of ik hogere studies
aankan?

- Indicerende hulpvraag: hoe kan dit worden opgelost?
 Vb. Hoe kom ik van mijn slaapproblemen af?

PSYCHOSOCIALE PROBLEMEN:
- Psychische problemen: gevoelens en gedachten
- Sociale problemen: anderen, instanties,…
 Combinatie van beiden

Vbn: stress, slaapproblemen, verslaving, rouw, relationele problemen,…

GEZONDHEIDSPROBLEMEN: kunnen ontstaan door leefstijl/ gedrag,
omgevingsfactoren, aangeboren (genetische aanleg),…

Vbn: roken, drinken, druggebruik, overgewicht en obesitas, te weinig bewegen,
ongezonde voeding, covid19 en andere virale infecties,…

CHRONISCHE ZIEKEN:
- “Een ziekte die een continue of repetitieve behandeling van minstens zes
maanden noodzaakt.”

, - “Langdurige ziekten die niet spontaan verdwijnen en zelden volledig genezen.”

Vbn: hart- en vaatziekten, kanker, chronische luchtwegaandoeningen, diabetes,
psychische aandoeningen, gevolgen van verwondingen, artrose, neurologische
aandoeningen, leverziekten, chronische nierziekten,…

Zie oefeningen ppt



WAT IS GEZONDHEID?
1 MODELLEN EN BENADERINGEN
BIOMEDISCH ZIEKTEMODEL (FLEXNER, 1910):
- Gezondheid = afwezigheid van ziekte
- Diagnose-receptmodel: ziekte heeft een oorzaak die via medische interventie
genezen kan worden
- Oorzaak ziekte: externe ziekteverwekkers (bacteriën) of celmutaties
- Patiënt heeft geen verantwoordelijkheid voor de ziekte; focus op medische
behandeling
- Reductionistisch: model richt zich enkel op biologische en fysieke oorzaken
van ziekte, zonder sociale of psychologische factoren mee te nemen
- Model = basis voor veel succesvolle behandelingen, zoals vaccinaties

DEFINITIE WORLD HEALTH ORGANISATION (WHO, 1947):
Gezondheid = "een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en maatschappelijk
welzijn en niet slechts de afwezigheid van ziekte of andere lichamelijke gebreken."

BIOPSYCHOSOCIAAL ZIEKTEMODEL (ENGEL, 1977):
- Ziekte en symptomen worden verklaard door een combinatie van lichamelijke,
sociale, culturele en psychologische factoren
- Feit of iemand zich ziek voelt, wordt mede bepaald door sociale en culturele
factoren
- Behandeling wordt afgestemd op het individu, in overleg tussen hulpverlener
en patiënt
- Gedeelde verantwoordelijkheid tussen hulpverlener en patiënt




Drie componenten gezondheid:
- Biologische factoren: geslacht, ziektes,... (staan vast, genetisch)
- Psychologische factoren: persoonlijkheid, psychologische stoornissen, omgang
met stress,…

Table of contents

  1. 01 1 visualisatie bio-psycho-sociaal model 1
  2. 02 2 belangrijke concepten 1
  3. 03 1 modellen en benaderingen 3
  4. 04 2 individuele, culturele en leeftijdgerelateerde perspectieven op gezondheid 6
    1. 2.1 individuele perspectieven: lekentheorieën bauman & blaxter 6
    2. 2.2 crossculturele perspectieven: individualisme, collectivisme & holisme 7
    3. 2.3 leeftijdgerelateerde perspectieven: levensloop en gezondheid 8
  5. 05 3 gezondheidsverschillen 8
  6. 06 1 algemene situering 10
    1. 1.1 aandachtspunten 11
    2. 1.2 algemene tips 13
  7. 07 2 preventie 13
    1. 2.1 belangrijke invalshoeken 13
    2. 2.2 de preventiesector van Vlaanderen in beeld 14
  8. 08 3 psycho-educatie 14
    1. 3.1 combinatie van drie kerndoelstellingen -> zie stappenplan! 15
    2. 3.2 kwaliteitskenmerken -> zie stappenplan! 16
    3. 3.3 wat zegt de wetenschap? 17
    4. 3.4 wat is het niet? 18
  9. 09 4 begeleiding 18
    1. 4.1 begeleiding van personen met gezondheidsproblemen en/of een chronische ziekte -> zie stappenplan! 18
    2. 4.2 begeleiden van personen met psychosociale problemen -> zie stappenplan! 20
    3. 4.3 begeleiding: individueel vs. groepen 21
  10. 10 1 wat is gezond gedrag? 22
    1. 1.1 compliantiegedrag 22
    2. 1.2 gezonde voeding 22
    3. 1.3 lichaamsbeweging 23
    4. 1.4 vaccinatie 23
  11. 11 2 wat is ongezond gedrag? 23
    1. 2.1 determinanten ongezond gedrag 24
  12. 12 3 ongezond gedrag remediëren 24
  13. 13 1 rookgedrag 26
    1. 1.1 wat verstaan we onder roken? 26
    2. 1.2 wat verstaan we onder verslaafd aan roken? 26
    3. 1.3 wat zijn negatieve gevolgen van roken? 27
    4. 1.4 passief roken 28
    5. 1.5 wat zijn de positieve gevolgen van stoppen met roken? 28
    6. 1.6 hoe vaak komt het voor? 28
    7. 1.7 welke factoren beïnvloeden het ontstaan en verloop van roken? 29
    8. 1.8 hoe kunnen we preventief omgaan met roken? 30
    9. 1.9 hoe kunnen we mensen die roken ondersteunen? 30
  14. 14 2 obesitas 31
    1. 2.1 Wat verstaan we onder obesitas? ​ 31
    2. 2.2 Wat zijn de belangrijkste gevolgen van obesitas? ​ 31
    3. 2.3 Hoe vaak komt obesitas voor? ​ 31
    4. 2.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van obesitas? 31
    5. 2.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met obesitas? ​ 32
    6. 2.6 Hoe kunnen we, met aandacht voor sociaal-culturele factoren, preventief omgaan met obesitas? 33
    7. 2.7 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met obesitas te maken krijgen? ​ 33
  15. 15 3 te weinig beweging / sedentair gedrag 33
    1. 3.1 Wat verstaan we onder te weinig beweging en sedentair gedrag? ​ 33
    2. 3.2 Wat zijn de belangrijkste gevolgen van te weinig beweging en sedentair gedrag? ​ 34
    3. 3.3 Cijfers 34
    4. 3.4 Welke factoren beïnvloeden sedentair gedrag?​ 34
    5. 3.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met sedentair gedrag? ​hoe kunnen wij mensen begeleiden? 35
  16. 16 1 burn-out 36
    1. 1.1 Wat verstaan we onder burn-out? 36
    2. 1.2 wat zijn de belangrijkste symptomen? 36
    3. 1.3 hoe vaak komt burn-out voor? 37
    4. 1.4 welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van burn-out? 37
    5. 1.5 hoe kunnen we preventief omgaan met burn-out? 38
    6. 1.6 hoe kunnen we mensen begeleiden die met burn-out te maken krijgen? 39
  17. 17 2 slaapproblemen en slaaphygiëne 40
    1. 2.1 hoe verloopt de normale slaap? 40
    2. 2.2 wat verstaan we onder slaapproblemen? 41
    3. 2.3 wat zijn de symptomen? 41
    4. 2.4 welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van slaapproblemen? 42
    5. 2.5 hoe vaak komen slaapproblemen voor? 43
    6. 2.6 hoe kunnen we preventief omgaan met slaapproblemen? 43
    7. 2.7 hoe kunnen we mensen begeleiden met slaapproblemen? 43
  18. 18 1 wat is identiteit? 44
    1. 1.1 Paul Verhaeghe over ‘identiteit’ 45
  19. 19 2 invloed van cultuur op identiteit 46
  20. 20 3 kruispuntdenken, wat is dat? 46
  21. 21 4 wat zijn identiteitsproblemen? 46
    1. 4.1 problemen met zelfbeeld (= subtype identiteitsproblemen) 48
    2. 4.2 problemen met genderidentiteit (= subtype identiteitsproblemen) 49
  22. 22 1 Psycho-sociale problemen: verslaving 52
    1. 1.1 wat verstaan we onder verslaving? 52
    2. 1.2 wat zijn de belangrijkste symptomen? 52
    3. 1.3 hoe vaak komt verslaving voor? 52
    4. 1.4 welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van verslaving? 53
    5. 1.5 hoe kunnen we preventief omgaan met verslaving? 53
    6. 1.6 hoe kunnen we mensen begeleiden die met deze problemen te maken krijgen? 54
  23. 23 2 relationele problemen: hechting 54
    1. 2.1 wat verstaan we onder relatieproblemen? 54
    2. 2.2 wat zijn de belangrijkste symptomen? 55
    3. 2.3 hoe vaak komen ze voor? 55
    4. 2.4 welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van relatieproblemen? 55
    5. 2.5 hoe kunnen we preventief omgaan met relatieproblemen? 57
    6. 2.6 hoe kunnen we mensen begeleiden die met relatieproblemen te maken krijgen? 58
  24. 24 1 Rouw als psychosociaal probleem 59
    1. 1.1 Wat verstaan we onder rouw? 59
    2. 1.2 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van rouw? 63
    3. 1.3 Hoe vaak komen ze voor? 63
    4. 1.4 Hoe kunnen we preventief omgaan met rouw? 63
    5. 1.5 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met rouw te maken krijgen? 64
  25. 25 2 Zingeving 64
    1. 2.1 Wat verstaan we onder zingevingsproblemen? 64
    2. 2.2 Wat zijn de belangrijkste symptomen? 66
    3. 2.3 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop? 66
    4. 2.4 Hoe kunnen we preventief omgaan met deze problemen? 67
    5. 2.5 Hoe kunnen we mensen begeleiden met zingevingsproblemen? 67
  26. 26 1 Chronische ziekten (algemeen): kwaliteit van leven, gevolgen van ziek zijn voor de omgeving 68
    1. 1.1 Wat verstaan we onder chronische ziekten? 68
    2. 1.2 Hoe vaak komt het voor? 68
    3. 1.3 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met chronische ziekten te maken krijgen? 68
    4. 1.4 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met chronische ziekten te maken krijgen? 69
    5. 1.5 Leren omgaan met de ziekte en aanvaarden van de ziekte 71
    6. 1.6 Gevolgen van ziek zijn voor de omgeving 71
    7. 1.7 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met chronische ziekten te maken krijgen? 72
  27. 27 2 Pijn 73
    1. 2.1 De pijnbeleving 73
    2. 2.2 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van pijn? 74
    3. 2.3 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met chronische pijn te maken krijgen? 75
  28. 28 3 Fibromyalgie 78
    1. 3.1 Wat verstaan we onder fibromyalgie? 78
    2. 3.2 Hoe vaak komt fibromyalgie voor? 78
    3. 3.3 Wat zijn de voornaamste symptomen? 79
    4. 3.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van fibromyalgie? 79
    5. 3.5 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met fibromyalgie te maken krijgen? 80
  29. 29 4 Chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS) 80
    1. 4.1 Wat verstaan we onder CVS? 80
    2. 4.2 Hoe vaak komt CVS voor? 80
    3. 4.3 Wat zijn de voornaamste symptomen? 81
    4. 4.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van CVS? 81
    5. 4.5 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met CVS te maken krijgen? 82
  30. 30 1 Dementie 82
    1. 1.1 Wat verstaan we onder dementie? 82
    2. 1.2 Wat zijn de belangrijkste symptomen van dementie? 84
    3. 1.3 Hoe vaak komt dementie voor? ​ 86
    4. 1.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van dementie?​ 86
    5. 1.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met dementie? ​ 86
    6. 1.6 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met dementie te maken krijgen? 86
  31. 31 2 MS (Multiple Sclerose) 87
    1. 2.1 Wat verstaan we onder MS? 87
    2. 2.2 Wat zijn de belangrijkste symptomen van MS? 88
    3. 2.3 Hoe vaak komt MS voor? 88
    4. 2.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van MS? 88
    5. 2.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met MS? 89
    6. 2.6 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met MS te maken krijgen? 89
  32. 32 3 Parkinson 90
    1. 3.1 Wat verstaan we onder Parkinson? 90
    2. 3.2 Wat zijn de belangrijkste symptomen van Parkinson? 90
    3. 3.3 Hoe vaak komt Parkinson voor? 90
    4. 3.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van Parkinson? 90
    5. 3.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met Parkinson? 91
    6. 3.6 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met Parkinson te maken krijgen? 91
  33. 33 1 Wet patiëntenrechten (WPR, 2002) 92
    1. 1.1 WPR in het belang van de patiënt 93
    2. 1.2 WPR samen met de patiënt 94
    3. 1.3 WPR door de patiënt 96
  34. 34 2 Samenvatting 98
  35. 35 1 GDPR 99
  36. 36 2 Beslissing levenseinde: palliatieve zorg 100
  37. 37 3 Wilsverklaring 100
  38. 38 4 Beslissingen levenseinde: palliatieve sedatie 100
  39. 39 5 Beslissingen levenseinde: euthanasie 101
  40. 40 1 Kanker 103
    1. 1.1 Wat verstaan we onder kanker? 103
    2. 1.2 Wat zijn de belangrijkste gevolgen van een kankerbehandeling? 104
    3. 1.3 Hoe vaak komt kanker voor? 106
    4. 1.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van kanker? 106
    5. 1.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met kanker? 106
    6. 1.6 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met kanker te maken krijgen? 107
  41. 41 2 Inflammatory Bowel Disease (IBD) 108
    1. 2.1 Wat verstaan we onder IBD? 108
    2. 2.2 Wat zijn de belangrijkste gevolgen van IBD? 109
    3. 2.3 Hoe vaak komt IBD voor? 109
    4. 2.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van IBD? 109
    5. 2.5 Vergelijking: ziekte van Crohn & Colitis Ulcerosa 109
    6. 2.6 Hoe kunnen we preventief omgaan met IBD? 111
    7. 2.7 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met IBD te maken krijgen? 111
  42. 42 3 Diabetes 111
    1. 3.1 Wat verstaan we onder diabetes? 111
    2. 3.2 Wat zijn de belangrijkste gevolgen van diabetes? 112
    3. 3.3 Hoe vaak komt diabetes voor? 112
    4. 3.4 Welke factoren beïnvloeden het ontstaan en het verloop van diabetes? 112
    5. 3.5 Hoe kunnen we preventief omgaan met diabetes? 112
    6. 3.6 Hoe kunnen we mensen begeleiden die met diabetes te maken krijgen? 113

Document information

Study
Uploaded on
June 19, 2025
Number of pages
113
Written in
2024/2025
Type
Summary
$11.72

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Seller avatar
Reputation scores are based on the amount of documents a seller has sold for a fee and the reviews they have received for those documents. There are three levels: Bronze, Silver and Gold. The better the reputation, the more your can rely on the quality of the sellers work.
leonieluyckx1
5.0
(1)
Sold
22
Followers
1
Items
19
Last sold
2 weeks ago



Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions